2026/590594 İhale Kayıt Numaralı "Sürücüsüz Araç Kiralanması Hizmet Alım İşi" İhalesi
Toplantıya Katılan Üyeler BAŞVURU SAHİBİ: Alperen Yedek Parça Otomotiv İthalat İhracat Sanayi Ticaret Ltd. Şti. , İHALEYİ YAPAN İDARE: GBB Tarım Altyapı Peyzaj Hizmetleri A.Ş ., BAŞVURUYA KONU İHALE: 2026/590594 İhale Kayıt Numaralı “ Sürücüsüz Araç Kiralanması Hizmet Alım İşi ” İhalesi KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME: GBB Tarım Altyapı Peyzaj Hizmetleri A.Ş . tarafından 24.04.2026 tarihinde açık ihale usulü ile gerçekleştirilen “ Sürücüsüz Araç Kiralanması Hizmet Alım İşi ” ihalesine ilişkin olarak Alperen Yedek Parça Otomotiv İthalat İhracat Sanayi Ticaret Ltd. Şti. nin 17.04.2026 tarihinde yaptığı şikâyet başvurusuna ilişkin idare tarafından süresi içinde karar alınmaması üzerine, başvuru sahibince 28.04.2026 tarih ve 214353 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 28.04.2026 tarihli dilekçe ile itirazen şikâyet başvurusunda bulunulmuştur. Başvuruya ilişkin olarak 2026/1149 sayılı itirazen şikâyet dosyası kapsamında yapılan inceleme neticesinde esas inceleme raporu tanzim edilmiştir. KARAR: Esas inceleme raporu ve ekleri incelendi. İtirazen şikâyet dilekçesinde özetle, 1) Araçların kasko değerlerine ilişkin düzenleme bulunmadığı, kasko değer listesine atıf yapılmadığı ve hangi araçların kasko değer sınırlamasına tabi olacağı belirtilmediğinden teklif verilmesini imkânsız hale getiren belirsizliğin mevzuata aykırı olduğu, 2) Teknik Şartname’de “Sedan Kasa Binek Otomobil (1. Kategori)” için motor hacminin “2000 cc” olarak belirlenmesinin mevzuata aykırı olduğu, 3) Yerli muhteva oranı %50’nin altında kalan taşıtların yabancı menşeli sayıldığı ve bu taşıtların kullanımına ilişkin sınırlamaların bulunduğu, Teknik Şartname’nin 3’üncü maddesinde “Sedan Kasa Binek Otomobil (3. Kategori)” için yerli katkı oranının en az %40 olarak belirlenmesinin mevzuata aykırı olduğu, 4) Teknik Şartname’nin 5.31’inci maddesindeki düzenlemenin yükleniciye kusuruna bakılmaksızın, üçüncü kişilerin fiilleri dâhil, kapsamı belirsiz zararların tamamı bakımından sınırsız sorumluluk yüklediği, idarenin kendi kusurundan doğabilecek sorumlulukları ortadan kaldırmaya yönelik olduğu, belirsiz ve sınırsız risk içeren düzenlemenin isteklilerin sağlıklı teklif hazırlamasını engellediği, öngörülemeyen mali yükümlülükler doğurduğu ve rekabeti daralttığından ihalenin iptal edilmesi gerektiği iddialarına yer verilmiştir. Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir. 1) Başvuru sahibinin 1’inci iddiasına ilişkin olarak: 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun “Temel ilkeler” başlıklı 5’inci maddesinde “İdareler, bu Kanuna göre yapılacak ihalelerde; saydamlığı, rekabeti, eşit muameleyi, güvenirliği, gizliliği, kamuoyu denetimini, ihtiyaçların uygun şartlarla ve zamanında karşılanmasını ve kaynakların verimli kullanılmasını sağlamakla sorumludur.” hükmü, 237 sayılı Taşıt Kanunu’nun “Kanunun şümulü” başlıklı 1’inci maddesinde “a) Genel bütçeye dâhil dairelerle katma ve özel bütçeli idareler ve bunlara bağlı sabit ve döner sermayeli müesseseler, il özel idareleri, belediyeler ve bunların bağlı kuruluşları ile mahalli idare birlikleri, ... c) Yukardaki (a) ve (b) fıkralarında yazılı daire, idare, banka, teşekkül ve müesseselerin sermayesinin yarısından fazlasına sahip bulundukları teşekkül ve müesseseler, ... bu Kanun hükümlerine tabidir.” hükmü, “Tarifler” başlıklı 3’üncü maddesinde “a) Kurum: 1 inci madde hükmüne giren bütün daire, teşekkül ve müesseseleri, b) Taşıt: Motorlu ve motorsuz bütün ulaştırma araçlarını, c) Arazi binek: Bütün tekerlekleri muharrik binek taşıtlarını, ... f) Pikap: Şoför