2025/2014006 İhale Kayıt Numaralı "Merkez 120 Yataklı Öğretmenevi" İhalesi
Toplantıya Katılan Üyeler BAŞVURU SAHİBİ: Berken Grup Yapı İnş. Otom. Nak. Petrol Enerji Mad. Tur. San. Tic. Ltd. Şti. - Muryap İnşaat Gıda Tarım Tem. Tekstil Kuyumculuk San. ve Tic. Ltd. Şti . İş Ortaklığı İHALEYİ YAPAN İDARE: Siirt İl Milli Eğitim Müdürlüğü , BAŞVURUYA KONU İHALE: 2025/2014006 İhale Kayıt Numaralı “ Merkez 120 Yataklı Öğretmenevi ” İhalesi KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME: Siirt İl Milli Eğitim Müdürlüğü tarafından 18.12.2025 tarihinde açık ihale usulü ile gerçekleştirilen “ Merkez 120 Yataklı Öğretmenevi ” ihalesine ilişkin olarak Berken Grup Yapı İnş. Otom. Nak. Petrol Enerji Mad. Tur. San. Tic. Ltd. Şti. - Muryap İnşaat Gıda Tarım Tem. Tekstil Kuyumculuk San. ve Tic. Ltd. Şti. nin 15.04.2026 tarihinde yaptığı şikâyet başvurusunun, idarenin 24.04.2026 tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibince 27.04.2026 tarih ve 214276 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 27.04.2026 tarihli dilekçe ile itirazen şikâyet başvurusunda bulunulmuştur. Başvuruya ilişkin olarak 2026/1142 sayılı itirazen şikâyet dosyası kapsamında yapılan inceleme neticesinde esas inceleme raporu tanzim edilmiştir. KARAR: Esas inceleme raporu ve ekleri incelendi. İtirazen şikâyet dilekçesinde özetle, 1) Haruni Mühendislik İnşaat Sanayi ve Ticaret Limited Şirketi tarafından sunulan aşırı düşük teklif açıklamasının mevzuata uygun olmadığı, şöyle ki; - İdarece aşırı düşük teklif açıklama isteme yazısı ekinde yer verilen analiz formatlarındaki analiz girdi cins ve miktarlarının değiştirilerek açıklama yapıldığı, - Alınan fiyat tekliflerinin analizlere hatalı olarak yansıtıldığı, - Analiz içerisinde açıklama istenilmeyen analiz girdilerinin miktar ve birim fiyat çarpımları sonucu elde edilen tutarın 0,00 TL olarak belirlendiği, - Analizlerde aritmetik hata bulunduğu, - Sorgulanmayan iş kalemlerinin tamamı için teklif edilen toplam bedelin isteklinin ihalede sunduğu teklif bedelinin %10’undan az olduğu, - Sunulan analizlerde, kâr ve genel giderler hariç analiz girdilerinin toplam tutarının asgari %10’u oranında yüklenici kârı ve genel gider öngörülmediği, - Metraj farkının makul kabul edilebilecek bir oranda olmadığı, haksız avantaj sağlandığı, eksik gösterilen metrajların isteklinin teklif etmiş olduğu birim fiyatlar ile çarpılması sonucunda ortaya çıkan tutarın, isteklinin teklifine eklendiğinde ihaleye teklif veren isteklilerin teklif sıralamasının değişmesine yol açması halinde teklifinin değerlendirme dışı bırakılması gerektiği, - Üçüncü kişilerden alınan fiyat teklifinin ekinde ilgili tutanakların sunulmadığı, fiyat tekliflerinde meslek mensubu tarafından yazılması gereken ibarelerin yer almadığı, fiyat tekliflerinde meslek mensubuna ait imza ve kaşenin yer almadığı, fiyat tekliflerinin teklife konu alanda faaliyet gösterenlerden alınmadığı, fiyat teklifinin yetkili kişilerce imzalanmadığı, fiyat teklifinin şirket müdürü yerine vekili tarafından imzalandığı, vekile ait imza beyannamesine yer verilmediği, - Fiyat tekliflerinin dayanağı tutanakların tarihi ile fiyat teklifinin esas alındığı tutanak tarihinin farklı olduğu, fiyat tekliflerinde belirtilen tutanak tarihlerinin fiyat tekliflerinin düzenlendiği tarihten sonraki bir tarihe ait olduğu, tutanağın ekinde şirket yetkilisini gösterir ticaret sicil gazetesinin, imza beyannamesinin ve meslek mensubunun faaliyet belgesinin bulunmadığı, sunulan imza beyannamesinin ticaret sicil gazetesinde şirket müdürü olarak gösterilen kişiye ait olmadığı, sunulan ticaret sicil gazetesinin şirket yetkilisini gösterir nitelikte olmadığı, tutanakların ilan/davet tarihinin içinde bulunduğu aydan önceki üç ay veya bundan önceki üç ay içindeki bilgiler esas alınarak düzenlenmediği, fatura tarihlerinin esas alınan 3 aylık süreyle uyumlu olmadığı, defter tasdik tarihlerinin hatalı olduğu, “Fatura Bilgileri Tablosundaki” tutar ve miktarlarının hatalı hesaplandığı, teklif edilen birim fiyatın satış tutarı tespit tutanağında yer alan ağırlıklı ortalama birim fiyatın %80’inin altında olduğu, maliyet tespit tutanağında ağırlıklı ortalama birim fiyattan düşük olduğu, fiyat teklifi konusu mal miktarının en az 1/20’si kadar alım/ satış yapılmadığı, - Fiyat tekliflerine konu malzemenin açıklaması istenen malzeme ile uyumlu olmadığı, ayrıca fiyat teklifine konu malzeme ile tutanakta yer alan malzemelerin içerikleri ile birimlerinin de farklı olduğu, tutanağın Fatura Bilgileri Tablosu kısmında yer alan fatura konusu malın adı, nevi, fiyat ve miktarının anlaşılamadığı açıklamaların reddedilmesi gerektiği, - Malzeme ve işçilik girdilerinin ayrı ayrı açıklanması gerekirken işçilik dahil olarak fiyat teklifi alındığı, işçilik girdisinin ayrıca açıklanmadığı, - Analiz içerisinde yer alan işçilik giderlerine 2025 yılında geçerli olan saatlik asgari ücretin altında teklif sunulduğu, - Açıklama kapsamında sunulan analizlerde, fiyat teklifleri ile dayanağı tutanaklarda malzeme ve montajın ayrı ayrı açıklanmadığı, “C 20/25 beton harcı gri renkte, normal hazır beton harçları (TS EN 206)”, “C 30/37 beton harcı gri renkte, normal hazır beton harçları (TS EN 206)”, “C 40/50 beton harcı gri renkte, normal hazır beton harçları (TS EN 206)” “Çelik hasır (Nervürlü) (TS 4559) (m2 ağırlığı 1.50-3.00 Kg)”, “Çelik hasır (Nervürlü) (TS 4559) (m2 ağırlığı 3.01-10.00 kg)”, “Beton çelik çubuğu, nervürlü Ø 8-12 mm (S420, B420B-C, B500B-C) (TS 708)”, “Beton çelik çubuğu nervürlü Ø14-32 mm. (S420, B420B-C, B500B-C) (TS 708)”, “20 cm kalınlıkta teçhizatsız gazbeton duvar bloğu (2,50 N/mm² ve 400 kg/m³) (TS EN 771-4 + A1)”, “Basma mukavemeti en az 300 kPa geleneksel teras çatılarda 0.030<= Isıl iletkenlik katsayısı <= 0.035 W/(m.K) olan ekstürüde (haddelenmiş) polistren köpük (XPS) levha (TS EN 13164+A1)”, “1.4301 (AISI 304) kalite paslanmaz çubuk (TS EN 10088-1)” girdileri için alınan fiyat teklifi ve ekinde yer alan tutanakların Fatura Bilgileri Tablosu kısmında malın nevi ve cinsi bölümünde söz konusu girdilerin teknik özelliklerine ait ibarelerin yer almadığı, - Akaryakıt fiyatının EPDK tarafından yayımlanan, İstanbul İli, Avrupa Yakasında bulunan bayiler adına beyan edilmiş fiyatların ortalamasını yansıtan En Yüksek İşlem Hacimli 8 Firmanın Akaryakıt Fiyatlarına İlişkin Raporda yer alan fiyatların % 90’ının altında olduğu, motorin fiyatının litre biriminden tevsik edildiği, motorinin litreden kilograma dönüşümünde hata yapıldığı, - Sorgulamaya konu iş kalemleri içerisinde yer alan beton harçlarının nakli (C12/15, C16/20, C20/25 ve C30/37) için ayrıca açıklama yapılmadığı, nakliye dahil olarak fiyat teklifi ve tespit tutanaklarının düzenlendiği, nakliye hesaplamalarında nakliyeye konu malzemenin (beton, demir, taş ve diğer malzemeler) mesafe hesabında depo/üretim tesisinin değil, şirket merkezi adresinin esas alındığı, öngörülen mesafenin tevsikine yönelik uygun ve kabul edilebilir herhangi bir belgenin sunulmadığı, sunulan belgelerde yer alan güzergâhın kullanılmasının fiilen mümkün bulunmadığı, - Stok tespit tutanağı ile açıklama yapılması halinde stoklarda olduğu belirtilen söz konusu malın miktarının, ihale konusu işte kullanılacağı belirtilen miktardan az olması halinde eksik kalan miktar için diğer açıklama yöntemlerine uygun olarak açıklama yapılması gerektiği, - Malın üreticisi olunması veya mala ilişkin alım veya satım yapılması durumunda maliyet/satış tutarı tespit tutanağı ile açıklama yapılmasının zorunlu olduğu, bu durumda ihale konusu işte kullanılmasını öngördüğü mamul/mal miktarının en az yarısı kadar alım yapılmış olması gerektiği, - İsteklinin ortağı olduğu tüzel kişiye ait işletmeden mal çekmesi veya satın alması durumunda söz konusu malın emsal bedeli ile değerlenmesi gerektiği, ancak emsal bedel tespiti gerçekleştirilmeden yapılan açıklamaların reddedilmesi gerektiği, - Kamu kurumlarında analizi bulunmasına rağmen firma tarafından maliyet avantajı elde etmek amacı ile fiyat teklifine konu edilen iş kalemleri yönünden yapılan açıklamaların mevzuata aykırı olduğu, - Güncel rayiç ve birim fiyatlarla açıklama yapılmadığı, 2) Kabil Bozyiğit tarafından sunulan aşırı düşük teklif açıklamasının da aynı gerekçelerde mevzuata uygun olmadığı iddialarına yer verilmiştir. A) Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir. Başvuru sahibinin 1 ve 2’nci iddialarına ilişkin olarak: 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun “Aşırı düşük teklifler” başlıklı 38’inci maddesinde “İhale komisyonu verilen teklifleri değerlendirdikten sonra, diğer tekliflere veya idarenin tespit ettiği yaklaşık maliyete göre teklif fiyatı aşırı düşük olanları tespit eder. Bu teklifleri reddetmeden önce, belirlediği süre içinde teklif sahiplerinden teklifte önemli olduğunu tespit ettiği bileşenler ile ilgili ayrıntıları yazılı olarak ister. İhale komisyonu; a) İmalat sürecinin, verilen hizmetin ve yapım yönteminin ekonomik olması, b) Seçilen