2026/611810 İhale Kayıt Numaralı "Van Gölü Dip Çamuru Taşıma ve Döküm Sahalarının Düzenlenmesi Amacıyla İş Makinesi Kiralama Hizmet Alım İşi" İhalesi
Toplantıya Katılan Üyeler BAŞVURU SAHİBİ: Real Atık Yönetimi Tur. Tem. İnş. Gıda San. ve Tic. Ltd. Şti. , İHALEYİ YAPAN İDARE: Van Büyükşehir Belediye Başkanlığı Destek Hizmetleri Dairesi Başkanlığı Çevre Koruma ve Kontrol Dairesi Başkanlığı , BAŞVURUYA KONU İHALE: 2026/611810 İhale Kayıt Numaralı “ Van Gölü Dip Çamuru Taşıma ve Döküm Sahalarının Düzenlenmesi Amacıyla İş Makinesi Kiralama Hizmet Alım İşi ” İhalesi KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME: Van Büyükşehir Belediye Başkanlığı Destek Hizmetleri Dairesi Başkanlığı Çevre Koruma ve Kontrol Dairesi Başkanlığı tarafından 04.05.2026 tarihinde açık ihale usulü ile gerçekleştirilen “ Van Gölü Dip Çamuru Taşıma ve Döküm Sahalarının Düzenlenmesi Amacıyla İş Makinesi Kiralama Hizmet Alım İşi ” ihalesine ilişkin olarak Real Atık Yönetimi Tur. Tem. İnş. Gıda San. ve Tic. Ltd. Şti. nin 27.04.2026 tarihinde yaptığı şikâyet başvurusu hakkında idare tarafından süresi içinde karar alınmaması üzerine, başvuru sahibince 15.05.2026 tarih ve 215907 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 15.05.2026 tarihli dilekçe ile itirazen şikâyet başvurusunda bulunulmuştur. Başvuruya ilişkin olarak 2026/1295 sayılı itirazen şikâyet dosyası kapsamında yapılan inceleme neticesinde esas inceleme raporu tanzim edilmiştir. KARAR: Esas inceleme raporu ve ekleri incelendi. İtirazen şikâyet dilekçesinde özetle, Sözleşme Tasarısı’nın 16.1.3’inci maddesinde “ 1-İşe Başlama tarihinden itibaren birim fiyat teklif cetvelinde belirtilen araçlardan en az % 90'nın işe başlatılmaması durumu ağır aykırılık hâli olarak kabul edilecek olup, her gün için sözleşme bedelinin % 1 (yüzde bir) oranında cezai işlem uygulanacaktır. ” düzenlemesinin yer aldığı, ilgili maddede hem ceza kesileceği hem de işin feshedileceğinin belirtildiği, bu durumun kamu ihale mevzuatına aykırı olduğu, bu konuda 2021/UH.I-2247, 2021/UH.I-2279, 2023/MK-205, 2025/UH.I-2240 sayılı emsal kararların bulunduğu iddialarına yer verilmiştir. Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir. Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin eki Hizmet Alımlarına Ait Tip Sözleşme’nin “Sözleşmeye aykırılık halleri, cezalar ve sözleşmenin feshi” başlıklı 16’ncı maddesinde “ 16.1 İhale konusu işin niteliği ve özelliğine göre işin sözleşmesine uygun olmayan haller ve idare tarafından uygulanacak cezalar aşağıda belirtilmiştir. Cezalar, aykırılık halleri ve sözleşmenin feshine ilişkin hususlar bu Sözleşmenin 16, 24, 25, 26, 27, 28 ve 29 uncu maddelerinde düzenlenmiştir. Bu hususlara ilişkin olarak söz konusu maddeler dışındaki ve ihale dokümanındaki diğer düzenlemeler sadece 16.1.1 inci madde kapsamında değerlendirilir. 