T.C. D A N I Ş T A Y DÖRDÜNCÜ DAİRE Esas No : 2025/2938 Karar No : 2025/5866 TEMYİZ EDEN (DAVALI) : ... Genel Müdürlüğü VEKİLİ : Av. .. . KARŞI TARAF (DAVACI) : ... İSTEMİN KONUSU : ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdare Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir. YARGILAMA SÜRECİ : Dava konusu istem: Kahramanmaraş ili, Türkoğlu ilçesi, ... Mahallesi'nde yer alan ve davacının hissedarı olduğu ... (yeni ... ada, ...) …
Danıştay 4. Daire Başkanlığı 2025/2938 E. , 2025/5866 K. "İçtihat Metni" T.C. D A N I Ş T A Y DÖRDÜNCÜ DAİRE Esas No : 2025/2938 Karar No : 2025/5866 TEMYİZ EDEN (DAVALI) : ... Genel Müdürlüğü VEKİLİ : Av. .. . KARŞI TARAF (DAVACI) : ... İSTEMİN KONUSU : ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdare Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir. YARGILAMA SÜRECİ : Dava konusu istem: Kahramanmaraş ili, Türkoğlu ilçesi, ... Mahallesi'nde yer alan ve davacının hissedarı olduğu ... (yeni ... ada, ...) parsel sayılı taşınmazın bulunduğu alanda yapılan arazi toplulaştırmasının anılan parsele ilişkin kısmının iptali istemiyle yapılan başvurunun reddine ilişkin ... tarih ve ... sayılı Devlet Su İşleri Genel Müdürlüğü 20. Bölge Müdürlüğü Arazi Toplulaştırma ve Tarla İçi Geliştirme Hizmetleri Şube Müdürlüğü işleminin iptali istenilmiştir. İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ... İdare Mahkemesince verilen ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararda; dosyadaki bilgi ve belgeler ile bilirkişi raporunun birlikte değerlendirilmesinden; dava konusu olan ... sayılı kadastro parselinin bulunduğu alanın “orman sayılmayan saha” olarak belirlenmiş olan bir alan olmasından dolayı dava konusu toplulaştırma işleminde aralarında davacının da bulunduğu dava konusu olan ... sayılı kadastro parselinin maliklerinin bu parseldeki paylarından toplulaştırma işleminde 0,012738 olarak hesaplanan Kamu Ortak Kullanım Payı oranında kesinti yapıldıktan sonra geriye kalan hakedişlerine karşılık toplulaştırma işleminde belirlenen parsel dönüşüm katsayıları doğrultusunda kendilerine tahsis edilecek alanın tamamının dava konusu olan ... sayılı kadastro parselinin bulunduğu alanda, hatta dava konusu olan ... sayılı kadastro parselinin sınırları ile mevcut mülkiyet dokusu ve yapısını koruyacak şekilde oluşturulacak olan bir parselden kendilerine tahsis edilmesinin gerektiği, dava konusu toplulaştırma işleminde ... sayılı kadastro parselinin maliklerinin bu parselden gelen hakedişlerinin bu parselin bulunduğu alanda kendilerine tahsis edilmesinin önünde fiili, hukuki ve teknik yönden herhangi bir engel bulunmamasına rağmen bu olanağın değerlendirilmediği, toplulaştırma işlemi ile davacının toplulaştırma işlemi öncesi hissedarı olduğu dava konusu olan ... sayılı kadastro parselinin bulunduğu alanın orman alanı olarak tescil edilmesi, bunu neticesinde de aralarında davacının da bulunduğu dava konusu olan ... sayılı kadastro parselinin maliklerinin bu parselden gelen hakedişlerinin bu parselin bulunduğu alan dışında, bu parsele uzak mesafelerde bulunan alanlarda oluşturulan parsellerde kendilerine tahsis edilmesinin toplulaştırmanın amaç ve ilkelerine aykırı olduğu, davacının