Rekabet Kurumu Başkanlığından, REKABET KURULU KARARI Dosya Sayısı : 2018-3-66 (Ortak Girişim ) Karar Sayısı : 18-38/608 -297 Karar Tarihi : 11.10.2018 A. TOPLANTIYA KATILAN ÜYELER Başkan : Prof. Dr. Ömer TORLAK Üyeler : Arslan NARİN (İkinci Başkan), Adem BİRCAN , Mehmet AYAN , Ahmet ALGAN, Hasan Hüseyin ÜNLÜ, Şükran KODALAK B. RAPORTÖRLER : Nesrin ATA, Ömer Volkan YAZAR, İbrahim ŞAHİN C. BİLDİRİMDE BULUNAN LAR : - CD&R Seahawk Holdings, L.P . - BASF SE Temsilci leri: Av. Gönenç GÜRKAYNAK, Av. Öz
Rekabet Kurumu Başkanlığından, REKABET KURULU KARARI Dosya Sayısı : 2018-3-66 (Ortak Girişim ) Karar Sayısı : 18-38/608 -297 Karar Tarihi : 11.10.2018 A. TOPLANTIYA KATILAN ÜYELER Başkan : Prof. Dr. Ömer TORLAK Üyeler : Arslan NARİN (İkinci Başkan), Adem BİRCAN , Mehmet AYAN , Ahmet ALGAN, Hasan Hüseyin ÜNLÜ, Şükran KODALAK B. RAPORTÖRLER : Nesrin ATA, Ömer Volkan YAZAR, İbrahim ŞAHİN C. BİLDİRİMDE BULUNAN LAR : - CD&R Seahawk Holdings, L.P . - BASF SE Temsilci leri: Av. Gönenç GÜRKAYNAK, Av. Öznur İNANILIR, Av. Bulut GİRGİN Çitlenbik Sokak No: 12 Yıldız Mahallesi Beşiktaş/ İSTANBUL (1) D. DOSYA KONUSU : Clayton, Dubilier & Rice e ait bir portföy şirketi olan Solenis International L.P. ve bağlı şirketlerinin ve BASF SE nin küresel kâğıt ve su kimyasalları iş kolunu içeren faaliyetlerinin yeni kurulacak bir ortak girişim şirketi altında bir araya getirilmesi işlemine izin verilmesi talebi . (2) E. DOSYA EVRELERİ: Rekabet Kurum u kayıtlarına 21.09.2018 tarih ve 6816 sayı ile intikal eden bildirim üzerine düzenlenen 05.10.2018 tarihli ve 2018 -3-66/Öİ sayılı Ön İnceleme Raporu görüşülerek karara bağlanmıştır. (3) F. RAPORTÖR GÖRÜŞÜ: İlgili raporda, bildirim konusu işlem e izin verilmesinde sakınca bulunmadığı ifade edilmiştir . G. İNCELEME, GEREKÇE VE HUKUKİ DAYANAK G.1. Bildirim Konusu İşlem (4) Bildirim Formunda; Clayton, Dubilier & Rice e (CD&R veya CD&R Grup) ait bir portföy şirketi olan Solenis International L.P. (SOLENİS) ve bağlı şirketlerinin ve BASF SE nin (BASF) küresel kâğıt ve su kimyasalları iş kolunu (BASF DOM işkolu veya DOM işkolu) içeren faaliyetlerinin yeni kurulacak bir ortak girişim şirketi altında bir araya getirilmes i işlemine izin verilmesi talep edilmektedir. (5) İşlem için CD&R Seahawk Holding, L.P. (SEAHAWK) tarafından UK Topco (Birleşik Krallık limited şirketi) unvanlı bir şirket kurul acaktır . İşlem sonrası nda BASF, BASF NL vasıtasıyla , CD& R ise SEAHAWK vasıtasıyla ortak kontrole sahip olacaktır. İşlemin tamamlanmasıyla UK Topco ya ait hissedarlık yapısı aşağıdaki gibi olacaktır. Tablo 1: UK Topco nun İşlem Sonrası Hissedarlık Yapısı Hissedarlar Pay (%) BASF NL ( ..) Seahawk ( ..) Solenis Yönetim ( ..) Toplam 100 18-38/608 -297 2/9 G.2. Taraflar G.2.1. CD&R ve SOLENİS (6) CD&R ın Türkiye de faaliyet gösteren portföy şirketlerinden1 yalnızca Belron un Türkiye de iştiraki2 bulunmaktadır. Diğer portföy şirketleri ise Türkiye den elde ettikleri cirolarını , yurtdışından Türkiye ye yaptıkları ihracat aracılığıyla elde etmektedirler. (7) Merkezi Dalaware Amerika Birleşik Devletleri nde bulunan SOLENİS , özellikli kimyasal, su işleme ve çözümü sağlayıcı sıdır. Şirketin ürün portföyü işlemeye yardımcı katkı maddeleri, su arıtma kimyasalları, fonksiyonel katkılar , gözlemleyici ve kontrol sistemlerini içermektedir. (8) SOLENİS , Türkiye de proses kimyasalları (retansiyon ve drenaj ürünleri, kirlilik