2025/1115774 İhale Kayıt Numaralı "170 ve 420 kV Enerji İletim Hatlarında Muhtelif Malzeme Montaj-Demontajı İşi" İhalesi
Toplantıya Katılan Üyeler BAŞVURU SAHİBİ: Ays Enerji Yatırım Sanayi ve Ticaret Anonim Şirketi , İHALEYİ YAPAN İDARE: TEİAŞ 18. Bölge Müdürlüğü , BAŞVURUYA KONU İHALE: 2025/1115774 İhale Kayıt Numaralı “ 170 ve 420 Kv Enerji İletim Hatlarında Muhtelif Malzeme Montaj-Demontajı İşi ” İhalesi KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME: TEİAŞ 18. Bölge Müdürlüğü tarafından 29.08.2025 tarihinde açık ihale usulü ile gerçekleştirilen “ 170 ve 420 Kv Enerji İletim Hatlarında Muhtelif Malzeme Montaj-Demontajı İşi ” ihalesine ilişkin olarak Ays Enerji Yatırım Sanayi ve Ticaret Anonim Şirketi nin 31.12.2025 tarihinde yaptığı şikâyet başvurusunun, idarenin 07.01.2026 tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibince 14.01.2026 tarih ve 205603 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 14.01.2026 tarihli dilekçe ile itirazen şikâyet başvurusunda bulunulmuştur. Başvuruya ilişkin olarak 2026/165 sayılı itirazen şikâyet dosyası kapsamında yapılan inceleme neticesinde esas inceleme raporu tanzim edilmiştir. KARAR: Esas inceleme raporu ve ekleri incelendi. İtirazen şikâyet dilekçesinde özetle, ihalenin 1’inci kısmında ekonomik açıdan en avantajlı teklif sahibi olarak belirlenen isteklinin aşırı düşük teklif açıklamalarının mevzuata uygun olmadığı, şöyle ki; a) Amortisman maliyeti yönünden ihale dokümanında yer alan düzenlemeler çerçevesinde sözleşmeye konu işin yerine getirilmesinde hizmet alımı süresince 5 adet aracın hizmet alımı kapsamında çalıştırılacağı, model yılı ve özellikleri yönünden anılan kriterleri sağlamayan, gerçekleştirilecek hizmete uygun olmayan araçlar üzerinden yapılan açıklamaların mevzuata uygun olmadığı, istekli tarafından bazı araçların amortisman üzerinden açıklamalarının yapıldığı, amortisman maliyetinin serbest muhasebeci mali müşaviri tarafından düzenlenmiş amortisman payı tespit tutanağı ile tevsik edilmesi gerektiği, isteklinin açıklamaları kapsamında sunduğu amortisman tutanağının YMM ya da serbest muhasebeci mali müşavir tarafından %20 amortisman oranı üzerinden kaşe ve imza edilmediği, isteklinin öz malı olarak maliyetlerini açıkladığı araçlardan bazılarına ait maliyetlerin satın alma fiyat teklifi ile açıklamasının kabul edilemeyeceği, ihale tarihi itibariyle sahip olunmayan araca fiyat teklifi üzerinden amortisman uygulanamayacağı, bir yıllık amortisman maliyeti üzerinden gün sayısına oranlanmak suretiyle eksik şekilde gerçekleştirilen amortisman maliyetinin kabul edilemeyeceği, araç kiralama maliyeti yönünden ihale dokümanında yer alan düzenlemeler çerçevesinde işin en az 5 adet araç ile 180 gün olarak gerçekleştirileceği, sözleşme ve Teknik Şartname düzenlemelerinde yer alan özelliklere aykırı ve eksik miktarlar üzerinden kiralama maliyetinin açıklandığı, kiralama fiyat teklifinde yer verilen kiralama süreleri ile araçların iş süresince çalışacakları toplam sürelere ilişkin verilerinin uyumlu olmadığı, en az 5 araç ile hizmetin gerçekleştirileceği, isteklinin eksik gün sayıları üzerinden hatalı hesaplama yaptığı, 180 günün altında yapılan kiralama açıklaması uygun olmadığı, tek bir araç yönünden bir gün üzerinden alınan kiralama fiyat tekliflerinin işin tamamı yönünden maliyeti tevsik etmeyeceği, sigorta, işçilik, MTV ve akaryakıt gibi bazı maliyet bileşenlerinin kiralama maliyetinin içerisine dahil edildiği, söz konusu maliyetlerin her birinin ayrı bir maliyet kalemine karşılık geldiği, ilgili alanda faaliyet gösteren firmalardan fiyat tekliflerinin alınmasının zorunlu olduğu, amortisman ve kiralama fiyat teklifi için istekli tarafından sunulan belgelerde belirtilen araçların sigorta ve akaryakıt maliyetleri için sunulan belgelerde ya eksik şekilde yer aldığı, ya model yılının farklılaştırıldığı ya da hiç yer verilmediği, sunulan belgelerin araç maliyetleri bağlamında uyumlu olmadığı, b) Araç akaryakıt maliyeti yönünden ihale dokümanında araçların günlük gerçekleştirecekleri taşıma ile ilgili herhangi bir mesafe bilgisine yer verilmediği, ancak Teknik Şartname’nin 1’inci maddesinden işin gerçekleştirileceği yerlerin Adana, Mersin, Hatay ve Osmaniye sınırları içerisinde olduğunun anlaşıldığı, anılan illerin Teiaş 18. Bölge Müdürlüğüne olan uzaklıklarına göre ortada bulunan ilçeleri üzerinden değerlendirildiğinde Osmaniye – Kadirli için 102 km, Hatay - Antakya için 192 km, Adana – Feke için 122 km ve Mersin – Silifke için 167 km mesafe bulunduğu, ortalama mesafenin 145,75 km olarak hesaplandığı, araçların şehir içi yapacağı mesafe de dikkate alındığında günlük mesafenin 165 km üzerinden değerlendirilmesi gerektiği, bu çerçevede araçların sözleşme süresi olan 180 gün boyunca günlük gidiş geliş kat edeceği mesafe dikkate alınarak toplam 297.000 km üzerinden akaryakıt maliyetinin hesaplanması gerektiği, eksik km üzerinden akaryakıt maliyetinin açıklandığı, Araç tipleri dikkate alınmaksızın yapılan akaryakıt maliyeti açıklamalarının uygun olmadığı, araçların şehir içi trafikte ortalama olarak 100 kilometrede ne kadar akaryakıt sarfiyatlarının bulunduğuna yönelik katalog sunulmadan ya da yetkili servislerinden beyan yazısı alınmadan yapılan açıklamanın uygun olmadığı, bazı araçlar yönünden alınmış beyan yazısının ise düşük değer olan şehir dışı tüketim değerlerini göstermesi nedeniyle bu değerler üzerinden hesaplama yapılmasının uygun olmadığı, akaryakıt beyan yazıları ile yapılan açıklamada beyan yazısını veren firmaların söz konusu aracın yetkili satıcı ya da yetkili servisi olduğunu gösterir belgelerin sunulmadığı, beyan yazısı alınmış olan bazı araçlar yönünden araçların marka, model, taşıma kapasitesi ve motor gücüne yer verilmeksizin ortalama akaryakıt tüketimi bilgisinin beyan edildiği, ancak kiralama fiyat teklifinde belirtilmemiş araçlar yönünden söz konusu beyan yazılarının geçerliliğinin bulunmadığı, Açıklamanın Kamu İhale Genel Tebliği’nin 79.2.7’nci maddesine