T.C. ANTALYA BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ 11. HUKUK DAİRESİ T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A B Ö L G E A D L İ Y E M A H K E M E S İ K A R A R I İNCELENEN KARARIN MAHKEMESİ: Denizli 1. Asliye Ticaret Mahkemesi KARAR TARİHİ: 11/06/2021 DAVANIN KONUSU: Alacak GEREKÇELİ KARAR YAZIM TARİHİ: 14/11/2025 İlk Derece Mahkemesinin kararı ve dosya içerisinde bulunan belgeler okunup incelendi. Üye hakimin görüşü değerlendirildi. GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ: DAVACININ İDDİALARININ ÖZETİ: Davacı vekili; müv…
T.C. ANTALYA BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ 11. HUKUK DAİRESİ T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A B Ö L G E A D L İ Y E M A H K E M E S İ K A R A R I İNCELENEN KARARIN MAHKEMESİ: Denizli 1. Asliye Ticaret Mahkemesi KARAR TARİHİ: 11/06/2021 DAVANIN KONUSU: Alacak GEREKÇELİ KARAR YAZIM TARİHİ: 14/11/2025 İlk Derece Mahkemesinin kararı ve dosya içerisinde bulunan belgeler okunup incelendi. Üye hakimin görüşü değerlendirildi. GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ: DAVACININ İDDİALARININ ÖZETİ: Davacı vekili; müvekkili şirketin sektörel faaliyet alanı içinde davalı ... Başkanlığı'nın 13.11.2015 tarih ... ihale kayıt numaralı açık ihale usullü ihalesine katıldığını ve ihalenin idarenin takdiri ile müvekkili şirket uhdesinde kaldığını, müvekkili ile davalı idare arasında 22.02.2016 tarihinde hizmet alım sözleşmesinin imzalandığını, sözleşme tutarı olan 15.525.512,91 TL ve iş artışı sözleşme bedeli olan 1.633.115,51 TL toplamı olan 17.158.628,42 TL'nin idare ile yapılan sözleşmelerin toplam tutarı olduğunu, idarenin anılan sözleşme geçerlilik kazanıp devam ederken çalışacak işçi sayısının arttırılmasını talep ettiğinden 1.633.115,51 TL'lik iş artışına gittiğini ve buna ilişkin idari işlem tesis edildiğini, davalı idare ile ilk akdin kurulmasından sonra müvekkili şirketin süresinde işe başladığını, sözleşmeye uygun şekilde hareket eden müvekkili şirketin idare tarafından çalıştırılan personellerin maaşlarını geçmiş yıllara istinaden hesap ettiğini, devlet tarafından asgari ücrete %30 civarında zam gelmesinden dolayı bu fiyat farkına ilişkin bütçe oluşturmadığından afaki gelen asgari ücret zam farklarını karşılamayacağını belirterek sadece işçi ücretlerine ilişkin olmak kaydıyla tadil sözleşmesi yönünden idari işlem yoluna gidildiğini, idarenin hazırlamış olduğu tadil hizmet sözleşmesinin 7. maddesi de düzenlenen sözleşme bedeline dahil olan giderler başlığı altında çalışanların ücretlerine ilişkin hükümlerde değişiklik cihetine giderek oranlarda değişiklik yapıldığını, idarenin bu yönde tek taraflı hareket etme yetkisi bulunmadığını, idarenin müvekkiline hitaben Devlet Personel Daire Başkanlığı'nın 30/03/2018 tarih ve e.2251 sayılı yazısı ile 696 sayılı KHK ve Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı Devlet Personel Başkanlığı'nın ilgili yazısına göre müvekkili ile olan sözleşmesini tek taraflı feshettiğini, müvekkili şirketin sözleşmenin tek taraflı feshi üzerine tazminatlarının ödenmesini beklediğini ancak idarenin yasadan doğan haklarını ödemediğini, bunun üzerine müvekkili şirketin 20/04/2018 tarihinde ... sayılı idareye hitaben yazı yazarak sözleşme bedeline ilişkin yasadan doğan tazminat haklarının ödenmesini talep ettiğini, bunun üzerine İdarenin müvekkili şirkete 166.164,23-TL ödeme yaptığını, bu ödemenin 696 sayılı KHK'nın 127. Maddesi gereği belirlenen yasal düzenlemeye uygun bir hesaplama olmadığını, davalı idarenin hatalı olarak uygulamış olduğu, taraflarınca da doğrusu rakamsal olarak ifade edilen meblağlara ilişkin 696 sayılı KHK'nın 127. maddesi ile 375 sayılı KHK ile geçici 23. maddesinin uygulamasında ifade edilen hususların sözleşmelere uygun şekilde hesaplanması halinde 29.163,23-TL tazminatın eksik ödendiğinin anlaşılacağını, yine müvekkili şirketin sektörel faaliyet alanı içinde olan davalı ...'nın 19/11/2015 tarih, ... ihale kayıt numaralı açık ihale usullü ihalesine katıldığını ve idarenin takdiri ile ihalenin müvekkili şirket uhdesinde kaldığını, müvekkili ile davalı idare arasında 22.02.2016 tarihinde atıksu, yağmur suyu ve arıtma tesisi işlerinde 155 adet personel çalıştırılması hizmet alım sözleşmesinin imzalandığını, 16.799.596,04- TL'nin idare ile yapılan sözleşmelerin toplam tutarı olduğunu, yine idarenin asgari ücret zam farklarını karşılamayacağını belirterek sadece işçi ücretlerine ilişkin olmak kaydıyla tadil sözleşmesi yönünden idari işlem yoluna gittiğini, yine idarenin 696 sayılı KHK ve Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı Devlet Personel Başkanlığı'nın ilgili yazısına göre müvekkili ile olan sözleşmesini tek taraflı feshettiğini, müvekkili şirketin 27/04/2018 