2026/569492 İhale Kayıt Numaralı "16 Adet Hafif Çelik Yapının İnşaat, Elektrik ve Makine İşlerinin Yapılması" İhalesi
Toplantıya Katılan Üyeler BAŞVURU SAHİBİ: Manevra Otomotiv Petrol Tarım Tur. Gıda İnş. Taah. San. ve Tic. Ltd. Şti. , İHALEYİ YAPAN İDARE: 16'ncı Ana Jet Üs Komutanlığı , BAŞVURUYA KONU İHALE: 2026/569492 İhale Kayıt Numaralı “ 16 Adet Hafif Çelik Yapının İnşaat, Elektrik ve Makine İşlerinin Yapılması ” İhalesi KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME: 16'ncı Ana Jet Üs Komutanlığı tarafından 06.04.2026 tarihinde pazarlık usulü ile gerçekleştirilen “ 16 Adet Hafif Çelik Yapının İnşaat, Elektrik ve Makine İşlerinin Yapılması ” ihalesine ilişkin olarak Manevra Otomotiv Petrol Tarım Tur. Gıda İnş. Taah. San. ve Tic. Ltd. Şti. nin 29.04.2026 tarihinde yaptığı şikâyet başvurusunun, idarenin 30.04.2026 tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibince 04.05.2026 tarih ve 214730 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 04.05.2026 tarihli dilekçe ile itirazen şikâyet başvurusunda bulunulmuştur. Başvuruya ilişkin olarak 2026/1179 sayılı itirazen şikâyet dosyası kapsamında yapılan inceleme neticesinde esas inceleme raporu tanzim edilmiştir. KARAR: Esas inceleme raporu ve ekleri incelendi. İtirazen şikâyet dilekçesinde özetle, idare tarafından gönderilen aşırı düşük teklif sorgulamasında paçal ve özel iş kalemleri için analiz formatı hazırlanmadığı, sorgulama kapsamına alınan iş kalemleri arasında 6 adet paçal ve 1 adet özel pozun bulunduğu, bunların “15.250.1111/A” poz numaralı “5 cm kalınlığında 400 kg çimento dozlu şap yapılması”, “15.530.1908/A” poz numaralı “Mevcut iskelete alçıpan tavan panelleri montajı”, “48.310.1001/A” poz numaralı “Düşey sac yağmur borusu yapılması”, ”48.410.3002/A” poz numaralı “4 cm kalınlığındaki bazalt plaklarla döşeme kaplaması”, “77.110.1007/A” poz numaralı “Alçıpanel giydirme duvar yapılması”, “KTB.51.4002/A” poz numaralı “Mevcut iskelet üzerine OSB/3 kaplama yapılması (11 mm)” ve “ÖZEL-MAK-1” poz numaralı “VRF dış ünite, iç ünite ve bakır borulama sisteminin yapım ve montaj işi” iş kalemleri olduğu, söz konusu pozların Kamu İhale Genel Tebliği’nin 45.1.4’üncü maddesi gereğince analiz formatlarının hazırlanması gerektiği, sorgulama yazısında anılan analiz formatlarının gönderilmediği, bu eksikliğin, isteklinin teknik açıklama yapma ve mevzuata uygun tevsik edici belge düzenleme yükümlülüğünü ihlal ettiği, ayrıca “15.540.1121/B” poz numaralı iş kaleminin de Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığının “15.540.1121” numaralı pozunun değiştirilmesi ile oluşturulduğu, idareye yaptıkları aşırı düşük teklif sorgulamasının uygun olmadığı yönündeki başvurunun reddedildiği, idarenin kararının yerinde olmadığı, tek bir iş kalemindeki (ÖZEL-MAK-1) şekli tevsik eksikliği gerekçe gösterilerek, sorgulamaya konu tüm açıklamalarının reddedilmesinin orantılılık ilkesine aykırı olduğu, 3 isteklinin katıldığı ihalede 2 teklifin reddedildiği, yalnızca 1 geçerli teklifin kaldığı, rekabet ortamının ortadan kalktığı, en avantajlı teklifi sunmalarına rağmen açıklamalarının reddedilmesinin kamu zararına sebebiyet verdiği iddialarına yer verilmiştir. Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir. 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun “Aşırı düşük teklifler” başlıklı 38’inci maddesinde “ İhale komisyonu verilen teklifleri değerlendirdikten sonra, diğer tekliflere veya idarenin tespit ettiği yaklaşık maliyete göre teklif fiyatı aşırı düşük olanları tespit eder. Bu teklifleri reddetmeden önce, belirlediği süre içinde teklif sahiplerinden teklifte önemli olduğunu tespit ettiği bileşenler ile ilgili ayrıntıları yazılı olarak ister. İhale komisyonu; a) İmalat sürecinin, verilen hizmetin ve yapım yönteminin ekonomik olması, b) Seçilen teknik çözümler ve teklif sahibinin mal ve hizmetlerin temini veya yapım işinin yerine getirilmesinde kullanacağı avantajlı koşullar, c) Teklif edilen mal, hizmet veya yapım işinin özgünlüğü, gibi hususlarda yapılan yazılı açıklamaları dikkate alarak, aşırı düşük teklifleri değerlendirir. Bu değerlendirme sonucunda, açıklamaları yeterli görülmeyen veya yazılı açıklamada bulunmayan isteklilerin teklifleri reddedilir… ” hükmü, Kamu İhale Genel Tebliği’nin “Sınır değer tespiti ve aşırı düşük teklifler” başlıklı 45’inci maddesinde “…45.1.2. Sınır değerin altındaki teklif sahiplerinden yaklaşık maliyetin % 80’lik bölümünü oluşturan iş kalemleri/gruplarına ilişkin ayrıntılar yazılı olarak istenir. Bu çerçevede; istenen açıklamanın niteliği dikkate alınarak, isteklilere beş (5) iş gününden az olmamak üzere makul bir süre verilir. Yazıda ayrıca, ihale konusu işe özgü alanlara (malzeme ocağı vb.) ilişkin olan ve açıklama istenecek girdi niteliğinde bulunan nakliyelere dair yaklaşık maliyet hesabında esas alınan mesafeler belirtilir. 45.1.2.1. İhale komisyonunca, (38.1) maddesi kapsamında idarece hazırlanan “sıralı iş kalemleri/grupları listesi” kullanılarak yaklaşık maliyetin % 80’lik kısmına giren iş kalemleri/grupları belirlenir. Sıralı listeye göre, tutarlarının yaklaşık maliyete oranlarının kümülatif toplamı % 80 oranına kadar olan iş kalemleri/grupları ile kümülatif toplama eklendiğinde % 80 oranının aşılmasına neden olan iş kalemi/grubu, sorgulamaya tabi tutulacak olan iş kalemleri/grupları olarak belirlenecektir. Bunların dışında kalan iş kalemleri/grupları için sorgulama yapılmayacaktır. 45.1.2.2. İhale komisyonu tarafından, açıklama istenilmesi gereken iş kalemleri/gruplarına ait idarece (38.1) maddesine göre oluşturulan “sıralı analiz girdileri listesi” kullanılarak tutarı kar ve genel gider hariç analiz toplamının % 3’üne eşit ve bu tutarın altında olan analiz girdileri tespit edilecektir. Yaklaşık maliyeti oluşturan iş kalemi/grubu analizlerindeki analiz girdilerinden, tutarı kar ve genel gider hariç analiz toplamının % 3’üne eşit ve altında olanlar için isteklilerden açıklama yapılması istenilmeyecektir. Tutarı, kar ve genel gider hariç analiz toplamının % 3’üne eşit veya altında olması nedeniyle sorgulamaya tabi tutulmayacak analiz girdilerinin tutarlarının