göre ilan ile ihale tarihi arasında EPDK fiyatlarının % 90’ının altında olmadığı, c) Sac levha maliyeti yönünden birim fiyat teklif cetveli göz önünde bulundurulduğunda tek devre 75 direğe 3 adet 12 kg üzerinden 2.700 kg ve çift devre 34 direğe 6 adet 12 kg üzerinden 2.448 kg sac levha kullanılacağı, sac levha maliyetine ilişkin açıklama yapılmaması veya eksik miktar üzerinden açıklama yapılmasının açıklamanın reddini gerektirdiği, kuşkonmaz maliyeti yönünden birim fiyat teklif cetveli göz önünde bulundurulduğunda tek devre için 3 adet olmak üzere 225 adet, çift devre için 6 adet olmak üzere 204 adet kuşkonmaz kullanılacağı, kuşkonmaz maliyetine ilişkin açıklama yapılmaması veya eksik miktar üzerinden açıklama yapılmasının açıklamanın reddini gerektirdiği, d) Kiralama, yemek, konaklama, sac levha ve kuşkonmaz fiyat tekliflerinin tespit tutanaklarına ilişkin olarak bazı fiyat tekliflerinin ekinde tespit tutanaklarının sunulmadığı, tutanağın ekinde sunulan belgelerden imza beyannamesinin şirket müdürüne ait olmaması, ticaret sicil gazetesinin şirket müdürü yerine ortakları gösteriyor olması, mali müşavirin faaliyet belgesinin süresinin geçmiş olması ve faaliyet belgesine yer verilmemiş olması nedeniyle açıklamanın reddedilmesi gerektiği, tespit tutanaklarının tarih ve sayılarının fiyat teklifi ile uyuşmadığı, tutanakların Kamu İhale Genel Tebliği’nin 79.2.4’üncü maddesi gereğince 2025 yılının ocak ve haziran ayları aralığında bulunması gerekirken bu tarihler dışında olduğu, bu tarihler arasındaki faturaların kayıtlı olduğu yevmiye ve envanter defterlerinin tasdik bilgilerine tespit tutanağında yer verilmediği, bu bilgilerin sonradan yazılarak eklenmesinin uygun olmadığı, fiyat teklifleri ve tespit tutanaklarının şirketi temsile yetkisi bulunmayan kişilerce imzalanmasının mevzuata aykırı olduğu, müşterek imza ile şirketin temsil edildiği durumlarda tek imza ile verilen fiyat teklifi ve tespit tutanaklarının reddi gerektiği, firmaların yetkilisi tarafından imzalanması gereken kısmın vekil tarafından imzalandığı fiyat teklifleri ve tespit tutanaklarında ekte sunulan vekaletnamelerde teklif sunmaya yetki bulunmadığı, vekaletnamesi sunulan vekillerin imza beyannamelerine yer verilmediği, fatura bilgileri tablosundaki tutar ve miktar toplamlarının ortalama maliyet tablolarına birim maliyeti/satış tutarını azaltacak şekilde hatalı olarak yansıtıldığı, bu durumun fiyat teklifinde olması gerekenden düşük birim maliyetler üzerinden fiyat teklif edilmesine neden olduğu, fiyat teklifindeki fiyatın ortalama fiyatın %80’inin altında kaldığı, fiyat teklifinde teklif edilen birim fiyatların maliyet tespit tutanağında hesaplanan ortalama birim maliyetten düşük olduğu, fatura bilgileri tablosunda yer alan faturaların tarihlerinin tutanağa esas üç aylık süre ile uyuşmadığı, maliyet üzerinden yapılan açıklamaya ilişkin olarak fiyat teklifi üzerine yazılan meslek mensubu beyanının “… sayılı maliyet tespit tutanağındaki ortalama birim maliyet tutarının altında olmadığını beyan ederim.” şeklinde olması gerekirken “…sayılı maliyet tespit tutanağındaki ortalama/toplam birim maliyet tutarının altında olmadığını beyan ederim.” şeklinde olduğu, satış tutarı tespit tutanağı içerisinde yer alan fatura bilgileri tablosunda belirtilen faturanın konusu ile fiyat teklifi içerisindeki fiyatı teklif edilen mal ve sorgulamaya konu edilen iş kaleminin içeriğinde yer alan mal/hizmetin aynı olması gerektiği, fiyat teklifinde, ağırlıklı ortalama birim satış tutarında ve fatura bilgileri tablosunda mal/hizmetin belirtilmiş olması gerektiği, söz konusu mal/hizmetin aynı olması gerektiği, tespit tutanağında bu kısımların boş bırakılmasının açıklamanın reddini gerektirdiği, fatura bilgileri tablosunda mal/hizmetin adının, nevinin, fiyatının ve miktarının anlaşılamadığı, kiralama, yemek, konaklama fiyat tekliflerinde birimin “gün/adet” olması gerektiği, ancak tespit tutanağı içerisinde yer alan aritmetik ortalama tablosunda birim kısmını “gün/adet” yerine “gün/saat” olarak belirtildiği, sac levha fiyat teklifinde ağırlıklı ortalama hesap tablosunda birim olarak “kg” biriminden farklı birimlerin belirtilemeyeceği, kiralama, yemek, konaklama, bakım onarım, sac levha, kuşkonmaz ve iş sağlığı ve güvenliği ekipmanlarına (emniyet kemeri, baret, elektrik yalıtım eldiven) ilişkin fiyat tekliflerinde meslek mensubu tarafından yer verilmesi gereken ibarenin bulunmadığı, sayılan hizmet ve mal kalemleri yönünden fiyat tekliflerinin serbest muhasebeciler tarafından kaşe ve imza edildiği, e) All risk sigorta ve üçüncü şahıslar mali mesuliyet sigortası maliyeti yönünden sunulan sigorta fiyat teklifinde genel müdürlük ve bölge müdürlüğü teyidinin bulunması gerektiği, teyidin bulunmadığı halde fiyat teklifinin kabul edilemeyeceği, daha önceki tarihlerde kesilmiş poliçeler ile işin süresini kapsamayan sigorta süreleri üzerinden yapılan açıklamaların reddi gerektiği, sigorta fiyat teklifinin işin süresi olan 180 gün üzerinden alınması gerektiği, işin 2025 yılında başlayacağı ve 2026 yılında devam edeceği dikkate alınarak bir sonraki yıla ait sigorta dönemi için TÜİK verilerine göre artırım yapılarak maliyetin hesaplanması gerektiği, sigorta maliyetleri için hiçbir açıklama yapılmamış olması veya eksik gün ve değerler üzerinden açıklama yapılmış olmasının açıklamanın reddini gerektirdiği, sigorta fiyat teklifinin ilgili sigorta bölge müdürlüğü tarafından mı yoksa sigorta acentesi tarafından mı düzenlendiğinin tespiti için fiyat teklifinin alındığı sigorta bölge müdürlüğüne yazı yazılmak suretiyle anılan fiyat teklifinin kendileri tarafından verilip verilmediğinin, sigorta şirketini kimlerin temsile yetkili olduğunun, fiyat teklifi altında imzası bulunan kişinin yetkisi var ise münferiden sigorta şirketini temsile yetkisi bulunup bulunmadığının sorulması gerektiği, f) Motorlu taşıtlar vergisi, muayene ve egzoz emisyon ölçümü maliyeti yönünden gerek özmalı gerek kiralama olan araçların tamamı yönünden ayrı