tarihinde ... sayılı idareye hitaben yazı yazarak sözleşme bedeline ilişkin yasadan doğan tazminat haklarının ödenmesini talep ettiğini, bunun üzerine İdarenin müvekkili şirkete 173.715,64-TL ödeme yaptığını, bu ödemenin 696 sayılı KHK'nın 127. Maddesi gereği belirlenen yasal düzenlemeye uygun bir hesaplama olmadığını, davalı idarenin hatalı olarak uygulamış olduğu, taraflarınca da doğrusu rakamsal olarak ifade edilen meblağlara ilişkin 696 sayılı KHK'nın 127. maddesi ile 375 sayılı KHK ile geçici 23. maddesinin uygulamasında ifade edilen hususların sözleşmelere uygun şekilde hesaplanması halinde 26.011,00-TL tazminatın eksik ödendiğinin anlaşılacağını belirterek davalı ...'nın KHK ve ilgili yasal düzenlemeleri yanlış yorumlama ve eksik tazminat hesaplamasından kaynaklanan 29.163,23 TL nin, davalı ...Başkanlığının KHK ve ilgili yasal düenlemeleri yanlış yorumlama ve eksik tazminat hesaplamasından kaynaklanan 26.011,00 TL olmak üzere 55.174,23 TL'nin davalılardan müştereken ve müteselsilen alacağın muaccel olduğu tarih olan 01.04.2018 tarihinden itibaren reeskont faizi ile birlikte tahsiline karar verilmesini yapılan yargılama giderleri ile vekalet ücretinin de davalı taraflara tahmiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir. DAVALININ SAVUNMALARININ ÖZETİ: Davalı ... vekili; görev, yetki ve iş bölümü, hak düşürücü süre itirazında bulunduklarını zamanaşımı itirazında bulunduklarını, davanın öncelikle yargı yolu ve diğer itirazlarının dikkate alınarak usulden reddine karar verilmesi gerektiğini, ... Genel Müdürlüğü'ünce kurum bünyesinde günlük iş ve işlemlerin sürdürülebilmesi için çalıştırılmak üzere toplam 36 ay süreli 136 Adet çeşitli niteliklerde personeli kapsayan Bakım-Onarım, Bilgi-İşlem ve İşletim İşlerinde ihaleye çıkıldığını, ... ihale kayıt numaralı 136 adet personel alımı işi kapsamında 4 adet araç kiralanmasını da kapsayan ve Genel Müdürlükleri tarafından 13.11.2015 tarihinde yapılan Bakım-Onarım, Bilgi-İşlem ve İşletim İşlerinde ihalenin ... Mak. İnş. San. ve Tic. Ltd. Şti. firması uhdesinde kaldığını, 22.02.2016 tarihinde 15.525.512,91-TL bedel ile hizmet alım sözleşmesi ve uyarlama sözleşmesinin imzalandığını, uyarlama ile personel maaşlarındaki oranların asgari ücret artışındaki oranın beklenildiğinden yüksek olması nedeniyle düşürüldüğünü, buna bağlı olarak ... ihale kayıt numaralı ihaleye ilişkin birim fiyatların yeniden uyarlandığını, yüklenici firma ile karşılıklı anlaşılarak ve bir mutabakat sonucuna varılarak yapılan uyarlama sonucu 15.525.512,91-TL olan sözleşme bedelinin uyarlama ile 14.927.790,33-TL olduğunu, bu uyarlamanın davacı şirketin de kabulü ve onayı sonucu yapıldığını, uyarlama sonucunda davacı şirketin herhangi bir kazanç kaybının da söz konusu olmadığını, 696 sayılı KHK'nın 24 Aralık 2017 tarihli olup 127. maddesindeki geçici 23. ve 24. maddeleri için 01/01/2018 tarihinde Kamu Kurum ve Kuruluşlarında Personel Çalıştırılmasına Dayalı Hizmet Alımı Sözleşmeleri Kapsamında Çalıştırılmakta Olan İşçilerin Sürekli İşçi Kadrolarına veya Mahalli İdare Şirketlerinde İşçi Statüsüne Geçirilmesine İlişkin 375 sayılı Kanun Hükmünde Kararname'nin geçici 23. ve geçici 24. maddelerinin Uygulanmasına Dair Usul ve Esasların belirlendiğini, idarelerinde hizmet alım personeli olarak çalışanların KHK ile tanınan işçi statüsüne geçirilme hakkından yararlanabildiklerini, 696 sayılı KHK'nın geçici 23/8. madde hükmüne göre işlem yapılması gerektiğini, söz konusu Uygulama Usul ve Esasların 45/2. maddesine göre tazminat hesabı yapılarak yüklenicinin hesabına yatırıldığını, maddede belirtilen örnekleme gibi aynı ihale sözleşmesi kapsamında hem personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı hem de personel çalıştırılmasına dayalı olmayan hizmet alımının bulunması halindeki ifade dikkate alınarak hesaplama yapıldığını, idarelerinin yaptığı sözleşmede geçici 23/8. maddenin personel dışında bulunan araç kiralama hizmet alımı işinin sona ermesi nedeni ile yüklenicinin söz konusu araçlardan tekrar kar elde edebileceğini ön görmesi nedeni ile araçlara ilişkin gerçekleşmeyen tutarın toplam yapılan iş tutarına eklenmesini emrettiğini, bunu da usul ve esaslarda örnek ile belirttiğini, ihale konusu iş ile ilgili olarak kurumun değişen şartlarına uymak için 21.12.2016 tarihindeki Genel Müdürlüklerince alınan Genel Kurul kararı ile mukayeseli keşif artışı sonucu çalıştırılacak olan personel sayısında artışa gidildiğini, bu keşif artışı miktarının 1.633.115,51-TL'ye tekabül ettiğini, bu miktarın da söz konusu tazminat davacıya ödenirken hesaba katıldığını, 24.12.2017 tarih ve 30280 sayılı Resmi Gazete'de yayınlanan 696 sayılı KHK'ya göre, tüm personellerin 01.04.2018 tarihi itibariyle hizmet akitlerinin yüklenici davacı tarafından