kümülatif toplamının kar ve genel gider hariç analiz toplamının %15’ini aşması durumunda; en küçük tutardan itibaren kümülatif toplamda % 15’lik tutarın aşılmasına neden olan analiz girdisi belirlenecek, tutarı bu girdinin tutarından daha az olan girdiler için açıklama istenilmeyecektir. Aynı girdinin yaklaşık maliyeti oluşturan birden fazla iş kalemi/grubunun analizinde yer alması halinde bu girdinin oranı her analiz için ayrı ayrı değerlendirilerek analiz toplamının % 3’ünün altında kalıp kalmadığına göre işlem yapılır. Herhangi bir analizdeki oranı %3’ün üstünde olan analiz girdisi için açıklama istenilecektir. Analizlerdeki işçilik girdisi, tutarları analiz toplamının % 3’üne eşit veya altında olsa dahi, açıklama istenilmeyecek girdiler arasında yer alamaz. 45.1.2.3. İhale komisyonu teklifleri aşırı düşük olarak tespit edilen isteklilerden (45.1.2.1) maddesinde belirlediği iş kalemleri/grupları için isteyeceği açıklama ile ilgili yazıda, (45.1.2.2) maddesine göre açıklama istenilmeyecek olan analiz girdilerini de belirtecektir. İstekliler, teklifi kapsamında yer alan iş kalemleri/grupları için hazırlayacakları analizlerde (45.1.2.2) maddesine göre açıklama istenilmeyecek olan analiz girdileri de dahil analizlerini oluşturan tüm girdileri göstereceklerdir. … 45.1.3. İsteklilerden teklifleri kapsamında analiz ve hesap cetveli sunmaları istenmeyecektir. Analizler ve hesap cetveli, Kanunun 38 inci maddesi uyarınca teklif fiyatı aşırı düşük olarak tespit edilen isteklilerin tekliflerinin önemli bileşenleri ile ilgili ayrıntıların belirlenmesi amacıyla, sadece aşırı düşük teklif sahibi isteklilerden istenecektir. Bu çerçevede; teklif fiyatının aşırı düşük olduğu tespit edilen istekliler tekliflerinde önemli olduğu tespit edilen bileşenlerine ilişkin olarak yapacakları açıklama kapsamında; a) Anahtar teslimi götürü bedel işlerde, toplam teklif bedelini oluşturan iş kalemleri ve/veya iş gruplarına ait miktarlar ve bunlara ait birim fiyatların gösterildiği hesap cetveli ile açıklama istenen iş kalemleri ve/veya iş gruplarının birim fiyatlarına ilişkin ihale dokümanında verilen analiz formatına uygun analizleri, … sunacaklardır. Sunulan analizlerde, kâr ve genel giderler hariç analiz girdilerinin toplam tutarının asgari %10’u oranında yüklenici kârı ve genel gider öngörülmesi zorunludur. Sorgulamaya konu edilmeyen iş kalemleri/grupları için analiz sunulması istenmeyecektir. … 45.1.4. İdare tarafından ihale dokümanı kapsamında; … b) Anahtar teslimi götürü bedel işlerde; iş kalemleri ve/veya iş gruplarının yapım şartlarına bağlı kalınarak, her iş kalemi/iş grubunun içeriğine göre analizde yer almasını istediği “malzeme, işçilik, makine ve diğerleri (varsa; nakliyeler, inşaat yerindeki yükleme, boşaltma, yatay ve düşey taşımalar, zamlar vb.)” sadece girdi cinslerinin belirlendiği, analiz girdileri ile miktarlarının ve tutarlarının belirtilmediği, ilgili e-forma uygun analiz formatının isteklilere verilmesi, isteklilerin de tekliflerinin aşırı düşük olarak tespit edilerek kendilerinden açıklama istenmesi