teknik çözümler ve teklif sahibinin mal ve hizmetlerin temini veya yapım işinin yerine getirilmesinde kullanacağı avantajlı koşullar, c) Teklif edilen mal, hizmet veya yapım işinin özgünlüğü, gibi hususlarda yapılan yazılı açıklamaları dikkate alarak, aşırı düşük teklifleri değerlendirir. Bu değerlendirme sonucunda, açıklamaları yeterli görülmeyen veya yazılı açıklamada bulunmayan isteklilerin teklifleri reddedilir…” hükmü, Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin “Sınır değer ve aşırı düşük teklifler” başlıklı 60’ıncı maddesinde “(1) İhale komisyonu verilen teklifleri değerlendirdikten sonra Kurum tarafından belirlenen yönteme göre sınır değeri hesaplar. (2) Aşırı düşük teklif tespit ve değerlendirme işlemlerine ilişkin olarak, ihale ilanı ve dokümanında belirtilmek kaydıyla üçüncü, dördüncü ve beşinci fıkralardaki koşullar çerçevesinde aşağıdaki seçeneklerden bir tanesi kullanılır. a) Sınır değerin altında olan teklifler ihale komisyonunca aşırı düşük teklif olarak tespit edilir ve bu teklif sahiplerinden Kurum tarafından belirlenen kriterlere göre teklifte önemli olduğu tespit edilen bileşenler ile ilgili ayrıntılar yazılı olarak istenir. İhale komisyonu; 1) Yapım yönteminin ekonomik olması, 2) Seçilen teknik çözümler ve teklif sahibinin işin yerine getirilmesinde kullanacağı avantajlı koşullar, 3) Teklif edilen işin özgünlüğü, gibi hususlarda yapılan yazılı açıklamaları dikkate alarak aşırı düşük teklifleri değerlendirir. Bu değerlendirme sonucunda, açıklamaları yeterli görülmeyen veya yazılı açıklamada bulunmayan isteklilerin teklifleri reddedilir…” hükmü, Kamu İhale Genel Tebliği’nin “Aşırı düşük teklif sorgulaması öngörülen ihalelerde yaklaşık maliyetin hesaplanması sırasında yapılacak işlemler” başlıklı 38’inci maddesinde “38.1. İdare, yaklaşık maliyetin hesaplanması sırasında her bir iş kalemi/grubunun yaklaşık maliyete oranını tespit edecektir. Yaklaşık maliyeti oluşturan iş kalemleri/grupları tutarlarının büyükten küçüğe sıralandığı ve oranların kümülatif toplamının da gösterildiği “sıralı iş kalemleri/grupları listesi” ile iş kalemleri/gruplarına ait ayrıntılı analizler ve analiz girdilerinin tutarları itibarıyla küçükten büyüğe sıralanmış halini gösteren “sıralı analiz girdileri tablosu” hazırlanarak yaklaşık maliyet hesap cetveli kapsamında ihale onay belgesine eklenecektir. Sıralı iş kalemleri/grupları listesi oluşturulurken, iş kalemleri/grupları tutarlarının yaklaşık maliyete oranları, en yakın dört ondalık basamaklı sayıya getirilecek biçimde yuvarlanacak ve bu oranların toplamının, yuvarlama nedeni ile 1 den farklı olması dikkate alınmayacaktır...” açıklaması, “Sınır değer tespiti ve aşırı düşük teklifler” başlıklı 45’inci maddesinde “ Yapım işleri ihalelerinde,4734 sayılı Kanunun 36 ncı maddesi uyarınca ilk oturumda teklif mektubu ve geçici teminatını usulüne uygun sunan geçerli teklifler tespit edildikten sonra; Yaklaşık maliyetin % 120’sinin üzerindeki ve % 40’ının altındaki teklifler dikkate alınmaksızın, geçerli tekliflerin aritmetik ortalaması ve standart sapması hesaplanır. … 45.1.1.5. Bu madde kapsamında sınır değer hesaplanmasında, 4734 sayılı Kanunun 36 ncı maddesi uyarınca ilk oturumda teklif mektubu ve geçici teminatını usulüne uygun sunan isteklilerin teklifleri “geçerli teklif” olarak dikkate alınacaktır. 45.1.2. Sınır değerin altındaki teklif sahiplerinden yaklaşık maliyetin % 80’lik bölümünü oluşturan iş kalemleri/gruplarına ilişkin ayrıntılar yazılı olarak istenir. Bu çerçevede; istenen açıklamanın niteliği dikkate alınarak, isteklilere beş (5) iş gününden az olmamak üzere makul bir süre verilir. Yazıda ayrıca, ihale konusu işe özgü alanlara (malzeme ocağı vb.) ilişkin olan ve açıklama istenecek girdi niteliğinde bulunan nakliyelere dair yaklaşık maliyet hesabında esas alınan mesafeler belirtilir. 45.1.2.1. İhale komisyonunca, (38.1) maddesi kapsamında idarece hazırlanan “sıralı iş kalemleri/grupları listesi” kullanılarak yaklaşık maliyetin % 80’lik kısmına giren iş kalemleri/grupları belirlenir. Sıralı listeye göre, tutarlarının yaklaşık maliyete oranlarının kümülatif toplamı % 80 oranına kadar olan iş kalemleri/grupları ile kümülatif toplama eklendiğinde % 80 oranının aşılmasına neden olan iş kalemi/grubu, sorgulamaya tabi tutulacak olan iş kalemleri/grupları olarak belirlenecektir. Bunların dışında kalan iş kalemleri/grupları için sorgulama yapılmayacaktır. 45.1.2.2. İhale komisyonu tarafından, açıklama istenilmesi gereken iş kalemleri/gruplarına ait idarece (38.1) maddesine göre oluşturulan “sıralı analiz girdileri listesi” kullanılarak tutarı kar ve genel gider hariç analiz toplamının % 3’üne eşit ve bu tutarın altında olan analiz girdileri tespit edilecektir. Yaklaşık maliyeti oluşturan iş kalemi/grubu analizlerindeki analiz girdilerinden, tutarı kar ve genel gider hariç analiz toplamının % 3’üne eşit ve altında olanlar için isteklilerden açıklama yapılması istenilmeyecektir. Tutarı, kar ve genel gider hariç analiz toplamının % 3’üne eşit veya altında olması nedeniyle sorgulamaya tabi tutulmayacak analiz girdilerinin tutarlarının kümülatif toplamının kar ve genel gider hariç analiz toplamının %15’ini aşması durumunda; en küçük tutardan itibaren kümülatif toplamda % 15’lik tutarın aşılmasına neden olan analiz girdisi belirlenecek, tutarı bu girdinin tutarından daha az olan girdiler için açıklama istenilmeyecektir. Aynı girdinin yaklaşık maliyeti oluşturan birden fazla iş kalemi/grubunun analizinde yer alması halinde bu girdinin oranı her analiz için ayrı ayrı değerlendirilerek analiz toplamının % 3’ünün altında kalıp kalmadığına göre işlem yapılır. Herhangi bir analizdeki oranı %3’ün üstünde olan analiz girdisi için açıklama istenilecektir. Analizlerdeki işçilik girdisi, tutarları analiz toplamının % 3’üne eşit veya altında olsa dahi, açıklama istenilmeyecek girdiler arasında yer alamaz. 45.1.2.3. İhale komisyonu teklifleri aşırı düşük olarak tespit edilen isteklilerden (45.1.2.1) maddesinde belirlediği iş kalemleri/grupları için isteyeceği açıklama ile ilgili yazıda, (45.1.2.2) maddesine göre açıklama istenilmeyecek olan analiz girdilerini de belirtecektir. İstekliler, teklifi kapsamında yer alan iş kalemleri/grupları için hazırlayacakları analizlerde (45.1.2.2) maddesine göre açıklama istenilmeyecek olan analiz girdileri de dahil analizlerini oluşturan tüm girdileri göstereceklerdir. … 45.1.3. İsteklilerden teklifleri kapsamında analiz ve hesap cetveli sunmaları istenmeyecektir. Analizler ve hesap cetveli, Kanunun 38 inci maddesi uyarınca teklif fiyatı aşırı düşük olarak tespit edilen isteklilerin tekliflerinin önemli bileşenleri ile ilgili ayrıntıların belirlenmesi amacıyla, sadece aşırı düşük teklif sahibi isteklilerden istenecektir. Bu çerçevede; teklif fiyatının aşırı düşük olduğu tespit edilen istekliler tekliflerinde önemli olduğu tespit edilen bileşenlerine ilişkin olarak yapacakları açıklama kapsamında; a) Anahtar teslimi götürü bedel işlerde, toplam teklif bedelini oluşturan iş kalemleri ve/veya iş gruplarına ait miktarlar ve bunlara ait birim fiyatların gösterildiği hesap cetveli ile açıklama istenen iş kalemleri ve/veya iş gruplarının birim fiyatlarına ilişkin ihale dokümanında verilen analiz formatına uygun analizleri, b) Teklif birim fiyatlı işlerde; açıklama istenen iş kalemlerinin birim fiyatlarına ilişkin olarak ihale dokümanında verilen analiz formatına uygun analizleri, sunacaklardır. Sunulan analizlerde, kâr ve genel giderler hariç analiz girdilerinin toplam tutarının asgari %10’u oranında yüklenici kârı ve genel gider öngörülmesi zorunludur. Sorgulamaya konu edilmeyen iş kalemleri/grupları için analiz sunulması istenmeyecektir. Anahtar teslimi götürü bedel teklif alınan ihalelerde istekli tarafından sunulacak hesap cetvelinde, sorgulamaya tabi tutulmayan iş kalemlerinin ve/veya iş gruplarının her biri için miktar ve birim fiyatların ayrı ayrı gösterilmesi zorunlu olmayıp, sorgulanmayan iş kalemlerinin tamamı için teklif edilen toplam bedelin gösterilmesi yeterlidir. Bu bedel isteklinin ihalede sunduğu teklif bedelinin %10’undan az olamaz. Analizlerde, açıklama istenilmeyen her bir analiz girdisinin birim fiyatı ve birim fiyatla miktarın çarpılması sonucu bulunan tutarı için bir kuruşun altında bedel öngörülemez. Analizlerde, birim fiyatla miktarın çarpılması sonucu bulunan ve bir kuruşun üzerinde olan tutar virgülden sonra en yakın iki ondalık basamaklı sayıya yuvarlanarak yazılır. Yuvarlama işleminde yarım kuruş ve üzerindeki değerler bir kuruşa tamamlanır; yarım kuruşun altındaki değerler ise dikkate alınmaz. Yuvarlamalar nedeniyle oluşan hesaplama farklılıkları ihale komisyonu tarafından re’sen düzeltilir. Yapılan bu düzeltme sonucu bulunan tutarın, açıklama yapılan iş kalemi/iş grubu için teklif edilen fiyatı aşması halinde isteklinin teklifi reddedilir. 