sona erdirildiğini, davacının (yüklenici firmanın) 20.04.2018 tarihli feshedilen sözleşmeler nedeniyle 696 sayılı KHK'ya göre ödenecek tazminat hesabının yapıldığını, idare tarafından kanun ve yönetmeliğe uygun olarak hesaplama yapılarak davacı şirkete ödeme yapıldığını, davacı tarafa ilgili KHK gereği ödenen tazminat hesaplamasında ihale konusu işte personel çalıştırma işi dısında 4 adet binek araç da kiralandığını, bu yüzden ihalede aynı zamanda personel çalıştırmasına davalı olmayan işin de olduğunu, bundan dolayı tazminat hesabının 24/2. maddeye tekabül ettiğini, yüklenici firma ile karşılıklı anlaşılarak yapılan ve revize edilen fiyatlardan dolayı sözleşme bedelinin 14.927.790,33-TL olarak hesaplandığını, bu yüzden yüklenici firmaya eksik ödeme yapılmasının söz konusu olmadığını, davacı şirketin idare ile karşılıklı anlaşıp imzaladığı uyarlama yapılan sözleşmeyi üç yıla yakın bir süre uyguladığını, sözleşme hükümlerinin yerine getirildiğini, bu sebeple üç yıldan sonra sözleşmenin geçersizliğinin ileri sürmesinin hakkın kötüye kullanılması olduğunu, idare tarafından tadil sözleşmesinin hazırlanmasının en önemli gerekçesinin asgari ücrette 2016 yılı için yapılan artışın %30 olması ve bu durumun çalışanlar arasındaki iş barışını olumsuz etkileyeceği olduğunu, idarenin hazırlamış olduğu 08/02/2016 tarihli Tadil Sözleşmesinin 5. maddesinde 31.12.2015 tarihinde taraflarca imzalanan sözleşmenin 7.1. maddesinde yer alan ve işin yürütülmesi sırasında çalıştırılacak personellere yapılacak ödemelere ilişkin esasların yeniden düzenlendiğini, işin yürütülmesi sırasında çalıştırılacak personele yapılacak maaş ve fazla mesai ücretlerinin belirlenen oranlar üzerinden yapılacağını, 31.12.2015 tarihinde imzalanan Ana Sözleşmenin 7.1. maddesinin diğer hükümlerinde herhangi bir değişiklik yapılmadığını, yürürlüğünün devam ettiğini, sözleşmede belirlenen asgari ücretin yüzde olarak öngörülenin üzerinde yapılan değişikliğinin de sözleşme fiyatına direkt yansıdığını, işin birim fiyat teklif cetvelindeki diğer kalem olan araç fiyatlarında değişikliğe gidilmediğini, yapılan bu değişiklikten dolayı davacının (yüklenicinin) ihaledeki personel çalıştırılmasına ilişkin verdiği karın % 0 olması ve diğer teklif kalemlerinde değişiklik olmaması nedeni ile hiçbir şekilde ekonomik kaybı olmadığını, karşılıklı anlaşmaya varılması sonucu uyarlama sözleşmesinin imzalandığını belirterek davanın reddini, yargılama masrafları ve vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesini talep etmiştir. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARININ ÖZETİ: Mahkemece; "... Dairesi Başkanlığı ile ... San. Tic. Şirketi arasında Bakım- Onarım, Bilgi - İşlem Uygulama ve İşletim İşlerine Ait 136 Adet Personel Çalıştırılması Hizmet Alımı işi ile ilgili sözleşme imzalandığı, başlama tarihinin 01/03/2016 olduğu, bitiş tarihinin ise 31/12/2018 tarihi olduğu anlaşılmıştır. Ardından taraflar arasında Uyarlama Sözleşmesi yapılmış olup personel sayısındaki artış sebebiyle sözleşme miktarı arttırılmıştır. Yine davacı ile ... Genel Müdürlüğü ...Tesisi İşlerinde 155 adet Personel Çalıştırılması Hizmet Alımı işi ile sözleşme imzalandığı mahkememizce hükme esas alınan bilirkişi raporuna göre eksik ödeme miktarı üzerinden davanın kısmen kabulü ile, toplam alacak olan 38.195,46 TL'nin 23.908,90 TL'lik kısmının davalı ... Başkanlığından, 14.286,56 TL'lik kısmının ...Başkanlığından 02.04.2018 tarihinden itibaren işleyecek reeskont faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine, fazlaya ilişkin talebin reddine" şeklinde karar verilmiştir. İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ: Karara karşı, davacı vekili ile davalı ... Genel Müdürlüğü vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur. Davacı vekili istinaf dilekçesinde özetle; hükme esas alınan bilirkişi raporunda kanuni düzenlemenin açık hükümlerine rağmen eksik hesaplama yapıldığı gözetilmeksizin davanın kısmen kabulüne karar verilmesinin hak kaybına neden olduğunu, davalı ... Genel Müdürlüğü ... Daire Başkanlığı'nın müvekkiline hitaben elden tebliğ ettiği 02/04/2018 tarih ve ... sayılı konusu İş Akdi Fesih İşlemi, ilgisi Devlet Personel Başkanlığı'nın 30/03/2018 tarih ve E.2251 sayılı yazısı olan 696 sayılı KHK ve Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı Devlet Personel Başkanlığı'nın ilgi yazısına göre Daire Başkanlıklarında istihdam edilen hizmet alımı çalışanlarının ... AŞ'ye geçişlerinin 02/04/2018 tarihinde tamamlanması gerektiği, bu sebeple emekli iken Daire Başkanlıklarında çalışmakta olan, emekli olmamakla birlikte emekli olmaya hak kazanan, eski hükümlü kadrosunda hizmet alımı yoluyla çalışanların ve işçi statüsüne geçişi yapılacak tüm personellerin 01/04/2018 tarihi itibari