eski taşınmazdaki hissesine karşılık tahsis edilen ... Ada, ... parsel sayılı taşınmazın bir kısmının ... ada, ... sayılı kadastro parselinin üzerine, bir kısmının ise ... sayılı kadastro parselin üzerine denk geldiği, ... sayılı kadastro parselinin üzerine denk gelen bölümünün sahip olduğu arazi ve toprak karakteristikleri bakımından Arazi Kullanım Kabiliyeti (AKK) sınıflaması içinde işlemeli tarım kültürüne uygun olmayan VI. Sınıf tarım dışında kullanılması gereken araziler niteliğinde olduğu, sonuç olarak dava konusu toplulaştırma işleminde, davacının toplulaştırma işlemi öncesi hissedarı olduğu dava konusu olan ... sayılı kadastro parselinin ve davacının bu parseldeki payının dağıtımında ilgili mevzuat hükümleri ile toplulaştırmanın amacına ve ilkelerine aykırı davranıldığı anlaşılmış olup toplulaştırma işleminin anılan taşınmaza ilişkin kısmında hukuka uygunluk bulunmadığından, toplulaştırma işleminin iptali istemiyle yapılan başvurunun reddine ilişkin dava konusu işlemde de hukuka uygunluk bulunmadığı sonucuna varılmıştır. Belirtilen gerekçelerle dava konusu işlemin iptaline karar verilmiştir. Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: İdare Dava Dairesince; istinaf başvurusuna konu İdare Mahkemesi kararının usul ve hukuka uygun olduğu ve davalı tarafından ileri sürülen iddiaların söz konusu kararın kaldırılmasını sağlayacak nitelikte görülmediği belirtilerek 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 45. maddesinin 3. fıkrası uyarınca istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir. TEMYİZ EDENİN İDDİALARI : Hisse birleştirmesi yapılarak dağınık hisselilik durumunun giderildiği, düzgün şekilli parsel tahsis edildiği, yolu dahi olmayan orman vasıflı taşınmazdaki hissesinin diğer taşınmazdaki hissesi ile birleştirildiği ileri sürülerek kararın bozulması istenilmektedir. KARŞI TARAFIN SAVUNMASI : Cevap verilmemiştir. TETKİK HÂKİMİ : ... DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin kabulü gerektiği düşünülmektedir. TÜRK MİLLETİ ADINA Karar veren Danıştay Dördüncü Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü: İNCELEME VE GEREKÇE : 3083 sayılı Sulama Alanlarında Arazi Düzenlenmesine Dair Tarım Reformu Kanunu'nun 1. maddesinde kanunun amacı, toprağın verimli şekilde işletilmesini, işletilmesinin korunmasını, birim alandan azami ekonomik verimin alınmasını, tarım üretiminin sürekli olarak artırılmasını, değerlendirilmesini ve buralarda istihdam imkanlarının artırılması, yeterli toprağı bulunmayan ve topraksız çiftçilerin zirai aile işletmeleri kurabilmeleri için Devletin mülkiyetinde bulunan topraklarla topraklandırılmaları, desteklenmeleri, eğitilmeleri, ekonomik üretime imkan vermeyecek şekilde parçalanan tarım topraklarının gerektiğinde ve imkanlar ölçüsünde genişletilmesi suretiyle de toplulaştırılmasını, tarım arazisinin ailenin geçimini sağlamaya ve aile iş gücünü değerlendirmeye yeterli olmayacak derecede parçalanmasını ve küçülmesini önlemeyi, yeni yerleşme yerleri kurmayı, mevcut yerleşme yerlerine eklemeler yapmayı, zorunluluk halinde tarım arazisinin diğer amaçlara tahsisini düzenlemeyi, dağıtılmayan tarım arazisinin değerlendirilme şeklini belirlemeyi, Cumhurbaşkanınca