mahallinde şoför dâhil 3 kişiye kadar oturacak yeri ile arkasında azami 1750 kilograma kadar yük taşımak için yeri bulunan motorlu taşıtları, g) Arazi pikap: Bütün tekerlekleri muharrik olan pikapları, h) Panel: Yük taşıma yeri tamamen kapalı olan pikapları, ifade eder.” hükmü, Hizmet Alımı Suretiyle Taşıt Edinilmesine ilişkin Esas ve Usuller’in “Amaç” başlıklı 1’inci maddesinde “Bu Esas ve Usullerin amacı, 05/01/1961 tarihli ve 237 sayılı Taşıt Kanununa tabi olan kurumlarda kamu hizmetlerinin gerektirdiği taşıt ihtiyacının hizmet alımı suretiyle karşılanmasına ilişkin esas ve usulleri belirlemektir.” hükmü, “Genel esaslar” başlıklı 6’ncı maddesinde “(2) Genel yönetim kapsamındaki kamu idareleri ile bu idarelere bağlı döner sermayelerin (Cumhurbaşkanlığı Genel Sekreterliği ile TBMM Genel Sekreterliği ve Milli İstihbarat Teşkilatı Başkanlığı hariç) hizmetleri için ihtiyaç duyulan ve yılı merkezi yönetim bütçe kanununa bağlı azami satın alma bedellerini gösterir (T) işaretli cetvelde belirtilen taşıtlardan binek, station-wagon, arazi binek, kaptı kaçtı, panel ve pick-up tipi taşıtların (fiilen arazi üzerinde çalışan arazi binek ve pick-up'lar hariç) hizmet alımı yöntemiyle ediniminde; a) Şoför giderleri hariç yapılan taşıt kiralamalarında aylık kiralama bedeli (katma değer vergisi hariç, her türlü bakım-onarım, sigorta ve benzeri giderler dâhil), taşıtın Türkiye Sigorta, Reasürans ve Emeklilik Şirketleri Birliği tarafından yayımlanan ve harcama talimatının verildiği ay itibarıyla uygulanacak Motorlu Kara Taşıtları Kasko Değer Listesinde yer alan kasko sigortası değerinin %2’sini aşmayacaktır” hükmü, İhale İlan tarihinde yürürlükte bulunan Kamu İhale Genel Tebliği’nin “Hizmet alım ihalelerinde yeterliğe ilişkin diğer hususlar” başlıklı 75’inci maddesinde “ 75.7. Kamu hizmetlerinin gerektirdiği taşıt ihtiyacının, 1/4/2006 tarihli ve 26126 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Hizmet Alımı Suretiyle Taşıt Edinilmesine İlişkin Esas ve Usuller çerçevesinde araç kiralama hizmet alımı ile karşılandığı ihalelerde, isteklilerden teklifleri kapsamında ihale konusu işin yürütülmesinde kullanılacak araçlara ilişkin sayı, marka, model ve/veya ilgili diğer bilgileri gösteren listenin istenmesi gerekmektedir .” açıklaması yer almaktadır. Başka bir Kurul kararında (29.05.2025 tarihli ve 2025/UH.II-1242 sayılı) konu olan mezkur Esas ve Usullerin 6’ncı maddesine ilişkin Hazine ve Maliye Bakanlığı Kamu Mali Yönetim ve Dönüşüm Genel Müdürlüğü tarafından “Hizmet Alımı Suretiyle Taşıt Edinilmesine Dair Esas ve Usuller çerçevesinde araç kiralama hizmeti alımı işleri” hakkında verilen 23.05.2025 tarihli ve 3954932 sayılı görüş yazısında “1- ‘Hizmet Alımı Suretiyle Taşıt Edinilmesine İlişkin Esas ve Usuller’in 6ncı maddesinin ikinci fıkrasında, aylık kiralama bedeline sınırlama getirilen taşıtlar belirtilirken kapsamda pick-up cinsi taşıtlara da yer verilmiştir. Diğer taraftan, yılı merkezi yönetim bütçe kanununa bağlı (T) işaretli cetvelde, satın alınacak taşıtların azami satın alma bedelleri belirlenirken, 237 sayılı Taşıt Kanunu kapsamına giren taşıtların detaylı bir tasnifi yapılmıştır. Bu tasnifte pick-up cinsi taşıtlar, anılan cetvelin 7nci sırasında ‘Pick-up (Kamyonet, sürücü dâhil 3 veya 6 kişilik)’, 8inci sırasında ‘Pick-up (Kamyonet, arazi hizmetleri için sürücü dâhil 3 veya 6 kişilik), 17nci sırasında ‘Pick-up (Kamyonet, cenaze arabası yapılmak üzere)’ olmak üzere, üç farklı cinste gösterilmiş olup, pick-up cinsi taşıtların detayı belirtilirken parantez içerisinde ‘Kamyonet’ ibaresine yer verilmiştir. Dolayısıyla, ‘Çift Kabin Kamyonet’ tipi taşıtlar ‘Pick-up’ niteliğinde olup, taşıt kiralamalarında aylık kiralama bedeline ilişkin %2 sınırlamasına tabi bulunmaktadır. 