16.1.1. Bu sözleşmenin 16.1.2 nci maddesinde yer alan özel aykırılık ve 16.1.3 üncü maddesinde yer alan ağır aykırılık halleri dışında, sözleşme hükümlerine uyulmaması hâlinde uygulanacak ceza oranı, ilk sözleşme bedelinin [bu kısma % 1’den fazla olmamak üzere oran yazılacaktır.]’dır. Aynı fiilin tekrarı hâlinde bu oran % 50 artırımlı uygulanır. 26 16.1.2. Aşağıdaki tabloda yer alan özel aykırılık hâllerinde aynı satırda belirtilen oranda ceza uygulanır. 26.1 Tabloda yer verilen özel aykırılıklardan herhangi birinin ilgili aykırılık için aynı satırda belirtilen sayıya ve toplam özel aykırılık halinin de … 26 .2 sayısına ulaşması koşullarının birlikte gerçekleşmesi durumunda, 4735 sayılı Kanunun 20 nci maddesinin (b) bendine göre protesto çekmeye gerek kalmaksızın sözleşme feshedilir. 16.1.3. Aşağıdaki tabloda yer alan ağır aykırılık hâllerinden herhangi birinin gerçekleşmesi hâlinde, 4735 sayılı Kanunun 20 nci maddesinin (b) bendine göre protesto çekmeye gerek kalmaksızın sözleşme feshedilir. Ağır Aykırılık Halleri 26.4 1 2 3 …. 16.1.3.1. ……………………………………. 26.5 16.1.4. Bu sözleşme kapsamında kesilecek cezaların toplam tutarı hiçbir durumda ilk sözleşme bedelinin % 30’unu geçemez. Toplam ceza tutarının ilk sözleşme bedelinin % 30’unu geçtiğinin anlaşılması durumunda bu orana kadar ceza uygulanır ve 4735 sayılı Kanunun 20 nci maddesinin (b) bendine göre protesto çekmeye gerek kalmaksızın sözleşme feshedilir. 16.1.5. Bu sözleşmenin 16.1.2 nci ve 16.1.3 üncü maddelerinde yer verilen aykırılıklar kapsamında somut fiillere yer verilmemesi hâlinde, söz konusu maddelerde yer alan cezalar ve/veya fesih yaptırımları uygulanamaz. Ayrıca, aynı aykırılığın 16.1.2 nci ve 16.1.3 üncü maddelerde birlikte sayıldığı hallerde, sözleşme uygulamasında 16.1.3 üncü madde dikkate alınır… ” hükmü, Söz konusu maddeye ait 26.5 numaralı dipnotta “ Ağır aykırılık hallerine ilişkin ceza uygulanmasına yönelik düzenleme, sözleşmenin 16.1.3.1 inci maddesinde yapılacaktır. Bu madde idare tarafından aşağıdaki (1) ve (2) numaralı seçeneklerden biri seçilerek düzenlenecektir. (1) 16.1.3 üncü madde kapsamında belirlenen bir aykırılığın gerçekleşmesi üzerine idarece ceza uygulanmasının da öngörülmesi hâlinde “Sözleşmenin feshine yol açan ağır aykırılık hali nedeniyle ayrıca ilk sözleşme bedelinin %2’si oranında ceza uygulanacaktır. Ağır aykırılık hallerine ilişkin bu madde dışında ceza oranı belirlenmiş olması hâlinde söz konusu düzenleme dikkate alınmayacak ve ilk sözleşme bedelinin %2’si oranı dışında ceza uygulanmayacaktır.” yazılacaktır…” hükmü, İdari Şartname’nin “İhale konusu işe/alıma ilişkin bilgiler” başlıklı 2’nci maddesinde “ 2.1. İhale konusu işin/alımın; a) Adı: Van Gölü Dip Çamuru Taşıma ve Döküm Sahalarının Düzenlenmesi Amacıyla İş Makinesi Kiralama Hizmet Alım İşi b) Türü: Hizmet alımı c) İlgili Uygulama Yönetmeliği: Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği ç) Miktarı: Toplam 18 İş Makinesinin 240 Gün Süre İle Kiralanması Ayrıntılı bilgi idari şartnamenin ekinde yer almaktadır. d) İşin yapılacağı/malın teslim edileceği yer: Van Büyükşehir Belediyesi