İSTİNAF KARAR TARİHİ: 02/02/2026 Yukarıda yazılı ilk derece mahkemesi kararına karşı, istinaf yasa yoluna başvurulması üzerine yapılan inceleme sonucunda; G E R E Ğ İ D Ü Ş Ü N Ü L D Ü : Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Yirmi yıla yakın süre çalışarak yeni bir saç botoks malzemesi ve bu malzemenin saça uygulanma yöntemi geliştirdiğini, bu yeniliği ile ilgili TPMK nezdinde ...numaralı patent başvurularının bulunduğunu, “...” markası ile ile www...com internet alan adına…
T.C. İSTANBUL BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ 44. HUKUK DAİRESİ T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A İ S T İ N A F M A H K E M E S İ K A R A R I DOSYA NO: 2023/1818 Esas KARAR NO: 2026/154 İNCELENEN KARARIN MAHKEMESİ: İstanbul 1. Fikri Ve Sınai Haklar Hukuk Mahkemesi TARİHİ: 16/03/2023 NUMARASI : 2019/214 E. - 2023/70 K. DAVANIN KONUSU: Patent (Patent Hakkına Tecavüzden Kaynaklanan) İSTİNAF KARAR TARİHİ: 02/02/2026 Yukarıda yazılı ilk derece mahkemesi kararına karşı, istinaf yasa yoluna başvurulması üzerine yapılan inceleme sonucunda; G E R E Ğ İ D Ü Ş Ü N Ü L D Ü : Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Yirmi yıla yakın süre çalışarak yeni bir saç botoks malzemesi ve bu malzemenin saça uygulanma yöntemi geliştirdiğini, bu yeniliği ile ilgili TPMK nezdinde ...numaralı patent başvurularının bulunduğunu, “...” markası ile ile www...com internet alan adına sahip web sitesi üzerinden Türkiye genelinde ürününün satışını gerçekleştirdiğini, davalıların güven ilişkisini kötüye kullanarak davacıdan elde ettikleri tüm ticari sırları kopyalayıp ... unvanlı bir şirket kurduklarını, davacıya ait web sitesiyle hemen hemen aynı tasarıma sahip olan http:///....com adresli bir web sitesinden davacıya ait bulunduğu iddia olunan ürünün satışına ayrıca başladıkları ve bu durumun İsparta 1. Noterliğince 31/1/2019 tarih ve ... yevmiye no E-tespit tutanağında tespit edildiğini, davalıların davacıya ait patent hakkına tecavüzde bulundukları ve haksız rekabete neden oldukları iddiasıyla ... başvuru nolu patente yönelik tecavüzün tespiti , men'i ihtiyati tedbir kararı verilmesi şimdilik SMK 151/2-b kapsamında 1000 TL maddi tazminatın belirsiz alacak hükümlerine göre tazminine karar verilmesi talep etmiştir.Davalılardan ... cevap dilekçesinde; şirketin diğer davalıya ait olduğunu, davacıya danışmanlık hizmeti verdiğini ve fakat davacı tarafça iddia olunduğu üzere bir sır ediniminin söz konusu olmadığını, bu yönde aralarında bir sır sözleşmesi bulunmadığını, şifre ve hasılat verilerini bilmelerinin mümkün olmadığını, faaliyeti süresince şahsına maddi fayda sağlayacak sır niteliğinde bir bilgi edinmediğini ifade ederek davanın reddini talep etmiştir. Davalılardan ... cevap dilekçesinde özetle; adi limited şirket olarak anılan davalı tüzel kişiliğin aslen kendisine ait şahsi işletme olduğunu ve tüzel bir kişilik olmadığını, olmayan bir tüzel kişiliğin taraf olarak gösterilmesinin usul ve yasaya aykırı olduğunu, davacının yeni bir ürün ortaya koymadığı, yapmış olduğu patent başvurusunun henüz sonuçlanmadığından bahisle korunmaya değer bir patent hakkına sahip de olmadığını, mahkemenin yetkisiz olduğunu savunarak davanın reddini talep etmiştir. İlk Derece Mahkemesin kararıyla; "Tüm dosya kapsamı, alınan bilirkişi raporlarında tecavüze dayanak patent başvuru belgesi incelendiğinde; istemin buluş konusunun açık ve tam olarak tanımlamadığı , ... no.lu patent başvurusunun koruma kapsamını belirleyen istemlerin değişikliğe uğradığı ve olumsuz gelen araştırma sonucuda davacının istem değişikliğine gittiği ancak bu istem