2- Anılan Esas ve Usuller'in 6’ncı maddesinin ikinci fıkrasında ‘Çift Kabin Kamyonet’ ifadesine yer verilmemekle birlikte, yukarıda değinildiği üzere (T) işaretli cetvelde pick-up cinsi taşıtların detayında ‘Kamyonet’ ibaresi yer aldığından, bahse konu taşıtların pick-up kategorisi kapsamında değerlendirilmesi gerekmektedir. 3- Söz konusu Esas ve Usullerin 6’ncı maddesinin ikinci fıkrasında, aylık kiralama bedelinin sınırlandırılmasına ilişkin %2 oranına tabi olan taşıtlar belirtilirken, ‘fiilen arazi üzerinde çalışan arazi binek ve pick-up’lar bu sınırlamadan istisna tutulmuştur. Söz konusu istisna kapsamında belirtilen ‘arazi’ ibaresi fiilen arazi üzerinde çalışan pick-up’ları da kapsamakta olup, %2'lik sınırlamaya tabi olmayan taşıtların tespitinde, fiilen arazi üzerinde çalışan pick-up’ların da fiilen arazi üzerinde çalışan binek taşıtlar gibi arazi tipi olması zorunluluğu bulunmaktadır. 4- Yukarıda belirtildiği üzere, (T) işaretli cetvelde pick-up’ların detayında ‘Kamyonet’ ibaresi yer almakta olup, söz konusu cetvelin 9uncu sırasında panel belirtilirken kamyonete ilişkin herhangi bir detay ve açıklamaya yer verilmemiştir. Bu itibarla, ‘Çift Kabinli Kamyonet’, ‘Kamyonet’ tipi taşıtların ‘Pick-up’ kapsamında değerlendirilmesi gerekmektedir. 5- ‘Hizmet Alımı Suretiyle Taşıt Edinilmesine İlişkin Esas ve Usuller’in 6ncı maddesinin ikinci fıkrasında, hangi taşıtların aylık kiralama bedeline sınırlama getirildiği gösterilmiş olup, buna göre yılı merkezi yönetim bütçe kanununa bağlı azami satın alma bedellerini gösterir (T) işaretli cetvelde belirtilen taşıtlardan binek, station-wagon, arazi binek, kaptı kaçtı, panel ve pick-up tipi taşıtların (fiilen arazi üzerinde çalışan arazi binek ve pick-up'lar hariç) aylık kiralama bedeline sınırlama getirilmiştir. Yukarıda belirtilen mevzuat hükümleri ve açıklamalar birlikte değerlendirildiğinde yazınızda tereddüde düşüldüğü anlaşılan taşıtlardan; kamyonet (tek kabin, çift kabin), panel/panelvan tipi taşıtların da aylık kiralama bedelinin, Motorlu Kara Taşıtları Kasko Değer Listesinde yer alan kasko sigortası değerinin % 2'sini aşamayacağı, fiilen arazi üzerinde çalışan arazi pick-up (kamyonet) tipi taşıtların ise, söz konusu % 2'lik sınırlamanın dışında tutulması gerektiği mütalaa edilmektedir” görüşü verilmiştir. İdari Şartname’nin “İhale konusu işe/alıma ilişkin bilgiler” başlıklı 2’nci maddesinde “2.1. İhale konusu işin/alımın; a) Adı: Sürücüsüz Araç Kiralanması Hizmet Alım İşi ... ç) Miktarı: 5 kalemde 12 ay süre ile 13 adet aracın yakıt ve sürücü hariç kiralanması ...” düzenlemesi, “Teklif fiyata dâhil olan giderler” başlıklı 25’inci maddesinde “25.3. Teklif fiyata dâhil olan diğer giderler aşağıda belirtilmiştir: 25.3.1. Kiralanacak araçların her türlü bakım, onarım, kış lastiği, zincir, zorunlu trafik sigortası, motorlu taşıtlar vergisi, araçtan kaynaklanan trafik cezaları, Adblue giderleri, 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu ve ilgili yönetmeliklerine uygun olarak araçlarda bulundurulması zorunlu olan yangın söndürme tüpü, ilk yardım çantası, reflektör, çekme halatı, takoz, stepne vb. teçhizat giderleri, egzoz emisyon ve fenni muayene giderleri, araç kimlik kart giderleri, araçların iç-dış temizlik giderleri, Karayolları Taşıma Yönetmeliğinde bahsi geçen yetki belgelerinden kaynaklanan ceza giderleri, araç takip sistem giderleri ve teknik şartnamede belirtilen diğer giderler teklif fiyata dahildir.” düzenlemesi, Teknik Şartname’nin “Diğer Hususlar” başlıklı 5’inci maddesinde “5.7.Araçların çalışması esnasında; 237 sayılı Taşıt Kanununa, 17.03.2006 tarih ve 2006/10193 sayılı