TÜRK MİLLETİ ADINA GEREKÇELİ KARAR ESAS NO : KARAR NO : BAŞKAN : ÜYE : ÜYE : KATİP : DAVACI : VEKİLİ : DAVALILAR : 1- 2- 3- 4- 5- 6- DAVA : Sıra Cetveline İtiraz (İflas Tasfiyesinde Düzenlenen Sıra Cetveline Yönelik Kayıt Kabul Ve Terkin Talebi (İİK 235)) DAVA TARİHİ : KARAR TARİHİ : KARAR YAZIM TARİHİ : Mahkememizde görülmekte olan davanın dosya üzerinden yapılan incelemesi sonunda, HEYETİMİZCE GEREĞİ GÖRÜŞÜLDÜ: TALEP : Davacı vekili mahkememize 15/09/2025 tarihli dava dilek…
T.C. KONYA . ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ Esas-Karar No: ... Esas - ... T.C. KONYA . ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ TÜRK MİLLETİ ADINA GEREKÇELİ KARAR ESAS NO : KARAR NO : BAŞKAN : ÜYE : ÜYE : KATİP : DAVACI : VEKİLİ : DAVALILAR : 1- 2- 3- 4- 5- 6- DAVA : Sıra Cetveline İtiraz (İflas Tasfiyesinde Düzenlenen Sıra Cetveline Yönelik Kayıt Kabul Ve Terkin Talebi (İİK 235)) DAVA TARİHİ : KARAR TARİHİ : KARAR YAZIM TARİHİ : Mahkememizde görülmekte olan davanın dosya üzerinden yapılan incelemesi sonunda, HEYETİMİZCE GEREĞİ GÖRÜŞÜLDÜ: TALEP : Davacı vekili mahkememize 15/09/2025 tarihli dava dilekçesinde özetle; müvekkili şirket hakkında iflas kararı verildiğini, iflas masasına davalılar tarafından yapılan toplam bedeli 210.965.874,54TL alacak kaydı başvurusu yapıldığını, davalılar tarafından yapılan tüm alacak başvuru taleplerine itirazlarının olduğunu, davalıların alacak taleplerinin gerçeğe aykırı olduğunu, müvekkili şirketin davalılar taleplerine ilişkin bir borcunun bulunmadığını, davalıların alacak taleplerinin bir kaynağının bulunmadığını, davalı ... tarafından icra takibine konu edilen ve iflas masasından talep edilen alacak talebinin kaynağı olan bonodaki imzanın müvekkili şirket yetkilisine ait olmadığını, bu hususta icra hukuk mahkemesine yapmış oldukları itiraz sonucunda müvekkili lehine karar verildiğini, icra takibin durdurulmasına karar verildiğini, tüm davalılar hakkında açılmış ve devam eden soruşturma dosyaları olduğunu, bazıları için kovuşturma aşamasına geçildiğini, açılacak ceza dava bilgilerinin ayrıca bildirileceğini beyanla davalıların iflas masasına toplam bedeli 210.965.874,54TL alacak kaydı ilişkin başvuru taleplerine yönelik yapmış olduğumuz itirazın kabulüne, söz konusu alacakların iflas masasına kayıtlı sayılmamalarına, yargılama gideri ve vekalet ücretlerinin davalı taraflardan tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir. DAVANIN NİTELİĞİ, DEĞERLENDİRİLME VE GEREKÇE: Dava, sıra cetvelinde kayıt terkin istemine ilişkindir. Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun 114/1-d maddesinde açıkça düzenlendiği üzere taraf ve dava ehliyeti dava şartlarındandır. Bu düzenlemeye göre husumet ya da başka bir anlatımla taraf sıfatı dava şartları arasında sayılmamıştır. Taraf sıfatının özelliği, tıpkı dava şartı gibi davanın esastan görülüp karara bağlanabilmesi için, varlığı ya da yokluğu hâkim tarafından davanın her aşamasında re’sen (kendiliğinden) gözetilen ve taraflarca noksanlığı davanın her aşamasında ileri sürülen nitelikte olmasıdır. Taraf sıfatı, bir başka ifadeyle husumet ehliyeti, dava konusu