kontrolü katkıları, biyosidler/tortu önleyiciler), fonksiyonel kimyasallar (kuru mukavemet, tutkallama katkıları , yaş mukavemet ve doku spesyaliteleri) ve endüstriyel su arıtımı (giriş suyu ile atık su arıtımı için su arıtımı, soğutma ve su kazanı uygulamaları için su arıtma kimyasalları) alanlarında faaliyet göstermektedir. (9) SOLENİS in Türkiye de iştiraki veya tesisi bulunmamaktadır. SOLENİS in Türkiye de tutkallama katkıları ve yaş m ukavemet satışı doğrudan; proses ve fonksiyonel kimyasalları satışı ise Herkül Kimya ve Makine San. Tic. Ltd. Şti. (HERKÜL) vasıtasıyla gerçekleşmektedir . G.2.2. BASF ve BASF DOM İş Kolu (10) BASF , genel merkezi Almanya da bulunan halka a çık bir kimya şirketid ir. Hisseleri, Frankfurt (BAS), Londra (BFA) ve Zurih (BAS) menkul kıymetler borsalarında işlem görmektedir. (11) BASF Türkiye ye, istisnalar bulunmakla birlikte, çoğunlukla doğrudan satış yapmaktadır. BASF Türkiye de, BASF Türk Kimya San. ve Tic. Ltd. Şti. (BASF TÜRKİYE), Chemetall Sanayi Kimyasalları Sanayi ve Ticaret A.Ş. (CHEMETALL TÜRKİYE) ve Nunhems Tohumculuk A.Ş. (NUNHEMS TÜRKİYE) adlı iştirakleri aracılığıyla faaliyet göstermektedir. (12) BASF ; tekstil, kâğıt, boya ve deri gibi temel sanayi sektörlerine ü rün sağlamak amacıyla 1969 yılında Sümerbank ile ortaklık kurmuş , 1970 yılında Gebze'de ilk fabrikasında faaliyetlerine başlamış ve bu fabrika , deri, deterjan ve inşaat kimyasalları imal etmiştir. BASF'ın Sümerbank la olan ortaklığı, BASF AG'nin Sümerbank Holding in tüm hisselerini satın aldığı 2000 yılına kadar sürmüştür. (13) BASF DOM iş kolu, BASF ın dünya genelinde yaş kâğıt kimyasalları ve su arıtma kimyasallarının geliştirilmesi, üretilmesi, pazarlanması ve satılması faaliyetlerinden sorumludur. DOM iş ko lu, BASF ın performans ürünleri segmenti altında yer alan bir iş kolu olup, Türkiye de doğrudan satışlar yoluyla veya distribütörü3 Kemsotek Kimyasal Çözüm Teknolojileri Ltd. Şti. vasıtasıyla faaliyet göstermektedir. 1 CD&R nin Türkiye de faaliyet gösteren portföy şirketleri American Greetings, Belron, Brand, Carestream Dental, David s Bridal, Drive Medical, Healogics, High Ridge, Kaile, Solenis ve Wilsonart dır. 2 Oto Cam Ticaret A.Ş.; Belron Group S.A. nın dolaylı iştiraki olup, nihai olarak S.A. DTeteren N.V. ve CD&R nin kontrolündedir. Tükiye de otomotiv cam tamir ve değişim servisi hizmeti sunmaktadır. 3 BASF DOM un Türkiye de n elde ettiği cirosunun %( ..) doğrudan satışlardan, geri kalan %( ..) ise distribütörü vasıtasıyla yapılan satışlardan elde edilmektedir. 18-38/608 -297 3/9 G.3. İlgili Pazar G.3.1. Sektöre İlişkin Genel Bilgi (14) Bildirilen işlem, su yoğunluklu endüstrilerde özellikli kimyasalların üretimi ve tedariki süreci ne ilişkin dir. Bu nedenle aşağıda, kimyasalların farklı kullanım alanları ve hizmet sunulan endüstriler dikkate alınarak , kâğıt ve kâğıt ham uru endüstrisine kimyasal tedariki sektörü açıklanacaktır. G.3.1.1. Emtia Kimyasallar (15) Bu kimyasallar özellikli olmayan, görece ucuz olan oksijen, hidrojen peroksit, sodyum tuzları ve sülfirik asidin (kâğıt hamuru üretiminde kullanılan) yanı sıra dolgu mad deleri ve pigmentler (örneğin, porselen kili ve kalsiyum karbonat) gibi kimyasalları içerirler. G.3.1. 