Bakanlar Kurulu Kararı ile yürürlüğe konulan; Hizmet Alımı Suretiyle Taşıt Edinilmesine İlişkin Esas ve Usuller’e ve diğer güncel mevzuat hükümlerine riayet edilecektir.” düzenlemesi yer almaktadır. İhaleye ait birim fiyat teklif cetveline aşağıda yer verilmiştir. Sıra No İş Kaleminin Adı ve Kısa Açıklaması Birimi Miktarı Teklif Edilen Birim Fiyat Tutarı 1 Sedan Kasa Binek Otomobil (1. Kategori) - (2 Araç x 12 Ay) Araç x Ay 24 2 Sedan Kasa Binek Otomobil (2. Kategori) - (3 Araç x 12 Ay) Araç x Ay 36 3 Sedan Kasa Binek Otomobil (3. Kategori) - (1 Araç x 12 Ay) Araç x Ay 12 4 Camlı Van Hafif Ticari - (6 Araç x 12 Ay) Araç x Ay 72 5 Çift Kabin 6+1 Kamyonet - (1 Araç x 12 Ay) Araç x Ay 12 Toplam Tutar (KDV Hariç) 237 sayılı Taşıt Kanunu’na tabi idarelerin taşıt ihtiyaçlarının karşılanmasına ilişkin esasları belirlemek amacıyla yürürlüğe konulan Hizmet Alımı Suretiyle Taşıt Edinilmesine İlişkin Esas ve Usuller uyarınca şoför gideri hariç taşıt kiralamalarında aylık kiralama bedelinin (katma değer vergisi hariç, her türlü bakım-onarım, sigorta ve benzeri giderler dâhil), taşıtın Türkiye Sigorta, Reasürans ve Emeklilik Şirketleri Birliği tarafından yayımlanan ve harcama talimatının verildiği ay itibarıyla uygulanacak Motorlu Kara Taşıtları Kasko Değer Listesinde yer alan kasko sigortası değerinin %2’sini aşmayacağı, fiilen arazi üzerinde çalışan arazi binek ve arazi pick-up araçların ise bu sınırlamanın dışında tutulduğu anlaşılmaktadır. İncelemeye konu ihalenin 12 ay süreyle 13 adet aracın yakıt ve sürücü hariç kiralanması hizmeti alımı işi olduğu ve ihale kapsamında muhtelif özelliklerde sedan kasa binek otomobil, hafif ticari ve çift kabin kamyonetin sürücüsüz olarak kiralanacağı anlaşılmıştır. İhale dokümanı incelendiğinde; ihalenin 237 sayılı Kanuna ve mezkûr Esas ve Usullere uygun olarak gerçekleştirilebilmesi için şoför gideri hariç taşıt aylık kiralama bedelinin, taşıtın Türkiye Sigorta, Reasürans ve Emeklilik Şirketleri Birliği tarafından yayımlanan ve harcama talimatının verildiği ay itibarıyla geçerli Motorlu Kara Taşıtları Kasko Değer Listesinde yer alan kasko sigortası değerinin %2'sini aşmayacağına ilişkin herhangi bir düzenlemeye yer verilmediği ve araçlara ilişkin sayı, marka, model ve/veya ilgili diğer bilgileri gösteren listenin bulunmadığı görülmektedir. Dolayısıyla, sürücüsüz olarak 13 adet muhtelif özelliklerde sedan kasa binek otomobil, hafif ticari ve çift kabin kamyonet kiralanması hizmeti alımı ihalesinin Gaziantep Büyükşehir Belediyesinin iştirak şirketi olan GBB Tarım Altyapı Peyzaj Hizmetleri A.Ş. tarafından gerçekleştirildiği ve idarenin 237 sayılı Taşıt Kanunu kapsamında olduğu, ancak ihale dokümanında araçların yukarıda aktarılan Esas ve Usullere uygun olarak kiralanmasına yönelik herhangi bir düzenlemeye yer verilmediği ve araçlara ilişkin sayı, marka, model ve/veya ilgili diğer bilgileri gösteren liste bulunmadığı dikkate alındığında ihale dokümanının mevzuata uygun hazırlanmadığı anlaşıldığından başvuru sahibinin iddiasının yerinde olduğu sonucuna varılmıştır 2) Başvuru sahibinin 2’nci iddiasına ilişkin olarak: Hizmet Alımı Suretiyle Taşıt Edinilmesine İlişkin Esas ve Usuller’in “Genel esaslar” başlıklı 6’ncı maddesinde “(1) Temel amaç çerçevesinde hizmet alımı suretiyle taşıt edinilebilmesinin genel esasları şunlardır: ... c) Kanuna ekli (1) ve (2) sayılı cetvellerde yer alanlar ile güvenlik önlemli (zırhlı) araçlar ve koruma altına alınanlarla ilgili yönetmelik hükümlerine göre tahsis olunan araçlar dışında kullanılacak binek ve station-wagon cinsi taşıtların motor hacmi 1600 cc’yi geçmeyecektir. ...” hükmü yer almaktadır. Teknik Şartname’nin “Araçların Özellikleri” başlıklı 3’üncü