gerekli görülen diğer bölgelerde gayrimenkullerin Milli Güvenlik nedeniyle mülkiyet ve tasarruf şekillerinde ve yerleşim yerlerinde düzenlemeler yapmayı, sağlamak olarak tanımlanmıştır. Arazi Toplulaştırması Ve Tarla İçi Geliştirme Hizmetleri Uygulama Yönetmeliği'nin "Parsellerin yeniden düzenlenmesi" başlıklı 16. maddesinde; proje alanının yeniden düzenlenmesinde; maliklerin istekleri de dikkate alınarak parsel değer sayılarından azami yüzde on ortak tesislere katılım payı düşüldükten sonra kalan miktarın toplamına eşit değerdeki alan, mümkünse tek parsel olarak tercih sırasına göre verilmeye çalışılacağı, uygulamaya tabi parseller üzerinde zemine bağlı hakların varlığı halinde söz konusu parsellerin, hak lehtarlarının görüşü doğrultusunda parselasyon işlemine tabi tutulacağı, sabit tesisler ile çevre ve doğaya görünüm güzelliği veren arazi, yapı ve tesislerin mümkün olduğunca eski maliklerine verilecek şekilde parselasyon planlaması yapılacağı, ancak mal sahibinin birden fazla bu özellikte sabit tesisi var ise malikin bunlardan birinin etrafındaki toplulaştırma isteğinin dikkate alınacağı, proje alanında birden fazla yerleşim birimleri arasındaki sınır düzeltmelerinin, parsel değer sayısı dikkate alınarak ilgili mevzuat hükümlerine göre yapılacağı, dikili tarım arazileri ile örtü altı tarımı yapılan arazilerin gerektiğinde kendi içinde toplulaştırmaya konu olacağı, bu yerlerde Tarım ve Orman Bakanlığı tarafından 3/7/2005 tarihli ve 5403 sayılı Toprak Koruma ve Arazi Kullanımı Kanunu kapsamında belirlenen parsel büyüklüklerinin esas alınacağı, uygulamaya tabi parsellerde kamu kuruluşlarınca tesis edilmiş olan irtifak haklarının varlığı halinde; derecelendirme ile denklik sağlanarak ve mülkiyet-zemin uyumu korunarak parselasyon işlemi yapılacağı, kamu kuruluşlarınca tesis edilmiş olan irtifak hakları, yeni parsellere maliklerin muvafakati alınmadan ve herhangi bir bedel ödenmeden aktarılacağı, proje sahasındaki sabit tesislerin tescile tabi olsun ya da olmasın tüm dokümanları ilgili kişi ve kuruluşlardan temin edilerek bunlardan yerleri değiştirilemeyecek olanların mevcut durumlarının korunabileceği, mevcut hali ile korunamayan, ancak korunması gereken sabit tesis içeren parsellerde kesinti miktarı kadar alan, öncelikle malikin diğer parsellerinden, bu yolla karşılanamaması halinde hazine arazisinin buraya taşınması ile hisseli hale getirilerek karşılanabileceği, buna rağmen karşılanamayan sabit tesisler için ödeme yapılabileceği, hazine taşınmazı ile karşılanacak alan, arazi toplulaştırması kriterlerine göre bağımsız bir parsel olma niteliğini kazanabilecek durumda ise müstakil parsel olarak, aksi takdirde sabit tesis parseli ile hisselendirilebileceği, davalı parsellerin, dava konuları incelenerek, tarafların rızası ve istekleri doğrultusunda toplulaştırmaya konu edilebileceği düzenlenmektedir. Dosyanın incelenmesinden; davacının hisseli olarak maliki bulunduğu Kahramanmaraş İli, Türkoğlu İlçesi, ... Mahallesi, eski ... parsel sayılı taşınmazı da kapsayacak şekilde davalı idare tarafından arazi toplulaştırması işlemi yapıldığı, davacının ... parsel sayılı taşınmazdaki hissesine karşılık, ... parsel sayılı taşınmazın