durumunda, yapacakları açıklamada sunacakları analizlerin verilen bu formata uygun olması gerekmektedir. İdare tarafından bütün iş kalemleri/iş grupları için tek bir analiz formatı düzenlenebileceği gibi, iş kalemleri/iş gruplarının yapım şartlarına göre birden fazla analiz formatı da düzenlenebilir. Ancak bu durumda, idare ihale dokümanında hangi analiz formatının hangi iş kalemleri/iş grupları için kullanılacağını belirtmek zorundadır. Kamu kurum ve kuruluşlarınca yayımlanmış birim fiyatlar ile uyumlu olmayan iş kalemleri (özel iş kalemleri) ile idarelerce tasarlanan ve birden fazla iş kalemini ihtiva eden iş kalemleri (paçal iş kalemi) için bu iş kalemlerinde bulunan analiz girdileri ve miktarlarının gösterildiği analiz formatlarının, ihale dokümanı kapsamında veya aşırı düşük tekliflere yönelik açıklama istenmesine ilişkin yazı ekinde verilmesi gerekmektedir. Ancak idarece niteliği gereği analiz formatı hazırlanamayan iş kalemlerine ilişkin isteklilerin açıklamaları kapsamında analiz sunmalarına gerek olmayıp, anılan iş kalemlerine ilişkin açıklamalar 45.1.13 maddesi uyarınca yapılabilir. … 45.1.8. Aşırı düşük teklifine ilişkin olarak yaptığı açıklamada sunduğu analizler, ihale dokümanı kapsamındaki analiz formatına, birim fiyat tariflerine, idarece tanımlanan yapım şartlarına veya teknik şartnameye uygun olmayan, analiz fiyat tutarları teklif fiyatların üzerinde olan isteklilere ait teklifler reddedilecektir. Analizler üzerinde yapılan incelemede; çarpım ve toplamlarda hesaplama hatası bulunması durumunda, analiz girdilerine ait fiyatlar esas alınarak, hesaplama hatası ihale komisyonu tarafından re’sen düzeltilir. Bu şekilde düzeltilmiş analiz fiyatı, teklif fiyatın üzerinde olan isteklilerin teklifleri reddedilir. 45.1.9. İş kalemleri/gruplarına ait analizler ile yardımcı ve/veya alt analizlerde yer alan işçilik fiyatları ihale tarihinde yürürlükte olan saatlik asgari ücretin altında olamaz. 45.1.10. İhale komisyonu, sınır değerin altındaki tekliflerin önemli bileşenlerini; a) Yapım yönteminin ekonomik olması, b) Seçilen teknik çözümler ve yapım işinin yerine getirilmesinde kullanılacak avantajlı koşullar, c) Teklif edilen yapım işinin özgünlüğü, gibi hususlarda istekliler tarafından yapılan yazılı açıklamaları da dikkate almak suretiyle değerlendirir ve ihaleyi sonuçlandırır… ” açıklaması, İdari Şartname’nin “İhale konusu işe/alıma ilişkin bilgiler” başlıklı 2’nci maddesinde “ 2.1. İhale konusu işin/alımın; a) Adı: 16 ADET TİP-1 HAFİF ÇELİK YAPININ İNŞAAT, ELEKTRİK VE MAKİNE İŞLERİNİN YAPILMASI İŞİ b) Türü: Yapım işi c) İlgili Uygulama Yönetmeliği: Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliği ç) Miktarı: 1 ADET YAPIM İŞİ Ayrıntılı bilgi idari şartnamenin ekinde yer almaktadır. d) İşin yapılacağı/malın teslim edileceği yer: EGE MAHALLESİ 16'NCI ANAJET ÜS KOMUTANLIĞI VE LOJMANLAR BÖLGESİ DALAMAN / MUĞLA ” düzenlemesi, Anılan Şartname’nin “Aşırı düşük teklifler” başlıklı 31’inci maddesinde “ 31.1. Teklifi sınır değerin altında kalan isteklilerden Kanunun 38 inci maddesine