Rekabet Kurumu Başkanlığından; REKABET KURULU KARARI Dosya Sayısı : 2013 -3-64 (Devralma) Karar Sayısı : 13-59/83 2-354 Karar Tarihi : 24.10.2013 A. TOPLANTIYA KATILAN ÜYELER Başkan : Prof. Dr. Nurettin KALDIRIMCI Üyeler : Kenan TÜRK, Dr. Murat ÇETİNKAYA Reşit GÜRPINAR, Fevzi ÖZKAN B. RAPORTÖRLER : Hakan Deniz KARAKOÇ, Didem ULUÇ, İbrahim Hilmi KOÇAK C. BİLDİRİMDE BULUNAN : - Yıldız Holding A.Ş. Temsilcisi: Av. Ayşegül ÖZFINDIK Kısıklı Mah. Ferah Ca d. No:1 Üsküdar/İstanbul (1) D. DOSYA KONUSU:
Rekabet Kurumu Başkanlığından; REKABET KURULU KARARI Dosya Sayısı : 2013 -3-64 (Devralma) Karar Sayısı : 13-59/83 2-354 Karar Tarihi : 24.10.2013 A. TOPLANTIYA KATILAN ÜYELER Başkan : Prof. Dr. Nurettin KALDIRIMCI Üyeler : Kenan TÜRK, Dr. Murat ÇETİNKAYA Reşit GÜRPINAR, Fevzi ÖZKAN B. RAPORTÖRLER : Hakan Deniz KARAKOÇ, Didem ULUÇ, İbrahim Hilmi KOÇAK C. BİLDİRİMDE BULUNAN : - Yıldız Holding A.Ş. Temsilcisi: Av. Ayşegül ÖZFINDIK Kısıklı Mah. Ferah Ca d. No:1 Üsküdar/İstanbul (1) D. DOSYA KONUSU: Yıldız Holding A.Ş. tarafından Adapazarı Şeker Fabrikası A.Ş. hisselerinin %98,79 unun Asya Katılım Bankası A.Ş. den devralınması işlemine izin verilmesi talebi . (2) E. DOSYA EVRELERİ: Kurum kayıtlarına 25.09.201 3 tarih ve 6757 sayı ile giren bildirim üzerine düzenlenen 11.10.2013 tarih ve 2013 -3-64/Öİ sayılı Birleşme/Devralma Ön İnceleme Raporu görüşülerek karara bağlanmıştır. (3) F. RAPORTÖRLERİN GÖRÜŞÜ: İlgili raporda özetle; bildirime konu işleme izin verilmesi gerektiği kanaat ve sonucuna ulaşıldığı ifade edilmiştir. G. İNCELEME VE DEĞERLENDİRME G.1. Taraflar G.1.1. Devralan: Yıldız Holding A.Ş. (Yıldız Holding ) (4) Yıldız Holding , bisküvi, kek, çikolata ve çikolata kaplamalı ürünler, margarin ve sıvı yağ, mutfak ür ünleri, süt ve sütlü ürünler, içecek ve dondurulmuş ürünler, toptan ticaret, ambalaj, kişisel bakım, doğrudan pazarlama, gayrimenkul ve finans alanlarında faaliyet göstermekte olup , ortaklık yapısı na aşağıda yer verilmiştir . Tablo 1. Yıldız Holding in Hiss edarlık Yapısı Hissedarlar Oran (%) Kökler Yatırım Holding A.Ş. ( ..) Üs Holding A.Ş. ( ..) Orhan ÖZOKUR ( ..) Ali ÜLKER ( ..) Ahsen ÖZOKUR ( ..) Ahmet ÖZOKUR ( ..) Ömer ÖZOKUR ( ..) Murat ÜLKER ( ..) Fatma Betül ÜLKER ( ..) Yahya ÜLKER ( ..) TOPLAM 100,00 13-59/83 -354 2 / 4 G.1.2. Devreden: Asya Katılım Bankası A.Ş. ( Bank Asya ) (5) Bank Asya , Türkiye'nin altıncı özel finans kurumu olarak 1996 yılında faaliyetlerine başlamış, tabana yayılmış yerli sermayeye dayanan, çok ortaklı bir yapısı olan, faizsiz bankacılığın gereklerine uyarak üretime destek olmayı amaç edinerek faaliyetlerini sürdüren bir şirket olup, ortaklık yapısı na aşağıda yer verilmiştir . Tablo 2. Bank Asya nın Hissedarlık Yapısı Hissedarlar Oran (%) Ortadoğu Tekstil Tic. San. A.Ş. ( ..) Forum İnşaat D ekorasyon Turizm San. ve Tic. A.Ş. ( ..) Osman Can PEHLİVAN ( ..) BJ Tekstil Tic. ve San. A.Ş. ( ..) Abdulkadir KONUKOĞLU ( ..) Diğer Ortaklar ( ..) Halka Açık ( ..) TOPLAM 100,00 G.1.3. Devrin Konusu: Adapazarı Şeker Fabrikası A.