Çevre Koruma ve Kontrol Dairesi Başkanlığı'nın belirleyeceği yer veya yerler ” düzenlemesi, İtiraza konu ihaleye ait Sözleşme Tasarısı’nın “Sözleşmeye aykırılık halleri, cezalar ve sözleşmenin feshi” başlıklı 16’ncı maddesinde “ 16.1. İhale konusu işin niteliği ve özelliğine göre işin sözleşmesine uygun olmayan haller ve idare tarafından uygulanacak cezalar aşağıda belirtilmiştir. Cezalar, aykırılık halleri ve sözleşmenin feshine ilişkin hususlar bu Sözleşmenin 16, 24, 25, 26, 27, 28 ve 29 uncu maddelerinde düzenlenmiştir. Bu hususlara ilişkin olarak söz konusu maddeler dışındaki ve ihale dokümanındaki diğer düzenlemeler sadece 16.1.1 inci madde kapsamında değerlendirilir. 16.1.1. Bu sözleşmenin 16.1.2 nci maddesinde yer alan özel aykırılık ve 16.1.3 üncü maddesinde yer alan ağır aykırılık halleri dışında, sözleşme hükümlerine uyulmaması hâlinde uygulanacak ceza oranı, ilk sözleşme bedelinin On Binde 1'dır. Aynı fiilin tekrarı hâlinde bu oran % 50 artırımlı uygulanır. 16.1.2. Aşağıdaki tabloda yer alan özel aykırılık hâllerinde aynı satırda belirtilen oranda ceza uygulanır. Tabloda yer verilen özel aykırılıklardan herhangi birinin ilgili aykırılık için aynı satırda belirtilen sayıya ve toplam özel aykırılık halinin de 70 sayısına ulaşması koşullarının birlikte gerçekleşmesi durumunda, 4735 sayılı Kanunun 20 nci maddesinin (b) bendine göre protesto çekmeye gerek kalmaksızın sözleşme feshedilir. Özel Aykırılık Halleri Aykırılık Hali İlk Sözleşme Bedeli Üzerinden Kesilecek Ceza Oranı Aykırılık Sayısı 1 Teknik Şartnamenin 3.2 Maddesi Binde 1 10 2 Teknik Şartnamenin 3.7 Maddesi On Binde 5 10 3 Teknik Şartnamenin 5.1 Maddesi On Binde 3 10 4 Teknik Şartnamenin 5.2 Maddesi On Binde 3 10 5 Teknik Şartnamenin 5.3 Maddesi On Binde 3 10 6 Teknik Şartnamenin 5.4 Maddesi On Binde 3 10 7 Teknik Şartnamenin 6.1 Maddesi On Binde 5 10 16.1.3. Aşağıdaki tabloda yer alan ağır aykırılık hâllerinden herhangi birinin gerçekleşmesi hâlinde, 4735 sayılı Kanunun 20 nci maddesinin (b) bendine göre protesto çekmeye gerek kalmaksızın sözleşme feshedilir. Ağır Aykırılık Halleri 1 İşe Başlama tarihinden itibaren birim fiyat teklif cetvelinde belirtilen araçlardan en az % 90'nın işe başlatılmaması durumu ağır aykırılık hâli olarak kabul edilecek olup, her gün için sözleşme bedelinin % 1 (yüzde bir) oranında cezai işlem uygulanacaktır. 16.1.3.1. Sözleşmenin feshine yol açan ağır aykırılık hali nedeniyle ayrıca ilk sözleşme bedelinin %2’si oranında ceza uygulanacaktır. Ağır aykırılık hallerine ilişkin bu madde dışında ceza oranı belirlenmiş olması hâlinde söz konusu düzenleme dikkate alınmayacak ve ilk sözleşme bedelinin %2'si oranı dışında ceza uygulanmayacaktır...” düzenlemesi, Teknik Şartname’nin “Tanımlar” başlıklı 1’inci maddesinde “İşin Tanımı: Van Gölü Dip Çamuru Taşıma ve Döküm Sahalarının düzenlenmesi amacıyla iş makinesi kiralama hizmet alım İşi … İŞ MAKİNELERİ TABLOSU S.NO ARACIN CİNSİ ARAÇ SAYISI MODEL YILI İŞİN SÜRESİ 1 LODER 