2. Proses Kimyasalları (16) Bu kimyasallar etkinliği arttırmak ve üretim süreçlerinde depozit ve köpük birikmesini önleme, temiz su ve enerjinin tüketimini azaltma ve drenajı iyileştirme ve/veya lif kayıplarında azalma da dahil olmak üzere ekolojik avantajlar sağlamak için kullanılmaktadırlar. Bu pazarın alt kırılımları aşağıdaki gibidir: - Köpük gidericiler , üretim sürecini (kâğıt ve kâğıt hamuru haricindeki endüstrilerde de) ve nihai olarak bitmiş ürün sağlanmasını engelleyebilen suda köpük birikimini ortadan kaldırır. - Kirlilik kontrolü katkıları (zift kontrolü ile tortu kontrolü katkıları da olarak bilinmektedir) , tel ve keçelerde tortu oluşmasını engellemek veya oluşan tortuyu ortadan kaldırmak için kullanılmaktadır. - Biyosidler/Tortu önleyiciler , mikroplar için başlıca besin kaynağı oluşturan kimyasallar barındıran temiz olmayan suyun kullanımı halinde mikrobiyal problemleri azaltır. - Retansiyon ve drenaj ka tkıları, kâğıt yapımı sırasında ıslak kâğıt hamuru işlenmesinde ve kâğıt yapımında suyun arındırılmasında kullanılmaktadır. G.3.1.3. Fonksiyonel Kimyasallar (17) Geliştirilmiş optik özellikler, arttırılmış güç ve geliştirilmiş baskı yapılabilirlik gibi üretilec ek kâğıdın cinsine göre, gazete ve dergi kâğıtları, baskı kâğıtları, temizlik kâğıdı ve ev kullanımı için kâğıt, paketleme malzemeleri ve başka özelleşmiş kâğıtlar da dâhil olmak üzere bitmiş kâğıt ürününe farklı özellikler vermek üzere dizayn edilen kimya sallardır. - Kuru mukavemet katkıları (Kuru Mukavemet) , lifler arasındaki bağları güçlendirerek kâğıdın gücünü artırmaktadır. Kuru mukavemet özellikle kâğıt ve panoların kuru hallerindeyken genel dayanıklılıklarını arttırmaya ve bu itibarla aynı dayanıklılığı daha az ağırlıkta elde etmeye ve bitmiş ürünün genel mekanik özelliklerini geliştirmeye odaklı ürünlerdir. Bu özellik, kâğıtta güçlü, fakat kâğıt suyla temasa geçtiğinde geri döndürülebilir bağlar yaratan katkılar vasıtasıyla elde edilmektedi r. - Yaş mukavemet katkıları (Yaş mukavemet) , kağıdın özelliklerini hem yaş hem de kuru halinde daha güçlü kalıcı moleküler bağlar yaratarak geliştirmektedir. Buradaki amaç kullanım sırasında yırtılmayı en aza indirmek için kâğıt ürününün yaş halindeki gerilme direncini arttırmaktır (örnek mutfak kağıdı havlulaştırılması). - Tutkallama katkıları , kağıdın sıvıların penetrasyonuna karşı direncini arttırmak için kullanılmaktadır; bu sayede etkili baskı ve yazıya imkan tanınmaktadır. Tutkallama iç tutkallama ve yüzey tutkallama katkıları olarak ikiye ayrılmaktadır . 18-38/608 -297 4/9 İç tutkallama katkıları , kâğıt üretim surecinin yaş bölümünde kullanılmakta ve kâğıt ürününün lifleri içinde kimyasal olarak etki göstermektedir. Liflerdeki değişiklikler kâğıdın suya olan direnc ini arttırmakta (hidrofobi olarak da bilinmektedir) ve sıvının lifler arasında eşit şekilde dağılımını sağlamaktadır; bu da mürekkebin uygulandığında akmasını engellemektedir. İç tutkallama katkıları rosin, alkil ketene dimerleri ve alkenilsuksinik anhidri t gibi farklı kimyasal bileşikler olarak tanımlanabilecektir. Yüzey tutkallama katkıları , kâğıt ağında ince bir film tabaka oluşturmak içindir. Bu film tabaka tozu azaltır, kâğıt gücünü arttırır ve daha fazla sıvı dayanıklılığı sağlamaktadır. - Renklendirici ler ve parlatıcılar , kağıdın yüzeysel görünüşünü kimyasal olarak değiştirmektedirler. Renklendiriciler özellikle (boyalar ve pigmentler olarak da bilinmektedirler) renkli kâğıt yapmak veya kağıdın sarımtırak dokusunu daha nötr bir beyaz görünüş kazandırmak için