45.1.4. İdare tarafından ihale dokümanı kapsamında; a) Teklif birim fiyatlı işlerde; her bir iş kaleminin yapım şartlarına, tarif ve içeriğine göre analizde yer almasını istediği “malzeme, işçilik, makine ve diğerleri (varsa; nakliyeler, inşaat yerindeki yükleme, boşaltma, yatay ve düşey taşımalar, zamlar vb.)” sadece girdi cinslerinin belirlendiği, analiz girdileri ile miktarlarının ve tutarlarının belirtilmediği, b) Anahtar teslimi götürü bedel işlerde; iş kalemleri ve/veya iş gruplarının yapım şartlarına bağlı kalınarak, her iş kalemi/iş grubunun içeriğine göre analizde yer almasını istediği “malzeme, işçilik, makine ve diğerleri (varsa; nakliyeler, inşaat yerindeki yükleme, boşaltma, yatay ve düşey taşımalar, zamlar vb.)” sadece girdi cinslerinin belirlendiği, analiz girdileri ile miktarlarının ve tutarlarının belirtilmediği, ilgili e-forma uygun analiz formatının isteklilere verilmesi, isteklilerin de tekliflerinin aşırı düşük olarak tespit edilerek kendilerinden açıklama istenmesi durumunda, yapacakları açıklamada sunacakları analizlerin verilen bu formata uygun olması gerekmektedir. İdare tarafından bütün iş kalemleri/iş grupları için tek bir analiz formatı düzenlenebileceği gibi, iş kalemleri/iş gruplarının yapım şartlarına göre birden fazla analiz formatı da düzenlenebilir. Ancak bu durumda, idare ihale dokümanında hangi analiz formatının hangi iş kalemleri/iş grupları için kullanılacağını belirtmek zorundadır. Kamu kurum ve kuruluşlarınca yayımlanmış birim fiyatlar ile uyumlu olmayan iş kalemleri (özel iş kalemleri) ile idarelerce tasarlanan ve birden fazla iş kalemini ihtiva eden iş kalemleri (paçal iş kalemi) için bu iş kalemlerinde bulunan analiz girdileri ve miktarlarının gösterildiği analiz formatlarının, ihale dokümanı kapsamında veya aşırı düşük tekliflere yönelik açıklama istenmesine ilişkin yazı ekinde verilmesi gerekmektedir. Ancak idarece niteliği gereği analiz formatı hazırlanamayan iş kalemlerine ilişkin isteklilerin açıklamaları kapsamında analiz sunmalarına gerek olmayıp, anılan iş kalemlerine ilişkin açıklamalar 45.1.13 maddesi uyarınca yapılabilir. 45.1.5. İsteklilerin iş kalemleri/iş grupları için kamu kurum ve kuruluşlarınca ilan veya davet tarihinin içinde bulunduğu aya ait yayımlanmış güncel birim fiyatları veya bu fiyatlardan daha yüksek fiyatları teklif etmeleri ve söz konusu iş kalemleri/grupları için; hangi kamu kurum ve kuruluşunun birim fiyatını kullandıklarını, birim fiyat poz numarasını da yazmak suretiyle liste halinde belirterek açıklamaları kapsamında sunmaları durumunda analiz düzenlemeleri zorunlu değildir. Bu kapsamda; isteklilerin, kamu kurum ve kuruluşlarınca yayımlanmış “kar ve genel gider içermeyen birim fiyatların” üzerine, kendi belirledikleri “kar ve genel gideri” ilave ederek birim fiyatlarını oluşturmaları durumunda da; hangi kamu kurum ve kuruluşunun “kar ve genel gider hariç birim fiyatını” kullandıklarını ve kendi belirledikleri “kar ve genel gider” tutarını yazmak suretiyle liste halinde belirterek açıklamaları kapsamında sunmaları halinde de, söz konusu iş kalemleri/iş grupları için analiz düzenlemeleri zorunlu değildir. Bu kapsamda isteklilerin analiz düzenlemeleri zorunlu olmayan söz konusu iş kalemleri/grupları için 45.1.13 maddesinde belirtilen belgeleri sunmalarına da gerek bulunmamaktadır. … 45.1.6. (Analizler ile yardımcı ve/veya alt analizlerde, Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı tarafından belirlenerek ilan veya davet tarihinin içinde bulunduğu aya ait yayımlanmış güncel rayiçleri kullanan ve söz konusu rayiçleri poz numaralarını da belirtmek suretiyle liste halinde sunan isteklilerin, söz konusu rayiçlere ilişkin olarak 45.1.13 maddesinde belirtilen belgeleri sunmalarına gerek bulunmamaktadır. İlan veya davet tarihinde, bu tarihin içinde bulunduğu aya ait güncel rayiçlerin yayımlanmamış olması durumunda, istekli tarafından son yayımlanmış rayiçler kullanılabilir. 45.1.7. İstekliler tarafından, inşaat iş kalemleri/iş grupları dışında yer alan sıhhi tesisat, kalorifer tesisatı, müşterek tesisat, havalandırma, brülör, asansör, elektrik tesisatı vb. iş kalemleri/iş gruplarına ait analiz sunulması yerine bu iş kalemi/iş gruplarına ait malzeme ve montaj bedelini ayrı ayrı gösterecek şekilde açıklama yapılması kabul edilecektir. 45.1.8. Aşırı düşük teklifine ilişkin olarak yaptığı açıklamada sunduğu analizler, ihale dokümanı kapsamındaki analiz formatına, birim fiyat tariflerine, idarece tanımlanan yapım şartlarına veya teknik şartnameye uygun olmayan, analiz fiyat tutarları teklif fiyatların üzerinde olan isteklilere ait teklifler reddedilecektir. Analizler üzerinde yapılan incelemede; çarpım ve toplamlarda hesaplama hatası bulunması durumunda, analiz girdilerine ait fiyatlar esas alınarak, hesaplama hatası ihale komisyonu tarafından re’sen düzeltilir. Bu şekilde düzeltilmiş analiz fiyatı, teklif fiyatın üzerinde olan isteklilerin teklifleri reddedilir. 45.1.9. İş kalemleri/gruplarına ait analizler ile yardımcı ve/veya alt analizlerde yer alan işçilik fiyatları ihale tarihinde yürürlükte olan saatlik asgari ücretin altında olamaz. 45.1.10. İhale komisyonu, sınır değerin altındaki tekliflerin önemli bileşenlerini; a) Yapım yönteminin ekonomik olması, b) Seçilen teknik çözümler ve yapım işinin yerine getirilmesinde kullanılacak avantajlı koşullar, c) Teklif edilen yapım işinin özgünlüğü, gibi hususlarda istekliler tarafından yapılan yazılı açıklamaları da dikkate almak suretiyle değerlendirir ve ihaleyi sonuçlandırır. 45.1.11. Yapım yönteminin ekonomik olması hususunda bir açıklamada bulunulması durumunda; kullanılan yapım yöntemi ve teknolojisinin sağlayacağı maliyet avantajının açıklanması gereklidir. 45.1.12. Seçilen teknik çözümler, yapım işinin yerine getirilmesinde kullanılacak avantajlı koşullar veya yapım işinin özgünlüğü hususunda bir açıklamada bulunulması durumunda; belirtilen çözüm, avantajlı koşul ve özgünlük sayesinde elde edilen maliyet avantajı açıklanmalıdır. 45.1.13. Teklifi aşırı düşük bulunan isteklilerin, tekliflerinde önemli olduğu tespit edilen bileşenler ile ilgili olarak 4734 sayılı Kanunun 38 inci maddesi uyarınca yapacakları açıklamada, sorgulamaya konu iş kalemlerine/gruplarına ilişkin analizler ile bu analizlere dayanak teşkil eden bilgi ve belgeleri sunmaları gerekmektedir. İsteklilerin analizlerine dayanak teşkil eden bilgi ve belgeler; a. Üçüncü kişilerden alınan fiyat teklifleri, b. Çimento ve demir ürünleri için ilan edilmiş üretici fiyat tarifeleri, c. Kamu kurum ve kuruluşları tarafından sunulan mal ve hizmetlere ilişkin ilan edilmiş fiyat tarifeleri veya bunlardan alınmış fiyat teklifleri, ç. Kamu kurum ve kuruluşları tarafından ilgili mal veya hizmetlere ilişkin ilan edilen asgari fiyatlar, d. Ürettiği, aldığı veya sattığı mallara ilişkin maliyet/satış tutarı tespit tutanakları, e. Stoğunda bulunan mallara ilişkin stok tespit tutanakları, f. İdarece istenmesi durumunda yardımcı analizler v.b. dir. İstekliler tekliflerine ilişkin olarak yukarıda sayılan belgelerden kendileri için uygun olanları açıklamaları kapsamında sunacaklardır. Yukarıda sayılan bilgi ve belgelerden herhangi biri ile açıklama yapılmasının fiilen mümkün olmadığının anlaşıldığı durumlarda, istekliler tarafından gerekçesi belirtilmek suretiyle ilgili mevzuatına göre son 12 ay içinde düzenlenen açıklamaya elverişli diğer bilgi ve belgeler kullanılarak da açıklama yapılabilir (Örnek: Yurt dışından ithal edilen mallara ilişkin olarak gümrük giriş beyannamesi kullanılarak açıklama yapılabilir). Yüklenicinin dışında üçüncü kişilerce inşaat mahalli dışında imal edilen ve esaslı başka bir işçilik veya malzeme katkısı yapılmaksızın yapıya monte edilen iş kalemlerinin üçüncü kişilerden alınan fiyat teklifleri ile açıklanması durumunda, bu iş kalemlerine ilişkin analiz sunulması zorunlu değildir. Ayrıca, istekliler tarafından teklif kapsamındaki harita, kadastro ve proje işlerine ilişkin yapılacak açıklamalarda üçüncü kişilerden alınan fiyat tekliflerinin sunulması yeterlidir. 