maddesinde “3.1. Sedan Kasa Binek Otomobil (1. Kategori) 3.1.1. Sedan Kasa Binek Otomobil (1. Kategori) araçların sahip olması gereken özellikler aşağıda belirtilmiştir: a) Model: 2025 ve üzeri b) Kasa Tipi: Sedan ... ç) Teslim Kilometresi: En fazla 30.000 d) Motor Tipi: Dizel veya Benzin e) Motor Hacmi: Asgari 1400 cc, azami 2000 cc f) Şanzıman Tipi: Otomatik g) Koltuk Kapasitesi: 1 sürücü ve 4 yolcu ... p) Teknik özelliklerine göre bu iş kalemindeki örnek araçlar; Volkswagen Passat, Skoda Superb, Skoda Octavia ve benzeridir. Örnek araçlar bilgilendirme amaçlıdır. Örnek araçların dışında teknik şartnamede belirtilen özellikleri karşılayan diğer araçlar da kabul edilir. ...” düzenlemesine yer verilmiştir. 237 sayılı Kanuna ekli (1) ve (2) sayılı cetvellerde yer alanlar ile güvenlik önemli araçlar ve koruma altında alınanlara tahsis olunan araçlar dışındaki binek ve station-wagon cinsi taşıtların motor hacminin 1600 cc’yi geçmemesi gerektiği, ihale konusu işte ise 2 adet sedan kasa binek otomobil için istenilen motor hacminin azami 2000 cc olarak belirlendiği dikkate alındığında söz konusu kapsamın dışında bulunmayan idarece istenilen azami motor hacminin yukarıda aktarılan esas ve usullerde belirlenen sınırlamanın üzerinde olduğu anlaşıldığından başvuru sahibinin iddiasının yerinde olduğu sonucuna varılmıştır. 3) Başvuru sahibinin 3’üncü iddiasına ilişkin olarak: 237 sayılı Taşıt Kanunu’nun 10’uncu maddesinin beşinci fıkrasında “Bu Kanun kapsamında edinilecek taşıtların menşei, silindir hacimleri ve diğer niteliklerini belirlemeye ve sınırlamalar getirmeye Cumhurbaşkanı yetkilidir.” hükmü, 237 sayılı Taşıt Kanunu Kapsamında Edinilecek Taşıtların Menşei, Silindir Hacimleri ve Diğer Niteliklerinin Belirlenmesine Dair Karar’ın “Taşıtların nitelikleri” başlıklı 1’inci maddesinde “(1) 5/1/1961 tarihli ve 237 sayılı Taşıt Kanununa ekli (1) sayılı Cetvelde ve son iki sırasında belirtilenler hariç olmak üzere (2) sayılı Cetvelde yer alan makamlar ile güvenlik önlemli (zırhlı) araçlar, koruma altına alınanlarla ilgili yönetmelik hükümlerine göre tahsis olunanlar ve idarelerin yurt dışı teşkilatları için yabancı menşeli binek veya station-wagon cinsi taşıt edinilebilir. Bunların dışında hibe dâhil her ne suretle olursa olsun yabancı menşeli binek veya station-wagon cinsi taşıt edinilemez. (2) Birinci fıkra kapsamındaki makam ve hizmetler hariç olmak üzere, edinilecek binek veya station-wagon cinsi taşıtların silindir hacimleri 1.600 cc’yi geçemez. (3) Yerli muhteva oranı % 50'nin altında kalan taşıtlar yabancı menşeli sayılır. (4) Binek ve station-wagon dışındaki taşıtlar hakkında yukarıdaki sınırlamalar uygulanmaz.” hükmü, “Hizmet alımı suretiyle taşıt edinimi” başlıklı 2’nci maddesinde “(1) Hizmet alımı suretiyle edinilecek taşıtların menşei ve silindir hacimleri hakkında 1 inci madde hükümleri uygulanır.” hükmü, Hizmet Alımı Suretiyle Taşıt Edinilmesine İlişkin Esas ve Usuller’in “Tanımlar” başlıklı 4’üncü maddesinde “(1) Bu Esas ve Usullerde geçen; ... d) Taşıt: Kanun kapsamına giren motorlu ve motorsuz bütün ulaştırma araçlarını, e) Yabancı menşeli taşıt: Kanunun 10 uncu maddesinin beşinci fıkrası uyarınca yerli muhteva oranı % 50'nin altında kalan taşıtları, ifade eder.” hükmü, “Genel esaslar” başlıklı 6’ncı maddesinde “(1) Temel amaç çerçevesinde hizmet alımı suretiyle taşıt edinilebilmesinin genel esasları şunlardır: ... b) Hizmet alımı suretiyle yabancı menşeli binek ve station-wagon cinsi taşıt edinilmesini Kanunun 10 uncu maddesinin beşinci fıkrasında öngörülen makam ve hizmetler ile sınırlı olacaktır.” hükmü yer almaktadır. Teknik Şartname’nin “Araçların Özellikleri” başlıklı 3’üncü maddesinde “3.3. Sedan Kasa Binek Otomobil (3. Kategori) 3.3.1. Sedan Kasa Binek Otomobil (3. Kategori) araçların sahip olması gereken özellikler aşağıda belirtilmiştir: a. Model: 2024 ve üzeri b. Kasa Tipi: Sedan ... ç. Teslim Kilometresi: En fazla 50.000 d. Motor Tipi: Dizel e. Motor Hacmi: Asgari 1500 cc, azami 1600 cc f. Şanzıman Tipi: Otomatik g. Koltuk Kapasitesi: 1 sürücü ve 4 yolcu ... m. Sanayi ve Teknoloji Bakanlığı tarafından yayımlanan Otomotiv Yerli Muhteva Oranları listesinde yer almalı ve Yerli Katkı Oranı en az %40,00 olmalıdır. ... o. Teknik özelliklerine göre bu iş kaleminde kabul edilecek örnek araçlar; Fiat Egea, Toyota Corolla ve benzeridir. Örnek araçlar bilgilendirme amaçlıdır. Örnek araçların dışında teknik şartnamede belirtilen özellikleri karşılayan diğer araçlar da kabul edilir. ...” düzenlemesine yer verilmiştir. Yukarıda aktarılan mevzuata alıntılarından; yerli muhteva oranı %50’nin altında kalan taşıtların yabancı menşeli taşıt olarak tanımlandığı, hizmet alımı suretiyle yabancı menşeli binek ve station-wagon cinsi taşıt edinilmesinin 237 sayılı Kanun’un 10’uncu maddesinin beşinci fıkrasında öngörülen makam ve hizmetlerle sınırlı olduğu ve anılan Kanun hükmüne istinaden taşıtların menşei, silindir hacimleri ve diğer niteliklerine ilişkin yukarıda aktarılan Karar’da belirtilen makam ve hizmetler dışında hibe dâhil her ne suretle olursa olsun yabancı menşeli binek veya station-wagon taşıt edinilemeyeceği anlaşılmaktadır. Başvuru konusu ihalede kiralanacak 1 adet “Sedan Kasa Binek Otomobil (3. Kategori)” için istenilen özellikler arasında yerli muhteva oranının en az %40 olması gerektiği düzenlemesinin bulunduğu, ancak yukarıda aktarılan mevzuatta belirtilen makam ve hizmetler dışında idarelerin yerli muhteva oranı %50’nin altında kalan yabancı menşeli binek otomobil cinsi taşıtları hizmet alımı suretiyle dahi edinemeyeceği anlaşıldığından başvuru sahibinin iddiasının yerinde olduğu sonucuna varılmıştır. 4) Başvuru sahibinin 4’üncü iddiasına ilişkin olarak: 4735 sayılı Kamu İhale Sözleşmeleri Kanunu’nun “İlkeler” başlıklı 4’üncü maddesinde “Bu Kanun kapsamında yapılan kamu sözleşmelerinin tarafları, sözleşme hükümlerinin uygulanmasında eşit hak ve yükümlülüklere sahiptir. İhale dokümanı ve sözleşme hükümlerinde bu prensibe aykırı maddelere yer verilemez. Kanunun yorum ve uygulanmasında bu prensip göz önünde bulundurulur.” hükmü, “Hizmet sunucularının sorumluluğu” başlıklı 34’üncü maddesinde “Hizmet sunucuları taahhütleri çerçevesinde kusurlu veya standartlara uygun olmayan malzeme seçilmesi, verilmesi veya kullanılması, tasarım hatası, uygulama yanlışlığı, denetim eksikliği, taahhüdün sözleşme ve şartname hükümlerine uygun olarak yerine getirilmemesi ve benzeri nedenlerle ortaya çıkan zarar ve ziyandan doğrudan sorumludur. Bu zarar ve ziyan genel hükümlere göre hizmet sunucusuna ikmal ve tazmin ettirilir. Ayrıca haklarında 27 nci madde hükümleri uygulanır.” hükmü, Hizmet İşleri Genel Şartnamesi’nin “Yüklenicinin genel sorumlulukları” başlıklı 6’ncı maddesinde “Yüklenici, işleri gereken özen ve ihtimamı göstererek planlayacak, projelendirecek (sözleşmede öngörüldüğü şekilde), yürütecek, tamamlayacak ve işlerde olabilecek kusurları sözleşme hükümlerine uygun olarak giderecektir. Yüklenici, bu sorumluluklarının yerine getirilmesi için, ister kalıcı, ister geçici nitelikte olsun, gereken bütün denetim, muayene ve testleri yaptıracak ve işçilik, malzeme, tesis, ekipman vb. temin edecektir. Yüklenici, işin görülmesi sırasında ilgili mevzuatın izin vermediği insan ve çevre sağlığına zarar verici nitelikte malzeme kullanamaz veya yöntem uygulayamaz. İlgili mevzuatın izin verdiği malzeme ve yöntemler