hak ile kişiler arasındaki ilişkiyi ifade eder. Sıfat, maddi hukuk ilişkisinde tarafların o hak ile ilişkisinin olup olmadığının belirlenmesi anlamına gelir. Davacı sıfatı, dava konusu hakkın sahibini; davalı sıfatı ise dava konusu hakkın yükümlüsünü belirler. Uygulamada davacı sıfatı, aktif husumeti; davalı sıfatı da pasif husumeti karşılayacak şekilde değerlendirilmektedir. Dava konusu şey üzerinde kim ya da kimler hak sahibi ise, davayı bu kişi veya kişilerin açması ve kime karşı hukuki koruma isteniyorsa o kişi veya kişilere davanın yöneltilmesi gerekir. Bir kimsenin davacı veya davalı sıfatına sahip olup olmadığı tıpkı hakkın mevcut olup olmadığının belirlenmesinde olduğu gibi maddi hukuka göre tespit edilir. Sıfat dava şartı değil, itirazdır. Zira bir kimsenin hak sahibi veya borçlu olup olmadığı ancak davanın esası incelendikten sonra tespit edilebilir ve bu durumda dava ret veya kabul ile sonuçlanır. Diğer bir ifadeyle bir davada taraflardan birinin, aktif ya da pasif husumet ehliyetinin (davacı veya davalı sıfatının) olmadığı belirlenirse, artık uyuşmazlığın esastan çözülmesine geçilmeden, davanın sıfat yokluğundan reddi gerekir. Sıfat, ileri sürülme zamanı yasa ile kabul edilen ilk itiraz ya da davalı tarafından ortaya konulması gereken def’i niteliğinde olmadığından, davanın her aşamasında ileri sürülmesi mümkün veya mahkemece resen nazara alınması gerekli hukuki bir durumdur. (Hukuk Genel Kurulunun 02.11.2022 tarihli ve ... Esas, ... Karar sayılı kararı). İş bu davada öncelikle davacı müflis şirketin aktif husumet ehliyetinin olup olmadığının tetkiki ve değerlendirilmesi gerekmiştir. Yargıtay . Hukuk Dairesi'nin 16.11.2020 tarih ve ... Esas ... Karar sayılı İlamı: "İcra İflas Kanunun 141.maddesi uyarınca sıra cetvelinin birer sureti alakadarlara tebliğ edilir. Kendisine sıra cetvelinde yer verilmesi gerektiğini düşünen ancak sıra cetvelinde yer almamış olan veya sıra cetveli kendisine hiç tebliğ edilmemiş olan alacaklı, sıra cetvelinin içeriğini öğrendiği tarihten itibaren yedi gün içinde sıra cetveline karşı şikayet yoluna başvurabilir. Bu hak kanunla ancak alacaklıya verilmiş olup borçlunun dava açma hakkı yoktur. Davanın bu nedenle reddi gerekirken başka gerekçeyle reddi doğru görülmemişse de karar sonucu itibariyle doğru olduğundan, hükmün HUMK 438/son maddesi uyarınca gerekçesi değiştirilerek onanmasına karar vermek gerekmiştir...'' şeklindedir. Yargıtay . Hukuk Dairesi'nin 11.11.2014 tarih ve ... Esas ... Karar sayılı İlamı ile de: ''...Davacı vekili, İcra Hukuk Mahkemesi'ne sunduğu dilekçesinde, müvekkili şirketin iflas işlemlerinin davalı Bakırköy . İflas Müdürlüğü'nün ... Esas sayılı dosyası ile yürütüldüğünü, müflis şirketin gerçekten borçlu olmadığı ve itiraz ettiği şirketlerin alacak iddiaları kabul edilerek sıra cetveline dahil edildiğini, davalı yanca müflisin hukuki menfaatlerinin korunmadığını ileri sürerek, sıra cetvelinin iptalini talep ve dava etmiştir. Davalı, yargılamalara katılmamış, davaya cevap vermemiştir. Davanın açıldığı Bakırköy . İcra Hukuk Mahkemesince, borçlunun sıra cetveline itirazda hukuki yararının bulunduğu, ancak