45.1.13.1. Teklifi oluşturan maliyet bileşenlerine ilişkin üçüncü kişilerden fiyat teklifi alınması durumunda, öncelikli olarak fiyat teklifini veren kişiyle tam tasdik sözleşmesi yapan veya beyannamelerini imzalamaya yetkili olan meslek mensubu tarafından ilgisine göre teklife konu mal veya hizmet için maliyet tespit tutanağı veya satış tutarı tespit tutanağı düzenlenecektir. Tutanaklar fiyat teklifinin dayanağı olarak düzenlenecek olup, aşırı düşük teklif açıklaması kapsamında sunulacaktır. Maliyet tespit tutanağı dayanak alınarak fiyat teklifi sunulabilmesi için, fiyat teklifinin mamul/mala ilişkin olması halinde mamul/malın birim fiyatının, tutanakta tespit edilen ağırlıklı ortalama birim maliyetin altında olmaması; fiyat teklifinin hizmete ilişkin olması halinde ise bu hizmetin birim fiyatının, tutanakta tespit edilen toplam birim maliyetin altında olmaması, fiyat teklifi üzerine meslek mensubu tarafından “Bu fiyat teklifindeki birim fiyatın, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre tarafımca düzenlenerek onaylanan (.../.../...) tarih ve (…) sayılı maliyet tespit tutanağındaki ortalama/toplam birim maliyet tutarının altında olmadığını beyan ederim.” ibaresinin yazılarak imzalanması ve iletişim bilgileri de belirtilmek suretiyle kaşelenmesi/mühürlenmesi gerekmektedir. Mala ilişkin fiyat teklifi verilebilmesi için ayrıca fiyat teklifini veren kişi tarafından ilan/davet tarihinin içinde bulunduğu aydan önceki üç ay veya bundan önceki üç ay içinde 45.1.2.1 inci maddeye göre ihale komisyonunca belirlenen sorgulamaya tabi tutulacak iş kalemleri/gruplarında kullanılması öngörülen fiyat teklifi konusu mal miktarının en az 1/20’si kadar alım yapılmış olması gerekir. Satış tutarı tespit tutanağı dayanak alınarak fiyat teklifi sunulabilmesi için öncelikle fiyat teklifini veren kişi tarafından ilan/davet tarihinin içinde bulunduğu aydan önceki üç ay veya bundan önceki üç ay içinde 45.1.2.1 inci maddeye göre ihale komisyonunca belirlenen sorgulamaya tabi tutulacak iş kalemleri/gruplarında kullanılması öngörülen fiyat teklifi konusu mamul/mal/hizmet miktarının en az 1/20’si kadar satış yapılmış olması, teklif edilen birim fiyatın, ilgili tutanakta tespit edilen ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin altında olmaması, fiyat teklifi üzerine meslek mensubu tarafından “Bu fiyat teklifindeki birim fiyatın, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre tarafımca düzenlenerek onaylanan (.../.../...) tarih ve (…) sayılı satış tutarı tespit tutanağındaki ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin altında olmadığını beyan ederim.” ibaresinin yazılarak imzalanması ve iletişim bilgileri de belirtilmek suretiyle kaşelenmesi/mühürlenmesi gerekmektedir. Üçüncü kişilerden alınan fiyat tekliflerinin teklife konu alanda faaliyet gösterenlerden alınması gerekmekte olup, bu belgelerin ihale tarihinden önce düzenlenmiş olması zorunlu değildir. Kaşeleme işlemi 8.4 üncü maddede belirtilen özel kaşe kullanılmak suretiyle yapılabileceği gibi, bu kaşe dışında meslek mensubuna ilişkin bilgileri içeren kaşe kullanılmak suretiyle de yapılabilir. … 45.1.13.3. İsteklinin teklifine konu çimento veya demir ürünlerine ilişkin açıklamalarında çimento veya demir ürünleri üreticisinin ilan edilmiş fiyat tarifelerini kullanması halinde, sadece ilan/davet ile ihale tarihi arasında (ihale tarihi hariç) geçerli olan bir tarifeyi gösterir belgeyi sunması yeterlidir. 45.1.13.4. İsteklinin, kamu kurum ve kuruluşları tarafından sunulan mal ve hizmetlere ilişkin ilan edilen fiyat tarifelerinde belirtilen fiyatları kullanması halinde, sadece ilan/davet ile ihale tarihi arasında (ihale tarihi hariç) geçerli olan bir tarifeyi gösterir belgeyi sunması yeterlidir. (Örnek: Orman Genel Müdürlüğüne bağlı işletmeler tarafından satılan ürünlere ilişkin ilan edilmiş fiyatlar vb.) 45.1.13.4.1. İsteklinin, kamu kurum ve kuruluşları tarafından sunulan mal ve hizmetlere ilişkin fiyat tekliflerini kullanması halinde, sadece ilan/davet ile ihale tarihi arasında (ihale tarihi hariç) düzenlenmiş fiyat teklifini sunması yeterlidir. (Örnek: Karayolları Genel Müdürlüğü, İl Özel İdareleri, Belediyeler vb.nin sattıkları kum, çakıl, kırmataş vb. mallara ilişkin verdikleri fiyat teklifleri.) 45.1.13.5 İstekli tarafından açıklaması yapılacak girdinin fiyatı, kamu kurum ve kuruluşlarınca ilan edilen ilgili mala ilişkin asgari fiyatlara uygun olması halinde, sadece ilan/davet ile ihale tarihi arasında (ihale tarihi hariç) geçerli olan asgari fiyatın belgelendirilmesi suretiyle açıklama yapılması yeterlidir. 45.1.13.6. Teklifi oluşturan maliyet bileşenlerine ilişkin olarak isteklinin kendi ürettiği, aldığı veya sattığı mallara ait fiyatların kullanılması durumunda, istekliyle tam tasdik sözleşmesi yapan veya beyannamelerini imzalamaya yetkili olan meslek mensubu tarafından ilgisine göre teklife konu olan mal için düzenlenen maliyet/satış tutarı tespit tutanağı ile açıklama yapılabilir. Maliyetler dayanak alınarak yapılan açıklamanın geçerli olabilmesi için teklif edilen birim fiyatın, ilgili tutanakta tespit edilen ağırlıklı ortalama birim maliyetin altında olmaması ve isteklinin ilan/davet tarihinin içinde bulunduğu aydan önceki üç ay veya bundan önceki üç ay içinde 45.1.2.1 inci maddeye göre ihale komisyonunca belirlenen sorgulamaya tabi tutulacak iş kalemleri/gruplarında kullanılması öngörülen mal miktarının en az 1/20’si kadar alım yapmış olması gerekir. Satışlar dayanak alınarak yapılan açıklamanın geçerli olabilmesi için teklif edilen birim fiyatın, ilgili tutanakta tespit edilen ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin altında olmaması, malın ticaretinin isteklinin faaliyet alanında olması ve ilan/davet tarihinin içinde bulunduğu aydan önceki üç ay veya bundan önceki üç ay içinde 45.1.2.1 inci maddeye göre ihale komisyonunca belirlenen sorgulamaya tabi tutulacak iş kalemleri/gruplarında kullanılması öngörülen mal miktarının en az 1/20’si kadar satış yapılmış olması gerekir. Kurum bu maddede düzenlenen 1/20 oranını değiştirmeye ve işin konusu, yaklaşık maliyeti ve/veya süresine göre farklı oranlar belirlemeye yetkilidir. İsteklinin ilan/davet tarihinin içinde bulunduğu aydan önceki üç ay veya bundan önceki üç ay içinde 4734 sayılı Kanun kapsamındaki idarelere açıklama konusu mala ilişkin satış yapmış ve satılan malın idarece kabul edilmiş olması durumunda, maliyet/satış tutarı tespit tutanağı sunmasına gerek bulunmayıp, sadece söz konusu satışa ilişkin fatura örnekleri veya bu örneklerin noter, YMM, SMMM ya da vergi dairesince onaylı suretleri ile de belgelendirme yapılabilecektir. Kaşeleme işlemi 8.4 üncü maddede belirtilen özel kaşe kullanılmak suretiyle yapılabileceği gibi, bu kaşe dışında meslek mensubuna ilişkin bilgileri içeren kaşe kullanılmak suretiyle de yapılabilir. 45.1.13.7. İstekliler tarafından yapılan açıklamada; malın ihale tarihi itibariyle stoklarda bulunduğunun belirtilmesi durumunda, stokta bulunan mala ilişkin “stok tespit tutanağı”nın sunulması zorunludur. Stok tespit tutanağında ilgili malın ağırlıklı ortalama birim maliyeti gösterilecektir. İsteklilerce teklif edilen tutara ilişkin birim fiyatlar, stok tespit tutanağındaki ağırlıklı ortalama birim maliyetin altında olamaz. Ayrıca stoklarda olduğu belirtilen söz konusu malın miktarının, ihale konusu işte kullanılacağı belirtilen miktardan az olması halinde eksik kalan miktar için bu Tebliğdeki diğer açıklama yöntemlerine uygun olarak açıklama yapılması gereklidir. 45.1.13.8. İsteklinin ortağı olduğu tüzel kişiye ait işletmeden mal çekmesi veya satın alması durumunda söz konusu malın emsal bedeli ile değerlenmesi gereklidir. Emsal bedelinin tespitinde Vergi Usul Kanununun ilgili hükümleri esas alınır. Bu durumda, Vergi Usul Kanununa göre hesaplanan emsal bedeli gösteren ve istekliyle tam tasdik sözleşmesi yapan veya beyannamelerini imzalamaya yetkili olan meslek mensubu tarafından hazırlanarak imzalanan ve kaşelenen beyanın verilmesi yeterlidir. Kaşeleme işlemi bu Tebliğin 8.4 maddesinde belirtilen özel kaşe kullanılmak suretiyle yapılabileceği gibi, bu kaşe dışında meslek mensubuna ilişkin bilgileri içeren kaşe kullanılmak suretiyle de yapılabilir. 45.1.13.9. İstekliler tarafından aşırı düşük teklif sorgulaması kapsamındaki mallara ilişkin olarak stok tespit tutanağı veya üçüncü kişilerden alınan fiyat teklifi yerine sadece alış faturası ile açıklamada bulunulması geçerli bir açıklama olarak kabul edilmeyecektir. 45.1.13.10. Meslek mensubu; üçüncü kişilerden alınan fiyat teklifi üzerindeki beyanın ve emsal bedel beyanı ile tutanaklardaki bilgilerin doğruluğundan sorumludur. Meslek mensubu ibaresinden Yeminli Mali Müşavirler veya Serbest Muhasebeci Mali Müşavirler anlaşılır. 45.1.13.11. Tutanakların ilan/davet tarihinin içinde bulunduğu aydan önceki üç ay veya bundan önceki üç ay içindeki bilgiler esas alınarak düzenlenmesi zorunludur. Örneğin; ilan tarihi 10.03.2024 olan ve açık ihale usulü ile yapılan bir ihalede ilan tarihinin içinde bulunduğu aydan önceki üç ay olan “01.12.2023-29.02.2024” veya bundan önceki üç ay olan “01.09.2023-30.11.2023” aralığına ilişkin tutanaklar sunulur. … 45.1.13.13. İşletme hesabına göre defter tutuluyor olması durumunda; yukarıda belirtilen tutanaklar, işletme hesabı defteri ve işletme hesap özeti kayıtlarına göre düzenlenecektir. 45.1.13.14. İstekliler tarafından akaryakıt girdisine ilişkin olarak, EPDK tarafından yayımlanan, İstanbul İli, Avrupa Yakasında bulunan bayiler adına beyan edilmiş fiyatların ortalamasını yansıtan En Yüksek İşlem Hacimli 8 Firmanın Akaryakıt Fiyatlarına İlişkin Raporda yer alan fiyatların % 90’ının altında sunulan açıklamalar geçerli kabul edilmez. Motorin veya benzine yönelik olarak öngörülen tutarın TL/lt cinsinden hesaplanmasında Enerji Piyasası Düzenleme Kurumunun ilgili düzenlemeleri dikkate alınacaktır. 