kullanılmaktadır. Parlatıcı ultraviyole ve elektromanyetik spektrumun ultraviyole bölgesindeki ışığı emen ve mavimsi floresan tonda ışık yayan kimyasal katkılardır; bunlar ham maddelerden (ağaç) kaynaklanan donuk sarı rengi yok eder ve kağıdı genel b eyaz parlaklığını artırır. - Doku spesyaliteleri, krepleme katkıları (yapışma/bırakma yardımcıları) ve yumuşatıcılar ve bağ çözücüler de dahil olmak üzere nihai ürüne ek bir özellik sağlamaları nedeniyle fonksiyonel kimyasal olarak tanımlanmaktadırlar. G.3.1 .4. Su Arıtma (18) Su arıtma sudaki kirliliğin, mekanik ve kimyasal süreçler neticesinde ortadan kaldırılması ve suyun endüstriyel veya insan kullanımı için daha uygun hale getirilmesi olarak tanımlanabilecektir. (19) Su arıtma kimyasalları , belediyelere yönelik su arıtma kimyasalları ve endüstriyel su arıtma kimyasalları şeklinde alt kırılımlara ayrılabilmektedir. Belediyelere yönelik uygulamalar genellikle saflığa yönelik kapsamlı regülasyonlara uyumlu olmak zorundadır ve arıtım için sıklıkla biyosidler, pıhtılaştı rıcılar ve çökelticiler ve köpük gidericiler gibi kimyasallar gerektirmektedir. Endüstriyel uygulamalar su kaynağına ve istenilen kullanıma göre değişmektedir. Endüstriyel uygulamalarda, belediyelere yönelik su arıtımı için gerekene benzer kimyasal ürünler e ek olarak aşındırma ve kazantaşı önleyici gibi başkaca ürünler de kullanılmaktadır. Ayrımı derinleştiren bir unsur ise belediyelere yönelik uygulamalar için suyun kimyasal arıtımı dışında az ve hatta hiç ek hizmete ihtiyaç duyulmaması, endüstriyel uygula maların ise genellikle teknik olarak bu işte özelleşmiş personelle ihtiyaç duymasıdır. - Endüstriyel Su Arıtma: Endüstriyel atık su arıtımı kimyasalları, girdi/atık su arıtımı kimyasalları ile soğutma ve su kazanı uygulamaları için kimyasallar olarak alt kırılımlara ayrılabilmektedir. SOLENİS soğutma ve su kazanı, elektrik üretimi, çelik, benzin ve gaz, kimyasal işleme, madencilik, petrol rafineciliği, yiyecek ve içecek ile kâğıt ve kâğıt hamuru üretimi dahil olmak üzere çok çeşitli sektörler için girdi/atık su arıtımı kimyasalları ve soğutma ve su kazanı uygulamaları kimyasalları satmaktadır. - Belediyelere Yönelik Su Arıtma: Belediyelere yönelik su arıtma kimyasalları belediyelerce sağlanan içme suyu ve kullanma suyu ile belediyelere yönelik atık suyu arıtmak için kullanılmaktadır. 18-38/608 -297 5/9 G.3.2. İlgili Ürün Pazarı (20) Rekabet Kurulundan İzin Alınması Gereken Birleşme ve Devralmalar Hakkında Tebliğ in (2010/4 sayılı Tebliğ) ekinde yer alan Bildirim Formunda da belirtildiği üzere, ilgili ürün pazarının tespitinde, tüket icinin gözünde fiyatları, kullanım amaçları ve nitelikleri bakımından birbiriyle değiştirilebilir veya ikame edilebilir olarak kabul edilen bütün mal veya hizmetlerden oluşan pazar dikkate alınmakta, tespit edilen pazarı etkileyebilecek diğer unsurlar da d eğerlendirilmektedir. (21) Bildirim konusu işlem , BASF tarafından kontrol edilen BASF DOM iş koluna ait varlıklar ile SOLENİS arasında kurulacak ortak girişim e ilişkindir. Dosya mevcudu bilgilere göre, işlem tarafı teşebbüslerden SOLENİS , Türkiye de retansiyon ve drenaj ürünleri, kirletme kontrolü katkıları, biyosidler/tortu önleyiciler , kuru mukavemet, yaş mukavemet, tutkallama katkıları, doku spesyaliteleri giriş suyu ile atık su arıtımı için su arıtımı, soğutma ve su kazanı uygulamaları için su arıtma kimyasalları