ise, öngörülmüş tedbirler alınarak ve usulüne uygun şekilde kullanılabilir. Bu yükümlülüklerin ihlal edilmesi halinde yüklenici, idarenin ve üçüncü şahısların tüm zararlarını karşılamak zorundadır. Yüklenici, bu Genel Şartnamede öngörülen yükümlülük ve yasakları ihlâl ederek idareye veya üçüncü kişilere verdiği zarardan dolayı bizzat sorumludur.” hükmü, “Yüklenicinin kusuru dışındaki hasar ve zararlar” başlıklı 20’nci maddesinde “Olağanüstü haller ve doğal afetlerin işyerlerinde ve yapılan işlerde meydana getireceği hasar ve zararlar ile sigortalanabilir riskler sigorta kapsamında olsun veya olmasın yüklenici bu hasar ve zararlar için idareden hiç bir bedel isteyemez. Ancak bu hasar ve zararlar nedeniyle meydana gelecek gecikmeler için yükleniciye gerekli süre uzatımı verilir. Savaş, yurt içinde seferberlik, ayaklanma, iç savaş ve bunlara benzer olaylar veya yüklenici ve varsa alt yüklenici tarafından kullanılmadıkça bir nükleer yakıttan kaynaklanan radyasyonlar ve bunların gerektirdiği önlemler sonucunda meydana gelecek riskler gibi sigortalanması mümkün olmayan türden riskler ile idarenin işlerin tamamlanmış kısımlarını teslim alarak kullanmasından dolayı doğacak riskler idareye aittir.” hükmü, İdari Şartname’nin “İhale konusu işe/alıma ilişkin bilgiler” başlıklı 2’nci maddesinde “2.1. İhale konusu işin/alımın; a) Adı: Sürücüsüz Araç Kiralanması Hizmet Alım İşi ... ç) Miktarı: 5 kalemde 12 ay süre ile 13 adet aracın yakıt ve sürücü hariç kiralanması Ayrıntılı bilgi idari şartnamenin ekinde yer almaktadır. d) İşin yapılacağı/malın teslim edileceği yer: Kiralanan araçlar yüklenici tarafından İdarenin ‘...’ adresine teslim edilecek olup söz konusu araçlar herhangi bir koşul ve sınırlama olmaksızın (yer, zaman, kilometre, arazi tipi, hava koşulu, iklim şartı, il, ilçe, belde, mahalle v.b. koşul ve sınırlama olmaksızın) İdare tarafından görevlendirilen kişiler tarafından İdarenin görevinde kullanılacaktır.” düzenlemesi, “Teklif fiyata dâhil olan giderler” başlıklı 25’inci maddesinde “25.3. Teklif fiyata dâhil olan diğer giderler aşağıda belirtilmiştir: 25.3.1. Kiralanacak araçların her türlü bakım, onarım, kış lastiği, zincir, zorunlu trafik sigortası, motorlu taşıtlar vergisi, araçtan kaynaklanan trafik cezaları, Adblue giderleri, 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu ve ilgili yönetmeliklerine uygun olarak araçlarda bulundurulması zorunlu olan yangın söndürme tüpü, ilk yardım çantası, reflektör, çekme halatı, takoz, stepne vb. teçhizat giderleri, egzoz emisyon ve fenni muayene giderleri, araç kimlik kart giderleri, araçların iç-dış temizlik giderleri, Karayolları Taşıma Yönetmeliğinde bahsi geçen yetki belgelerinden kaynaklanan ceza giderleri, araç takip sistem giderleri ve teknik şartnamede belirtilen diğer giderler teklif fiyata dahildir.” düzenlemesi, Teknik Şartname’nin “Diğer Hususlar” başlıklı 5’inci maddesinde “5.31. Kiralanan aracın, trafiğe karşı ve araç emniyetinden işveren olarak yüklenici sorumludur. Trafik cezaları yüklenici zamanında yatırıp idaremizden tahsil edecektir. Ayrıca bu konuda üçüncü şahıslarca açılacak her türlü dava, zarar ve ziyan taleplerine karşı yüklenici sorumludur. İdare bu kabil dava, şikâyet ve benzeri konulara hiçbir şekilde taraf ve muhatap değildir. İdarenin bu tip taleplere muhatap olması veya aleyhine herhangi bir hüküm tesis edilmesi halinde yükleniciye rücu hakkı bulunmaktadır. İdare bu sebepten dolayı zarara uğrarsa, doğmuş olan bu zararı yüklenici ödeyecektir.” düzenlemesi yer almaktadır. Uyuşmazlık konusu ihalenin muhtelif özelliklere sahip 13 adet binek otomobil, hafif ticari ve çift kabin kamyonet cinsi araç kiralanması hizmeti alımı olduğu, araçların