45.1.13.15. Sözleşme veya eklerinde, taş, kum, çakıl, gravye, balast, stabilize vb. yapı malzemelerinin idarenin belirlediği ocaklardan temininin öngörüldüğü haller dışında, bu Tebliğin 45.1.2 maddesi gereğince nakliye girdilerine ilişkin idarece belirtilen mesafelerden daha düşük mesafe kullanarak açıklama yapan isteklilerin, ihale konusu işe özgü alanlara ilişkin açıklamalarını kamu kurum ve kuruluşları tarafından düzenlenen veya onaylanan belgeler ile tevsik etmeleri gerekmektedir. 45.1.13.16. Niteliği gereği üretiminden sonra belirli bir süre içerisinde imalata dönüştürülmesi gereken hazır betona ilişkin Çevre ve Şehircilik Bakanlığı tarafından belirlenerek yayımlanmış rayiçler ile açıklama yapılması esastır. İdarece, TS 13515 Standardında belirlenen süreler ile Karayolu Trafik Yönetmeliğinde düzenlenen azami hız sınırları dikkate alınarak, hazır beton üretim tesisi ile işin yapılacağı yer arasındaki azami mesafenin tespit edilmesi ve aşırı düşük tekliflere yönelik açıklama istenmesine ilişkin yazıda bu mesafeye yer verilmesi zorunludur. Fiyat teklifi ile açıklama yapılması halinde, idarece belirlenen mesafeden daha uzak mesafe kullanılamaz. 45.1.13.17. Tesis, makine, teçhizat ve diğer ekipman (İş makinesi) analiz girdilerine ilişkin açıklamalar; resmi rayiçler veya isteklinin kendi malı olan iş makineleri için satın alma bedeli üzerinden yapılabilir. Üçüncü kişilerden alınan fiyat teklifi ancak resmi rayici bulunmayan iş makineleri için kullanılabilir. İsteklilerin kendi malı olan iş makinesinin satın alma bedeli üzerinden yapacağı açıklamalarda, bu hususları tevsik eden belgelerin açıklama kapsamında sunulması zorunludur. Ayrıca, bu açıklamada iş makinesine ilişkin tutar olarak; a) İş makinesinin satın alma tarihinden sonra amortisman süresinin dolmuş olması halinde, amortisman maliyeti katsayısı dışında kalan maliyet katsayıları (yedek parça, tamir-bakım, sermaye faizi-sigorta, nakil-montaj-demontaj) toplamı (ilgili analizde miktar kısmına yazılarak) ile resmi rayicin çarpılması sonucu bulunacak tutar, b) İş makinesinin satın alma tarihinden sonra amortisman süresinin dolmamış olması halinde ise, (a) bendinde hesaplanan tutarın altında olmamak koşuluyla, iş makinesinin satın alma bedeli ile analiz girdi miktarının çarpılması sonucu bulunacak tutar, kullanılabilecektir. 45.1.14. Aşırı düşük teklif sorgulaması sonucunda; (45.1.3 - 45.1.13) maddelerine uygun açıklamada bulunmayan, açıklamaları idarece tanımlanan yapım şartlarına uymayan veya teknik şartnameye aykırı hususlar içeren isteklilerin teklifleri gerekçeleri belirtilmek suretiyle reddedilecektir.” açıklaması, İdari Şartname’nin “İhale konusu işe/alıma ilişkin bilgiler” başlıklı 2’nci maddesinde “ 2.1. İhale konusu işin/alımın; a) Adı: Merkez 120 Yataklı Öğretmenevi Binası Yapım İşi b) Türü: Yapım işi c) İlgili Uygulama Yönetmeliği: Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliği ç) Miktarı: 120 Yataklı Öğretmenevi Binası Yapım İşi Öğretmenevi Binası yapımı Ayrıntılı bilgi idari şartnamenin ekinde yer almaktadır. d) İşin yapılacağı/malın teslim edileceği yer: Siirt Merkez” düzenlemesi, “Teklif ve sözleşme türü” başlıklı 19’uncu maddesinde “ 19.1. İstekliler tekliflerini, anahtar teslimi götürü bedel üzerinden vereceklerdir; ihale sonucunda, ihale üzerinde bırakılan istekliyle anahtar teslimi götürü bedel sözleşme imzalanacaktır.. .” düzenlemesi, “Aşırı düşük teklifler” başlıklı 31’inci maddesinde “31.1. Teklifi sınır değerin altında kalan isteklilerden Kanunun 38 inci maddesine göre açıklama istenecektir. Bu kapsamda; ihale komisyonu sınır değerin altında kalan teklifleri aşırı düşük teklif olarak tespit eder ve bu teklif sahiplerinden Kurum tarafından belirlenen kriterlere göre teklifte önemli olduğunu tespit ettiği bileşenler ile ilgili ayrıntıları ister. İhale komisyonu; a) Yapım yönteminin ekonomik olması, b) Seçilen teknik çözümler ve teklif sahibinin işin yerine getirilmesinde kullanacağı avantajlı koşullar, c) Teklif edilen işin özgünlüğü, gibi hususlarda yapılan açıklamaları dikkate alarak aşırı düşük teklifleri değerlendirir.” düzenlemesi yer almaktadır. Başvuruya konu ihalede sınır değerin 205.360.000,00 TL olarak belirlendiği, teklifi sınır değerin altında kalan 8 isteklinin bulunduğu, söz konusu isteklilerden 19.12.2025, 26.12.2025 ve 06.01.2026 tarihli tebligatlar ile aşırı düşük teklif açıklamalarının sunulmasının istendiği, 20.01.2026 tarihli ihale komisyonu kararı ile 5 isteklinin teklifinin aşırı düşük teklif açıklaması sunmadığı gerekçesiyle reddedildiği, aşırı düşük teklif açıklamalarını sunan Haruni Müh. İnş. San. ve Tic. Ltd. Şti., Kabil Bozyiğit isteklileri ile Berken Grup Yapı İnş. Oto. Nak. San. Tic. Ltd. Şti. - Muryap İnş. Gıda Tar. San. Tic. Ltd. Şti. İş ortaklığı tarafından sunulan açıklamaların idarece uygun görüldüğü, Anılan komisyon kararına karşı Berken Grup Yapı İnşaat Otomotiv Nakliye Petrol Enerji Madencilik Turz. San. Tic. Ltd. Şti. - Muryap İnşaat Gıda Tarım Temizlik Tekstil Kuyumculuk San. Tic. Ltd. Şti. İş Ortaklığı tarafından şikayet ve itirazen şikayet başvurusunda bulunulduğu, 12.03.2026 tarihli ve 2026/UY.I-863 sayılı Kurul kararı ile açıklama istenilen 103 iş kaleminin tamamı için sıralı analiz girdileri tablosunun oluşturulması, açıklama istenilen iş kalemlerine ilişkin sıralı analiz girdileri listesi kullanılmak suretiyle Kamu İhale Genel Tebliği’nin 45.1.2.2 ve 45.1.2.3’üncü maddelerine göre açıklama istenilecek ve istenilmeyecek analiz girdilerinin tespit edilmesi, herhangi bir analizdeki oranı %3’ün üzerinde olan analiz girdisine açıklama istenilecek girdiler listesine yer verilmesi, analizlerde açıklama istenilmeyecek olan analiz girdilerinin belirtilmesi ve teklifi sınır değerin altında kalan isteklilerden yeniden aşırı düşük teklif açıklamasının istenilmesi yönünde düzeltici işlem belirlenmesine karar verildiği anlaşılmıştır. İdare tarafından 24.03.2026 tarihli ve “Aşırı düşük teklif açıklama talebi” yazı ile “Merkez 120 Yataklı Öğretmenevi ihalesinde 17.12.2025 tarihli teklifiniz, ihale komisyonu tarafından yapılan değerlendirme sonucunda aşırı düşük teklif olarak tespit edilmiştir. Aşırı düşük teklif açıklamanızı 01.04.2026 tarihi saat 18:00'a kadar EKAP üzerinden e-imza ile imzalamak suretiyle İdaremize göndermeniz gerekmektedir.” ifadelerine yer verilerek isteklilerden yeniden aşırı düşük teklif açıklaması istendiği, söz konusu yazının ekinde açıklama istenilecek iş kalemleri listesi, açıklama istenilmeyecek analiz girdilerinin listesi ile analizlere yer verildiği, 26.03.2026 tarihinde yeniden tebligat gönderildiği, aşırı düşük teklif açıklamalarının 03.04.2026 tarihi saat 18:00'a kadar gönderilmesi gerektiğinin ifade edildiği, söz konusu yazının ekinde daha önce gönderilen analizlere, 04.613/A poz numaralı girdi miktarında değişiklik yapılarak yeniden yer verildiği tespit edilmiştir. Başvuru sahibi tarafından Haruni Mühendislik İnşaat Sanayi ve Ticaret Limited Şirketi ile Kabil Bozyiğit tarafından sunulan aşırı düşük teklif açıklamalarının mevzuata uygun olmadığının iddia edildiği anlaşılmıştır. Haruni Mühendislik İnşaat Sanayi ve Ticaret Limited Şirketi tarafından sunulan aşırı düşük teklif açıklaması üzerinde yapılan incelemede; Anılan istekli sunulan aşırı düşük teklif açıklamaları kapsamında yer alan analizlerin idarece verilen analiz formatına uygun olduğu, analizlerde yer alan girdi ve miktarların değiştirilmediği, aritmetik hata yapılmadığı, İhale üzerinde bırakılan istekli tarafından sunulan aşırı düşük teklif açıklamalarında, açıklama istenilen 103 iş kalemi için 174.708.113,03 TL, açıklama istenilmeyen iş kalemleri için 20.013.886,97 TL bedel öngörüldüğü, bu bedelin anılan isteklinin teklif bedelinin (194.722.000,00 TL x 0,10= 19.472.000,00 TL) %10’undan az olmadığı ve açıklama istenilmeyen her bir analiz girdisinin birim fiyatı ve birim fiyatla miktarın çarpılması sonucu bulunan tutarı için bir kuruşun altında bedel öngörülmediği , Analizlerin tamamında Tebliğ’in 45.1.3’üncü maddesine uygun olacak şekilde %10’un üzerinde yüklenici karının belirlendiği, Kamu kurum ve kuruluşlarına ait birim fiyat ve rayiçlerin kullanıldığı analizlerde 2025 yılı Kasım ayı fiyatlarının kullanıldığı, “Mazot (Motorin)” girdisi için Çevre Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığınca yayımlanan 2025 yılı Kasım ayı “10.160.1026 ” poz numaralı rayiçlerinin kullanıldığı, Analizlerdeki işçilik girdileri için 115,58 TL bedel öngörüldüğü, söz konusu tutarın ihale tarihinde yürürlükte olan saatlik asgari ücretin (115,58 TL) altında olmadığı, malzeme ve işçilik girdilerinin ayrıca açıklandığı, Analizlerde yer alan beton harcı girdilerinin fiyat teklifi ile açıklanmadığı, Başvuru sahibi tarafından fiyat teklifi ile açıklama yapılmasının mevzuata uygun olmadığı iddia edilse de, yukarıda aktarılan Tebliğ açıklamaları uyarınca isteklilerin fiyat teklifi ile açıklama yapabileceği, “Kartlı kilit (mekanizma dahil full set)-malzeme”, “1x50W Direk-malzeme” “KS1=11400 M3/H VANT.4500 M3/H ASPİRATÖR KLİMA SANTRALİ- Malzeme”, “KS.1=14900 M3/H VANT.6000m3/h aspiratör