değişikliğinin incelemesi için gerekli bilirkişi ücretini yatırmadığı öte yandan , ... no.lu patent başvurusunun ise ödenmeyen inceleme harcı nedeniyle 2021 yılında terk edilmiş olduğu ve bu başvuru üzerinden artık davacının bir hak iddia edilemeyeceği, öte yandan değiştirilmiş ana istemin hangi harici kimyasalları ve ... maddeleri içerdiğininin patent başvuru dosyasından net olarak belirtmemesinden dolayı ihlal açısından davacının iddialarının yerinde olmadığı dikkate alındığında ispat edilemeyen DAVANIN REDDİNE" karar verilmiştir. Davacı istinaf dilekçesinde özetle; dava dosyasının üç kez aynı bilirkişilere gönderildiğini, son olarak Türk Patent ve Marka Kurumu’ndan (TPMK) gelen tarifname ve istem değişikliğine ilişkin evraklar üzerine mahkemenin yeniden bilirkişi ücreti yatırılması için kesin süre verdiğini, ancak maddi imkansızlık nedeniyle bu ücreti yatıramadığını, mahkemenin ek rapor aldırmayarak ve ... sayılı patent başvurusunun sonuçlanmasını bekletici mesele yapmayarak davayı reddettiğini, hükme esas alınan bilirkişi raporlarının net değerler yerine ürün karşılaştırması yapması ve "hidrolize keratin" yerine "hidroksi keratin" üzerinden değerlendirme yapması nedeniyle hatalı olduğunu, oysa rapordaki tespitlerin davalının ürününün kendi patent kapsamına girdiğini ve tecavüzün gerçekleştiğini ispatladığını, mahkemenin "istemlerin net olmadığı" gerekçesinin yerinde olmadığını çünkü formüldeki katkı maddelerinin ana yapıyı etkilemediğini, ayrıca davalıların yanında çalışırken ticari sırlarını öğrenerek haksız rekabet oluşturduklarını ve TPMK nezdindeki sürecin devam ettiğini belirterek, yerel mahkeme kararının usul ve yasaya aykırı olduğu gerekçesiyle kaldırılmasını ve davanın kabulünü talep etmiştir. Davalılar vekili istinafa cevap dilekçesinde özetle; İlk derece mahkemesinin verdiği kararın usul ve yasaya uygun olduğunu, davacı tarafın istinaf itirazlarının yargılamayı sürüncemede bırakma amacı taşıdığını, yerel mahkemenin istem değişikliği sonrası teknik inceleme için bilirkişi ücretinin yatırılması konusunda kesin süre verdiğini ancak davacının bu ücreti yatırmayarak delilinden vazgeçmiş sayıldığını, ek raporda ücret alınmaması kuralının ancak bilirkişi kusuru halinde işleyebileceğini, davacının ... nolu patent başvurusunun terk edildiğini ve diğer başvurusuna ilişkin araştırma raporlarının olumsuz geldiğini, patent istemlerinin netlik içermemesi ve hangi kimyasalların korunduğunun belirsiz olması nedeniyle ihlal yorumu yapılmasının hukuken imkansız olduğunu, davalıların davacı yanında sadece danışmanlık hizmeti verdiklerini ve ticari sırları öğrenmelerinin mümkün olmadığını, ayrıca taraflar arasında bir rekabet yasağı sözleşmesi bulunmadığını ve müvekkiline ait ürünlerin davacının başvurusuyla bir benzerliği bulunmadığını belirterek, davacının istinaf başvurusunun reddine karar verilmesini talep etmiştir. GEREKÇE: İnceleme, 6100 Sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 355. maddesi hükmü uyarınca istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak kamu düzenine aykırı hususların olup olmadığı gözetilerek yapılmıştır.Dava konusu, davacının ... başvuru nolu patentine tecavüzün tespiti men'i ve şimdilik SMK 151/2-b kapsamında 1.000,00 TL maddi tazminatın belirsiz alacak hükümlerine göre hesaplanması taleplidir. Mahkemece bilirkişi incelemesi yaptırılmıştır.Bilirkişiler ..., ..., ... 