2025/1853390 İhale Kayıt Numaralı "2026 Yılı Dış Laboratuvar Hizmet Alımı" İhalesi
Toplantıya Katılan Üyeler BAŞVURU SAHİBİ: Turklab Laboratuvar ve Görüntüleme Sistemleri A.Ş. , İHALEYİ YAPAN İDARE: Ankara Atatürk Sanatoryum Eğitim ve Araştırma Hastanesi , BAŞVURUYA KONU İHALE: 2025/1853390 İhale Kayıt Numaralı “ 2026 Yılı Dış Laboratuvar Hizmet Alımı ” İhalesi KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME: Ankara Atatürk Sanatoryum Eğitim ve Araştırma Hastanesi tarafından 27.11.2025 tarihinde açık ihale usulü ile gerçekleştirilen “ 2026 Yılı Dış Laboratuvar Hizmet Alımı ” ihalesine ilişkin olarak Turklab Laboratuvar ve Görüntüleme Sistemleri A.Ş. nin 11.11.2025 tarihinde yaptığı şikâyet başvurusunun, idarenin 18.11.2025 tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibince 28.11.2025 tarih ve 201306 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 28.11.2025 tarihli dilekçe ile itirazen şikâyet başvurusunda bulunulmuştur. Başvuruya ilişkin olarak 2025/2427 sayılı itirazen şikâyet dosyası kapsamında yapılan inceleme neticesinde esas inceleme raporu tanzim edilmiştir. KARAR: Esas inceleme raporu ve ekleri incelendi. İtirazen şikâyet dilekçesinde özetle, İdari Şartname'nin yedinci maddesinde yeterlik kriteri olarak belirlenen akreditasyon sertifikasının en az beş yıllık olması şartının rekabeti engelleyici nitelikte olduğu iddialarına yer verilmiştir. Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir. 4734 sayılı Kanun’un beşinci maddesinde “İdareler, bu Kanuna göre yapılacak ihalelerde; saydamlığı, rekabeti, eşit muameleyi, güvenirliği, gizliliği, kamuoyu denetimini, ihtiyaçların uygun şartlarla ve zamanında karşılanmasını ve kaynakların verimli kullanılmasını sağlamakla sorumludur.” hükmü, Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin “ Kalite ve standarda ilişkin belgeler ” başlıklı 42’nci maddesinde “ (1) İşin niteliği göz önünde bulundurularak ön yeterlik şartnamesi ve idari şartnamede; kalite yönetim sistem belgesi, çevre yönetim sistem belgesi, hizmet yeterlilik belgesi ile deney-analiz-kalibrasyon laboratuvarlarının ve muayene kuruluşlarının kalite yeterliğine ilişkin düzenleme yapılabilir. … (4) Kalite ve standarda ilişkin belgelerin ihale veya son başvuru tarihinde geçerli olması yeterlidir.” hükmü, Kamu İhale Genel Tebliği’nin aynı konuya ilişkin 74’üncü maddesinde “74.1. İdareler, ihale konusu işin niteliğini ve uygulama yönetmeliklerinin bu konuyu düzenleyen maddelerini esas alarak, ihale dokümanında kalite ve standart belgelerine ilişkin düzenleme yapabilirler. İhale konusu ile ilgisi bulunmayan veya işin niteliğinin gerektirmediği kalite ve standarda ilişkin belgelerin istenilmesi, 4734 sayılı Kanunun temel ilkelerine ve Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliğine aykırılık teşkil edecektir.” açıklaması yer almaktadır. İdari Şartname’nin yedinci maddesinde aşağıdaki hususun yeterlik kriteri olarak belirlendiği görülmüştür; Belge Adı Açıklama İş Ortaklıklarında TSEN, İSO 15189 TÜRKAK tarafından verilmiş Akreditasyon Belgesi en az 5 yıllık olmalıdır. İhale Katılım belgesinde sunulmalıdır. Tek ortağın sunması yeterlidir. Özetle, ilgili mevzuatta kalite ve standarda ilişkin belgelerin ihale veya son başvuru tarihinde geçerli olmasının yeterli görüldüğü, işin niteliğinin gerektirmediği yeterlik kriterlerinin 4734 sayılı Kanun’un temel ilkelerini ihlal edeceğinin belirtildiği görülmüştür. İdari Şartname’de, tıbbi laboratuvarlara özel kalite yönetim sistemi gerekliliklerini belirleyen uluslararası