KLİMA SANTRALİ-Malzeme”, “KS.2=7075 M3/H VANT.7000M3/H ASP KLİMA SANTRALİ-Malzeme”, “KS.3=9000 M3/H V.9700M3/H AS.KLİMA SANTRALİ-Malzeme”, “KS.4=7800 M3/H V.8400 M3/H ASP KLİMA SANTRALİ-Malzeme” ve “KS5.3900 M3/H VANT.4100 M3/H ASP KLIMA SANTRALİ-Malzeme” girdileri için fiyat teklifi alındığı, alınan fiyat tekliflerinin analizlere malzeme bedeli olarak yansıtıldığı, montajının ayrıca açıklandığı, “Kartlı kilit (mekanizma dahil full set)-malzeme” girdisine ilişkin olarak yapılan açıklamanın üçüncü kişilerden alınan fiyat teklifi kullanılarak yapıldığı; söz konusu fiyat teklifinin fiyat teklifine konu alanda faaliyet gösteren üçüncü kişilerden alındığı, teklif üzerinde teklif veren şirket yetkilisine ait imza ve meslek mensubunun bilgileri, TÜRMOB kaşesi ile imzasının yer aldığı, fiyat teklifi üzerinde ilgili tutanakların tarih ve sayı bilgisine yer verildiği, fiyat teklifinde yer alan birim fiyatın maliyet tespit tutanağındaki ortalama/toplam birim maliyet tutarının altında olmadığına dair beyanın yer aldığı, fiyat tekliflerinde teklif konusu malzemeye ilişkin bilgilerin yer aldığı, Açıklama kapsamında, fiyat teklifinin dayanağı olan Maliyet Tespit Tutanağı’nın (Ek:O-5) sunulduğu, tutanağa esas alınan üç aylık sürenin 2025 yılı Ağustos, Eylül ve Ekim ayları olduğu, söz konusu girdiler için teklif edilen birim fiyatın, maliyet tespit tutanağındaki ortalama/toplam birim maliyet tutarının altında olmadığı, sorgulamaya tabi tutulacak iş kalemleri/gruplarında kullanılması öngörülen fiyat teklifi konusu mal miktarının en az 1/20’si kadar alım yapılmış olması şartının sağlandığı, tutanaklar üzerinde tarih ve sayı bilgisinin yer aldığı, söz konusu bilgilerin fiyat teklifinde belirtilen bilgilerle uyumlu olduğu, ayrıca tutanaklarda teklif veren şirket yetkilisine ait imza ve meslek mensubunun bilgileri, TÜRMOB kaşesi ile imzasının yer aldığı, ayrıca teklifin ekinde teklif veren üçüncü kişiye ait ticaret sicil gazetesi, imza sirküleri ile meslek mensubuna ait faaliyet belgesinin sunulduğu, tutanaklarda defter tasdik bilgilerinin yer aldığı, fiyat teklifine konu malzeme ile tutanakta yer alan malzemelerin uyumlu olduğu, tutanağın Fatura Bilgileri Tablosu kısmında fatura konusu malın adı, nevi, fiyat ve miktarı bilgilerinin yer aldığı, “1x50W Direk-malzeme” girdisine ilişkin olarak yapılan açıklamanın üçüncü kişilerden alınan fiyat teklifi kullanılarak yapıldığı; söz konusu fiyat teklifinin fiyat teklifine konu alanda faaliyet gösteren üçüncü kişilerden alındığı, teklif üzerinde teklif veren şirket yetkilisine ait imza ve meslek mensubunun bilgileri, TÜRMOB kaşesi ile imzasının yer aldığı, fiyat teklifi üzerinde ilgili tutanakların tarih ve sayı bilgisine yer verildiği, fiyat teklifinde yer alan birim fiyatın maliyet tespit tutanağındaki ortalama/toplam birim maliyet tutarının altında olmadığına dair beyanın yer aldığı, fiyat teklifinde teklif konusu malzemeye ilişkin bilgilerin yer aldığı, Açıklama kapsamında, fiyat teklifinin dayanağı olan Maliyet Tespit Tutanağı’nın (Ek:O-5) sunulduğu, tutanağa esas alınan üç aylık sürenin 2025 yılı Mayıs, Haziran ve Temmuz ayları olduğu, söz konusu girdiler için teklif edilen birim fiyatın, maliyet tespit tutanağındaki ortalama/toplam birim maliyet tutarının altında olmadığı, sorgulamaya tabi tutulacak iş kalemleri/gruplarında kullanılması öngörülen fiyat teklifi konusu mal miktarının en az 1/20’si kadar alım yapılmış olması şartının sağlandığı, tutanaklar üzerinde tarih ve sayı bilgisinin yer aldığı, söz konusu bilgilerin fiyat teklifinde belirtilen bilgilerle uyumlu olduğu, ayrıca tutanaklarda teklif veren şirket yetkilisine ait imza ve meslek mensubunun bilgileri, TÜRMOB kaşesi ile imzasının yer aldığı, ayrıca teklifin ekinde teklif veren üçüncü kişiye ait ticaret sicil gazetesi, imza sirküleri ile meslek mensubuna ait faaliyet belgesinin sunulduğu, tutanaklarda defter tasdik bilgilerinin yer aldığı, fiyat teklifine konu malzeme ile tutanakta yer alan malzemelerin uyumlu olduğu, tutanağın Fatura Bilgileri Tablosu kısmında fatura konusu malın adı, nevi, fiyat ve miktarı bilgilerinin yer aldığı, “KS1=11400 M3/H VANT.4500 M3/H ASPİRATÖR KLİMA SANTRALİ- Malzeme”, “KS.1=14900 M3/H VANT.6000m3/h ASPİRATÖR KLİMA SANTRALİ-Malzeme”, “KS.2=7075 M3/H VANT.7000M3/H ASP KLİMA SANTRALİ-Malzeme” ve “KS.4=7800 M3/H V.8400 M3/H ASP KLİMA SANTRALİ-Malzeme” girdilerine ilişkin olarak yapılan açıklamanın üçüncü kişilerden alınan fiyat teklifleri kullanılarak yapıldığı; söz konusu fiyat tekliflerinin fiyat teklifine konu alanda faaliyet gösteren üçüncü kişilerden alındığı, açıklama kapsamında sunulan fiyat tekliflerinin başvuruya konu ihaleye teklif veren isteklilerden alınmadığı, teklifler üzerinde teklif veren şirket yetkilisine ait imza ve meslek mensubunun bilgileri, TÜRMOB kaşesi ile imzasının yer aldığı, fiyat teklifi üzerinde ilgili tutanakların tarih ve sayı bilgisine yer verildiği, fiyat teklifinde yer alan birim fiyatın satış tutarı tespit tutanağındaki ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin altında olmadığına dair beyanın yer aldığı, fiyat tekliflerinde teklif konusu malzemeye ilişkin bilgilerin yer aldığı, Açıklama kapsamında, fiyat tekliflerinin dayanağı olan Satış Tutarı Tespit Tutanağı’nın (Ek:O-6) sunulduğu, tutanaklara esas alınan üç aylık sürenin 2025 yılı Ağustos, Eylül ve Ekim ayları olduğu, söz konusu girdiler için teklif edilen birim fiyatın, ilgili tutanakta tespit edilen ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin altında olmadığı, sorgulamaya tabi tutulacak iş kalemleri/gruplarında kullanılması öngörülen fiyat teklifi konusu mal miktarının en az 1/20’si kadar satış yapılmış olması şartının sağlandığı, tutanaklar üzerinde tarih ve sayı bilgisinin yer aldığı, söz konusu bilgilerin fiyat teklifinde belirtilen bilgilerle uyumlu olduğu, ayrıca tutanaklarda teklif veren şirket yetkilisine ait imza ve meslek mensubunun bilgileri, TÜRMOB kaşesi ile imzasının yer aldığı, ayrıca teklifin ekinde teklif veren üçüncü kişiye ait ticaret sicil gazetesi, imza sirküleri ile meslek mensubuna ait faaliyet belgesinin sunulduğu, tutanaklarda defter tasdik bilgilerinin yer aldığı, fiyat teklifine konu malzeme ile tutanakta yer alan malzemelerin uyumlu olduğu, tutanağın Fatura Bilgileri Tablosu kısmında fatura konusu malın adı, nevi, fiyat ve miktarı bilgilerinin yer aldığı, “KS.3=9000 M3/H V.9700M3/H AS.KLİMA SANTRALİ-Malzeme” ve “KS5.3900 M3/H VANT.4100 M3/H ASP KLIMA SANTRALİ-Malzeme” girdilerine ilişkin olarak yapılan açıklamanın üçüncü kişilerden alınan fiyat teklifleri kullanılarak yapıldığı; söz konusu fiyat tekliflerinin fiyat teklifine konu alanda faaliyet gösteren üçüncü kişilerden alındığı, açıklama kapsamında sunulan fiyat tekliflerinin başvuruya konu ihaleye teklif veren isteklilerden alınmadığı, teklifler üzerinde teklif veren şirket yetkilisine ait imza ve meslek mensubunun bilgileri, TÜRMOB kaşesi ile imzasının yer aldığı, fiyat teklifi üzerinde ilgili tutanakların tarih ve sayı bilgisine yer verildiği, fiyat teklifinde yer alan birim fiyatın satış tutarı tespit tutanağındaki ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin altında olmadığına dair beyanın yer aldığı, fiyat tekliflerinde teklif konusu malzemeye ilişkin bilgilerin yer aldığı, Açıklama kapsamında, fiyat tekliflerinin dayanağı olan Satış Tutarı Tespit Tutanağı’nın (Ek:O-6) sunulduğu, tutanaklara esas alınan üç aylık sürenin 2025 yılı Mayıs, Haziran ve Temmuz ayları olduğu, söz konusu girdiler için teklif edilen birim fiyatın, ilgili tutanakta tespit edilen ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin altında olmadığı, sorgulamaya tabi tutulacak iş kalemleri/gruplarında kullanılması öngörülen fiyat teklifi konusu mal miktarının en az 1/20’si kadar satış yapılmış olması şartının sağlandığı, tutanaklar üzerinde tarih ve sayı bilgisinin yer aldığı, söz konusu bilgilerin fiyat teklifinde belirtilen bilgilerle uyumlu olduğu, ayrıca tutanaklarda teklif veren şirket yetkilisine ait imza ve meslek mensubunun bilgileri, TÜRMOB kaşesi ile imzasının yer aldığı, ayrıca teklifin ekinde teklif veren üçüncü kişiye ait ticaret sicil gazetesi, imza sirküleri ile meslek mensubuna ait faaliyet belgesinin sunulduğu, tutanaklarda defter tasdik bilgilerinin yer aldığı, fiyat teklifine konu malzeme ile tutanakta yer alan malzemelerin uyumlu olduğu, tutanağın Fatura Bilgileri Tablosu kısmında fatura konusu malın adı, nevi, fiyat ve miktarı bilgilerinin yer aldığı anlaşıldığından başvuru sahibinin söz konusu iddialarının yerinde olmadığı sonucuna varılmıştır. Diğer yandan, Kamu İhale Genel Tebliği’nin 45.1.8’inci maddesinde, aşırı düşük teklif sahipleri tarafından yazılı açıklamanın, idarece tanımlanan yapım şartlarına veya teknik şartnameye uygun olmaması durumunda isteklilerin tekliflerinin reddedileceği açıklanmıştır. Bu noktada anahtar teslimi götürü bedel teklif alınan yapım işi ihalelerinde; iş kapsamındaki imalat miktarları idare