yaklaşık 2.300 metre batısında, bir bölümü ... ada ... sayılı kadastro parselinin üzerine, bir bölümünün ise ... sayılı kadastro parselinin üzerine denk gelecek şekilde oluşturulan, toplam 22.304,25 m² alana sahip ... ada, ... parsel sayılı taşınmazdan hisseli olarak tahsis yapılması üzerine görülmekte olan davanın açıldığı, dava konusu olan ... sayılı kadastro parselinin bulunduğu alanın "orman" olarak belirlenmesi nedeniyle, niteliği “orman” olacak şekilde oluşturulan ... ada ... sayılı parselin sınırları içerisinde bırakıldığı ancak dava konusu olan ... sayılı kadastro parselinin bulunduğu alanın orman alanı olmadığına dair mahkeme kararının bulunduğu ve bu mahkeme kararı doğrultusunda ...Nolu Orman Kadastro Komisyonu tarafından 13/09/2010 tarihinde düzenlenen krokiye göre dava konusu olan ... sayılı kadastro parselinin bulunduğu alanın “orman sayılmayan saha” olarak belirlendiği anlaşılmaktadır. İptali istenen mahkeme kararında; dava konusu olan ... sayılı kadastro parselinin "orman sayılmayan saha" olarak belirlendiği dikkate alındığında, maliklerinin bu parselden gelen hakedişlerinin bu parselin bulunduğu alanda kendilerine tahsis edilmesinin önünde fiili, hukuki ve teknik yönden herhangi bir engel bulunmadığı ... sayılı kadastro parselinin maliklerinin bu parselden gelen hakedişlerinin bu parselin bulunduğu alan dışında, bu parsele uzak mesafelerde bulunan alanlarda oluşturulan parsellerden tahsis edilmesinde hukuka uygunluk bulunmadığı sonucuna varıldığı, ayrıca yeni tahsis edilen ... ada, ... parsel sayılı taşınmazın ... sayılı kadastro parselinin üzerine denk gelen bölümünün sahip olduğu arazi ve toprak karakteristikleri bakımından Arazi Kullanım Kabiliyeti (AKK) sınıflaması içinde işlemeli tarım kültürüne uygun olmayan 6. sınıf tarım dışında kullanılması gereken araziler niteliğinde olduğu gerekçesiyle dava konusu işlemin iptaline karar verilmiştir. Davalı idare tarafından, dosyaya sunulan savunmalarda, davacının aynı köydeki farklı parselleri ile birleştirme yapıldığı, ... sayılı kadastro parselinin de 6. derece tarım toprağı olduğu, bu parselin patika bir yolunun dahi bulunmadığı, etrafının ormanla çevrili olması nedeniyle parsele yol götürülmesinin mümkün olmadığı, verimsiz toprak özelliğine sahip taşınmazın daha verimli bir parsele taşındığı iddia edilmesine rağmen dosyaya bu hususta bilgi belge sunulmamış, bilirkişi raporunda da bu iddialar değerlendirilmemiştir. Toplulaştırma işleminde temel amaç, dağınık durumdaki parsellerin birleştirilmesi, her parselin yol ve sudan faydalanacak şekilde planlanarak tarımsal verimliliği artırmaktır. Bu anlamda, etrafının orman arazisi ile çevrili olması nedeniyle yolu yapılamayacak ve sulama hizmeti sunulamayacak bir parselin, başka bir bölgeye taşınmasında hukuka aykırılık bulunmamaktadır. Bununla birlikte, davalı İdarenin savunmalarında belirttiği şekilde davacının ... sayılı parseldeki hissesinin diğer parsellerdeki hisseleri ile birleştirilme durumu söz konusu ise başka bir parsele taşıma yapılırken, davacının en büyük parseli etrafında ve eşdeğer nitelikte parsel tahsis etme kuralına da aykırı davranılmaması gerekir. Ancak dosyaya davacının ... sayılı kadastro