ayrı hesaplama yapılması gerektiği, eksik adetler üzerinden yapılan açıklamaların uygun olmadığı, eksik koltuk adetleri baz alınarak motorlu taşıtlar vergisi hesabı yapıldığı, mtv, muayene ve egzos emisyon ölçüm maliyetinin 2025 yılı için 157.008,35 TL, 2026 yılı için 199.510,51 TL olarak hesaplanması gerektiği, g) İşçilik maliyeti yönünden işveren maliyeti hariç olan 26.005,50 TL’yi esas alarak yapılan açıklamaların uygun olmadığı, KİK İşçilik Hesaplama Modülü üzerinden 2025 yılı aylık brüt asgari ücret maliyetinin 31.921,75 TL olduğu, günlük asgari ücretin 1.064,05 TL’ye denk geldiği, isteklinin eksik hesaplama yaptığı, ihale dokümanı kapsamında işin süresinin 180 gün olduğu, işin niteliği dikkate alındığında tüm gün çalışma gerektirdiği, sözleşmeye konu işin 1 elektrik mühendisi-şantiye şefi, 1 iş sağlığı ve güvenliği uzmanı ve 18 işçi ile gerçekleştirilebileceğinin anlaşıldığı, 20 personelin altında ve 180 günden daha kısa süreler üzerinden yapılan açıklamanın reddi gerektiği, 2026 yılı işçilik maliyetleri için artış öngörülmediği, ğ) Yemek ve konaklama maliyeti yönünden 20 işçi için, 180 günlük çalışma boyunca öğle ve akşam günde 2 ve 180 günde 360 adet olmak üzere yemek maliyeti ile konaklama maliyetinin oluştuğu, açıklama yapılmaması veya eksik miktar ve kişi sayısı üzerinden yapılan açıklamaların reddi gerektiği, h) Sözleşme giderleri yönünden sözleşme damga vergisinin binde 9,48, karar damga vergisinin binde 5,69 ve KİK payının onbinde 5 oranları üzerinden açıklanması gerektiği, eksik açıklamaların reddi gerektiği iddialarına yer verilmiştir. A) Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir. 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun “Aşırı düşük teklifler” başlıklı 38’nci maddesinde “İhale komisyonu verilen teklifleri değerlendirdikten sonra, diğer tekliflere veya idarenin tespit ettiği yaklaşık maliyete göre teklif fiyatı aşırı düşük olanları tespit eder. Bu teklifleri reddetmeden önce, belirlediği süre içinde teklif sahiplerinden teklifte önemli olduğunu tespit ettiği bileşenler ile ilgili ayrıntıları yazılı olarak ister. İhale komisyonu; a) İmalat sürecinin, verilen hizmetin ve yapım yönteminin ekonomik olması, b) Seçilen teknik çözümler ve teklif sahibinin mal ve hizmetlerin temini veya yapım işinin yerine getirilmesinde kullanacağı avantajlı koşullar, c) Teklif edilen mal, hizmet veya yapım işinin özgünlüğü, gibi hususlarda yapılan yazılı açıklamaları dikkate alarak, aşırı düşük teklifleri değerlendirir. Bu değerlendirme sonucunda, açıklamaları yeterli görülmeyen veya yazılı açıklamada bulunmayan isteklilerin teklifleri reddedilir. Kurum, ihale konusu işin türü, niteliği ve yaklaşık maliyeti ile ihale edilme usulüne göre aşırı düşük tekliflerin tespiti, değerlendirilmesi ve ekonomik açıdan en avantajlı teklifin belirlenmesi amacıyla sınır değerler ve sorgulama kriterleri belirlemeye, ihalenin bu maddede öngörülen açıklama istenilmeksizin sonuçlandırılabilmesine, ayrıca yaklaşık maliyeti 8 inci maddede öngörülen eşik değerlerin yarısına kadar olan hizmet alımları ile yapım işleri ihalelerinde sınır değerin altında olan tekliflerin bu maddede öngörülen açıklama istenilmeksizin reddedilmesine ilişkin düzenlemeler yapmaya yetkilidir. İhale komisyonu bu maddenin uygulanmasında Kurum tarafından yapılan düzenlemeleri esas alır.” hükmü, Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin “Sınır değer ve aşırı düşük teklifler” başlıklı 59’uncu maddesinde “ (1) İhale komisyonu verilen teklifleri değerlendirdikten sonra Kurum tarafından belirlenen yönteme göre sınır değeri hesaplar. (2) Aşırı düşük teklif tespit ve değerlendirme işlemlerine ilişkin olarak, ihale ilanı ve dokümanında belirtilmek kaydıyla üçüncü, dördüncü ve beşinci fıkralardaki koşullar çerçevesinde aşağıdaki seçeneklerden bir tanesi kullanılır. a) Sınır değerin altında olan teklifler ihale komisyonunca aşırı düşük teklif olarak tespit edilir ve bu teklif sahiplerinden Kurum tarafından belirlenen kriterlere göre teklifte önemli olduğu tespit edilen bileşenler ile ilgili ayrıntılar yazılı olarak istenir. İhale komisyonu; 1) Verilen hizmetin ekonomik olması, 2) Seçilen teknik çözümler ve teklif sahibinin işin yerine getirilmesinde kullanacağı avantajlı koşullar, 3) Teklif edilen hizmetin özgünlüğü, gibi hususlarda yapılan yazılı açıklamaları dikkate alarak aşırı düşük teklifleri değerlendirir. Bu değerlendirme sonucunda, açıklamaları yeterli görülmeyen veya yazılı açıklamada bulunmayan isteklilerin teklifleri reddedilir. … ” hükmü, Kamu İhale Genel Tebliği’nin “Hizmet alımı ihalelerinde sınır değer tespiti ve aşırı düşük tekliflerin değerlendirilmesi” başlıklı 79’uncu maddesinde “… 79.2. İhale ilanında ve dokümanında teklifi sınır değerin altında kalan isteklilerden açıklama isteneceği belirtilen hizmet alımı ihalelerinde, aşırı düşük tekliflerin değerlendirilmesi aşamasında aşağıdaki düzenlemelere göre işlem tesis edilmesi gerekmektedir. 79.2.1. Aşırı düşük tekliflere yönelik açıklama istenmesine ilişkin yazıda, isteklilerin yapacakları açıklamalara esas olacak önemli teklif bileşenlerinin, bütün istekliler için aynı unsurları içerecek şekilde belirtilmesi zorunludur. Aşırı düşük teklif açıklaması sunulması için isteklilere üç (3) iş gününden az olmamak üzere uygun bir süre verilir. 79.2.2. İstekliler aşırı düşük olarak tespit edilen tekliflerini aşağıdaki yöntemleri kullanarak açıklayabilirler. 