alanlarında faaliyet göstermektedir. BASF DOM iş kolu ise doğrudan yaptığı satışlarla kopuk gidericiler ve retansiyon ve drenaj ürünleri, kuru mukavemet , yüzey tutkallama; renklendirici katkılar, yaş mukavemet, renklendirici katkılar, belediye lere yönelik su arı tma satışları kapsamında atık su arı tma kimyasalları satışı gerçekleştirmektedir. (22) Retansiyon ve drenaj katkıları, kâğıt yapımı sırasında ıslak kâğıt hamuru işlenmesinde ve kâğıt yapımında suyun arındırılmasında kullanılmaktadır. Kurul un, ilgili ürün pazarını retansiyon ve drenaj katkıları olarak tanımladığı ve incelediği bir karar bulunmamaktadır. Bununla birlikte Avrupa Komisyonu , ASHLAND/HERCULES kararı kapsamındaki pazar araştırmasındaki bulgularına dayanarak retansiyon ve drenaj katkılarını ayrı bir ürün pazarı olarak değerlendirmesine rağmen ilgili ürün pazarı tanımlamamıştır. (23) Kuru mukavemet katkıları, yoğun olarak kâğıt ve kâğıt hamuru endüstrisinde, ilaç yiyecek endüstrilerinde, viskozite değiştirici, sabitleyici veya koyulaştır ıcı gerektiren ürünlerde kullanılan fonksiyonel kimyasallardır. Kurul , BASF/CIBA4 kararında ilgili ürün pazarlarından birini , sentetik kuru mukavemet kimyasalları olarak tanımlamıştır. Bununla birlikte , doğal ve sentetik kuru mukavemet ürünlerinin birlik te kullanılması, kuru mukavemet alternatifleri arasında geçiş için önemli engeller bulunmaması sebebiyle pazar , kuru mukavemet pazarı olarak değerlendirilebilir. (24) Yaş mukavemet katkıları, kâğıt ve kâğıt hamuru üretiminde kâğıt ıslandığında ya da rutubet ya da nemli koşullara maruz kaldığında kağıdın parçalanmaya karşı direncini artırmak amaçlı kullanılmaktadır. Yaş mukavemet katkıları, yüz mendilleri, kâğıt peçeteler, kâğıt havlular, tuvalet kâğıtları vb. mendil ürünleri, ambalaj, mukavva ve birçok kâğıt cin sinde kullanılmaktadır. Kurul , daha önce yaş mukavemet maddeleri için bir ilgili ürün pazarı tanımlamamıştır. Ancak BASF/CIBA5 kararında Kurul , yaş mukavemet ürünlerinin kuru mukavemet ürünlerinden farklı olduğunu belirtmiştir. (25) Tutkallama maddeleri, kâğı t ve kâğıt hamuru endüstrisinde kâğıt üretimi sırasında sıvı nüfuzuna karşı direnç sağlamak, mürekkebin yayılmasını kontrol etmek ve diğer performansla ilgili özellikleri (pürüzsüzlük ve yüzey gözeneklilerini ve bulanıklığını azaltırken aşınma, kırılganlık , yüzey bitişi, basılabilirdik, yüzey bağ dayanıklılığı) sağlamak için kullanılan fonksiyonel kimyasalların alt kategorisidir. Kâğıt yapımı süreci içerisinde nereye eklendiklerine bağlı olarak tutkallama maddeleri , iç tutkallama maddeleri ve yüzey tutkallama maddeleri olarak ayrılmaktadır. Kullanım amaçlarına 4 Kurul un 20.01.2009 tarihli ve 09 -03/54 -21 sayılı BASF/CIBA kararı. 5 Kurul un 20.01.2009 tarihli ve 09 -03/54 -21 sayılı BASF/CIBA kararı. 18-38/608 -297 6/9 bakıldığında kâğıt yapım sürecinde iç tutkallama maddelerinin makinede safiha oluşumundan önce kimyasalın kağıdın liflerinin iç katmanlarındaki eşit dağılımını sağlamak için hamur bulamac ına karıştırıldığı; yüzey tutkallama maddelerinin, kâğıt yüzeyini safiha oluşumundan sonra tutkallama presinde ya da perdahlama sırasında, kimyasal maddeyi kağıdın dış katmanlarında yoğunlaştırmak için uygulandığı göz önüne alındığında söz konusu sürecin b ir bütün olarak değerlendirilmesi gerekmektedir. Bu kapsamda pazarın tutkallama maddeleri pazarı olarak geniş anlamda ele alınabileceği