göre açıklama istenecektir. Bu kapsamda; ihale komisyonu sınır değerin altında kalan teklifleri aşırı düşük teklif olarak tespit eder ve bu teklif sahiplerinden Kurum tarafından belirlenen kriterlere göre teklifte önemli olduğunu tespit ettiği bileşenler ile ilgili ayrıntıları ister. İhale komisyonu; a) Yapım yönteminin ekonomik olması, b) Seçilen teknik çözümler ve teklif sahibinin işin yerine getirilmesinde kullanacağı avantajlı koşullar, c) Teklif edilen işin özgünlüğü, gibi hususlarda yapılan açıklamaları dikkate alarak aşırı düşük teklifleri değerlendirir. ” düzenlemesi yer almaktadır. 16'ncı Ana Jet Üs Komutanlığı tarafından 06.04.2026 tarihinde gerçekleştirilen ihaleye ilişkin 27.04.2026 tarihli ihale komisyonu kararına göre 4 adet ihale dokümanı indirildiği, ihaleye 3 isteklinin teklif sunduğu, sınır değerin 141.496.051,33 TL olarak belirlendiği, sınır değer altında teklif sunan tek isteklinin başvuru sahibi Manevra Otomotiv Petrol Tarım Turizm Gıda İnşaat Taahhüt Sanayi ve Ticaret Limited Şirketi olduğu, anılan isteklinin aşırı düşük teklif açıklamasının uygun bulunmadığı, Çelik İnşaat Emlak Taahhüt Ticaret İthalat ve İhracat Limited Şirketi’nin teklifinin yaklaşık maliyetin üzerinde olduğu gerekçesiyle değerlendirme dışı bırakıldığı ve ekonomik açıdan en avantajlı teklif sahibi olarak Orfen İnşaat Taahhüt ve Müşavirlik Hizmetleri Sanayi Ticaret Limited Şirketi - Mks Arı İnşaat Sanayi ve Ticaret Limited Şirketi İş Ortaklığının belirlendiği görülmüştür. Kamu İhale Genel Tebliği’nin 45.1.4’üncü maddesindeki açıklamalara göre, kamu kurum ve kuruluşlarınca yayımlanmış birim fiyatlar ile uyumlu olmayan iş kalemleri (özel iş kalemleri) ile idarelerce tasarlanmış ve birden fazla iş kalemini ihtiva eden iş kalemleri (paçal iş kalemi) için, bu iş kalemlerinde bulunan analiz girdileri ve miktarlarının gösterildiği analiz formatlarının, ihale dokümanı kapsamında veya aşırı düşük tekliflere yönelik açıklama istenmesine ilişkin yazı ekinde verilmesi gerektiği anlaşılmaktadır. İdarece 08.04.2026 tarihinde EKAP üzerinden başvuru sahibine “Aşırı düşük teklif açıklama talebi” konulu tebligatın yapıldığı, söz konusu tebligat ile anılan istekliden aşırı düşük teklif açıklamalarının EKAP üzerinden gönderilmesinin talep edildiği görülmüştür. Söz konusu tebligatın ekinde açıklama istenilen analiz girdileri listesi, açıklama istenmeyen analiz girdileri listesi, inşaat, elektrik tesisatı ve makine tesisatı iş kalemlerine ilişkin açıklama istenilen iş kalemleri listesinin yer aldığı görülmüştür. Bahse konu belgeler incelendiğinde, inşaat iş kalemlerinden 23 adedinin, elektrik tesisatı iş kalemlerinden 15 adedinin, makine tesisatı iş kalemlerinden 4 adedinin açıklanmasının talep edildiği anlaşılmaktadır. İnşaat iş kalemlerine ait açıklanması istenen 23 adet iş kalemi kapsamında “15.250.1111/A” poz numaralı “5 cm kalınlığında 400 kg çimento dozlu şap yapılması”, “15.530.1908/A” poz numaralı “Mevcut iskelete alçıpan tavan panelleri montajı”, “48.310.1001/A” poz numaralı “Düşey sac yağmur borusu