alacakların tespitinin yargılamayı gerektirdiği belirtilerek görevsizlik kararı verilmiştir. Dosyanın gönderildiği mahkemece kayıt kabul davasını alacağı kısmen veya tamamen iflas idaresince reddedilen alacaklıların açabileceği, üçüncü şahıslar, müflis ve iflas dairesinin kayıt kabul davası açamayacağı, eldeki davanın davada aktif husumet ehliyeti bulunmayan müflis tarafından açıldığı gerekçesiyle, davanın husumet nedeniyle reddine karar verilmiştir. Kararı, müflis davacı şirket vekili temyiz etmiştir. 1-Dava, iflas masası temsilcisi iflas dairesinin işlemini şikayete ilişkindir. Mahkemece, talep, kayıt kabul davası olarak nitelendirilerek, müflis davacı yönünden aktif husumet yokluğu nedeniyle reddine karar verilmiştir. Bir alacaklı, kendi sırasına veya iflâs hukuku kurallarının yanlış uygulandığına (şikayet) değil, kendi alacağı hakkında verilen ve nedenleri gösterilerek verilen red veya kısmen kabul kararının esasına (kayıt ve kabul davası açarak) veya bir başka alacaklının alacağına veya onun sırasına (kayıt terkin davası açarak) itiraz ediyorsa ticaret mahkemesine dava açmalıdır. İİK'nın 233. maddesine göre sıra cetvelinde, kabul edilmeyen alacaklar red sebepleri ile birlikte gösterilir. İİK'nın 235/1. maddesi uyarınca iflas sıra cetveline yönelik itirazlar (kayıt kabul ve kayıt terkin davaları) kural olarak genel mahkemelerde (Asliye Ticaret Mahkemesinde) görülür. Şikayetçi sadece kendi sırasına yönelik itirazlarını, husumet iflas idaresine yönelterek İİK'nın 235/son maddesi gereğince icra mahkemesinde ileri sürmelidir. İflas sıra cetvelinde başka bir alacaklının alacağının kabul edilen miktar kadar olmadığına ya da sırasına yönelik itiraz, o alacağın sıradan terkini talebini içerdiğinden, şikayet olarak icra mahkemesinde değil, İİK'nın 235/2. maddesi uyarınca sırasına itiraz edilen alacaklıya husumet yöneltilerek dava yoluyla genel mahkemede (Asliye Ticaret Mahkemesinde) ileri sürülmelidir. İflas idaresinin, sıra cetvelini düzenlerken uyması gereken iflas hukuku kurallarına aykırı hareket ettiği veya yaptığı bir işlemin hadiseye uygun olmadığı iddia edilirse, bu halde sıra cetveline karşı şikayet yoluna başvurulur (İİK'nın m.227; m.16). Şikayet sebeplerinden en önemlisi, bir alacaklının kendisine verilen sıraya itiraz etmesidir (m. 235, IV). Buna göre, alacağı sıra cetveline kabul edilen bir alacaklı, alacağının esas ve miktarına değil de, yalnız alacağına verilen sıraya itiraz ediyorsa, bunu şikayet yolu ile icra mahkemesine bildirir. Diğer şikayet sebeplerine örnek olarak; sıra cetvelinin açık olmaması, bu husustaki kanun hükümlerine (İİK'nın m.233-234) uyulmamış olması, sıra cetvelinin ilan edilmemiş olması, masaya yazdırılmış olan bir alacağın unutulmuş olması, masa alacaklarının da sıra cetvelinde gösterilmiş olması, reddedilen bir alacağın neden dolayı reddedildiğinin, yani ret sebeplerinin gösterilmemiş olması gösterilebilir. (Prof. Dr. ... , İcra ve İflas Hukuku, El Kitabı, 2. Baskı, 2013, Ankara, sh 1329) İflas dairesinin, iflas idaresinin alacağın kabulüne dair kararına 7 gün içinde şikayet edebileceği İİK'nın 223/5-1 hükmünde öngörüldüğü