kanaatine varılmakla birlikte pazar tanımlamasına gerek görülmemiştir. (26) Yukarıdaki açıklamalar çerçevesinde ilgili ürün p azarları , retansiyon ve drenaj katkıları , kuru mukavemet ve yaş mukavemet pazarları olarak belirlenm iştir. G.3.3. İlgili Coğrafi Pazar (27) İlgili Pazarın Tanımlanmasına İlişkin Kılavuz da coğrafi pazar, teşebbüslerin mal ve hizmetlerinin arz ve talebi konusunda faaliyet gösterdikleri, rekabet koşullarının yeterli derecede homojen ve özellikle rekabet koşulları komşu bölgelerden hissedilir derecede farklı olduğu için bu bölgelerden kolayca ayrılabilen bölgeler olarak tanımlanmıştır. Dosya kapsamında , yukarıdaki tanımdan hareketle ilgili coğrafi pazar Türkiye olarak tespit edilmiştir . G.4. Değerlendirme (28) 2010/4 sayılı Tebliğ in 5. maddesinin üçüncü fıkrasında, Bağımsız bir iktisadi varlığın tüm işlevlerini kalıcı olarak yerine getirecek bir ortak girişimin oluşturulması bu maddenin birinci fıkrasının (b) bendi kapsamında bir devralma işlemi olarak kabul edilmektedir düzenlemes i yer almaktadır. Bu çerçevede, bir ortak girişimin 2010/4 sayılı Tebliğ kapsamında bir devralma olarak değerlendirilebilmesi için ortak kontrol ve tam işlevsellik (bağımsız iktisadi varlık) koşullarını taşıması gerekmektedir. (29) Ortak kontrol e ilişkin ol arak, Birleşme ve Devralma Sayılan Haller ve Kontrol Kavramı Hakkında Kılavuz un (Kılavuz) 48. paragrafında; İki ya da daha fazla teşebbüs ya da kişi başka bir teşebbüs üzerinde belirleyici etki uygulama imkânına sahipse ortak kontrolden söz edilecektir. Bu anlamda belirleyici etki bir teşebbüsün stratejik ticari davranışlarını belirleyen eylemleri engelleme yetkisi anlamına gelir. Belirli bir hissedara bir teşebbüste stratejik kararları belirleme yetkisi veren tek kontrolün aksine, ortak kontrolün özelli ği iki ya da daha fazla ana şirketin önerilen stratejik kararları reddetme yetkisinden kaynaklanan kilitleme olasılığıdır. Ortak kontrole sahip hissedarlar ortak girişimin ticari politikasına karar verirken ortak bir anlayışa sahip olmak ve işbirliği yapma k zorundadır. Hissedarlar (ana şirketler) kontrol edilen teşebbüsle (ortak girişim) ilgili önemli kararlarda mutabakata varmak zorundaysa ortak kontrol söz konusudur. ifadeleri yer almaktadır. (30) Bu çerçevede, taraflar arasında imzalanan Hissedarl ar Sözleşme si nin ortak kontrolün varlığına işaret edebilecek nitelikteki maddeleri aşağıda sıralanmaktadır: - Sözleşme nin 2.1. maddesinde , ( ..) düzenlenmiştir. - Sözleşmenin 2.7. maddesine göre , ( ..)6. - Sözleşmenin 2.9. maddesinde , ( ..) yer verilmektedir. - Sözleşmenin 2.7 (b). maddesine göre , ( ..)7. 6 Hissedarlar Sözleşmesi ne göre ( ..) . 7 Hissedarlar Sözleşmesi nde ( ..) belirtilmiştir. 18-38/608 -297 7/9 - Sözleşmenin 2.7 (c) maddesine göre , ( ..) . (31) Bütçeye ilişkin veto hakkı, CEO atanmasına ilişkin veto hakkı Kılavuz un 53. paragrafında yer verilen Ortak kontrol sağlayan veto hakları tipik olarak bütçe, işletme planı, öne mli yatırımlar ya da üst yönetimin atanması gibi kararları içerir ifadesi ve 54. paragrafında yer verilen Ortak kontrolün varlığı için azınlık hissedarının yukarıda söz edilen bütün veto haklarına sahip olması gerekmez. Bu haklardan bazılarının hatta birinin olması yeterli olabilir. Ortak kontrolü elde etmek için bu hakların yeterliliği, veto hakkının tam olarak içeriğine ve ortak girişimin faaliyet alanı