parseli haricinde hangi parsellerinin toplulaştırmaya girdiği hususunda bilgi ve belge sunulmadığından, davacının ... sayılı parseldeki hissesinin en büyük parseli etrafında ve/veya yakınında, toplulaştırma ilkelerine uygun olarak birleştirilip birleştirilmediği hususunda bir değerlendirme yapılamamıştır. Bu durumda, davacıların toplulaştırmaya giren tüm parsellerinin davalı idare tarafından dosyaya bildirilmesi, bütünsel olarak, hangi hisselerinin hangi parselde birleştirildiği hususunun harita ve krokiler üzerinde gösterilerek açıklığa kavuşturulması, gerekirse yeniden bilirkişi raporu alınarak davacının ... numaralı parseldeki hissesine karşılık eşdeğer bir parsel verilip verilmediği hususunun değerlendirilmesi gerektiği sonucuna varılmıştır. Bu itibarla, davanın kabulü yönündeki İdare Mahkemesi kararına ilişkin istinaf isteminin reddine dair temyize konu Bölge İdare Mahkemesi kararında hukuki isabet bulunmamaktadır. KARAR SONUCU : Açıklanan nedenlerle; 1. Temyiz isteminin kabulüne, 2. Temyize konu ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdare Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının BOZULMASINA, 3. Yeniden bir karar verilmek üzere dosyanın İdare Dava Dairesine gönderilmesine, 10/11/2025 tarihinde oybirliğiyle kesin olarak karar verildi. iptal //begin::Page Scripts var options = {}; $(document).ready(function() { options["separateWordSearch"] = false; options["accuracy"] = "complementary"; options["diacritics"] = false; $("#content").append(stringToHTML($("#hiddencontent").text())); var arananKelime = $("#hiddenArananKelime").text(); const kelimeListesi = arananKelime.split(/\s*,\s*/).filter(k => k); // Virgüle göre ayır, boşlukları temizle // Aynı kelimenin büyük/küçük varyasyonlarını da ekle const tumKelimeler = kelimeListesi.flatMap(kelime => [ kelime, kelime.toLocaleUpperCase('tr-TR'), kelime.toLocaleLowerCase('tr-TR') ]); highlighter(tumKelimeler); // arananKelime.split(/\s*,\s*/).filter(k => k).forEach(function(each) { // if (each != undefined && each != "") { // highlighter(each); // highlighter(each.toLocaleUpperCase('tr-TR')); // highlighter(each.toLocaleLowerCase('tr-TR')); // } // }); }); var highlighter = function(arananKelime) { try { highlight(arananKelime); } catch (err) { } try { //unsuzyumusamasi(arananKelime); } catch (err) { } try { //unsuzBenzesmesi(arananKelime); } catch (err) { } try { //cogulEki(arananKelime); } catch (err) { } try { //iyelikEki(arananKelime); } catch (err) { } }; var stringToHTML = function(str) { var parser = new DOMParser(); var doc = parser.parseFromString(str, 'text/html'); return doc.body; }; var highlight = function(text) { $(".context").mark(text, options); } var unsuzyumusamasi = function(arananKelime) { var lastChar = arananKelime.substr(arananKelime.length - 1); if (lastChar === "p") { var ara = arananKelime.substr(0, arananKelime.length - 1); highlight(ara + "b"); } if (lastChar === "ç") { var ara = arananKelime.substr(0, arananKelime.length - 1); highlight(ara + "c"); } if (lastChar === "t") { var ara = arananKelime.substr(0, arananKelime.length - 1); highlight(ara + "d"); } if (lastChar === "k") { var ara = arananKelime.substr(0, arananKelime.length - 1); highlight(ara + "g"); highlight(ara + "ğ"); } } var unsuzBenzesmesi = function(arananKelime) { var sertSessiz = [ 'f', 's', 't', 'k', 'ç', 'ş', 'h', 'p' ]; var yumusakSessiz = [ 'ç', 't', 'k' ]; for (var i = 0; i < sertSessiz.length; i++) { let sertSessizPosition = arananKelime.indexOf(sertSessiz[i]); while (sertSessizPosition !