yapılması”, ”48.410.3002/A” poz numaralı “4 cm kalınlığındaki bazalt plaklarla döşeme kaplaması”, “77.110.1007/A” poz numaralı “Alçıpanel giydirme duvar yapılması”, “KTB.51.4002/A” poz numaralı “Mevcut iskelet üzerine OSB/3 kaplama yapılması (11 mm kalınlık)” özel iş kalemleri ile açıklama istenilen analiz girdileri kapsamında “15.540.1121/B” poz numaralı “Demir Yüzeylere iki kat antipas, iki kat sentetik esaslı parlak boya yapılması” özel iş kaleminin yer aldığı, ancak bahse konu iş kalemlerine ilişkin analiz girdileri ve miktarlarının gösterildiği analiz formatlarının söz konusu tebligatta ve ihale dokümanı kapsamında yer almadığı görülmüştür. Benzer şekilde, makine tesisatı iş kalemlerine ait açıklanması istenen 4 adet iş kalemi kapsamında “ÖZEL-MAK-1” poz numaralı “VRF dış ünite, iç ünite ve bakır borulama sisteminin yapım ve montaj işi” paçal iş kaleminin yer aldığı, ancak bahse konu iş kalemine ilişkin analiz girdileri ve miktarlarının gösterildiği analiz formatının söz konusu tebligatta ve ihale dokümanı kapsamında yer almadığı görülmüştür. Aşırı düşük teklif açıklamalarının uygun olmadığına yönelik başvurularda idarece gerçekleştirilen aşırı düşük teklif sorgulama işlemlerinin mevzuata uygun olup olmadığı hususu öncelikli olarak incelenmekte ve idarenin gerçekleştirdiği işlemlerde aykırılık tespiti halinde istekliler tarafından sunulan açıklamalar bakımından iddia konusu diğer hususlar hakkında herhangi bir değerlendirme yapılmamaktadır. Zira Kamu İhale Genel Tebliği’nin ilgili maddelerine aykırı olarak gerçekleştirilen işlemler üzerinden isteklilerden aşırı düşük teklif açıklaması istenilmesi ihale sürecinin hatalı olarak devam etmesine neden olacaktır. Kaldı ki, mevzuata aykırı olacak şekilde aşırı düşük teklif açıklaması istenilmesi, yapılan açıklamaların mevzuata uygunluğu bakımından doğru bir değerlendirme yapılmasına engel olmaktadır. İdarece gönderilen aşırı düşük teklif açıklama isteme yazısına konu edilen ve açıklanması talep edilen iş kalemlerinin bir kısmının özel/paçal iş kalemi oldukları, ancak söz konusu iş kalemlerine ait alt analiz girdilerinin ihale dokümanında yer almadığı, aşırı düşük teklif açıklama talep yazısı ekinde de bulunmadığı tespit edilmiş olup, idare tarafından; a) “Sıralı iş kalemleri/grupları listesi” kullanılarak, tutarlarının yaklaşık maliyete oranlarının kümülatif toplamı % 80 oranına kadar olan iş kalemleri/grupları ile kümülatif toplama eklendiğinde % 80 oranının aşılmasına neden olan iş kalemi/grubunun, sorgulamaya tabi tutulacak olan iş kalemleri/grupları olarak belirlenmesi, b) Açıklama istenilecek iş kalemlerine ait birim fiyat analizlerinin temel girdilere (işçilik, mazot, diğer malzeme girdileri, makine amortismanı vb. makine girdileri) kadar ayrıştırılarak yapılması, c) İş kalemlerine ait analizde aynı poz numarasına sahip girdilerin miktar ve tutarlarının toplanması (örneğin aynı paçal iş kalemi analizi içerisinde yer alan tüm mazot girdilerinin toplanması), d) Yukarıdaki işlemlerden sonra Kamu İhale Genel Tebliği’nin 45.1.2.2’nci maddesine göre açıklama