79.2.2.1. Üçüncü Kişilerden Alınan Fiyat Teklifleri: Teklifi oluşturan maliyet bileşenlerine ilişkin üçüncü kişilerden fiyat teklifi alınması durumunda, öncelikli olarak fiyat teklifini veren kişiyle tam tasdik sözleşmesi yapan veya beyannamelerini imzalamaya yetkili olan meslek mensubu tarafından ilgisine göre teklife konu mal veya hizmet için maliyet tespit tutanağı veya satış tutarı tespit tutanağı düzenlenecektir. Tutanaklar fiyat teklifinin dayanağı olarak düzenlenecek olup, aşırı düşük teklif açıklaması kapsamında sunulacaktır. Maliyet tespit tutanağı dayanak alınarak fiyat teklifi sunulabilmesi için, fiyat teklifinin mamul/mala ilişkin olması halinde mamul/malın birim fiyatının, tutanakta tespit edilen ağırlıklı ortalama birim maliyetin altında olmaması; fiyat teklifinin hizmete ilişkin olması halinde ise bu hizmetin birim fiyatının, tutanakta tespit edilen toplam birim maliyetin altında olmaması fiyat teklifi üzerine meslek mensubu tarafından “Bu fiyat teklifindeki birim fiyatın, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre tarafımca düzenlenerek onaylanan (.../.../...) tarih ve (…) sayılı maliyet tespit tutanağındaki ortalama/toplam birim maliyet tutarının altında olmadığını beyan ederim.” ibaresinin yazılarak imzalanması ve iletişim bilgileri de belirtilmek suretiyle kaşelenmesi/mühürlenmesi gerekmektedir. Satış tutarı tespit tutanağı dayanak alınarak fiyat teklifi sunulabilmesi için teklif edilen birim fiyatın, ilgili tutanakta tespit edilen ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin altında olmaması, fiyat teklifi üzerine meslek mensubu tarafından “Bu fiyat teklifindeki birim fiyatın, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre tarafımca düzenlenerek onaylanan (.../.../...) tarih ve (…) sayılı satış tutarı tespit tutanağındaki ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin altında olmadığını beyan ederim.” ibaresinin yazılarak imzalanması ve iletişim bilgileri de belirtilmek suretiyle kaşelenmesi/mühürlenmesi gerekmektedir. Üçüncü kişilerden alınan fiyat tekliflerinin teklife konu alanda faaliyet gösterenlerden alınması gerekmekte olup, bu belgelerin ihale tarihinden önce düzenlenmiş olması zorunlu değildir. Kaşeleme işlemi 8.4 üncü maddede belirtilen özel kaşe kullanılmak suretiyle yapılabileceği gibi, bu kaşe dışında meslek mensubuna ilişkin bilgileri içeren kaşe kullanılmak suretiyle de yapılabilir. 79.2.2.2. Merkezi Kamu Kurum ve Kuruluşları Tarafından Ülke Çapında Sunulan Mal ve Hizmetlere İlişkin Fiyatlar: Teklifi oluşturan maliyet bileşenlerine ilişkin merkezi kamu kurum ve kuruluşları tarafından ülke çapında sunulan mal ve hizmetlere ilişkin fiyat tarifeleri veya istekliye verilmiş fiyat teklifleri açıklama yöntemi olarak kullanılabilir. Bu yöntemle yapılmış açıklamanın geçerli olabilmesi için kullanılan fiyatların ilan/davet ile ihale tarihi arasında (ihale tarihi hariç) geçerli olması zorunludur. 79.2.2.3. Kamu Kurum ve Kuruluşları Tarafından İlan Edilen Fiyatlar: Teklifi oluşturan maliyet bileşenlerine ilişkin kamu kurum ve kuruluşları tarafından ilan edilmiş fiyat tarifeleri açıklama yöntemi olarak kullanılabilir. Bu usulle yapılmış açıklamanın geçerli olabilmesi için ilan edilen fiyatların ihalenin ilan/davet ile ihale tarihi arasında (ihale tarihi hariç) geçerli olması zorunludur. … 79.2.3. Meslek mensubu; üçüncü kişilerden alınan fiyat teklifi üzerindeki beyanın ve emsal bedel beyanı ile tutanaklardaki bilgilerin doğruluğundan sorumludur. Meslek mensubu ibaresinden Yeminli Mali Müşavirler veya Serbest Muhasebeci Mali Müşavirler anlaşılır” 79.2.4. Tutanakların ilan/davet tarihinin içinde bulunduğu aydan önceki üç ay veya bundan önceki üç ay içindeki bilgiler esas alınarak düzenlenmesi zorunludur. Örneğin; ilan tarihi 10.03.2024 olan ve açık ihale usulü ile yapılan bir ihalede ilan tarihinin içinde bulunduğu aydan önceki üç ay olan “01.12.2023-29.02.2024” veya bundan önceki üç ay olan “01.09.2023-30.11.2023” aralığına ilişkin tutanaklar sunulur. … 79.2.7. İstekliler tarafından akaryakıt girdisine ilişkin olarak, EPDK tarafından yayımlanan, İstanbul İli, Avrupa Yakasında bulunan bayiler adına beyan edilmiş fiyatların ortalamasını yansıtan En Yüksek İşlem Hacimli 8 Firmanın Akaryakıt Fiyatlarına İlişkin Raporda yer alan fiyatların % 90’ının altında sunulan açıklamalar geçerli kabul edilmez. Motorin veya benzine yönelik olarak öngörülen tutarın TL/lt cinsinden hesaplanmasında Enerji Piyasası Düzenleme Kurumunun ilgili düzenlemeleri dikkate alınacaktır. 79.3. İdarelerin aşırı düşük teklif tespit ve değerlendirilmesine ilişkin aşağıdaki düzenlemeleri de dikkate almaları gerekmektedir. 79.3.1. Teklifi aşırı düşük olarak tespit edildikten sonra yukarıdaki yöntemlere göre usulüne uygun açıklama yapan isteklilerin teklifleri geçerli kabul edilir. Hayatın olağan akışına veya ticari gereklere aykırılık gibi nedenlerle teklifler reddedilemez. 79.3.2. 79.2.2 nci maddede yer alan yöntemlerden herhangi biri ile açıklama yapılmasının fiilen mümkün olmadığının anlaşıldığı durumlarda, istekli tarafından gerekçesi belirtilmek suretiyle, ilgili mevzuatına göre ihale tarihinden önceki son 12 ay içinde düzenlenen açıklamaya elverişli diğer bilgi ve belgeler kullanılarak da açıklama yapılabilir. 79.3.3. Kurumca hazırlanan “İşçilik Hesaplama Modülü” ne (www.ihale.gov.tr) adresinden ulaşılabilecek olup, personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı ihalelerinde tekliflerin değerlendirilmesi bağlamında sözleşme ve genel giderler dahil asgari işçilik maliyeti hesabında işçilik hesaplama modülünün kullanılması zorunludur. 79.3.4. Hizmet alım ihalelerinde herhangi bir sigorta giderinin aşırı düşük teklif sorgulamasında önemli bir bileşen olarak kabul edilmesi durumunda, isteklilerce sigorta acentelerinden alınan poliçe, fiyat teklifi veya sözleşmelerin ekine ihale dokümanında yer alan teminat tutarları üzerinden teklif ettikleri sigorta prim tutarlarıyla sigorta hizmetini gerçekleştirebileceklerine ilişkin, ilgili sigorta şirketinin genel müdürlüğünden veya bölge müdürlüğünden alınan teyit yazısının eklenmesi ve bu yazının yetkili kişilerin imzasını taşıması gereklidir. Ancak sigorta şirketlerinin genel müdürlük veya bölge müdürlükleri tarafından imzalanmış poliçe veya fiyat teklifleri için teyit alınması zorunlu değildir. Sigorta giderinin tevsiki için sunulan belgenin işin süresinin tamamını kapsaması gerekmektedir. Ancak birden fazla yılı kapsayan ya da ihale tarihi ile işin başlangıç tarihinin farklı yıllara ait olduğu işlerde ilk yıl için alınan sigorta teklifinin ihale tarihi itibarıyla en son açıklanmış olan Yurtiçi Üretici Fiyatları Endeksi “On iki aylık ortalamalara göre değişim oranı (%)” tablosundaki oran esas alınmak suretiyle güncellenerek diğer yıllar için kullanılması mümkündür. Örneğin; sözleşme süresi 3 yıl, ihale tarihi 1/11/2019, işe başlama tarihi 1/1/2020 olan bir ihalede, ihale tarihi itibarıyla yıllık 100 TL olan sigorta prim tutarı maliyet kalemi, Yurtiçi Üretici Fiyatları Endeksi on iki aylık ortalamalara göre değişim oranı tablosunda en son açıklanmış olan 2019 yılı Eylül ayı değişim oranı (%26,44) üzerinden; 2020 yılı için (100 TL*1,2644) 126,44 TL; 2021 yılı için (126,44 TL*1,2644) 159,87 TL; 2022 yılı için (159,87 TL*1,2644) 202,14 TL olarak hesaplanacaktır. 