Ş. ( Adapazarı Şeke r) (6) Adapazarı Şeker , kristal şeker üretimi yanında şeker üretimi artıklarından elde edilen yan ürün melas, yaş küspe, pancar kuyruğu üretimiyle iştigal etmekte dir. G.2. İlgili Pazar G.2.1. Şeker Mevzuatı (7) Ülkemizde, şeker ürünleri için 19.04.2001 tarih ve 24378 sayılı Resmi Gazetede yayımlanarak yürürlüğe giren 4634 sayılı Şeker Kanunu (4634 sayılı Kanun) kabul edilmiştir. (8) 4634 sayılı Kanun un birinci maddesinde , 4634 sayılı Kanun un amacının yurt içi talebin yurt içi üretimle karşılanması ve gerektiğinde ih racata yönelik olarak Türkiye de şeker rejiminin, şeker üretimindeki usul ve esaslar ile fiyatlandırmanın, pazarlama şart ve yöntemlerinin düzenlenmesi olduğu, 7. maddesinde ise bu amacın gerçekleştirilmesi için Şeker Kurumunun yetkilendirildiği ifade edil mektedir. (9) 4634 sayılı Kanun un 2. maddesinde şirket Bir veya birden fazla sayıda şeker fabrikasını bünyesinde bulunduran ve/veya işleten tüzel kişilik olarak tanımlanmıştır. Bu bakımdan kararda şeker üreten teşebbüsler için şirket ifadesi kullanıl mıştır. (10) Şeker Kurumu, 4634 sayılı Kanun un 3. maddesi uyarınca, yurt içi şeker talebi ile fabrikaların işleme ve üretim kapasitelerini göz önünde bulundurarak her yıl şirketlerin A ve B1 kotalarını belirlemektedir. Yine aynı maddede piyasaya yeni girecek olan teşebbüslerin veya şirketlerin yeni bir fabrika kurabilmeleri veya mevcut fabrikaların kapasitelerini arttırabilmeleri için Şeker Kurulundan izin alınması gerektiği belirtilmektedir . G.2.2. İlgili Ürün Pazar ı (11) 21.01.2010 tarih ve 10 -08/65 -29 sayılı Kurul ka rarında ilgili ürün pazarının ham madde alım pazarı ve nihai ürün pazarı olarak iki şekilde ele alınması gerektiği belirtilm iştir. Şeker fabrikaları ham madde olarak şeker pancarını kullanmaktadır ve ülkemizde şeker kamışı üretimi olmadığı ndan bu anlamda a lternatifi yoktur . Benzer şekilde 20.09.2004 tarih ve 04 - 60/858 -201 sayılı Kurul kararında nişasta ve nişasta bazlı sektörler grubunun gerek ana ham maddesinin mısır olması, gerekse de kullanım alanlarının baklava, helva, dondurma, 1 4634 sayılı Kanun un 2. maddesinde A kotası Yurt içi talebe göre üretilen ve pazarlama yılı içinde iç pazara verilebilen şeker miktarı , B kotası A kotasının belli bir oranına tekabül eden ve güvenlik payı için bulundurulmak üzere üretilen şeker miktarı ve C kotası ise A ve B kotaları dışında üretilen ve yurt içinde pazarlanamayan şeker ile işlenmek üzere ihraç kaydıyla temin edilen ham ve beyaz şekeri ifade etmektedir. 13-59/83 -354 3 / 4 unlu mamuller, sakız, re çel vb. alanlarda ağırlıklı olarak endüstriyel amaçlı kullanılması nedeniyle sakkaroz kökenli tatlandırıcılar ile nişasta kökenli tatlandırıcıların ayrı pazarlarda ele alınması gerektiği belirtilmiştir. (12) Ayrıca sakkaroz kökenli şeker, üretime katılan şeker pancarının belirli bir oranından elde edilmekte ve aynı şekilde işlenen pancarın %3 -4 ü kadar melas üretimi yapılmaktadır. Bu kapsamda melas üretimi şeker pancarı payına paralel olacağından ayrıca değerl endirmeye gerek görülmemiştir. Yan ürünlerden biri olan küspenin de hayvan yemi olarak kullanılması sebebiyle, alternatifleri olmasından dolayı tek başına bir pazar olarak ele alınmamıştır. (13) Yukarıda verilen bilgiler doğrultusunda ilgili ürün pazarları ham madde alım pazarı bakımından şeker pancarı ve nihai ürün pazarı bakımından sakkaroz kökenli şeker olarak belirlenmiştir . (14) Şeker Kurumunun varlığı sonucu, şeker pancarı alım pazarı tümüyle düzenlenmiş olup, bu sebeple mevcut dosya kapsamında yapılan değe rlendirme, nihai ürün pazarına ( sakkaroz kökenli şeker) yönelik olacaktır . G.2.3. İlgili Coğrafi Pazar (15) Şeker Kurumunun her şeker fabrikasının şeker pancarı alımı yapabileceği bölgeleri belirleyen düzenlemeleri nedeniyle ilgili coğrafi pazarlar şeker pancar