ile hizmet akitlerinin sona erdirilmesi gerektiği şeklindeki yazısı ile müvekkili ile arasında yapılan sözleşmeyi tek taraflı feshettiğini, müvekkil şirketin idarece sözleşmenin tek taraflı feshi üzerine tazminatlarının ödenmesini beklediğini, ancak idarenin yasadan doğan haklarını ödemediğini, bunun üzerine müvekkili şirketin 20/04/2018 tarihinde ... sayılı davalı idareye hitaben yazı yazarak sözleşme bedeline ilişkin yasadan doğan tazminat haklarının ödenmesini talep ettiğini, bunun üzerine idarenin müvekkili şirkete 166.164,23-TL ödeme yaptığını, tazminat bedellerinin yanlış hesaplandığını ve 29.163,23-TL eksik tazminat ödemesi yapıldığını, hükme esas alınan bilirkişi raporunda hesaplama bölümünde 105.086,56-TL'lik meblağın ihale ve sözleşmeye dahil olduğu halde personel çalıştırılmasına dayalı olmayan iş kalemi olarak değerlendirilmiş olmasının ve bu meblağın matrahtan düşürülerek hesaplama yapılmasının farklı hesaplamaya sebep olduğunu, bu husustaki itiraz ve açıklamalarına rağmen dikkate alınmadığını ve eksik/hatalı hesaplamaya dayanılarak kısmen kabul kararı verildiğini, müvekkiline davalı ... Dairesi Başkanlığı'nın elden tebliğ ettiği 02/04/2018 tarih ve ... sayılı konusu 696 sayılı ... Başkanlığı'nın ilgi yazısına göre Daire Başkanlıklarında istihdam edilen hizmet alımı çalışanlarının ... AŞ'ye geçişlerinin 02/04/2018 tarihinde tamamlanması gerektiği, bu sebeple emekli iken Daire Başkanlıklarında çalışmakta olan, emekli olmamakla birlikte emekli olmaya hak kazanan, eski hükümlü kadrosunda hizmet alımı yoluyla çalışanların ve işçi statüsüne geçişi yapılacak tüm personellerin 01/04/2018 tarihi itibari ile hizmet akitlerinin sona erdirilmesi gerektiği şeklindeki yazısı ile müvekkili ile arasında yapılan sözleşmenin tek taraflı olarak feshedildiğini, müvekkili şirketin idarece sözleşmenin tek taraflı feshi üzerine tazminatlarının ödenmesini beklediğini, ancak idarenin yasadan doğan haklarını ödemediğini, başvuruları üzerine idarenin müvekkili şirkete 173.715,64-TL ödeme yaptığını, eksik ödenen meblağın 26.011,00-TL olduğunu, bu hususun hükme esas alınan bilirkişi raporunda hesaplama bölümünde 234.518,56-TL'lik meblağın, ihale ve sözleşmeye dahil olduğu halde personel çalıştırılmasına dayalı olmayan iş kalemi olarak değerlendirilmiş olmasından ve bu meblağın matrahtan düşürülerek hesaplama yapılmasından kaynaklı olduğunu, yargılama aşamasında açıkça ifade edilmesine, itiraz ve açıklamalarına rağmen hükümde dikkate alınmadığını ve eksik/hatalı hesaplamaya dayanılarak kısmen kabul kararı verildiğini, her iki sözleşmeye ait tazminat hesabındaki hesaplama tablolarının yargılama aşamasında layihalarında detaylı olarak açıklandığını, tazminat hesabında matrahtan düşülmemesi gereken personel çalıştırılmasına dayalı olmayan iş kalemi meblağları olan 1. ihaledeki 105.086,56-TL, 2. ihaledeki 234.518,56-TL'lik meblağların aynı ihale, aynı sözleşme içeriğinin bir bütün oluşturduğu gözetilmeksizin müvekkili aleyhine eksik hesaplama ile kısmen kabul kararı verilmesinin kanuni düzenleme içeriğine aykırı olduğunu istinaf sebepleri olarak ileri sürmüştür. Davalı ... Genel Müdürlüğü vekili istinaf dilekçesinde özetle; davacı tarafın taleplerinin gerek Borçlar Kanunu ve gerekse diğer yasal mevzuat çerçevesinde zamanaşımına uğradığını, yerel mahkemede yargı yolu itirazında bulunduklarını ancak bu taleplerinin reddedildiğini, davanın idari yargının görev alanında olduğunu, davanın yargı yolu nedeni ile reddinin gerektiğini, idare aleyhine açılan bu davanın konusunun Kamu İhale Kanunu’na göre gerçekleştirilen ihaleler neticesinde akdedilen kamu ihale sözleşmelerinin tabi olduğu hukuki rejime dayalı olup davacı tarafın yasal mevzuata aykırı davranışları sonucu, idarenin tek taraflı, yasal mevzuata ve sözleşme hükümlerine uygun olarak davacı tarafa yönelik 696 Sayılı KHK’nın ilgili maddeleri gereği ödenen tazminat miktarının eksik olduğuna ilişkin talepten ibaret olduğunu, davalı olarak yer alan ... Başkanlığı'nın tüzel kişiliğinin bulunmadığını, ayrıca davalı ... Genel Müdürlüğü'nün Kanunla kurulmuş bir kamu tüzel kişiliği olduğunu, davacı tarafın dava dilekçesinde tüzel kişiliği bulunmayan ve idareleri bünyesinde kurulu Daire Başkanlıkları olan ... Dairesi Başkanlığı ile Kanalizasyon Dairesi Başkanlığını ayrı ayrı davalı olarak taraf gösterdiğini söz konusu Daire Başkanlıklarının tek başına tüzel kişilikleri bulunmadığını, taraf ehliyetlerinin de bulunmadığını, bu sebeple davanın usulden reddi gerekmekte iken kısmen kabulüne karar verilmesinin usule aykırı olduğunu, Yerel Mahkemece hükme esas alınan bilirkişi raporunda uyarlama sözleşmesinin kabulü halinde davacı şirketin herhangi bir alacağının bulunmadığının belirtildiğini, uyarlama sözleşmesinin de tarafları bağlayan iki taraflı yükümlülükler getiren ve yine tarafların özgür iradeleri ile imza altına aldığı bir sözleşme olduğunu, sözleşme kapsamında davacı tarafın herhangi bir alacağının olmadığının bilirkişi raporu ile tespit edildiğini, Genel Müdürlükçe 13.11.2015 tarihinde yapılan "Bakım-onarım, Bilgi-işlem Ve İşletim İşleri" ihalesinin, ...