79.3.5. Personel çalıştırılmasına dayalı olmayan hizmet alımlarına ilişkin yapılan aşırı düşük teklif açıklamasında, sözleşme giderleri ve genel giderlerin % 4 oranında hesaplanması söz konusu olmayacak, ancak sözleşme ve genel giderler içerisinde yer alan açıklamanın yapıldığı tarihte geçerli olan oran ve tutarlar üzerinden hesaplanan ihale kararı damga vergisi ve sözleşme damga vergisi ile Kanunun 53 üncü maddesinin (j) bendinin 1 numaralı alt bendinde belirtilen tutarı aşan sözleşmelerde sözleşme bedelinin onbinde beşi oranındaki Kurum payı ilgili mevzuatına göre hesaplanmak suretiyle açıklama yapılacaktır. 79.3.6. İhale dokümanında fiyat farkı verileceğine ilişkin düzenleme bulunmayan ve birden fazla yılı kapsayan ya da ihale tarihi ile işin başlangıç tarihinin farklı yıllara ait olduğu işlere ilişkin aşırı düşük teklif sorgulaması yazısında idarece önemli bir bileşen olarak belirtilen ve istekliler tarafından ihale tarihi itibarıyla artış oranı ve/veya tutarı tespit edilemeyen motorlu taşıtlar vergisi, araç muayene işlemleri gibi giderler ile mali yükümlülükler ve/veya tarife bedellerinin, sonraki yıllara ilişkin bedelleri, ilk yıl için öngörülen bedelin, ihale tarihi itibarıyla en son açıklanmış olan Yurtiçi Üretici Fiyatları Endeksi “On iki aylık ortalamalara göre değişim oranı (%)” tablosundaki oran üzerinden güncellenerek hesaplanır. Örneğin; sözleşme süresi 3 yıl, ihale tarihi 15/11/2019, işe başlama tarihi 1/1/2020 olan bir ihalede, motorlu taşıtlar vergisi tutarı ihale tarihi itibarıyla yıllık 100 TL olan maliyet kalemiz Yurtiçi Üretici Fiyatları Endeksi on iki aylık ortalamalara göre değişim oranı tablosunda en son açıklanmış olan 2019 yılı Ekim ayı değişim oranı (%22,58) üzerinden; 2020 yılı için (100 TL*1,2258) 122,58 TL; 2021 yılı için (122,58 TL*1,2258) 150,26 TL; 2022 yılı için (150,26 TL*1,2258) 184,19 TL olarak hesaplanacaktır.” açıklaması, İdari Şartname’nin “İhale konusu işe/alıma ilişkin bilgiler” başlıklı 2’nci maddesinde “ 2.1. İhale konusu işin/alımın; a) Adı: 170 ve 420 kV Enerji İletim HatlarındaMuhtelif Malzeme Montaj-Demontajı İşi b) Türü: Hizmet alımı c) İlgili Uygulama Yönetmeliği: Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği … e) Miktarı: 170 ve 420 kV Enerji İletim HatlarındaMuhtelif Malzeme Montaj-Demontajı İşi Ayrıntılı bilgi idari şartnamenin ekinde yer almaktadır. f) İşin yapılacağı/malın teslim edileceği yer: ADANA-MERSİN-HATAY-OSMANİYE” düzenlemesi, Aynı Şartname’nin “Aşırı düşük teklifler” başlıklı 33’üncü maddesinde “ 33.1. Teklifi sınır değerin altında kalan isteklilerden Kanunun 38 inci maddesine göre açıklama istenecektir. Bu kapsamda; ihale komisyonu sınır değerin altında kalan teklifleri aşırı düşük teklif olarak tespit eder ve bu teklif sahiplerinden Kurum tarafından belirlenen kriterlere göre teklifte önemli olduğunu tespit ettiği bileşenler ile ilgili ayrıntıları yazılı olarak ister. İhale komisyonu; a) Verilen hizmetin ekonomik olması, b) Seçilen teknik çözümler ve teklif sahibinin işin yerine getirilmesinde kullanacağı avantajlı koşullar, c) Teklif edilen hizmetin özgünlüğü, gibi hususlarda yapılan yazılı açıklamaları dikkate alarak aşırı düşük teklifleri değerlendirir. Bu değerlendirme sonucunda, açıklamaları yeterli görülmeyen veya yazılı açıklamada bulunmayan isteklilerin teklifi reddedilir.” düzenlemesi yer almaktadır. Teknik Şartname’nin “Çalışma Programı” başlıklı 4’üncü maddesinde “4.1 . İşin Süresi: Sözleşmenin imzalanmasından itibaren 150 (Yüzelli) gündür. 4.2. Yeterli personel bulundurulması: Çalışmaların yürütüleceği enerji iletim hatlarında uzun süreli kesinti yapılamadığından, İletim Sistemi emniyeti açısından verilen enerji kesinti süreleri içerisinde sözleşme kapsamındaki işlerin bitirilebilmesi için Yüklenici yeterli sayıda ekip ve yeterli sayıda ekip elemanı bulundurmak zorundadır. Yüklenici sözleşme kapsamındaki hatların enerji kesintilerinin kısa süreli olacağını göz önünde bulundurmak suretiyle sözleşme kapsamı işin bu süre içerisinde tamamlanacağını kabul etmiş olarak işin gerektirdiği sayıda ekip elemanına göre teklifini verecek ve enerji kesintisinin kısıtlılığı çerçevesinde her türlü tedbiri alarak işi tamamlamayı kabul ve taahhüt etmiş olacaktır. 4.3 Süre uzatımı: TEİAŞ'ın iş kapsamında yapacağı enerji kesintilerinde, enterkonnekte sistem gereği aksamalar olması durumunda iş süresi, enerji kesimi yapılamayan süre kadar uzatılabilecektir. Ancak işin yapılması sırasında oluşabilecek hava muhalefeti, terör olayları vb. durumlarında Yüklenici, İdarenin vereceği karar doğrultusunda hareket edecektir. 4.4 Yukarıda yazan durum ve sözleşmenin-idari Şartnamenin süre uzatımına yönelik ilgili maddelerinde sayılan haller dışında, hiçbir gerekçe ile süre uzatımı verilmeyecektir. 