içerisinde bu hakkın önemine bağlıdır . ifadeleriyle birlikte değerlendirildiğinde söz konusu işle min BASF ve CD&R tarafından şirketin ortak kontrolü ile sonuçlanacağı dolayısıyla ortak girişimin şartlarından biri olan ortak kontrol unsurunun sağlandığı d eğerlendiri lmektedir. (32) Ortak girişimler bakımından aranan kriterlerden bir diğeri de, işletmenin bağ ımsız bir iktisadi varlık niteliği taşımasıdır. Bu kriter ile ifade edilen temel amaç ortak girişimin, kurucularından bağımsız olarak ilgili pazarda faaliyetlerini kalıcı olarak sürdürebilen ayrı bir teşebbüs olarak tanımlanabilmesini sağlamaktır. Kılavuz un 80. paragrafında belirtildiği üzere; Bir ortak girişimin tam işlevsel bir teşebbüs olabilmesi için operasyonel bakımdan iktisadi bağımsızlığa sahip olması gerekmekte olup bu durum stratejik kararların alınmasında da ana teşebbüslerden bağımsız hareket edebileceği anlamına gelmez. Aksi bir değerlendirmede, ortak kontrol edilen bir teşebbüs hiçbir zaman tam işlevsel bir ortak girişim olarak nitelendirilemeyecek ve dolayısıyla Tebliğ in 5. maddesinin üçüncü fıkrasında belirtilen şart hiçbir zaman yerine ge tirilemeyecektir. Bu nedenle tam işlevsellik kriterinin sağlanabilmesi için ortak girişimin operasyonel bakımdan bağımsız olması yeterlidir . Bir ortak girişimin tam işlevsel olarak kabul edilmesinde aşağıdaki nitelikleri taşıması beklenmektedir : - Bağımsız olarak faaliyet göstermek için yeterli kaynaklara sahip ol ma, - Ana şirketlerin belirli bir işlevi ötesinde faaliyet gösterme, - Satış ve satın alma ilişkilerinde ana şirketlere bağımlı olmama , - Kalıcı olarak faaliyet gösterme. (33) Başvuru konusu ortak girişimin işlem sonrasında aynı pazarda faaliyet gösteren benzer teşebbüslerin normal olarak gösterdiği bütün faaliyetleri göstermeye devam edeceği, günlük operasyonlarını yönetmek için bağımsız bir yönetimi olacağı, kendi bağımsız faaliyetlerini herhangi bir süreye bağlı kalmaksızın tek başına yürütebilmesi için gerekli olan sermaye, personel ve varlıklara (maddi ve maddi olmayan) da erişimi bulunacağı belirtilerek tam işlevsellik şartının sağlandığı ifade edilmiştir. (34) Tam işlevsellik şartı çerçevesinde ortak girişim in bağımsız bir iktisadi varlık olarak faaliyet göstereceği ve Kılavuz da belirtilen ayrı bir teşebbüs olarak tanımlanabilme unsurunu sağladığı anlaşılmaktadır . Dolayısıyla şirketin ortak girişim olmak için gerekli olan iki unsuru da sağladığı , dolayısıyla bildirim konusu işlemin 2010/4 sayılı Tebliğ in 5. maddesi çerçevesinde bir devralma olduğu anlaşılm ıştır. Tarafların ciroları 2010/4 sayılı Tebliğ in 7. maddesinin birinci fıkrasında öngörülmüş olan eşikleri aştığından, bildirime konu işlem izne tabi dir. (35) İşlem den etkilenen pazarlar , tarafların faaliyetleri nin yatay olarak örtüştüğü retansiyon ve drenaj katkıları , kuru mukavemet , yaş mukavemet ve tutkallama maddeleri pazarlarıdır. Bu pazarlarda tarafların sahip olduğu paylar ise aşağıdaki tablolarda sunulmaktadır . 