Rekabet Kurumu Başkanlığından, REKABET KURULU KARARI Dosya Sayısı : 2010 -1-146 (Önaraştırma ) Karar Sayısı : 10-52/976-344 Karar Tarihi : 05.08.2010 A. TOPLANTIYA KATILAN ÜYELER Başkan : Prof. Dr. Nurettin KALDIRIMCI 10 Üyeler : Doç. Dr. Mustafa ATEŞ, Mehmet Akif ERSİN İsmail Hakkı KARAKELLE , Doç. Dr. Cevdet İlhan GÜNAY, Murat ÇETİNKAYA, Reşit GÜRPINAR B. RAPORTÖR LER : Harun ULU, Harun GÜNDÜZ C. ŞİKAYET EDEN : - Abdülaziz ÖZER ve - Çelebi ÖZER Temsilcisi: Av. Mustafa Hakan BATTALOĞLU Yenidoğa
Rekabet Kurumu Başkanlığından, REKABET KURULU KARARI Dosya Sayısı : 2010 -1-146 (Önaraştırma ) Karar Sayısı : 10-52/976-344 Karar Tarihi : 05.08.2010 A. TOPLANTIYA KATILAN ÜYELER Başkan : Prof. Dr. Nurettin KALDIRIMCI 10 Üyeler : Doç. Dr. Mustafa ATEŞ, Mehmet Akif ERSİN İsmail Hakkı KARAKELLE , Doç. Dr. Cevdet İlhan GÜNAY, Murat ÇETİNKAYA, Reşit GÜRPINAR B. RAPORTÖR LER : Harun ULU, Harun GÜNDÜZ C. ŞİKAYET EDEN : - Abdülaziz ÖZER ve - Çelebi ÖZER Temsilcisi: Av. Mustafa Hakan BATTALOĞLU Yenidoğan Mah. Bankalar Cad. Akbank Yanı Kat:1 Kırıkkale 20 D. HAKKINDA ÖNARAŞTIRMA YAPILAN : Kalegaz Petrol Ürünleri Tic. San. A.Ş. Çankaya Cad. 10/9 Çankaya/Ankara E. DOSYA KONUSU: Kalegaz Petrol Ürünleri A.Ş. nin Abdülaz iz ÖZER ve Çelebi ÖZER ile arasındaki sözleşmeye dayanarak hakim durumunu kötüye kullandığı iddiası . F. DOSYA EVRELERİ: Kurum kayıtlarına 02.06.2010 tarih ve 4369 sayı ile giren 30 başvuru üzerine hazırlanan 09.06.2010 tarih ve 2010 -1-146/İİ-10-264.HU sayılı İlk İnceleme Raporu , 11.06.2010 tarihli Kurul toplantısında görüşülmüş ve 4054 sayılı Rekabetin Korunması Hakkında Kanun un 4. ve 6. maddelerinin ihlaline ilişkin bir soruşturma açılmasına gerek olup olmadığının belirlenmesi amacıyla, Kanun'un 40/1. madde si uyarınca önaraştırma yapılmasına karar verilmiştir. Bunun üzerine düzenlenen 20.07.2010 tarih ve 2010 -1-146/ÖA-10-264.HU sayılı Önaraştırma Rapo ru 22.07.2010 tarih ve REK.0.05.00.00 -110/277 sayılı Başkanlık önergesi ile 10 -52 sayılı Kurul toplantısında görüşülerek karara bağlanmıştır. G. İDDİALARIN ÖZETİ: Şikâyetçilerin vekili tarafından yapılan başvuruda özetle; 40 - Müvekkillerin maliki olduğu, Kırıkkale İli ndeki istasyonla ilgili olarak Kalegaz Petrol Ürünleri Tic. San. A.Ş. (Kalegaz) ile 15.03.2007 tar ihinde bayilik sözleşmesi yapıldığı ve bu bayilik sözleşmesine ek olarak 29.11.2007 tarihli bir protokol imzalandığı, - Müvekkillerin yapılan sözleşme ve protokolü, mevzuata aykırı oldukları gerekçesiyle, 19.09.2008 tarihli fesih ihbarnamesiyle feshettiği, - Şikayet olunanın anılan feshi ihbar üzerine Ankara 4. Asliye Ticaret Mahkemesi nde müvekkil aleyhine 100.000 TL cezai şart ile 150.000 Amerikan Doları tutarında maddi tazminat talep eden bir dava açtığı, 10-52/976 -344 2 - Şikayet olunanın hâkim durumda olmasından faydalanar ak sözleşme şartlarını 50 dayattığı ve mahkemede dava açığı ifade edilerek, 4054 sayılı Kanun a aykırı olarak talep edilen cezai şart ve maddi tazminatın alınamayacağına ve müvekkilin borçlu olmad ığına karar verilmesi talep edilmektedir. H. RAPORTÖR LERİN GÖRÜ ŞÜ: İlgili raporda ; şikâyet konusu iddialara yönelik olarak 4054 sayılı Kanun un 41. maddesi uyarınca soruşturma açılmasına gerek olmadığı ve şikâyetin reddedilmesinin uygun olacağı görüşü ifade edilmiştir. I. İNCELEME VE DEĞERLENDİRME I.1. Hakkında İncel eme Yapılan Teşebbüs (Kalegaz) 60 Dosyadaki