4.5 Çalışmalar için YTM’den alınacak kesinti süreleri kısa olacağından işlerin mümkün olan en kısa sürede tamamlanması için Yüklenici günlük minimum 30 direkte çalışma yapacak şekilde yeterli ekip, donanım ve arazi aracı bulunduracaktır. Ayrıca 1 elektrik mühendisi ve 1 İSG uzmanı da mevzuatta belirtilen süreler dahilinde işin başında bulunacaktır. Enerji kesintisi yapıldığı halde; yeterli ekip, Şantiye şefi veya İSG uzmanınından herhangi birinin eksik olması ve çalışmanın yapılamaması durumunda günlük 100.000(YÜZBlN) TL geri ödenmemek üzere ceza kesilecektir.” düzenlemesi yer almaktadır. TEİAŞ 18. Bölge Müdürlüğü tarafından 29.08.2025 tarihinde açık ihale usulü ile gerçekleştirilen incelemeye konu ihalenin 1’inci kısmına ilişkin 01.10.2025 tarihli ihale komisyonu kararına göre 6 isteklinin teklif sunduğu, teklifi sınır değerin altında olan isteklilerden aşırı düşük teklif açıklamasının istendiği, yapılan sorgulama neticesinde söz konusu kısım için ekonomik açıdan en avantajlı teklif sahibi olarak Enerted İnşaat Taahhüt Ticaret ve Sanayi Limited Şirketi’nin, ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif sahibi olarak başvuru sahibi Ays Enerji Yatırım Sanayi ve Ticaret Anonim Şirketi’nin belirlendiği görülmüştür. Anılan ihale komisyonu kararı üzerine başvuru sahibi Ays Enerji Yatırım Sanayi ve Ticaret Anonim Şirketi tarafından Enerted İnşaat Taahhüt Ticaret ve Sanayi Limited Şirketi’nin sunmuş olduğu aşırı düşük teklif açıklamalarının uygun olmadığı yönünde itirazen şikayet başvurusunda bulunulduğu, söz konusu başvuru üzerine 19.11.2025 tarihli ve 2025/UH.II-2443 sayılı Kurul kararının alındığı, kararda “Sonuç olarak, yukarıda belirtilen mevzuata aykırılıkların düzeltici işlemle giderilebilecek nitelikte olduğu tespit edildiğinden, ihalenin birinci kısmında teklifi aşırı düşük olarak belirlenen isteklilerin tekliflerine ilişkin aşırı düşük teklif sorgulamasının Kamu İhale Genel Tebliği’nin 79’uncu maddesine göre yapılması, bu kapsamda söz konusu isteklilerden istenilecek bilgi ve belgelerin Tebliğ’in 79’uncu maddesine göre istenilmesi, sunulacak aşırı düşük teklif açıklamalarına yönelik değerlendirmenin de Tebliğ’in yine 79’uncu maddesine göre yapılması ve bu aşamadan sonraki ihale işlemlerinin mevzuata uygun olarak yeniden gerçekleştirilmesi gerekmektedir.” ifadelerine yer verilmek suretiyle aşırı düşük teklif sorgulamasını yeniden gerçekleştirilmesi gerektiğine karar verildiği görülmüştür. Söz konusu Kurul kararının gereklerini yerine getirmek üzerine idare tarafından 09.12.2025 tarihinde gönderilen yazı ile aşırı düşük teklif açıklamalarının sunulmasının istendiği ve yazı ekinde önemli teklif bileşenlerine yer verildiği görülmüştür. İdare tarafından belirlenen önemli teklif bileşenlerinin araç amortisman ve/veya kiralama, akaryakıt, motorlu araçlar vergisi, fenni muayene, egzoz emisyon ölçümü, malzeme (sac ve kuşkonmaz), all risk sigorta ve üçüncü şahıs mali mesuliyet sigortası, işçilik (mühendis ve diğer personel ücret giderleri), konaklama, yemek, ihale karar damga vergisi, sözleşme damga vergisi ve Kamu İhale Kurumu payı maliyetlerinden oluştuğu görülmüştür. İdare tarafından yapılan sorgulama neticesinde 23.12.2025 tarihli ihale komisyonu kararı ile ihalenin başvuruya konu 1’inci kısmı için ekonomik açıdan en avantajlı teklif sahibi olarak Enerted İnşaat Taahhüt Ticaret ve Sanayi Limited Şirketi’nin, ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif sahibi olarak başvuru sahibi Ays Enerji Yatırım Sanayi ve Ticaret Anonim Şirketi’nin belirlendiği görülmüştür. Başvuru sahibinin (a) bendinde yer alan iddiasına ilişkin olarak; Enerted İnşaat Taahhüt Ticaret ve Sanayi Limited Şirketi tarafından aşırı düşük teklif açıklaması kapsamında araçlara ilişkin maliyetlerin Türkiye Elektrik İletim Anonim Şirketi Genel Müdürlüğü’nün yayımlamış olduğu kiralama rayiçleri üzerinden yapıldığı, rayiçlerin yer aldığı listenin açıklama kapsamında sunulduğu, dolayısıyla iddia edilenin aksine amortisman yönteminin ve kiralamaya ilişkin üçüncü kişilerden alınan fiyat tekliflerinin kullanılmadığı anlaşılmıştır. Başvuru sahibinin (b) bendinde yer alan iddiasına ilişkin olarak; İhale dokümanı düzenlemeleri çerçevesinde araçların kat edeceği mesafe bilgisinin yer almadığı, bununla birlikte İdari Şartname’nin 2’nci ve Teknik Şartname’nin 1’inci maddelerinden ihale konusu işin Adana, Mersin, Hatay ve Osmaniye illerinde gerçekleştirileceği anlaşılmaktadır. Bu kapsamda Enerted İnşaat Taahhüt Ticaret ve Sanayi Limited Şirketi tarafından sunulan aşırı düşük teklif açıklamasında doküman düzenlemeleri doğrultusunda akaryakıt maliyetinin hesaplandığı, hesaplamada kullanılan kilometrenin iddia kapsamında belirtilen kilometrenin üzerinde olduğu, açıklamada kullanılan fiyatın ilan ile ihale tarihi arasında EPDK tarafından yayımlanan, İstanbul İli, Avrupa Yakasında bulunan bayiler adına beyan edilmiş fiyatların ortalamasını yansıtan En Yüksek İşlem Hacimli 8 Firmanın Akaryakıt Fiyatlarına İlişkin Raporda yer alan fiyatın % 90’ının altında olmadığı anlaşılmıştır. Diğer taraftan akaryakıt açıklamasına ilişkin olarak tipleri belirtilen araçların yakıt sarfiyatlarına da açıklama kapsamında yer verildiği görülmekle birlikte söz konusu araçların ortalama yakıt sarfiyatlarını tevsik eden belgenin sunulmadığı anlaşılmıştır. Başvuru sahibinin (c) bendinde yer alan iddiasına ilişkin olarak; Aşırı düşük teklif sorgulamasına konu malzeme giderleri kapsamında sac levha ile kuşkonmaz maliyetinin önemli teklif bileşeni olarak belirlendiği, birim fiyat teklif cetveli göz önünde bulundurulduğunda “154 KV Çift Devre Direkte Sac Levha Alımı ve Montajı” ile “154 KV Çift Devre Direkte Kuşkonmaz Alımı ve Montajı” iş kalemleri için 34 adet, “154 KV Tek Devre Direkte Sac Levha Alımı ve Montajı” ile “154 KV Tek Devre Direkte Kuşkonmaz Alımı ve Montajı” iş kalemleri için 75 adet üzerinden teklif sunulacağı anlaşılmış olup Enerted İnşaat Taahhüt Ticaret ve Sanayi Limited Şirketi tarafından söz konusu malzeme miktarının birim fiyat teklif cetveline uygun olarak hesaplandığı görülmüştür. Başvuru sahibinin (d) bendinde yer alan iddiasına ilişkin olarak; Enerted İnşaat Taahhüt Ticaret ve Sanayi Limited Şirketi’nin aşırı düşük teklif açıklaması kapsamında başvuru sahibinin iddiasında yer verdiği önemli teklif bileşenlerinden sac levha ve kuşkonmaz maliyetine ilişkin olarak üçüncü kişilerden alınan fiyat tekliflerinin