istenilmeyecek analiz girdilerinin belirlenmesi, e) Kamu İhale Genel Tebliği’nin 45.1.2.2’nci maddesine göre aynı girdinin birden fazla paçal/özel iş kalemi analizinde yer alması halinde, bu girdinin oranı her analiz için ayrı ayrı değerlendirilerek, herhangi bir analizdeki oranı %3’ün üstünde olan analiz girdisi için açıklama istenilmesi f) Açıklama istenilecek iş kalemlerinin tümüne ilişkin olarak tek bir açıklama istenilmeyecek analiz girdileri listesinin hazırlanması, İdarece hazırlanan açıklama istenilen iş kalemleri listesi, açıklama istenilecek paçal/özel iş kalemlerine ait temel girdilerin cins ve miktarlarının gösterildiği analiz formatları ve açıklama istenilmeyecek analiz girdileri listesinin sınır değer altında teklif sunan başvuru sahibi Manevra Otomotiv Petrol Tarım Turizm Gıda İnşaat Taahhüt Sanayi ve Ticaret Limited Şirketi’ne gönderilerek yeniden aşırı düşük teklif açıklaması istenilmesi ve bu aşamadan sonraki ihale işlemlerinin mevzuata uygun olarak yeniden gerçekleştirilmesi gerektiği sonucuna varılmıştır. Öte yandan, 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun 53’üncü maddesinin (j) fıkrasının dördüncü paragrafında “ İtirazen şikâyet başvuru bedelinin, itirazen şikâyet başvuru dilekçesinde yer verilen iddialar dikkate alınarak belirlenecek haklılık oranına karşılık gelen kısmının Kurul kararı ile başvuru sahibine iadesine karar verilir. Ancak Kurum tarafından 54 üncü maddenin onbirinci fıkrasının (c) bendi uyarınca başvurunun reddine veya eşit muamele ilkesi yönünden yapılan inceleme sonucunda 54 üncü maddenin onbirinci fıkrasının (a) ve (b) bentleri uyarınca ihalenin iptaline veya düzeltici işlem belirlenmesine karar verilmesi halinde başvuru bedeli iade edilmez… ” hükmü yer almaktadır. Bu çerçevede yapılan incelemede, başvuru sahibinin ileri sürdüğü iddiasında haklı bulunduğu tespit edilmiş olup, başvuru sahibi tarafından Kurum şikayet gelirleri hesabına 194.085,00 TL başvuru bedelinin yatırıldığı tespit edildiğinden, Kurul kararının başvuru sahibine bildirimini izleyen otuz gün içinde yazılı talepte bulunulması halinde, başvuru bedelinin tamamının iade edilmesi gerektiği sonucuna varılmıştır. Sonuç olarak, yukarıda mevzuata aykırılıkları belirtilen işlemlerin düzeltici işlemle giderilebilecek nitelikte işlemler olduğu tespit edildiğinden, idarece aşırı düşük teklif sorgulama işleminin mevzuata ve yukarıda bahsedilen hususlara uygun şekilde yeniden yapılması ve bu aşamadan sonraki işlemlerin mevzuata uygun olarak yeniden gerçekleştirilmesi gerekmektedir. Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanun'un 65'inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen otuz gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere, 1) Anılan Kanun'un 54'üncü maddesinin onbirinci fıkrasının (b) bendi gereğince düzeltici işlem belirlenmesine, 2) İddialarındaki haklılık oranına karşılık gelen başvuru bedelinin Kurul kararının başvuru sahibine bildirimini izleyen otuz gün içinde Kamu İhale Kurumuna yazılı talebi halinde iadesine, Oybirliği ile karar verildi.