yakıt ve sürücüsü hariç teklif fiyata dâhil gider giderlerin yüklenici tarafından karşılanacağı ve araçların idare personeli tarafından kullanılacağı anlaşılmıştır. Yukarıdaki mevzuat alıntılarından; Kamu İhale Sözleşmeleri Kanunu kapsamında yapılan sözleşmelere ait hükümlerin uygulanmasında tarafların eşit hak ve yükümlülüklere sahip olduğu, ihale dokümanı ve sözleşmelerde bu prensibe aykırı maddelere yer verilemeyeceği, yüklenicinin Hizmet İşleri Genel Şartnamesi’nde öngörülen yükümlülükleri ve yasakları ihlal ederek idareye veya üçüncü kişilere verdiği zararlardan bizzat sorumlu olduğu anlaşılmaktadır. Bununla birlikte, yüklenicinin mevzuata göre zorunlu olan güvenlik ve emniyet tedbirlerini almakla yükümlü olduğu açık olsa da ihale dokümanlarında yüklenicinin sorumluluk sınırlarını aşan ve idarenin ve/veya idare personelinin kusurundan kaynaklanan zararlardan da yüklenicinin sorumlu olacağına ilişkin düzenlemelere yer verilmemesi gerekmektedir. Teknik Şartname’nin 5.31’inci maddesinde yüklenici tarafından trafik cezalarının zamanında ödenerek idareden tahsil edileceğinin düzenlendiği, kiralanacak aracın, trafiğe karşı ve araç emniyetinden yüklenicinin sorumlu olduğu ve üçüncü kişilerce açılacak her türlü dava ve zarardan yüklenicinin sorumlu olduğu belirtilmekle birlikte, mezkûr düzenlemenin araçların bakımsızlığı veya yüklenicinin sorumluluklarını yerine getirmemesinden kaynaklanabilecek hususlara ilişkin olduğu, idare ve/veya idare personeli olan sürücülerin kusurundan kaynaklı durumlarda idarenin sorumluluğunu ortadan kaldırmadığı dikkate alındığında sözleşme hükümlerinin uygulanmasında tarafların eşit hak ve yükümlülüklere sahip olduğu prensibinin ihlal edilmediği anlaşıldığından başvuru sahibinin iddiasının yerinde olmadığı sonucuna varılmıştır. Öte yandan, 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun 53’üncü maddesinin (j) fıkrasında “İtirazen şikâyet başvuru bedelinin, itirazen şikâyet başvuru dilekçesinde yer verilen iddialar dikkate alınarak belirlenecek haklılık oranına karşılık gelen kısmının Kurul kararı ile başvuru sahibine iadesine karar verilir. Ancak Kurum tarafından 54 üncü maddenin onbirinci fıkrasının (c) bendi uyarınca başvurunun reddine veya eşit muamele ilkesi yönünden yapılan inceleme sonucunda 54 üncü maddenin onbirinci fıkrasının (a) ve (b) bentleri uyarınca ihalenin iptaline veya düzeltici işlem belirlenmesine karar verilmesi halinde başvuru bedeli iade edilmez. ...” hükmü yer almaktadır. Bu çerçevede, başvuru sahibinin toplam 4 (dört) iddiasından 3 (üç) iddiasında haklı bulunduğu tespit edilmiş olup, haklılık oranı (3/4) olarak belirlenmiştir. Başvuru sahibi tarafından Kurum şikâyet gelirleri hesabına 64.652,00 TL başvuru bedelinin yatırıldığı dikkate alındığında, Kurul kararının başvuru sahibine bildirimini izleyen otuz gün içinde yazılı talepte bulunulması halinde, söz konusu bedelin haklılık oranına karşılık gelen 48.489,00 TL’lik kısmının iade edilmesi gerektiği sonucuna varılmıştır. Sonuç olarak, yukarıda mevzuata aykırılıkları belirtilen işlemlerin düzeltici işlemle giderilemeyecek nitelikte işlemler olduğu tespit edildiğinden, ihalenin iptali gerekmektedir. Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanun'un 65'inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen otuz gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere, 1) Anılan Kanun'un 54'üncü maddesinin onbirinci fıkrasının (a) bendi gereğince ihalenin iptaline, 2) İddialarındaki haklılık oranına karşılık gelen başvuru bedelinin Kurul kararının başvuru sahibine bildirimini izleyen otuz gün içinde Kamu İhale Kurumuna yazılı talebi halinde iadesine, Oybirliği ile karar verildi.