Şti. firması uhdesinde kaldığını, 22.02.2016 tarihinde 15.525.512,91-TL bedel ile sözleşme ve uyarlama sözleşmesinin imzalandığını, uyarlama ile personel maaşlarındaki oranların asgari ücret artışındaki oranın beklenildiğinden yüksek olması nedeniyle düşürüldüğünü, buna bağlı olarak ... ihale kayıt numaralı ihaleye ilişkin birim fiyatların yeniden uyarlandığını, yüklenici firma ile karşılıklı anlaşılarak ve bir mutabakat sonucuna varılarak yapılan uyarlama sonucu 15.525.512,91-TL olan sözleşme bedelinin uyarlama ile 14.927.790,33-TL olduğunu, bu uyarlamanın davacı şirketin de kabulü ve onayı sonucu yapıldığını, dava dilekçesinde iddia edildiği gibi zorlamanın söz konusu olmadığını, kaldı ki uyarlama sonucunda davacı şirketin herhangi bir kazanç kaybının da söz konusu olmadığını, davacının (yüklenici firmanın) 20.04.2018 tarihli feshedilen sözleşmeler nedeniyle, 696 sayılı KHK'ya göre, ödenecek tazminat bedeli dilekçesine istinaden tazminat hesabı yapıldığını, bu hesaplamanın 01.01.2018 tarihli Resmi Gazetede yayınlanan 30288 sayılı "Kamu Kurum Ve Kuruluşlarında Personel Çalıştırılmasına Dayalı Hizmet Alımı Sözleşmeleri Kapsamında Çalıştırılmakta Olan İşçilerin Sürekli İşçi Kadrolarına Veya Mahalli İdare Şirketlerinde İşçi Statüsüne Geçirilmesine İlişkin 375 Sayılı Kanun Hükmünde Kararnamenin Geçici 23. ve Geçici 24. Maddelerinin Uygulanmasına Dair Usul Ve Esaslar'ın 24/2. maddesine göre hesaplandığını, davacı tarafa ilgili KHK gereği ödenen tazminat hesaplamasında ihale konusu işte personel çalıştırma işi dışında 4 adet binek aracın da kiralandığını, ihalede aynı zamanda personel çalıştırmasına dayalı olmayan işin de varolduğunu, bundan dolayı tazminat hesabının Uygulama Esaslarının 24/2 maddesine tekabül ettiğini, yüklenici firma ile karşılıklı anlaşarak yapılan ve revize edilen fiyatlardan dolayı sözleşme bedelinin 14.927.790,33-TL olarak hesaplandığını, bu yüzden yüklenici firmaya eksik ödeme yapılmasının söz konusu olmadığını, davacı şirkete ödenen tazminatın kanunlara uygun olarak yapıldığını, Yerel Mahkemenin davanın kısmen kabulüne yönelik kararının hatalı olmasının bir sebebi de davacı şirket idare ile karşılıklı anlaşıp imzaladığı uyarlama yapılan sözleşmeyi üç yıla yakın bir süre uyguladığını, sözleşme hükümlerini yerine getirdiğini, bu sebeple üç yıldan sonra sözleşmenin geçersizliğini ileri sürmesinin hakkın kötüye kullanılması olduğunu, davacı ile idare arasında uyarlamaya ilişkin herhangi bir anlaşmazlık ya da uzlaşmazlık bulunmadığından karşılıklı anlaşılıp uyarlama sözleşmesinin imzalandığını, bu nedenle ortada mahkemeye müracaat edilecek herhangi bir uyuşmazlık veya zaruretin bulunmadığını, davacının fiyat farkı hesabından dolayı herhangi bir ekonomik kaybının da söz konusu olmadığını istinaf sebepleri olarak ileri sürmüştür. DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ ve GEREKÇE: Dava, 696 sayılı KHK'nın 127. maddesi ile geçici 23. ve 24. maddelerinin eklendiği 375 sayılı KHK'ya dayalı alacak istemine ilişkindir. Mahkemece yazılı gerekçeyle, davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir. Dairemizce istinaf incelemesi, 6100 sayılı HMK'nın 355. madde hükmü uyarınca istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak ve kamu düzenine aykırı hususların olup olmadığı gözetilerek yapılmıştır. Öncelikle davalı vekilinin alacağın zamanaşımına uğradığı yönündeki istinaf sebebi yönünden; TBK'nın 146. maddesinde "Kanunda aksine bir hüküm bulunmadıkça, her alacak on yıllık zamanaşımına tabidir." hükmünü içermektedir. Somut olayda, taraflar arasındaki temel ilişki hukuki nitelikçe hizmet temini (alım) sözleşmesi olup bu sözleşme türü için zamanaşımı süresini düzenleyen ayrık bir hüküm bulunmadığından, TBK'nın zamanaşımı konusundaki genel hükmü olan 146. maddesi gereğince 10 yıllık zamanaşımı süresi uygulanmalıdır. Ödeme ve dava tarihi nazara alındığında alacağın zamanaşımına uğramadığı anlaşıldığından davalı vekilinin bu yöndeki istinaf sebebi yerinde görülmemiştir. Davalı taraf husumet itirazında bulunmuş olup, ... Genel Müdürlüğü'nün 3305 sayılı Kanun ile değişik 2560 sayılı Kanun'un geçici 10. maddesi ile Denizli Büyükşehir Belediyesi'ne bağlı olarak kurulan müstakil bütçeli kamu tüzel kişiliğine haiz bir kuruluş olduğu, Daire Başkanlıklarının ise hizmet birimlerinin yönetim ve harcama yetkisine haiz Genel Müdürlük bünyesinde Yönetim Kurulu kararları ile kurulan birimler olduğu açıktır. Her ne kadar dava dilekçesinde ayrı ayrı Daire Başkanlıkları davalı olarak gösterilmiş ise de cevap dilekçesinin ... Genel Müdürlüğü tarafından verilen vekaletnameye istinaden ... Genel Müdürlüğü adına verildiği ve aşamalarda ibraz edilen tüm dilekçe ve beyanların da bu şekilde ... Genel Müdürlüğü tarafından ibraz edildiği anlaşılmaktadır. 