2 Adet 2006 240 Gün 2 BEKO-LODER 2 Adet 2013 240 Gün 3 EKSKAVATÖR KIRICISIZ 1 Adet 2010 240 Gün 4 EKSKAVATÖR UZUN BOMLU 1 Adet 2010 240 Gün 5 DOZER 1 Adet 2000 240 Gün 6 AKARYAKIT TANKERİ 1 Adet 2010 240 Gün 7 DAMPERLİ KAMYON (Minimum 6x4 Çekiş Sistemi) 10 Adet 2010 240 Gün …” düzenlemesi, Anılan Şartname’nin “İş makineleri ve araçlar ile ilgili hususlar” başlıklı 3’üncü maddesinde “3.1. Teknik şartnamede belirtilen model ve özelliklerdeki iş Makineleri ve araçlar sözleşmenin imzalandığı günden itibaren en geç 5 gün içerisinde İdarenin belirleyeceği şantiyelere teslimi sağlanacaktır. İdarenin ihtiyaca binaen teslimini istemediği makine ve araçların teslimi İdare tarafından belirlenecek ileri bir tarihe ertelenebilecektir. 3.2. Teknik şartnamede belirtilen model ve özelliklerdeki iş Makine ve araçların 3.1. maddede belirtilen sürede idareye teslim edilmemesi hâlinde gecikilen her gün için getirilmeyen her iş Makinesi/araç için teklif edilen bedelin günlük tutarının Aykırılık halleri tablosunda belirtilen cezai işlemleri uygulanacaktır…” düzenlemesi yer almaktadır. 12.05.2026 onay tarihli ihale komisyonu kararına göre, 25 adet ihale dokümanı indirilen söz konusu iş makinesi kiralanmasına ilişkin ihaleye 15 isteklinin katıldığı, Aksela İnş. Ltd. Şti.nin teklifinin SGK ve vergi borcu bulunduğu gerekçesiyle, Gama Ulaşım Hiz. Ltd. Şti.nin teklifinin geçici teminat mektubunun uygun olmadığı gerekçesiyle değerlendirme dışı bırakıldığı, ekonomik açıdan en avantajlı teklif sahibi isteklinin İrez Beton İnş. Har. Nak. San. Tic. Ltd. Şti., ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif sahibi isteklinin ise Günaylar Petrol Maden. Müteah. İth. İhr. San. ve Tic. Ltd. Şti. olarak belirlendiği görülmüştür. Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin eki Hizmet Alımlarına Ait Tip Sözleşme’nin 16’ncı maddesinden, Sözleşme Tasarısı’nın 16.1.1’inci maddesinde sözleşme hükümlerine uyulmaması hâlinde uygulanacak ceza oranına yer verileceği, 16.1.2’nci maddesinde özel aykırılık hallerine yer verileceği, özel aykırılıklar için aynı satırda sözleşme feshine neden olacak aykırılık sayısının belirleneceği, dolayısıyla özel aykırılıklar kapsamında tekrarı mümkün olan aykırılıkların yer alması gerektiği, 16.1.3’üncü maddesinde ise sözleşmenin feshedileceği ağır aykırılık hallerine yer verileceği, ayrıca ağır aykırılık hâllerinde sözleşmenin feshi ile birlikte ceza uygulanmasına yönelik düzenleme de yapılabileceği, bu kapsamda uygulanacak cezanın ilk sözleşme bedelinin %2’si oranında olacağı, bu madde dışında ceza oranı belirlenmiş olması hâlinde ise söz konusu düzenlemenin dikkate alınmayacağı anlaşılmaktadır. İtiraza konu ihaleye ait Sözleşme Tasarısı’nın 16.1.3’üncü maddesinde “ işe başlama tarihinden itibaren birim fiyat teklif cetvelinde belirtilen araçlardan en az % 90'nın işe başlatılmaması durumu ”nun ağır aykırılık hâli olarak belirlendiği, ayrıca her gün için sözleşme bedelinin %1’i oranında cezai işlem