sunulduğu, kiralama, yemek ve konaklama maliyetlerine ilişkin olarak iddia edilenin aksine fiyat teklifi ile açıklamada bulunulmadığı görülmüştür. Bu kapsamda yapılan incelemede sac levha ve kuşkonmaz maliyetine ilişkin olarak üçüncü kişilerden alınan fiyat tekliflerinin ekinde satış tutarı tespit tutanaklarının sunulduğu, tespit tutanaklarının tarih ve sayılarının fiyat teklifleri ile uyumlu olduğu, tutanakların ve tutanaklarda beyan edilen faturaların Kamu İhale Genel Tebliği’nin 79.2.4’üncü maddesine uygun olduğu, yevmiye ve envanter defterlerinin tasdik bilgilerine tutanaklarda yer verildiği, fiyat teklifleri üzerinde yer alan meslek mensubu beyanlarının mevzuata uygun şekilde belirtildiği, satış tutarı tespit tutanağı içerisinde yer alan fatura bilgileri tablosunda adı/nevi, fiyatı ve miktarı belirtilen faturaların konusunun, fiyat teklifindeki ve sorgulamaya konu edilen iş kaleminin içeriğindeki mal ile nevi itibarıyla aynı olduğu ve sac levhaya ilişkin fiyat teklifi ile tutanakta birimin “kg” cinsinden belirtildiği görülmüştür. Öte yandan Kamu İhale Genel Tebliği’nin 79.2.2.1’inci maddesi kapsamında satış tutarı tespit tutanağı dayanak alınarak fiyat teklifi sunulabilmesi için teklif edilen birim fiyatın, ilgili tutanakta tespit edilen ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin altında olmaması gerektiği, satış tutarı tespit tutanağında yer alan ağırlıklı ortalama birim satış tutarının fatura bilgileri tablosunda beyan edilen faturaların miktarları ve tutarları esas alınarak belirlendiği, bu bağlamda fatura bilgileri tablosundaki toplam miktar ve tutarın “Ağırlıklı Ortalama Birim Satış Tutarı” bağlığı altındaki toplam miktar ve tutar ile uyumlu olması gerektiği anlaşılmıştır. Enerted İnşaat Taahhüt Ticaret ve Sanayi Limited Şirketi’nin aşırı düşük teklif açıklaması kapsamında kuşkonmaza ilişkin sunmuş olduğu satış tutarı tespit tutanağında ağırlıklı ortalama birim satış tutarının tespitinde esas alınan fatura bilgileri tablosundaki toplam miktar ve tutarın, “Ağırlıklı Ortalama Birim Satış Tutarı” bağlığı altındaki toplam miktar ve tutar ile uyumlu olduğu ve teklif edilen birim fiyatın ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin altında olmadığı görülmekle birlikte sac levhaya ilişkin sunulan satış tutarı tespit tutanağında ağırlıklı ortalama birim satış tutarının tespitinde esas alınan fatura bilgileri tablosundaki toplam miktar ve tutarın, “Ağırlıklı Ortalama Birim Satış Tutarı” başlığı altındaki toplam miktar ve tutar ile örtüşmediği , bu bağlamda sac levhaya ilişkin satış tutarı tespit tutanağında yer alan fatura bilgileri tablosundaki miktar ve tutarın ağırlıklı ortalama birim satış tutarının hesabında ve hesaplanan ağırlıklı ortalama birim satış tutarının da birim fiyatın %80’i ile kıyaslanmasında esas alınamayacağı anlaşılmıştır. Diğer taraftan açıklama kapsamında fiyat tekliflerinin yeminli mali müşavir tarafından imza ve kaşe edildiği, tutanakların ekinde söz konusu meslek mensubuna ait faaliyet belgesinin sunulduğu, fiyat teklifi ile eki tutanakların tarihi göz önünde bulundurulduğunda söz konusu faaliyet belgesinin geçerliliğinin sürdüğü görülmüştür. Bununla birlikte anılan tutanakların ekinde mükellef adına tutanağı imzalayanın imza beyannamesi ile mükellefe ait temsile yetkili olunduğunu gösterir ticaret sicil tasdiknamesi veya Türkiye Ticaret Sicili Gazetesi’nin aslı ya da suretinin de sunulması gerektiği, ancak açıklama kapsamında tutanaklara ilişkin söz konusu belgelerin sunulmadığı görülmüştür. Başvuru sahibinin (e) bendinde yer alan iddiasına ilişkin olarak; Enerted İnşaat Taahhüt Ticaret ve Sanayi Limited Şirketi tarafından aşırı düşük teklif açıklaması kapsamında sigorta tekliflerinin sunulduğu, söz konusu sigorta tekliflerinin “Yücel Risk Yönetim ve Sigorta Aracılık Hiz. Ltd. Şti.” tarafından verildiği, tekliflerin ekinde Kamu İhale Genel Tebliği’nin 79.3.4’üncü maddesi gereğince sunulması gereken teyit yazısının sunulmadığı anlaşıldığından anılan sigorta teklifine ilişkin açıklamaların ilgili Tebliğ maddesine uygun sunulmadığı anlaşılmıştır. Başvuru sahibinin (f) bendinde yer alan iddiasına ilişkin olarak; Enerted İnşaat Taahhüt Ticaret ve Sanayi Limited Şirketi’nin aşırı düşük teklif açıklaması kapsamında araçlara ilişkin olarak Türkiye Elektrik İletim Anonim Şirketi Genel Müdürlüğü’nün kiralama rayiçlerini kullandığı, bu nedenle söz konusu araçlar için motorlu taşıtlar vergisi, fenni muayene ve egzoz emisyon ölçümü maliyetlerinin geçerli olmadığını belirtmek suretiyle açıklamada bulunmadığı, ancak idare tarafından gönderilen sorgulama yazısı incelendiğinde anılan maliyet kalemlerinin açıklama yöntemine bakılmaksızın önemli teklif bileşeni olarak belirlendiği, istekli tarafından söz konusu maliyetlere ilişkin olarak da açıklamada bulunması gerektiği, bu yönüyle belirtilen kalemlere ilişkin uygun açıklama sunulmadığı anlaşılmıştır. Başvuru sahibinin (g) bendinde yer alan iddiasına ilişkin olarak; Enerted İnşaat Taahhüt Ticaret ve Sanayi Limited Şirketi’nin aşırı düşük teklif açıklaması kapsamında işçilik maliyeti yönünden çalıştırılması öngörülen mühendis ve ekip şefinin ücreti için asgari ücretin %300 fazlası, topograf ve usta işçilerin ücreti için asgari ücretin %250 fazlası, isçilerin ve İSG uzmanının ücreti için %150 fazlasının belirlendiği, iş kalemlerine ilişkin sunulan analizler kapsamında işçilikler için öngörülen miktarların da belirtildiği, söz konusu belirlemeler doğrultusunda 2025 yılına ait KİK İşçilik Hesaplama Modülü hesaplamalarının sunulduğu, sunulan İşçilik Hesaplama Modüllerinde asgari işçilik maliyetlerinin yer aldığı, istekli tarafından açıklamada kullanılan tutarların ise asgari işçilik maliyetinin üzerinde olduğu, bu bağlamda 2026 yılı için artış öngörülmediğinin iddia edilemeyeceği anlaşılmıştır. Başvuru sahibinin (ğ) bendinde yer alan iddiasına ilişkin olarak; Teknik Şartname’nin “Yüklenicinin Sorumluluğu” başlıklı 5’inci maddesinde “…5.22 Yüklenici çalıştırdığı işçi ve