bir standart olan İSO 15189 ( Tıbbi Laboratuvarlar Kalite ve Yeterlilik İçin Şartlar Standardı) belgesinin en az beş yıllık olması gerektiği nin yeterlik kriteri olarak belirlendiği, bu hususta başvuru sahibi tarafından düzenlemenin rekabeti engellediği ve mevzuata aykırı olduğu iddiasıyla yapılan şikayet başvurusunun idarece uygun bulunmadığı, Şikayete verilen cevapta “…hizmetin niteliği gereği hasta güvenliği, test doğruluğu ve laboratuvarın sistematik kalite yönetimi…sisteminin sürdürülebilirliğini ve deneyimini göstermeye yönelik makul bir kriter olduğu” gerekçelerinin ileri sürüldüğü tespit edilmiştir. Uyuşmazlık konusu belge, TURKAK tarafından “Kamu ve üniversite hastaneleri laboratuvarları, özel hastane ve klinik laboratuvarları, özel tıbbi tahlil laboratuvarları, genetik hastalıkları tanı merkezleri, IVF laboratuvarları, patoloji laboratuvarları, doku tipleme laboratuvarları gibi tıbbi laboratuvarların akreditasyonu için kullanılan temel doküman” olarak tanımlanmış olup, belgenin halihazırdaki amacının idarece şikayete verilen cevapta da belirtilen hasta güvenliği, test doğruluğu ve kalitenin sürdürülebilirliğini teyit etmek olduğu anlaşılmıştır. Yönetmelik’in yukarıda yazılı 42’nci maddesi kapsamında, kamu ihale mevzuatının genel sistematiğine uygun olarak, kalite ve standarda ilişkin belgelerin ihale tarihinde geçerli olması yeterli olup, isteklilerin deneyimine ilişkin farklı yeterlik kriterlerinin mevzuatta ayrıca belirlendiği, bu bağlamda akreditasyon belgesinin en az beş yıllık olması şartının mevzuatın yukarıda yazılı hükümlerine ve işin niteliğine uygun olmadığı anlaşılmış, bu husustaki başvurunun yerinde olduğu ve ihalenin iptalinin gerektiği sonucuna ulaşılmıştır. Diğer taraftan, 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun 53’üncü maddesinin (j) fıkrasının 9’uncu alt bendinde “ Başvuru sahibinin iddialarının tamamında haklı bulunması halinde, Kurul kararı ile itirazen şikâyet başvuru bedelinin başvuru sahibine iadesine karar verilir. Kurul kararının başvuru sahibine bildirimini izleyen otuz gün içinde başvuru sahibinin Kuruma yazılı talebi üzerine, bu talep tarihini izleyen otuz gün içinde Kurum tarafından itirazen şikâyet başvuru bedelinin iadesi yapılır ve son ödeme tarihine kadar geçen süre için faiz işlemez. Diğer hallerde başvuru bedeli iade edilmez. Bu fıkranın (1) numaralı bendi uyarınca tahsil edilen bedel hiçbir durumda iade edilmez.” hükmü yer almaktadır. Başvuru sahibi tarafından 50.640,00 TL başvuru bedelinin Kurum şikâyet gelirleri hesabına yatırıldığı görülmüştür. Yapılan incelemede, anılan isteklinin itirazen şikâyete konu iddiasında haklı olduğu tespit edilmiş olup Kurul kararının başvuru sahibine bildirimini izleyen otuz gün içinde başvuru sahibinin Kamu İhale Kurumuna yazılı talebi halinde 50.640,00 TL’lik başvuru bedelinin iadesinin gerektiği anlaşılmıştır. Sonuç olarak, yukarıda mevzuata aykırılığı belirlenen ihale işlemlerinin düzeltici işlemle giderilemeyecek nitelikte işlemler olduğu tespit edildiğinden, ihalenin iptali gerekmektedir. Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanun'un 65'inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen otuz gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere, 1) Anılan Kanun'un 54'üncü maddesinin onbirinci fıkrasının (a) bendi gereğince ihalenin iptaline, 2) Başvuru bedelinin Kurul kararının başvuru sahibine bildirimini izleyen otuz gün içinde başvuru sahibinin Kamu İhale Kurumuna yazılı talebi halinde iadesine, Oybirliği ile karar verildi.