halde, kural olarak, müflisin iflas idaresinin ya da dairesinin bir alacağın kabulü veya reddi kararına karşı şikayet hakkı bulunmadığı doktrin ve uygulamada kabul edilmektedir. İflas dairesine tanınan bu şikayet hakkı, iflas idaresince kabul edilen alacakların, esas veya miktarı yanında sırasını da kapsar. İflas dairesinin, iflas idaresinin bir alacağın reddi kararına karşı şikayet yoluna başvurma hakkı bulunmamaktadır. (Bkz: Dr. ... , Hacizde ve İflasta Sıra Cetveli, 2. Baskı, Ankara 2002, Sh 619). Müflisin sıra cetveline itiraz, kayıt kabul ve kayıt terkini davası açma hakkı yoktur. Ancak müflis, fiil ehliyetinin doğal bir sonucu olarak, iflas masasına giren mal, alacak ve haklara ilişkin (iflas organları) işlemlerine karşı şikayet (İİK md. 16) yoluna başvurabilir. Bu kapsamda, müflis ihalenin feshini isteyebileceği gibi, sıra cetveli düzenlenmesinde hileli işlemlere dayanıldığını şikayet yoluyla ileri sürerek, sıra cetvelinin iptalini de isteyebilir. (Bkz: Prof. Dr. ... , İcra ve İflas Hukuku, El Kitabı 2. Baskı, 2013, Ankara, Sh. 1218, 1306,1329,1355)" şeklinde karar verilmiştir. Bu açıklamalar nazarında somut olay ele alındığında; Davacı müflis şirket vekili tarafından sıra cetvelinde kabul edilen davalı alacaklılara husumet yöneltilmek suretiyle, alacaklarının hiç olmadığı ileri sürülerek sıra cetvelinden terkin edilmeleri talep edilmiştir. Yukarıda yer verilen Yargıtay içtihatları ve doktrin görüşlerinde belirtildiği gibi, müflisin sıra cetvelinde alacaklı gösterilen davalı alacaklılara karşı kayıt terkini davası açma hakkı bulunmamaktadır. Yine yukarıda da belirtildiği gibi müflis şirketin sadece, görevli iflas dairesince iflas hukuku kurallarına aykırı hareket edildiği veya yapılan bir işlemin hadiseye uygun olmadığı iddia edilirse bu durumda görevli İcra Mahkemesine şikayette bulunmak müflisin keyfiyetindedir. Eldeki dosyada davacının bu yönde bir iddiası bulunmamaktadır. Davacı sıfatı, ya da bir başka deyişle aktif husumeti, ileri sürülme zamanı yasa ile kabul edilen ilk itiraz ya da davalı tarafından ortaya konulması gereken def’i niteliğinde olmadığından ve davanın her aşamasında ileri sürülmesi mümkün ve mahkemece resen nazara alınması gerekli hukuki bir durum olduğundan davanın aktif husumet eksikliğinden reddine ilişkin hüküm tesisi gerekli olmuştur. HÜKÜM:Yukarıda açıklanan nedenlerle; 1-DAVANIN AKTİF HUSUMET EKSİKLİĞİNDEN REDDİNE, 2-Harç peşin alındığından yeniden harç alınmasına yer olmadığına, 3-Davacı tarafından yapılan yargılama giderlerinin kendi üzerinde bırakılmasına, 4-Davacı tarafından yatırılan gider avansından artan kısmın karar kesinleştiğinde davacıya iadesine, 5-İş bu karar duruşma yapılmaksızın evrak üzerinden yapılan inceleme sonunda verildiğinden kararın resen taraflara tebliğine, Dair; tarafların yokluğunda gerekçeli kararın tebliğinden itibaren 6100 s. HMK'nın 345. maddesi gereğince (2) hafta içerisinde, ilgili BAM Hukuk Dairesi Başkanlığına sunulmak üzere Mahkememize verilecek dilekçe ile istinaf yolu açık olmak üzere ve oy birliğiyle dosya üzerinden yapılan inceleme sonucu karar verildi. 25/09/2025 Başkan Üye Üye Katip