ı için alım yapılan bölgeler , sakkaroz kökenli şeker için ise satışların tüm ülkeye yapılabilmesinin mümkün olması nedeniyle Türkiye olarak belirlenmiştir . G.3. Yapılan Tespitler ve Hukuki Değerlendirme (16) Bildirim konusu işlem, ciro eşikleri bakımından 2 010/4 sayılı Rekabet Kurulundan İzin Alınması Gereken Birleşme ve Devralmalar Hakkında Tebliğ (2010/4 sayılı Tebliğ) kapsamında olan bir devralma işlemidir. (17) Dosya içeriğinden, işlem taraflarının 2012 yılı cirolarının , Rekabet Kurulundan İzin Alınması Gere ken Birleşme ve Devralmalar Hakkında Tebliğ de Değişiklik Yapılmasına Dair Tebliğ (2012/3 sayılı Tebliğ) ile değişik 2010/4 sayılı Tebliğ in 7. maddesinin birinci fıkrasının (b) bendinde öngörül en eşikleri aştığı anlaşıldığı ndan , bildirime konu işlem izne tabidir. (18) Yıldız Holding in, Asya Katılım Bankası A.Ş. nin Adapazarı Şeker deki %98,79 oranındaki hissesini devralması ile birlikte oluşacak ortaklık yapısı na aşağıda yer verilmiştir. Tablo 3. Adapazarı Şeker in Devralma Öncesi ve Sonrası Ortaklık Yapısı Devralma Öncesi Devralma Sonrası Hissedar Hisse Oranı (%) Hissedar Hisse Oranı (%) Asya Katılım Bankası A.Ş. ( ..) Yıldız Holding A.Ş. ( ..) Amasya Şeker Fabrikası A.Ş. ( ..) Amasya Şeker Fabrikası A.Ş. ( ..) S.S. Eskişehir Pancar Ekicileri Koop. ( ..) S.S. Eskişehir Pancar Ekicileri Koop. ( ..) S.S. Alpullu Pancar Ekicileri Koop. ( ..) S.S. Alpullu Pancar Ekicileri Koop. ( ..) Gerçek Kişiler Toplamı ( ..) Gerçek Kişiler Toplamı ( ..) TOPLAM 100,00 TOPLAM 100,00 (19) Bu çerçevede, işlem sonrasında dev re konu şirketin kontrolünün Yıldız Holding e geçmesiyle birlikte şirketin kontrolünde kalıcı değişiklik meydana gelecektir . (20) Adapazarı Şeker in üretilen kristal şeker baz alındığında toplam sakkaroz kökenli şeker pazarı içerisindeki payı nın 2012 yılı itiba rıyla sadece % ( ..) olduğu dosya içeriğinden anlaşılmıştır. Diğer yandan Yıldız Holding in bu pazarda herhangi bir faaliyeti olmadığından, işlem neticesinde nihai ürün pazarı olan sakkaroz kökenli şeker pazarında 13-59/83 -354 4 / 4 Adapazarı Şeker in devrinden kaynaklanan her hangi bir yoğunlaşma artışı söz konusu olmayacaktır. Benzer bir durum , ham madde pazarı olarak değerlendirilen şeker pancarı pazarı bakımından da geçerlidir. (21) Öte yandan, dosya içeriğinden anlaşıldığı üzere yüksek pazar payına sahip rakiplerin varlığı ve ül kemizde şeker piyasasındaki satış kanallarının çeşitliliği dikkate alındığında, devre konu işlem sonrasında Hızlı Tüketim Malları (HTM ) perakendeciliği pazarında iştirakleri (Şok Marketler Ticaret A.Ş., Şok Perakende Mağazacılık Tic. A.Ş. ve Onur Ekspres M ağazacılık A.Ş. nin organize HTM perakendeciliğinde pazar payı 2012 yılı itibarı yla toplam % ( ..) dir.) bulunan Yıldız Holding in faaliyet gösterdiği alt pazar bakımından rekabeti kısıtlayıcı etki doğurmayacağı kanaatine varılmıştır. H. SONUÇ (22) Düzenlenen ra pora ve incelenen dosya kapsamına göre; bildirim konusu işlemin 4054 sayılı Kanun un 7. maddesi ve bu maddeye dayanılarak çıkarılan 2010/4 sayılı Rekabet Kurulundan İzin Alınması Gereken Birleşme ve Devralmalar Hakkında Tebliğ kapsamında izne tabi olduğu na; işlem sonucunda aynı Kanun maddesinde yasaklanan nitelikte hakim durum yaratılmasının veya mevcut hakim durumun güçlendirilmesinin ve böylece rekabetin önemli ölçüde azaltılmasının söz konusu olmaması nedeniyle işleme izin verilmesine OYBİRLİĞİ ile kar ar verilmiştir .