tarafından istekli olabileceklere verilmemekte; ihale dokümanı kapsamında yer alan projeler, mahal listeleri, özel ve genel teknik şartnameler vb. dokümanlar üzerinden idarece ve istekliler tarafından metrajlar ayrı ayrı hesaplanmaktadır. Dolayısıyla, ihale konusu iş kapsamındaki imalatların niteliği, projenin karmaşıklığı ve büyüklüğü gibi unsurlar nedeniyle isteklilerce belirlenen miktarların idarenin belirlediği miktarlarla birebir örtüşmesi beklenmemekle birlikte, aradaki metraj farkının makul düzeyde olması gerekmektedir. Ayrıca, aşırı düşük teklif sorgulamasına tabi tutulan bir istekli tarafından açıklama istenilen bir iş kalemi miktarının düşük hesaplanmasının isteklinin teklif bedelinin düşük hesaplanmasına yol açacağı gibi, açıklama istenilen başka bir iş kaleminin miktarının fazla hesaplanmasının da teklif bedelinin yüksek hesaplanmasına yol açacağı açıktır. Netice itibarıyla, anahtar teslimi götürü bedel üzerinden ihale edilen işlerde idarenin metrajları ile isteklilerin metrajlarının bire bir örtüşmesi beklenmemekle birlikte, aradaki metraj farkının makul kabul edilebilecek bir oranda olmasının yanında, açıklama istenilen iş kalemlerinin tamamı üzerinden sağlanan fiyat avantajının ihaleye teklif veren diğer isteklilerin teklif bedellerine göre sıralamada değişikliğe sebep olup olmadığı ve kendileri lehine bir avantaj sağlayıp sağlamadığı hususu da dikkate alınmalıdır. Bu nedenle, idare tarafından bir iş kaleminde başvuru sahibi isteklinin metrajının idare metrajına oranla önemli ölçüde düşüklüğü gerekçesinin aşırı düşük teklif açıklamalarının doğrudan reddedilmesi sonucunu doğurmayacağından açıklama istenilen tüm iş kalemleri üzerinden değerlendirme yapılması gerekmektedir. İhale üzerinde bırakılan istekli tarafından sunulan hesap cetvelinde belirtilen metraj miktarları ile yaklaşık maliyet hesabında idare tarafından öngörülen metraj miktarları karşılaştırıldığında, anılan istekli tarafından aşırı düşük teklif açıklamasında yer verilen metrajların açıklama istenilen 103 adet iş kaleminden; 80 adedinde isteklinin metrajlarının idarenin metrajları ile aynı veya daha yüksek olduğu, 23 adet iş kaleminde daha düşük miktarlar öngörüldüğü ve bunlardan 5 adedinde ise %10’u aşan metraj farkı bulunduğu, ancak yapılan hesaplamada 103 iş kaleminin tamamında idarece öngörülen miktarlar ile anılan istekli tarafından teklif edilen birim fiyatların çarpılması sonucunda istekli aleyhine tutar farkı oluştuğu, dolayısıyla söz konusu durumun anılan isteklinin lehine fiyat avantajı oluşturmadığı anlaşıldığından başvuru sahibinin Haruni Mühendislik İnşaat Sanayi ve Ticaret Limited Şirketi tarafından sunulan aşırı düşük teklif açıklamasının mevzuata uygun olmadığına yönelik 1’inci iddiasının yerinde olmadığı sonucuna varılmıştır. Kabil Bozyiğit tarafından sunulan aşırı düşük teklif açıklaması üzerinde yapılan incelemede; Anılan istekli sunulan aşırı düşük teklif açıklamaları kapsamında yer alan analizlerin idarece verilen analiz formatına uygun olduğu, analizlerde yer alan girdi ve miktarların değiştirilmediği, aritmetik hata yapılmadığı, İhale üzerinde bırakılan istekli tarafından sunulan aşırı düşük teklif açıklamalarında, açıklama istenilen 103 iş kalemi için 178.951.751,04 TL, açıklama istenilmeyen iş kalemleri için 21.413.248,96 TL bedel öngörüldüğü, bu bedelin anılan isteklinin teklif bedelinin (200.365.000,00 TL x 0,10= 20.036.500,00 TL) %10’undan az olmadığı ve açıklama istenilmeyen her bir analiz girdisinin birim fiyatı ve birim fiyatla miktarın çarpılması sonucu bulunan tutarı için bir kuruşun altında bedel öngörülmediği , Analizlerin tamamında Tebliğ’in 45.1.3’üncü maddesine uygun olacak şekilde %10’un üzerinde yüklenici karının belirlendiği, Kamu kurum ve kuruluşlarına ait birim fiyat ve rayiçlerin kullanıldığı analizlerde 2025 yılı Aralık ayı fiyatlarının kullanıldığı, “Mazot (Motorin)” girdisi için Çevre Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığınca yayımlanan 2025 yılı Aralık ayı “10.160.1026 ” poz numaralı rayiçlerinin kullanıldığı, Analizlerdeki işçilik girdileri için 115,58 TL bedel öngörüldüğü, söz konusu tutarın ihale tarihinde yürürlükte olan saatlik asgari ücretin (115,58 TL) altında olmadığı, malzeme ve işçilik girdilerinin ayrıca açıklandığı, Analizlerde yer alan beton harcı girdilerinin fiyat teklifi ile açıklanmadığı, Başvuru sahibi tarafından fiyat teklifi ile açıklama yapılmasının mevzuata uygun olmadığı iddia edilse de, yukarıda aktarılan Tebliğ açıklamaları uyarınca isteklilerin fiyat teklifi ile açıklama yapabileceği, “1x50W Led Armatür” girdilerine ilişkin olarak yapılan açıklamanın üçüncü kişilerden alınan fiyat teklifleri kullanılarak yapıldığı; söz konusu fiyat tekliflerinin fiyat teklifine konu alanda faaliyet gösteren üçüncü kişilerden alındığı, teklifler üzerinde teklif veren şirket yetkilisine ait imza ve meslek mensubunun bilgileri, TÜRMOB kaşesi ile imzasının yer aldığı, fiyat teklifi üzerinde ilgili tutanakların tarih ve sayı bilgisine yer verildiği, fiyat teklifinde yer alan birim fiyatın satış tutarı tespit tutanağındaki ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin altında olmadığına dair beyanın yer aldığı, fiyat tekliflerinde teklif konusu malzemeye ilişkin bilgilerin yer aldığı, Açıklama kapsamında, fiyat tekliflerinin dayanağı olan Satış Tutarı Tespit Tutanağı’nın (Ek:O-6) sunulduğu, tutanaklara esas alınan üç aylık sürenin 2025 yılı Mayıs, Haziran ve Temmuz ayları olduğu, söz konusu girdiler için teklif edilen birim fiyatın, maliyet tespit tutanağındaki ortalama/toplam birim maliyet tutarının altında olmadığı, söz konusu girdiler için teklif edilen birim fiyatın, ilgili tutanakta tespit edilen ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin altında olmadığı, sorgulamaya tabi tutulacak iş kalemleri/gruplarında kullanılması öngörülen fiyat teklifi konusu mal miktarının en az 1/20’si kadar satış yapılmış olması şartının sağlandığı, tutanaklar üzerinde tarih ve sayı bilgisinin yer aldığı, söz konusu bilgilerin fiyat teklifinde belirtilen bilgilerle uyumlu olduğu, ayrıca tutanaklarda teklif veren şirket yetkilisine ait imza ve meslek mensubunun bilgileri, TÜRMOB kaşesi ile imzasının yer aldığı, ayrıca teklifin ekinde teklif veren üçüncü kişiye ait ticaret sicil gazetesi, imza sirküleri ile meslek mensubuna ait faaliyet belgesinin sunulduğu, tutanaklarda defter tasdik bilgilerinin yer aldığı, fiyat teklifine konu malzeme ile tutanakta yer alan malzemelerin uyumlu olduğu, tutanağın Fatura Bilgileri Tablosu kısmında fatura konusu malın adı, nevi, fiyat ve miktarı bilgilerinin yer aldığı, “KS1=11400 M3/H VANT.4500 M3/H ASPİRATÖR KLİMA SANTRALİ- Malzeme” girdilerine ilişkin olarak yapılan açıklamanın üçüncü kişilerden alınan fiyat teklifleri kullanılarak yapıldığı; söz konusu fiyat tekliflerinin fiyat teklifine konu alanda faaliyet gösteren üçüncü kişilerden alındığı, teklifler üzerinde teklif veren şirket yetkilisine ait imza ve meslek mensubunun bilgileri, TÜRMOB kaşesi ile imzasının yer aldığı, fiyat teklifinde yer alan birim fiyatın satış tutarı tespit tutanağındaki ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin altında olmadığına dair beyanın yer aldığı, fiyat tekliflerinde teklif konusu malzemeye ilişkin bilgilerin yer aldığı, Açıklama kapsamında, fiyat tekliflerinin dayanağı olan Satış Tutarı Tespit Tutanağı’nın (Ek:O-6) sunulduğu, tutanaklara esas alınan üç aylık sürenin 2025 yılı Ağustos, Eylül ve Ekim ayları olduğu, söz konusu girdiler için teklif edilen birim fiyatın, maliyet tespit tutanağındaki ortalama/toplam birim maliyet tutarının altında olmadığı, söz konusu girdiler için teklif edilen birim fiyatın, ilgili tutanakta tespit edilen ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin altında olmadığı, sorgulamaya tabi tutulacak iş kalemleri/gruplarında kullanılması öngörülen fiyat teklifi konusu mal miktarının en az 1/20’si kadar satış yapılmış olması şartının sağlandığı, söz konusu bilgilerin fiyat teklifinde belirtilen bilgilerle uyumlu olduğu, ayrıca tutanaklarda teklif veren şirket yetkilisine ait imza ve meslek mensubunun bilgileri, TÜRMOB kaşesi ile imzasının yer aldığı, ayrıca teklifin ekinde teklif veren üçüncü kişiye ait ticaret sicil gazetesi, imza sirküleri ile meslek mensubuna ait faaliyet belgesinin sunulduğu, tutanaklarda defter tasdik bilgilerinin yer aldığı, fiyat teklifine konu malzeme ile tutanakta yer alan malzemelerin uyumlu olduğu, tutanağın Fatura Bilgileri Tablosu kısmında fatura konusu malın adı, nevi, fiyat ve miktarı bilgilerinin yer aldığı, ancak tutanak üzerinde tarih bilgisinin yer almadığı, “KS.1=14900 M3/H VANT.6000m3/h aspiratör KLİMA SANTRALİ-Malzeme”, “KS.2=7075 M3/H VANT.7000M3/H ASP KLİMA SANTRALİ-Malzeme”, “KS.3=9000 M3/H V.9700M3/H AS.KLİMA SANTRALİ-Malzeme”, “KS.4=7800 M3/H V.8400 M3/H ASP KLİMA SANTRALİ-Malzeme” ve “KS5.3900 M3/H VANT.4100 M3/H ASP KLIMA SANTRALİ-Malzeme” girdilerine ilişkin olarak yapılan açıklamanın üçüncü