== -1) { for (var j = 0; j < yumusakSessiz.length; j++) { let yumusakSessizPosition = arananKelime .indexOf(yumusakSessiz[j]); while (yumusakSessizPosition !== -1) { if (sertSessizPosition + 1 === yumusakSessizPosition) { highlight(arananKelime.substr(0, sertSessizPosition + 1)); } yumusakSessizPosition = arananKelime .indexOf(yumusakSessiz[j], yumusakSessizPosition + 1); } } sertSessizPosition = arananKelime.indexOf(sertSessiz[i], sertSessizPosition + 1); } } } var cogulEki = function(arananKelime) { var last3Char = arananKelime.substr(arananKelime.length - 3); if (last3Char === "lar" || last3Char === "ler") { var ara = arananKelime.substr(0, arananKelime.length - 3); highlight(ara); } } var iyelikEki = function(arananKelime) { var iyelikEkleri = [ "ım", "im", "um", "üm", "ın", "in", "un", "ün", "ı", "i", "u", "ü", "mız", "miz", "muz", "müz", "nız", "niz", "nuz", "nüz", "ları", "leri" ]; if (arananKelime.length > 2) { var last2Char = arananKelime.substr(arananKelime.length - 2); if (iyelikEkleri.includes(last2Char)) { var ara = arananKelime.substr(0, arananKelime.length - 2); highlight(ara); } } if (arananKelime.length > 2) { var lastChar = arananKelime.substr(arananKelime.length - 1); if (iyelikEkleri.includes(lastChar)) { var ara = arananKelime.substr(0, arananKelime.length - 1); highlight(ara); } } if (arananKelime.length > 3) { var last3Char = arananKelime.substr(arananKelime.length - 3); if (iyelikEkleri.includes(last3Char)) { var ara = arananKelime.substr(0, arananKelime.length - 3); highlight(ara); } } if (arananKelime.length > 4) { var last4Char = arananKelime.substr(arananKelime.length - 4); if (iyelikEkleri.includes(last4Char)) { var ara = arananKelime.substr(0, arananKelime.length - 4); highlight(ara); } } } // begin:: Global Config(global config for global JS scripts) var KTAppSettings = { "breakpoints" : { "sm" : 576, "md" : 768, "lg" : 992, "xl" : 1200, "xxl" : 1200 }, "colors" : { "theme" : { "base" : { "white" : "#ffffff", "primary" : "#1BC5BD", "secondary" : "#E5EAEE", "success" : "#1BC5BD", "info" : "#6993FF", "warning" : "#FFA800", "danger" : "#F64E60", "light" : "#F3F6F9", "dark" : "#212121" }, "light" : { "white" : "#ffffff", "primary" : "#1BC5BD", "secondary" : "#ECF0F3", "success" : "#C9F7F5", "info" : "#E1E9FF", "warning" : "#FFF4DE", "danger" : "#FFE2E5", "light" : "#F3F6F9", "dark" : "#D6D6E0" }, "inverse" : { "white" : "#ffffff", "primary" : "#ffffff", "secondary" : "#212121", "success" : "#ffffff", "info" : "#ffffff", "warning" : "#ffffff", "danger" : "#ffffff", "light" : "#464E5F", "dark" : "#ffffff" } }, "gray" : { "gray-100" : "#F3F6F9", "gray-200" : "#ECF0F3", "gray-300" : "#E5EAEE", "gray-400" : "#D6D6E0", "gray-500" : "#B5B5C3", "gray-600" : "#80808F", "gray-700" : "#464E5F", "gray-800" : "#1B283F", "gray-900" : "#212121" } }, "font-family" : "Poppins" };