18-38/608 -297 8/9 Tablo 2 : Satış Değeri (TL) Bazında Türkiye Retansiyon ve Drenaj Katkıları Pazar Payları (%) 2015 2016 2017 Şirket Satış Değeri Pazar Payı Satış Değeri Pazar Payı Satış Değeri Pazar Payı Basf DOM ( ..) ( ..) ( ..) ( ..) ( ..) ( ..) Solenis ( ..) ( ..) ( ..) ( ..) ( ..) ( ..) Tablo 3 : Satış Değeri (TL) Bazında Türkiye Kuru Mukavemet Pazar Payları (%) 2015 2016 2017 Şirket Satış Değeri Pazar Payı Satış Değeri Pazar Payı Satış Değeri Pazar Payı Basf DOM ( ..) ( ..) ( ..) ( ..) ( ..) ( ..) Solenis ( ..) ( ..) ( ..) ( ..) ( ..) ( ..) Tablo 4 : Satış Değeri (TL) Bazında Türkiye Yaş Mukavemet Pazar Payları (%) 2015 2016 2017 Şirket Satış Değeri Pazar Payı Satış Değeri Pazar Payı Satış Değeri Pazar Payı Basf DOM ( ..) ( ..) ( ..) ( ..) ( ..) ( ..) Solenis ( ..) ( ..) ( ..) ( ..) ( ..) ( ..) Tablo 5 : Satış Değeri (TL) Bazında Türkiye Tutkallama Maddeleri Pazar Payları (%) 2015 2016 2017 Şirket Satış Değeri Pazar Payı Satış Değeri Pazar Payı Satış Değeri Pazar Payı Basf DOM ( ..) ( ..) ( ..) ( ..) ( ..) ( ..) Solenis ( ..) ( ..) ( ..) ( ..) ( ..) ( ..) (36) Retansiyon ve drenaj katkıları pazarında önemli ve yerleşik rakiplerin olduğu (Kemiro Pyj % ( ..) , Nalco Anadolu % ( ..) ) bilgisi de dikkate alındığında işlem sonrası ulaşılacak pazar payının rekabetçi endişe doğurmayacağı değerlendirilmektedir. (37) Kuru mukavemet pazarında da işlem ile meydana gelecek yoğunlaşmanın rekabet endişesi yaratmaktan u zak olduğu, zira bu pazarda da önemli rakiplerin (Cargill % ( ..) , Amylum % ( ..) , Sunar % ( ..) ve TAT % ( ..) ) bulunduğu ve bunların rekabet baskısı yarattığı görülmektedir. (38) Yaş mukavemet pazarında ise işlem sonrası ulaşılacak pazar payı başkaca unsurların da varlığı halinde hakim durumda bulunma varsayımına neden olacak kritik pazar payı eşiğine yaklaşmakta ise de, işlemin yol açacağı yoğunlaşma seviyesi artışının küçük olduğu görülmektedir. Taraflarca sunulan bilgiye göre, bu pazarda Akkim (% ( ..) ) ve Setaş (% ( ..) ) gibi yerli oyuncular bulunmaktadır ve bu oyuncular müşterilere yakınlığı nedeniyle lojistik avantajına sahip olduğu gibi, daha tercih edilebilir fiyat sunabilmektedir. Ayrıca SOLENİS in yaş mukavemet için ana müşterilerinin (Aktül Kağıt, Europap Tezol Kağıt, Eczacıbaşı) önemli derecede dengeleyici alıcı gücü bulunduğu ifade edilmektedir. Bu bilgiler ışığında işlemin rekabet endişesi doğurmayacağı sonucuna varılmaktadır. (39) Tutkallama maddeleri pazarında SOLENİS yalnızca iç tutkallama maddelerinde, BASF DOM iş kolu ise yalnızca yüz ey tutkallama maddelerinde faaliyet göstermektedir ve bu açıdan faaliyetleri tam olarak örtüşmemektedir. Ayrıca tarafların karşısında Kemira (%( ..) ) ve Diper (% ( ..) ) gibi önemli rakipler yer almaktadır. Bu bilgi de dikkate alındığında, işlemin rekabet üz erinde olumsuz etki doğurmayacağı değerlendirilmektedir . (40) Bu değerlendirmeler çerçevesinde, bildirim konusu işlemin 4054 sayılı Rekabetin Korunması Hakkında Kanun un 7. maddesi çerçevesinde bir hâkim durumun 18-38/608 -297 9/9 yaratılması veya mevcut bir hâkim durumun güçlend irilmesi sonucunu doğurmayacağı kanaatine varılmıştır . H. SONUÇ (41) Düzenlenen rapora ve incelenen dosya kapsamına göre, bildirim konusu işlemin 4054 sayılı Kanun un 7. maddesi ve bu maddeye dayanılarak çıkarılan 2010/4 sayılı Rekabet Kurulundan İzin Alınması Gereken Birleşme ve Devralmalar Hakkında Tebliğ kapsamında izne tabi olduğuna; işlem sonucunda aynı Kanun maddesinde yasaklanan nitelikte hakim durum yaratılmasının veya mevcut hakim durumun güçlendirilmesinin ve böylece rekabetin önemli ölçüde azaltılması nın söz konusu olmaması nedeniyle işleme izin verilmesine, gerekçeli kararın tebliğinden itibaren 60 gün içinde Ankara İdare Mahkemelerinde yargı yolu açık olmak üzere, OYBİRLİĞİ ile karar verilmiştir .