kişilerden alınan fiyat teklifleri kullanılarak yapıldığı; söz konusu fiyat tekliflerinin fiyat teklifine konu alanda faaliyet gösteren üçüncü kişilerden alındığı, teklifler üzerinde teklif veren şirket yetkilisine ait imza ve meslek mensubunun bilgileri, TÜRMOB kaşesi ile imzasının yer aldığı, fiyat teklifinde yer alan birim fiyatın satış tutarı tespit tutanağındaki ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin altında olmadığına dair beyanın yer aldığı, fiyat tekliflerinde teklif konusu malzemeye ilişkin bilgilerin yer aldığı, Açıklama kapsamında, fiyat tekliflerinin dayanağı olan Satış Tutarı Tespit Tutanağı’nın (Ek:O-6) sunulduğu, tutanaklara esas alınan üç aylık sürenin 2025 yılı Ağustos, Eylül ve Ekim ayları olduğu, söz konusu girdiler için teklif edilen birim fiyatın, maliyet tespit tutanağındaki ortalama/toplam birim maliyet tutarının altında olmadığı, söz konusu girdiler için teklif edilen birim fiyatın, ilgili tutanakta tespit edilen ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin altında olmadığı, sorgulamaya tabi tutulacak iş kalemleri/gruplarında kullanılması öngörülen fiyat teklifi konusu mal miktarının en az 1/20’si kadar satış yapılmış olması şartının sağlandığı, söz konusu bilgilerin fiyat teklifinde belirtilen bilgilerle uyumlu olduğu, ayrıca tutanaklarda teklif veren şirket yetkilisine ait imza ve meslek mensubunun bilgileri, TÜRMOB kaşesi ile imzasının yer aldığı, ayrıca teklifin ekinde teklif veren üçüncü kişiye ait ticaret sicil gazetesi, imza sirküleri ile meslek mensubuna ait faaliyet belgesinin sunulduğu, tutanaklarda defter tasdik bilgilerinin yer aldığı, fiyat teklifine konu malzeme ile tutanakta yer alan malzemelerin uyumlu olduğu, tutanağın Fatura Bilgileri Tablosu kısmında fatura konusu malın adı, nevi, fiyat ve miktarı bilgilerinin yer aldığı, “KS.1=14900 M3/H VANT.6000m3/h aspiratör KLİMA SANTRALİ-Malzeme”, “KS.2=7075 M3/H VANT.7000M3/H ASP KLİMA SANTRALİ-Malzeme”, “KS.3=9000 M3/H V.9700M3/H AS.KLİMA SANTRALİ-Malzeme”, “KS.4=7800 M3/H V.8400 M3/H ASP KLİMA SANTRALİ-Malzeme” ve “KS5.3900 M3/H VANT.4100 M3/H ASP KLIMA SANTRALİ-Malzeme” girdileri için alınan fiyat tekliflerinin tamamında “Bu fiyat teklifindeki birim fiyatın, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre tarafımca düzenlenerek onaylanan (31/12/2025) tarih ve (1) sayılı satış tutarı tespit tutanağındaki ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin altında olmadığını beyan ederim.” şeklindeki ifadelere yer verilerek esas alınan satış tutarı tespit tutanağı sayısının (1) olarak belirtildiği, Ancak “KS.1=14900 M3/H VANT.6000m3/h aspiratör KLİMA SANTRALİ-Malzeme” girdisine ilişkin alınan fiyat teklifinin dayanağı satış tutarı tespit tutanağı sayısının (2) olduğu, “KS.2=7075 M3/H VANT.7000M3/H ASP KLİMA SANTRALİ-Malzeme” girdisine ilişkin alınan fiyat teklifinin dayanağı satış tutarı tespit tutanağı sayısının (3) olduğu, “KS.3=9000 M3/H V.9700M3/H AS. KLİMA SANTRALİ-Malzeme” girdisine ilişkin alınan fiyat teklifinin dayanağı satış tutarı tespit tutanağı sayısının (4) olduğu, “KS.4=7800 M3/H V.8400 M3/H ASP KLİMA SANTRALİ-Malzeme” girdisine ilişkin alınan fiyat teklifinin dayanağı satış tutarı tespit tutanağı sayısının (5) olduğu, “KS5.3900 M3/H VANT.4100 M3/H ASP KLIMA SANTRALİ-Malzeme” girdisine ilişkin alınan fiyat teklifinin dayanağı satış tutarı tespit tutanağı sayısının (6) olduğu anlaşıldığından bu haliyle fiyat teklifleri ile buna esas tutanaklar arasında uyumsuzluk bulunduğu anlaşıldığından başvuru sahibinin bu yöndeki iddiasının yerinde olduğu sonucuna varılmıştır. Diğer yandan, Kamu İhale Genel Tebliği’nin 45.1.8’inci maddesinde, aşırı düşük teklif sahipleri tarafından yazılı açıklamanın, idarece tanımlanan yapım şartlarına veya teknik şartnameye uygun olmaması durumunda isteklilerin tekliflerinin reddedileceği açıklanmıştır. Bu noktada anahtar teslimi götürü bedel teklif alınan yapım işi ihalelerinde; iş kapsamındaki imalat miktarları idare tarafından istekli olabileceklere verilmemekte; ihale dokümanı kapsamında yer alan projeler, mahal listeleri, özel ve genel teknik şartnameler vb. dokümanlar üzerinden idarece ve istekliler tarafından metrajlar ayrı ayrı hesaplanmaktadır. Dolayısıyla, ihale konusu iş kapsamındaki imalatların niteliği, projenin karmaşıklığı ve büyüklüğü gibi unsurlar nedeniyle isteklilerce belirlenen miktarların idarenin belirlediği miktarlarla birebir örtüşmesi beklenmemekle birlikte, aradaki metraj farkının makul düzeyde olması gerekmektedir. Ayrıca, aşırı düşük teklif sorgulamasına tabi tutulan bir istekli tarafından açıklama istenilen bir iş kalemi miktarının düşük hesaplanmasının isteklinin teklif bedelinin düşük hesaplanmasına yol açacağı gibi, açıklama istenilen başka bir iş kaleminin miktarının fazla hesaplanmasının da teklif bedelinin yüksek hesaplanmasına yol açacağı açıktır. Netice itibarıyla, anahtar teslimi götürü bedel üzerinden ihale edilen işlerde idarenin metrajları ile isteklilerin metrajlarının bire bir örtüşmesi beklenmemekle birlikte, aradaki metraj farkının makul kabul edilebilecek bir oranda olmasının yanında, açıklama istenilen iş kalemlerinin tamamı üzerinden sağlanan fiyat avantajının ihaleye teklif veren diğer isteklilerin teklif bedellerine göre sıralamada değişikliğe sebep olup olmadığı ve kendileri lehine bir avantaj sağlayıp sağlamadığı hususu da dikkate alınmalıdır. Bu nedenle, idare tarafından bir iş kaleminde başvuru sahibi isteklinin metrajının idare metrajına oranla önemli ölçüde düşüklüğü gerekçesinin aşırı düşük teklif açıklamalarının doğrudan reddedilmesi sonucunu doğurmayacağından açıklama istenilen tüm iş kalemleri üzerinden değerlendirme yapılması gerekmektedir. İdarece sorgulamaya tabi tutulan 103 adet iş kalemine ilişkin olarak, Kabil Bozyiğit tarafından teklif edilen miktarlar incelendiğinde 75 adet iş kaleminde yüksek veya eşit miktarlar öngörüldüğü, ancak 28 adet iş kaleminde daha düşük miktarlar öngörüldüğü ve bunlardan 4 adedinde ise %10’u aşan metraj farkı bulunduğu, Anılan istekli tarafından bahse konu iş kalemlerini açıklamak için kullanılan fiyatlar ile metraj farklarının çarpılması sonucunda; istekli lehine olmak üzere 3.323.921,37 TL tutar farkı oluştuğu, söz konusu metraj farklılığından kaynaklanan fiyat avantajı tutarı isteklinin teklif bedeline eklendiğinde geçerli teklifler arasında teklif sıralamasında değişikliğe yol açtığı, dolayısıyla metraj farklılığının istekliye avantaj sağladığı anlaşıldığından başvuru sahibinin 2’nci iddiasının yerinde olduğu, Kabil Bozyiğit tarafından sunulan aşırı düşük teklif açıklamasının reddedilmesi gerektiği sonucuna varılmıştır. Öte yandan, 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun 53’üncü maddesinin (j) fıkrasının dördüncü paragrafında “ İtirazen şikâyet başvuru bedelinin, itirazen şikâyet başvuru dilekçesinde yer verilen iddialar dikkate alınarak belirlenecek haklılık oranına karşılık gelen kısmının Kurul kararı ile başvuru sahibine iadesine karar verilir. Ancak Kurum tarafından 54 üncü maddenin onbirinci fıkrasının (c) bendi uyarınca başvurunun reddine veya eşit muamele ilkesi yönünden yapılan inceleme sonucunda 54 üncü maddenin onbirinci fıkrasının (a) ve (b) bentleri uyarınca ihalenin iptaline veya düzeltici işlem belirlenmesine karar verilmesi halinde başvuru bedeli iade edilmez… ” hükmü yer almaktadır. Bu çerçevede yapılan incelemede, başvuru sahibinin toplam 2 iddiasından 1 iddiasında haklı bulunduğu tespit edilmiş olup haklılık oranı 1/2 olarak belirlenmiştir. Başvuru sahibi tarafından Kurum şikayet gelirleri hesabına 194.085,00 TL başvuru bedelinin yatırıldığı dikkate alındığında, Kurul kararının başvuru sahibine bildirimini izleyen otuz gün içinde yazılı talepte bulunulması halinde, söz konusu bedelin haklılık oranına karşılık gelen 97.042,50 TL’lik kısmının iade edilmesi gerektiği sonucuna varılmıştır. B) İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Yönetmelik’in 18’inci maddesi yönünden yapılan inceleme sonucunda herhangi bir aykırılık tespit edilmemiştir. Sonuç olarak, yukarıda mevzuata aykırılıkları belirtilen işlemlerin düzeltici işlemle giderilebilecek nitelikte işlemler olduğu tespit edildiğinden, ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif sahibi olan Kabil Bozyiğit’in açıklamalarının mevzuata uygun olmaması sebebiyle tekliflerinin reddedilmesi ve bu aşamadan sonraki işlemlerin mevzuata uygun olarak yeniden gerçekleştirilmesi gerekmektedir. Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanun'un 65'inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen otuz gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere, 1) Anılan Kanun'un 54'üncü maddesinin onbirinci fıkrasının (b) bendi gereğince düzeltici işlem belirlenmesine, 2) İddialarındaki haklılık oranına karşılık gelen başvuru bedelinin Kurul kararının başvuru sahibine bildirimini izleyen otuz gün içinde Kamu İhale Kurumuna yazılı talebi halinde iadesine, Oybirliği ile karar verildi.