21/11/2019 tarihli bilirkişi raporlarında özetle;" Tarafların web sitelerinde, birbirinden farklı markalar altında ortak sektörde faaliyet gösterdiğini; Davacıya ait ... ve TR ... no.lu iki adet patent başvurusunun bulunduğunu, bu patent başvurularının tescil sürecinin devam etmekte ve henüz araştırma aşamasında olduklarını, bu patent belgelerine karşı tecavüz fiili incelemesi yapabilmek için dava dosyasına sunulmuş örnek ürün numunelerinin bulunmadığı" belirtilmiştir. 07/01/2021 tarihli Bilirkişi Heyetine ait EK raporda özetle;" Davacıya ait ... ve TR ... no.lu iki adet patent başvurusunun tescil sürecinin devam etmekte olduğu, iki başvurunun da araştırma raporlarının yayımlandığı ve her iki başvuru için de bu araştırma raporlarının tamamen olumsuz olduğu, başvuruların tescil ile sonuçlanıp sonuçlanmayacağının, tescil alırsa da hangi koruma kapsamına sahip olacağının bu aşamada bilinemeyeceğini, Davalıya ait olduğu iddiasıyla dava dosyasına sunulan saç botoks ürünü ile ilgili kimyasal analiz gerçekleştirilmiş ve keratin miktarının 100 gr su içerisinde %4,6- %5,2 aralığında görüldüğü; keratin miktarının 100 gr su içerisinde %5’in altında olduğunda söz konusu ... ve TR ... no.lu başvuruların koruma kapsamı dışında kalacağı, %5’i geçtiği zaman ... ve TR ... no.lu başvuruların koruma kapsamına gireceği, bu doğrultuda mevcut koruma kapsamları açısından ihlal konusunda kesin bir yorum yapmanın mümkün olmadığı" belirtilmiştir. 23/09/2022 tarihli Bilirkişi Heyetine ait 2. EK raporda özetle; "... no.lu patent başvurusunun koruma kapsamını belirleyen istemlerin değişikliğe uğradığı ve olumsuz gelen araştırma sonucu sürecin devam ettiği, ... no.lu patent başvurusunun ise ödenmeyen inceleme harcı nedeniyle 2021 yılında terk edilmiş olduğu ve bu başvuru üzerinden artık hiçbir hak iddia edilemeyeceği, Dava dosyasına sunulan saç botoks ürünü ile ilgili analizde keratin miktarının 100 gr su içerisinde %4,6- %5,2 aralığında görüldüğü; keratin miktarının 100 gr su içerisinde %5’in altında olduğunda TR ... no.lu başvurunun koruma kapsamı dışında kalacağı, %5’i geçtiği zaman TR ... no.lu başvurunun ana istemindeki az yıpranmış saçlar versiyonu için koruma kapsamına girebileceği ama değiştirilmiş ana istemin hangi harici kimyasalları ve ... maddeleri içerdiğininin net olarak belirtmemesinden dolayı ihlal açısından net bir yorum yapılamayacağı" belirtilmiştir.Davacı vekilinin dava dilekçesinde ve istinaf dilekçesinde; davalıların müvekkilinin çalışanları olduğunu, çalıştıkları sürece tüm ticari sırlarına, ürün formülü ve müşteri bilgilerine vakıf olduklarını, kopyaladıklarını, davalı ... .... Ltd. Şti. 'ni kurarak müvekkilinin internet sitesinin aynısı olan https://....com adresli internet sitesinden, müvekkilinin patent başvurusunda bulunduğu ürünün satışını yaptıklarını, müvekkilini kötüleyen yorumlar yaptıklarını, müşteri ve iş ortaklarını müvekkili ile çalışmaktan vazgeçirdiklerini ileri sürerek, netice-i talebinde patente tecavüzden kaynaklanan fiillerin önlenmesini ve tazminatın patente tecavüz nedeniyle hesaplanmasını talep ettiği anlaşılmıştır.Somut olayda toplanan tüm deliller birlikte değerlendirildiğinde, davacı tarafından, davalı tarafından patente yapılan tecavüzün tespiti ve önlenmesi ile maddi tazminata hükmedilmesine karar verilmesini talep ve dava ettiği, her dava koşulunun, dava tarihindeki durumuna göre incelenmesi gerektiği, davacı tarafın davada dayandığı ... nolu patent başvurusunun inceleme ücretinin yatırılmaması nedeniyle terk edilmiş olduğu, TR ... nolu patent başvurusuna yönelik araştırma raporlarının olumsuz olduğu anlaşılmıştır.SMK 141/3 maddesinde patent ve faydalı model başvurusunun SMK 97. Maddeye göre yayımlandığı tarihten itibaren, patent veya faydalı model başvurusu sahibinin tecavüz davası açabileceği, tecavüz eden, başvurudan veya