6100 sayılı HMK'nın 124. maddesinin "(1) Bir davada taraf değişikliği, ancak karşı tarafın açık rızası ile mümkündür. (2) Bu konuda kanunlarda yer alan özel hükümler saklıdır. (3) Ancak, maddi bir hatadan kaynaklanan veya dürüstlük kuralına aykırı olmayan taraf değişikliği talebi, karşı tarafın rızası aranmaksızın hâkim tarafından kabul edilir. (4) Dava dilekçesinde tarafın yanlış veya eksik gösterilmesi kabul edilebilir bir yanılgıya dayanıyorsa, hâkim karşı tarafın rızasını aramaksızın taraf değişikliği talebini kabul edebilir. Bu durumda hâkim, davanın tarafı olmaktan çıkarılan ve aleyhine dava açılmasına sebebiyet vermeyen kişi lehine yargılama giderlerine hükmeder." şeklinde düzenlenmiştir. Yukarıda açıklanan yasa maddeleri ile dosya kapsamı itibariyle davalının husumet itirazı ele alınarak, gerekirse bu hususta HMK'nın 124. maddesi kapsamında davacının beyanları da alınmak suretiyle değerlendirme yapılmadan karar verilmesi isabetli olmamıştır. Taraflar arasında ... ihale kayıt nolu 01.01.2016-31.12.2018 tarihlerini kapsayan " Atıksu, Yağmur Suyu ve Arıtma Tesisi İşlerinde 155 Adet Personel Çalıştırılması Hizmeti Alımına Ait Sözleşme" nin 31/12/2015 tarihinde imzalandığı, sözleşme bedelinin 16.799.596,04-TL olarak belirlendiği, ... ihale kayıt nolu 01.03.2016-31.12.2018 tarihlerini kapsayan "Bakım-onarım, Bilgi-İşlem Uygulama ve İşletim İşlerine Ait 136 Adet Personel Çalıştırılması Hizmet Alımına Ait Sözleşme"nin 22/02/2016 tarihinde imzalandığı, sözleşme bedelinin 15.525.512,91-TL olarak belirlendiği, her iki hizmet alım sözleşmesi için uyarlama sözleşmelerinin imzalandığı anlaşılmıştır. Taraflar arasındaki hizmet alım sözleşmeleri 24.12.2017 tarih ve 30280 sayılı Resmi Gazete yayımlanarak yürürlüğe giren 696 KHK kapsamında 02/04/2018 tarihinde davalı tarafça feshedilmiştir. Anılan 696 sayılı KHK'nın 127. maddesi ile 375 sayılı Kanun Hükmünde Kararnameye 23, 24 ve 25 nolu geçici maddeler eklenmiştir. KHK ile anılan 375 sayılı KHK'ye eklenen geçici 23. madde ile, 5018 sayılı Kanuna ekli (I), (II), (III) ve (IV) sayılı cetvellerde yer alan kamu idareleri ....4734 sayılı Kanun ve diğer mevzuattaki hükümler uyarınca personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alım sözleşmeleri kapsamında yükleniciler tarafından 4/12/2017 tarihi itibarıyla çalıştırılmakta olanlar ve geçici 24. madde ile; İl özel idareleri ve belediyeler ile bağlı kuruluşlarında ve bunların üyesi olduğu mahalli idare birliklerinde, birlikte veya ayrı ayrı sermayesinin yarısından fazlası il özel idareleri, belediyeler ve bağlı kuruluşlarına ait şirketlerde 4734 sayılı Kanun ve diğer mevzuat hükümleri uyarınca personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alım sözleşmeleri kapsamında yükleniciler tarafından 04/12/2017 tarihi itibarıyla çalıştırılmakta olanlardan mezkur düzenlemede yer alan şartları taşıyanların kadroya geçirilmesine karar verilmiştir. 696 sayılı KHK 127 maddesinin, 375 sayılı KHK eklenmesi öngörülen Ek 23. maddesinin 7. ve 8.fıkrasında; "Sürekli işçi kadrolarına geçirileceklerin istihdam edilmesine esas hizmet alım sözleşmeleri, birinci fıkrada öngörülen geçiş işleminin yapıldığı tarih itibarıyla feshedilmiş sayılır. Feshedilmiş sayılan sözleşmelerden, sadece yapılan işin tutarı her türlü fiyat farkı hariç sözleşme bedelinin %80’ini aşmayanlar için yükleniciye, sözleşmenin yürütülmesine ilişkin her türlü zarara karşılık her türlü fiyat farkı hariç sözleşme bedelinin %80’i ile yapılan işin tutarı arasındaki bedel farkının %5’i fesih tarihindeki fiyatlar dikkate alınarak sözleşmeyi yürüten idare tarafından, yapmış olduğu vergi, resim, harç ve paylar dahil olmak üzere tüm giderler ve mahrum kaldığı kâr karşılığı olmak üzere tazminat olarak ödenir ve başkaca bir ödeme yapılmaz. Yüklenici başka bir hak talebinde bulunamaz. Sürekli işçi kadrolarına geçirileceklerin istihdam edilmesine esas hizmet alım sözleşmelerinde personel çalıştırılmasına dayalı olmayan kısımların da bulunması halinde, personel çalıştırılmasına dayalı olan kısımlar için iş eksilişi yapılmış sayılır. İş eksilişi yapılmış sayılan sözleşmelerde, kalan iş kısmı içerisinde personel çalıştırılmasına dayalı olmayan tutar hesaplanır. Bu tutara iş eksilişi yapılmış sayılan tarihe kadar gerçekleştirilen iş tutarının eklenmesi ile bulunacak toplam tutarın her türlü fiyat farkı hariç sözleşme bedelinin %80’ini aşmaması halinde yükleniciye, sözleşmenin yürütülmesine ilişkin her türlü zarara karşılık her türlü fiyat farkı hariç sözleşme bedelinin %80’i ile sözleşmenin tamamlandığı tarih itibarıyla gerçekleştirilen işin toplam tutarı arasındaki bedel farkının %5’i kabul tarihindeki fiyatlar dikkate alınarak sözleşmeyi yürüten idare tarafından, yapmış olduğu vergi, resim, harç ve paylar dahil olmak üzere tüm giderler ve mahrum kaldığı kâr karşılığı olmak üzere tazminat olarak ödenir ve başkaca bir ödeme yapılmaz. Yüklenici başka bir hak talebinde bulunamaz."