uygulanacağının düzenlendiği görülmüştür. Yukarıda yer verilen mevzuat hükümleri uyarınca, Sözleşme Tasarısı’nın 16.1.3’üncü maddesinde doğrudan sözleşmenin feshine sebebiyet verecek nitelikte ve tekrarı mümkün olmayan fiillerin yer alması gerektiği, sözleşmenin feshi ile birlikte ceza uygulanması öngörülmüş ise bu fesih işlemine bağlı olarak ceza uygulanabileceği, bir diğer ifade ile tekrar eden nitelikte bir ceza uygulamasının Sözleşme Tasarısı’nın 16.1.3’üncü maddesi kapsamında mümkün olmadığı değerlendirilmiştir. Netice itibarıyla, mevcut ihalede Sözleşme Tasarısı’nın 16.1.3’üncü maddesinde “ işe başlama tarihinden itibaren birim fiyat teklif cetvelinde belirtilen araçlardan en az % 90'nın işe başlatılmaması ” aykırılığına yer verildiği ve bununla birlikte her gün için sözleşme bedelinin %1’i oranında cezai işlem uygulanacağı hususunun da belirtildiği, sonucu fesih yaptırımı olan bir aykırılıkta tekrarlı bir şekilde cezai işlem uygulanmasını öngören söz konusu düzenlemenin tereddüde neden olduğu ve kamu ihale mevzuatına uygun olmadığı değerlendirilmiş olup, başvuru sahibinin iddiasının yerinde olduğu sonucuna varılmıştır. Öte yandan, 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun 53’üncü maddesinin (j) fıkrasının dördüncü paragrafında “ İtirazen şikâyet başvuru bedelinin, itirazen şikâyet başvuru dilekçesinde yer verilen iddialar dikkate alınarak belirlenecek haklılık oranına karşılık gelen kısmının Kurul kararı ile başvuru sahibine iadesine karar verilir. Ancak Kurum tarafından 54 üncü maddenin onbirinci fıkrasının (c) bendi uyarınca başvurunun reddine veya eşit muamele ilkesi yönünden yapılan inceleme sonucunda 54 üncü maddenin onbirinci fıkrasının (a) ve (b) bentleri uyarınca ihalenin iptaline veya düzeltici işlem belirlenmesine karar verilmesi hâlinde başvuru bedeli iade edilmez… ” hükmü yer almaktadır. Bu çerçevede yapılan incelemede, başvuru sahibinin ileri sürdüğü iddiasının tamamında haklı bulunduğu tespit edilmiş olup, başvuru sahibi tarafından Kurum şikâyet gelirleri hesabına 129.385,00 TL başvuru bedelinin yatırıldığı tespit edildiğinden, Kurul kararının başvuru sahibine bildirimini izleyen otuz gün içinde yazılı talepte bulunulması hâlinde, başvuru bedelinin tamamının iade edilmesi gerektiği sonucuna varılmıştır. Sonuç olarak, yukarıda mevzuata aykırılığı belirlenen ihale işlemlerinin düzeltici işlemle giderilemeyecek nitelikte işlemler olduğu tespit edildiğinden, ihalenin iptali gerekmektedir. Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanun'un 65'inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen otuz gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere, 1) Anılan Kanun'un 54'üncü maddesinin onbirinci fıkrasının (a) bendi gereğince ihalenin iptaline, 2) İddialarındaki haklılık oranına karşılık gelen başvuru bedelinin Kurul kararının başvuru sahibine bildirimini izleyen otuz gün içinde Kamu İhale Kurumu’na yazılı talebi hâlinde iadesine, Oybirliği ile karar verildi.