kapsamından haberdar edilmiş olması halinde ise başvurunun yayımlanmış olmasına bakılmayacağı, tecavüz edenin kötü niyetli olduğuna karar verilmiş olduğuna mahkemece karar verilmesi halinde başvurunun yayımdan önce de ticavüzün varlığının kabul edileceği düzenlenmiştir. SMK 141/4 maddesinde ise mahkemenin öne sürülen iddiaların geçerliliğine ilişkin olarak kararını ne zaman verebileceğine ilişkin düzenleme yer aldığı, mahkemenin patent başvurusuna patent verilmesine ilişkin olan kararın Bültende yayımlanmasından itibaren altı ay içerisinde itiraz yapılmaması veya itirazın yapılmamış sayılması durumunda, patentin verilmesi hakkındaki kesinleşen nihai kararın Bültende yayımlanması tarihinde veya yapılan itiraz sonucunda verilen kararın Bültende yayımlanması tarihine kadar öne sürülen iddiaların geçerliliğine ilişkin kararını veremeyeceği düzenlenmiştir. Patentin koruma kapsamı istemlere göre belirleneceğinden, işlemler devam ederken, patent verilmesi aşamasına kadar ilk başvuru kapsamını aşmamak kaydıyla usulüne uygun olarak değiştirilebileceğinden, başvuru sahibinin başvuru işlemleri devam ederken tecavüz davası açtığı tarihteki istemler ile patent verilmesi sonrasında nihai istemler aynı olamayabileceğinden, mahkemenin patente tecavüzün varlığına karar verebilmesi için verilen patentin koruma kapsamının kesinleşmiş olması şarttır. ( Köker, Ali Rıza- Yalçıner, Uğur Gürşad ,Patent ve Faydalı Modelden Kaynaklanan Uyuşmazlıklar, Genişletilmiş 3. Baskı, Yetkin Yayınları 2025, Ankara 2025)Somut olaya dönüldüğünde; davacı patent başvurusunun 21/09/2018 tarihinde bültende yayımlandığı, davanın 27/06/2019 tarihinde açıldığı, davacı tarafça ilk istem setine göre alınan araştırma raporunda; davacı 1-8 numaralı istemlerinin D1 (...) ve D2 (...) dökümanları karşısında buluş basamağı kriteri taşımadığı görüşünün belirtilmesi üzerine, istem değişikliğine gidildiği, 1 nolu istemden keratin miktarlarının yüzdelerinin çıkarılarak 2. İsteme taşındığı ve başka değişiklikler yapıldığı anlaşılmaktadır. Bu durumda mahkemece patent başvurusunun sonuçlanmasının beklendikten sonra, yukarıda açıklanan yasal düzenlemeler göz önüne alınarak ve dosyadaki deliller değerlendirilerek hasıl olacak sonuca göre karar verilmesi gerekirken yazılı gerekçe ile davanın reddine karar verilmesi usul ve yasaya uygun görülmemiştir.Tüm bu nedenlerle davacı vekilinin istinaf başvurusunun 6100 sayılı HMK 353/1-a-6 maddesi gereğince kabulüne, mahkeme kararının kaldırılmasına, Dosyanın Dairemizin kararında işaret edilen hususlarda yargılamaya devam olunmak üzere mahkemesine gönderilmesi gerektiği kanaat ve sonucuna varılarak aşağıdaki hüküm kurulmuştur. HÜKÜM : Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere; 1- Davacı vekilinin istinaf isteminin KABULÜ ile; 2- İstanbul 1. Fikri ve Sınai Haklar Hukuk Mahkemesi'nin 16/03/2023 tarih, 2019/214 E., 2023/70 K. Sayılı kararının 6100 Sayılı HMK'nın 353/1-a-6. maddesi gereğince KALDIRILMASINA, 3- Dosyanın, yukarıda gösterilen biçimde inceleme ve değerlendirme yapılmak üzere mahkemesine GÖNDERİLMESİNE, 4- İstinaf yasa yoluna başvuran davacı tarafından peşin olarak yatırılan istinaf karar ve ilam harcının talebi halinde kendisine iadesine, 5- Dosya üzerinde inceleme yapılması sebebiyle vekalet ücreti tayinine yer olmadığına, 6- İstinaf yasa yoluna başvuran tarafından istinaf aşamasında yapılan giderlerin ilk derece mahkemesince verilecek nihai kararda dikkate alınmasına, 6100 Sayılı HMK'nın 353/1-a-6. ve 362/1-g. maddeleri gereğince dosya üzerinde yapılan inceleme sonucunda ve KESİN olmak üzere, oy birliğiyle karar verildi. 02/02/2026