şeklinde düzenleme yapılmıştır. Aynı madde ile 375 sayılı KHK ile eklenmesi öngörülen Geçici 24. maddenin 2. fıkrasında, geçici 23. maddenin ikinci, üçüncü, yedinci, sekizinci, dokuzuncu, onuncu, onikinci ve onaltıncı fıkraları hükümleri bu madde kapsamında yer alanlar hakkında da kıyasen uygulanacağı düzenlenmiştir. 4735 sayılı Kamu İhale Sözleşmeleri Kanunu'nun 24/5. Maddesinde de aynı düzenlemeye yer verilmiştir. Uyuşmazlık; hizmet alımı kapsamında davalı yüklenici bünyesinde çalıştırılan işçilerin kadroya alınarak, hizmet alım sözleşmesinin feshi nedeniyle 696 sayılı KHK ile değişik 375 sayılı KHK'nın geçici 23 ve 24. maddeleri gereği ödenecek tazminatın hesaplanması usulüne ilişkindir. Hizmet Alım Sözleşmelerinin 14.maddesinde; "14.1 Yüklenici, gerek sözleşme süresi, gerekse uzatılan süre içinde, sözleşmenin tamamen ifasına kadar, vergi, resim, harç ve benzeri mali yükümlülüklerde artışa gidilmesi veya yeni mali yükümlülüklerin ihdası gibi nedenlerle fiyat farkı verilmesi talebinde bulunamaz." 14.2.maddesinde; "Bu sözleşme kapsamında yapılacak işler için fiyat farkı hesaplanmayacaktır. Ancak mücbir sebepler veya idareden kaynaklanan nedenlerle işin bitim tarihinin süre uzatımı verilmek suretiyle uzatılması halinde yürürlükte bulunan fiyat farkına ilişkin esaslar dikkate alınarak fiyat farkı hesaplanacaktır." 14.3. maddesinde ise; "Sözleşmede yer alan fiyat farkına ilişkin esas ve usullerde sözleşme imzalandıktan sonra değişiklik yapılamaz."hükmü kararlaştırılmıştır. 4735 sayılı Kamu İhale Sözleşmeleri Kanunu'nun 10.maddesinde "Mücbir sebep olarak kabul edilebilecek haller aşağıda belirtilmiştir: a) Doğal afetler. b) Kanuni grev. c) Genel salgın hastalık. d) Kısmî veya genel seferberlik ilânı. e) Gerektiğinde Kurum tarafından belirlenecek benzeri diğer haller. Süre uzatımı verilmesi, sözleşmenin feshi gibi durumlar da dahil olmak üzere, idare tarafından yukarıda belirtilen hallerin mücbir sebep olarak kabul edilebilmesi için; yükleniciden kaynaklanan bir kusurdan ileri gelmemiş olması, taahhüdün yerine getirilmesine engel nitelikte olması, yüklenicinin bu engeli ortadan kaldırmaya gücünün yetmemiş bulunması, mücbir sebebin meydana geldiği tarihi izleyen yirmi gün içinde yüklenicinin idareye yazılı olarak bildirimde bulunması ve yetkili merciler tarafından belgelendirilmesi zorunludur." 8.maddesinde "Sözleşme türlerine göre fiyat farkı verilebilmesine ilişkin esas ve usulleri tespite Kamu İhale Kurumunun teklifi üzerine Bakanlar Kurulu yetkilidir. Sözleşmelerde yer alan fiyat farkına ilişkin esas ve usullerde sözleşme imzalandıktan sonra değişiklik yapılamaz." 36.maddesinde "Bu Kanunda hüküm bulunmayan hallerde Borçlar Kanunu hükümleri uygulanır" hükmü bulunmaktadır. Yukarıda belirtilen sözleşme hükümleri, sözleşmenin ekleri ve yasa maddelerine göre fiyat farkı istenemeyeceği açıktır. Sözleşmenin uyarlanması yoluyla asgari ücretteki artış oranı nedeniyle sözleşme bedelinin değiştiğine ilişkin davalı istinaf sebebine gelince; sözleşmenin yapılmış olduğu tarihteki ülkenin ekonomik ve siyasi durumu, sözleşmenin süresi ve niteliği, asgari ücretin önceki yıllardaki artış oranı dikkate alındığında birim fiyat değişikliğinin sözleşme bedelinin tadili anlamına gelemeyeceğinin kabulü, iş artışlarından sonra elde edilen miktarın sözleşme bedeli olduğunu ve hesaplamaya bu bedelin temel olarak alınması gerektiğinin kabulü ile İlk Derece Mahkemesi'nin ... ihale kayıt nolu sözleşme bedelinin 15.525.512,91-TL iş artışı ile birlikte 17.158.628,42-TL olması gerektiği, ... ihale kayıt nolu sözleşme bedelinin 16.799.596,04 -TL olması gerektiğini esas alan bilirkişi raporunu dikkate alması yerinde olmuştur. Tarafların hesaplamalarındaki bir diğer farklılık ve istinaf sebebi yapılan husus personel çalıştırılmasına dayalı olan/dayalı olmayan iş yönünden KHK'nın geçici 23/7 yahut 23/8. maddelerinin hangisinin esas alınacağına dairdir. 