bilgilere göre, hakkında inceleme yapılan Kalegaz ın esas faaliyet konusu sıvılaştırılmış petrol gazının (LPG) temini, stoklanması, dolumu ile tüplügaz ve otogaz olarak dağıtımı ve tüketiciye ulaştırılmasıdır. Söz k onusu teşebbüs bu faaliyetlerini, EPDK dan almış olduğu LPG dağıtıcı lisansı kapsamında sürdürmektedir. I.2. İlgili Pazar Taraflar arasındaki Bayilik Sözleşmesi nin kapsamı dikkate alınarak, dosya özelinde ilgili ürün pazarı, Oto-LPG ; ilgili ürünün dağıtım faaliyetlerinin yurt çapında gerçekleştirilmesi ve ilgili hizmetler bakımından rekabet şartlarının farklılaşmasına neden olacak bir unsur bulunmaması nedeniyle ilgili coğrafi pazar ise, Türkiye olarak kabul edilmiştir. 70 I.3. Yapıla n Tespitler ve Değerlendirme Dosya kapsamında rekabet hukukuna ilişkin şikâyet konusu iddiaların Kanun un 6. maddesi anlamında bir kötüye kullanma olarak değerlendirilebilmesi için öncelikli olarak, Kalegaz ın ilgili ürün pazarı olan Oto -LPG pazarında hâkim durumda bulunup bulunmadığının tespit edilmesi gerekmektedir. Zira bu tespitin olumsuz olması halinde, başka bir değerlendirme yapmaya ihtiyaç bulunmamaktadır. Dosyadaki bilgilere göre, 2009 yılı için Türkiye genelinde bazı dağıtıcıların ürün bazındaki p azar payı verileri incelendiğinde, Kalegaz ın Oto -LPG pazarındaki pazar payının %0,21 olduğu görülmektedir1. 2010 yılının ilk çeyreğinde ise Kalegaz ın ilgili pazardaki payının %0,27 seviyesinde olduğu anlaşılmaktadır2. Ayrıca gerek LPG 80 pazarındaki toplam pazar payı, gerekse Oto-LPG pazarlarındaki pazar payları açısından Aygaz ın ilk sırada yer aldığı, pazarda faaliyet gösteren teşebbüslerden pazar payı itibariyle ilk 4 sırada yer alan teşebbüslerin toplamda yaklaşık %50, ilk 10 sırada yer alanların ise top lamda %78 civarında pazar payına sahip olduğu görülmektedir. Rekabet Kurulunun, hâkim durumun kötüye kullanılmasına ilişkin olarak yerleşmiş uygulamaları ile ortaya konulan kriterler çerçevesinde, ilgili pazarlarda faaliyet gösteren teşebbüslerin pazar pa yları, rakiplerin sayısı ve konumu, ilgili pazara giriş koşulları ve sektöre yönelik yakın tarihli incelemeler dikkate alındığında Kalegaz ın, ilgili pazarda hâkim durumda bulunmadığı değerlendirilmektedir3. Bütün bu nedenlerle, şikâyet 90 olunan hususların 4 054 sayılı Kanun un 6. maddesi anlamında hâkim durumun kötüye kullanılması olarak değerlendirilemeyeceği kanaatine ulaşılmıştır. 1 EPDK, LPG Piyasası 2009 Yılı Sektör Raporu, s. 17 2 EPDK, 2010 yılı Ocak -Mart Dönemi LPG Piyasası Raporu, s. 4 http:// www.epdk.org.tr/yayin_rapor/lpg/2010/2010OcakMart.pdf 3 01.10.2009 tarih ve 09 -43/1093 -274 sayılı Rekabet Kurulu kararı. 10-52/976 -344 3 Diğer taraftan, şikâyet dilekçesinde ifade edilen, ancak rekabet hukukuna konu olmayan diğer hususların Kanun kapsamında incel eme olanağı bulunmamaktadır. Yukarıda yer verilen gerekçelerle şikâyet konusuna ilişkin olarak 4054 sayılı Kanun çerçevesinde bir soruşturma açılmasına gerek olmadığı ve şikâyetin reddedilmesinin uygun olacağı sonucuna varılmıştır . J. SONUÇ Düzenlenen rap ora ve incelenen dosya kapsamına göre ; dosya konusu iddialara yönelik olarak 4054 sayılı Kanun un 41. maddesi uyarınca soruşturma açılmasına gerek 100 olmadığına; şikayet dilekçesinde ifade edilen diğer hususların Kanun kapsamında inceleme olanağının bulunmadığ ına, şikayetin reddine OYBİRLİĞİ ile karar verilmiştir. .