personelin özellikle şehir ve kasabalardan uzak yerlerde, konaklama, yiyecek ve içeceğini sağlamak üzere gereken bütün tedbirleri almak zorundadır. …” düzenlemesi yer almakta olup söz konusu düzenlemeden yüklenicinin çalıştırdığı işçi ve personelin şehir ve kasabalardan uzak yerlerde, konaklama, yiyecek ve içeceğini sağlamak üzere gereken bütün tedbirleri almak zorunda olduğu anlaşılmaktadır. İdare tarafından gönderilen sorgulama kapsamında yemek ve konaklama maliyetlerinin önemli teklif bileşeni olarak belirlendiği, iddiaya konusu istekli tarafından doküman düzenlemeleri kapsamında söz konusu maliyetlerin açıklandığı görülmüştür. Başvuru sahibinin (h) bendinde yer alan iddiasına ilişkin olarak; Enerted İnşaat Taahhüt Ticaret ve Sanayi Limited Şirketi’nin aşırı düşük teklif açıklaması kapsamında ihale karar damga vergisi, sözleşme damga vergisi ve Kamu İhale Kurumu payının mevzuata uygun oranlarda sunulduğu görülmüştür. Enerted İnşaat Taahhüt Ticaret ve Sanayi Limited Şirketi’nin aşırı düşük teklif açıklaması kapsamında yukarıda yer verilen inceleme ve tespitler neticesinde, Başvuru sahibinin (b) bendinde yer verdiği akaryakıt açıklamasına yönelik iddiasına ilişkin olarak; araçların yakıt sarfiyatlarına açıklama kapsamında yer verildiği görülmekle birlikte söz konusu araçların ortalama yakıt sarfiyatlarını tevsik eden belgenin sunulmadığı, açıklamanın bu yönüyle uygun olmadığı, Başvuru sahibinin (d) bendinde yer verdiği fiyat tekliflerine yönelik iddiasına ilişkin olarak; sac levha ve kuşkonmaz maliyetine ilişkin olarak üçüncü kişilerden alınan fiyat tekliflerinin ekinde satış tutarı tespit tutanaklarının sunulduğu, anılan tutanakların ekinde mükellef adına tutanağı imzalayanın imza beyannamesi ile mükellefe ait temsile yetkili olunduğunu gösterir ticaret sicil tasdiknamesi veya Türkiye Ticaret Sicili Gazetesi’nin aslı ya da suretinin de sunulması gerektiği, ancak açıklama kapsamında tutanaklara ilişkin söz konusu belgelerin sunulmadığı, bu yönüyle tutanakların usulüne uygun sunulmadığı, yanı sıra sac levhaya ilişkin sunulan satış tutarı tespit tutanağında ağırlıklı ortalama birim satış tutarının tespitinde esas alınan fatura bilgileri tablosundaki toplam miktar ve tutarın, “Ağırlıklı Ortalama Birim Satış Tutarı” bağlığı altındaki toplam miktar ve tutar ile örtüşmediği, bu bağlamda sac levhaya ilişkin satış tutarı tespit tutanağında yer alan fatura bilgileri tablosundaki miktar ve tutarın ağırlıklı ortalama birim satış tutarının hesabında ve hesaplanan ağırlıklı ortalama birim satış tutarının da birim fiyatın %80’i ile kıyaslanmasında esas alınamayacağı, sac levhaya ilişkin sunulan açıklamanın ayrıca bu yönüyle de uygun olmadığı, Başvuru sahibinin (e) bendinde yer verdiği sigorta açıklamasına yönelik iddiasına ilişkin olarak; sunulan sigorta tekliflerinin ekinde Kamu İhale Genel Tebliği’nin 79.3.4’üncü maddesi gereğince sunulması gereken teyit yazısının bulunmadığı, anılan bileşene ilişkin açıklamanın bu yönüyle uygun olmadığı, Başvuru sahibinin (f) bendinde yer verdiği motorlu taşıtlar vergisi, fenni muayene ve egzoz emisyon ölçümü maliyetlerine yönelik iddiasına ilişkin olarak; idare tarafından gönderilen sorgulama yazısında anılan maliyet kalemlerinin açıklama yöntemine bakılmaksızın önemli teklif bileşeni olarak belirlendiği, istekli tarafından söz konusu maliyetlere ilişkin olarak açıklamada bulunması gerektiği, ancak belirtilen kalemlere ilişkin uygun açıklama sunulmadığı, bu yönüyle ilgili kalemlere ilişkin açıklamanın uygun olmadığı anlaşıldığından başvuru sahibinin söz konusu iddialarının yerinde olduğu, diğer iddialar yönünden aykırılık bulunmadığı sonucuna varılmıştır. Öte yandan, 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun 53’üncü maddesinin (j) fıkrasının dördüncü paragrafında “ İtirazen şikâyet başvuru bedelinin, itirazen şikâyet başvuru dilekçesinde yer verilen iddialar dikkate alınarak belirlenecek haklılık oranına karşılık gelen kısmının Kurul kararı ile başvuru sahibine iadesine karar verilir. Ancak Kurum tarafından 54 üncü maddenin onbirinci fıkrasının (c) bendi uyarınca başvurunun reddine veya eşit muamele ilkesi yönünden yapılan inceleme sonucunda 54 üncü maddenin onbirinci fıkrasının (a) ve (b) bentleri uyarınca ihalenin iptaline veya düzeltici işlem belirlenmesine karar verilmesi halinde başvuru bedeli iade edilmez… ” hükmü yer almaktadır. Bu çerçevede yapılan incelemede, başvuru sahibinin ileri sürdüğü iddiasının tamamında haklı bulunduğu tespit edilmiş olup, başvuru sahibi tarafından Kurum şikayet gelirleri hesabına 152.021,00 TL başvuru bedelinin yatırıldığı tespit edildiğinden, Kurul kararının başvuru sahibine bildirimini izleyen otuz gün içinde yazılı talepte bulunulması halinde, başvuru bedelinin tamamının iade edilmesi gerektiği sonucuna varılmıştır. B) İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Yönetmelik’in 18’inci maddesi yönünden yapılan inceleme sonucunda herhangi bir aykırılık tespit edilmemiştir. Sonuç olarak, yukarıda mevzuata aykırılıkları belirtilen işlemlerin düzeltici işlemle giderilebilecek nitelikte işlemler olduğu tespit edildiğinden, ihalenin itirazen şikâyet başvuru konusu olan 1’inci kısmında Enerted İnşaat Taahhüt Ticaret ve Sanayi Limited Şirketi tarafından sunulan aşırı düşük teklif açıklamasının mevzuata uygun olmaması sebebiyle anılan isteklinin teklifinin reddedilmesi ve bu aşamadan sonraki işlemlerin mevzuata uygun olarak yeniden gerçekleştirilmesi gerekmektedir. Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanun'un 65'inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen otuz gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere, 1) Anılan Kanun'un 54'üncü maddesinin onbirinci fıkrasının (b) bendi gereğince düzeltici işlem belirlenmesine, 2) İddialarındaki haklılık oranına karşılık gelen başvuru bedelinin Kurul kararının başvuru sahibine bildirimini izleyen otuz gün içinde Kamu İhale Kurumu’na yazılı talebi halinde iadesine Oybirliği ile karar verildi.