4734 Sayılı KİK 62/e.2 maddesinde personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı “bu Kanun ve diğer mevzuattaki hükümler uyarınca ihale konusu işte çalıştırılacak personel sayısının ihale dokümanında belirlendiği, bu personelin çalışma saatlerinin tamamının idare için kullanıldığı, yaklaşık maliyetinin en az % 70 'lik kısmının asgari işçilik maliyeti ile varsa ayni yemek ve yol giderleri dahil işçilik giderinden oluştuğu ve niteliği gereği süreklilik arz eden işlere ilişkin hizmet alımlarını ifade eder. Mahalli idare veya şirketlerinin bütçelerinden yapılan, yıl boyunca devam eden, niteliği gereği süreklilik arz eden ve haftalık çalışma saatlerinin tamamının idare için kullanıldığı park ve bahçe bakım ve onarımı ile çöp toplama, cadde, sokak, meydan ve benzerlerinin temizlik işlerine ilişkin alımlar personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı olarak kabul edilir. Hizmet alım sözleşmesi kapsamında niteliği birbirinden farklı hizmet türlerinin bulunması halinde personel çalıştırılmasına dayalı olup olmama yönünden yapılacak değerlendirme her hizmet türü için ayrı ayrı yapılır.Danışmanlık hizmetleri, hastane bilgi yönetim sistemi hizmetleri ve çağrı merkezi hizmetlerine ilişkin alımlar personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı olarak kabul edilmez. Kurum, hizmet alımının personel çalıştırılmasına dayalı olup olmadığı ya da niteliği itibarıyla bu sonucu doğurup doğurmadığı hususunda (2) numaralı alt bentte sayılan kriterleri ayrı ayrı ya da birlikte dikkate almak suretiyle usul ve esaslar belirlemeye yetkilidir.” şeklinde tanımlanmıştır. Bu maddeye göre bir işin “personel çalıştırılmasına dayalı hizmet işi” olabilmesi için 1-Çalışacak personelin ihale dökümanında belirtilmesi, 2-Bu personelin çalışma saatlerinin tamamının idare için kullanılması 3-Yaklaşık maliyetinin en az % 70'lik kısmının asgari işçilik maliyeti ile varsa ayni yemek ve yol giderleri dahil işçilik giderinden oluşması, 4-Niteliği gereği süreklilik arz etmesi gerekmektedir( Yargıtay 6. HD'nin 2023/4506 Esas 2024/3378 Karar sayılı ilamı). Somut olayda taraflarca imzalan sözleşmelerin personel çalıştırılmasına dayalı olan hizmet alım sözleşmesi mi, personel çalıştırılmasına dayalı olmayan hizmet alım sözleşmesi mi olduğunun belirlenmesi gerekir. Yukarıda açıklanan gerekçeler nazara alınarak mahkemece yapılacak iş; davalının husumet itirazı değerlendirildikten sonra dosyaya rapor ve ek rapor sunan bilirkişi heyetine dosyanın tevdii ile 4735 sayılı yasa hükmü dikkate alınarak taraflarca imzalanan sözleşmelerin personel çalıştırılasına dayalı hizmet alım sözleşmesi mi personel çalıştırılmasına dayalı olmayan hizmet alım sözleşmesi mi olduğu, tarafların itirazlarını karşılar mahiyette 696 sayılı KHK'nın 127. Maddesi ile değişik 375 sayılı KHK'nın geçici 32. maddesi ile Kamu Kurum Ve Kuruluşlarında Personel Çalıştırılmasına Dayalı Hizmet Alımı Sözleşmeleri Kapsamında Çalıştırılmakta Olan İşçilerin Sürekli İşçi Kadrolarına Veya Mahalli İdare Şirketlerinde İşçi Statüsüne Geçirilmesine İlişkin 375 Sayılı Kanun Hükmünde Kararnamenin Geçici 23. ve Geçici 24. Maddelerinin Uygulanmasına Dair Usul Ve Esaslar'ın 45. maddesi kapsamında davacı tarafın talep edebileceği tazminatın hesaplanması hususunda ayrıntılı, gerekçeli ve denetime elverişli rapor alınması suretiyle oluşacak sonuç dairesinde karar vermekten ibarettir. Sonuç olarak, davacı vekili ve davalı ...Genel Müdürlüğü vekilinin istinaf başvurularının esastan kabulü ile İlk Derece Mahkemesi kararının 6100 Sayılı HMK'nın 353/1-a-6. maddesi gereğince kaldırılmasına, dosyanın İlk Derece Mahkemesine geri gönderilmesine karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur. HÜKÜM:Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere; 1-Davacı vekili ile davalı ... Genel Müdürlüğü vekilinin İlk Derece Mahkemesi'nin kararına ilişkin istinaf başvurularının ESASTAN KABULÜNE, 2-6100 Sayılı HMK'nın 353/1-a-6. maddesi gereğince Denizli 1. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 11/06/2021 tarih ve ... Esas ... Karar sayılı kararının KALDIRILMASINA, 3-6100 Sayılı HMK'nın 353/1-a-6. maddesi gereğince davanın yeniden görülmesi için dosyanın Denizli 1. Asliye Ticaret Mahkemesi'ne GÖNDERİLMESİNE, 4-492 Sayılı Harçlar Kanunu gereğince peşin olarak yatırılan istinaf karar harcının İlk Derece Mahkemesince talebi halinde istinaf başvurusunda bulunan taraflara İADESİNE, 5-İstinaf başvurusunda bulunan taraflarca yapılan istinaf yargılama giderinin İlk Derece Mahkemesinde yapılacak yargılama sonucunda dikkate ALINMASINA, 6-İstinaf incelemesi duruşmasız yapıldığından davacı ve davalı ... Genel Müdürlüğü lehine vekalet ücreti takdirine YER OLMADIĞINA, 7-6100 Sayılı HMK'nın 333. maddesi gereğince peşin alınan ve harcanmayan istinaf gider avansının İlk Derece Mahkemesince ilgililerine İADESİNE, 8-Kararın İlk Derece Mahkemesince taraflara TEBLİĞİNE, Dair, dosya üzerinden yapılan inceleme sonucunda, 6100 Sayılı HMK'nın 353/1-a. maddesi uyarınca kesin olmak üzere oybirliğiyle karar verildi.14/11/2025 ...