Rekabet Kurumu Başkanlığından, REKABET KURULU KARARI Dosya Sayısı : 2017 -3-69 (Devralma ) Karar Sayısı : 17-39/626 -273 Karar Tarihi : 28.11.2017 A. TOPLANTIYA KATILAN ÜYELER Başkan : Prof. Dr. Ömer TORLAK Üyel er : Arslan NARİN , Adem BİRCAN , Şükran KODALAK , Mehmet AYAN B. RAPORTÖRLER: Evrim Özgül KAZAK, Pelin TEBER C. BİLDİRİMDE BULUNAN : Hamburger Recycling Group GmbH Temsilci si: Av. Oğuz İSEN Levent Cad . Mektep Sok . No:8 34330 Beşiktaş/İstanbul (1) D. DOSYA KONUSU: Kastaş Kağıt Sanayi
Rekabet Kurumu Başkanlığından, REKABET KURULU KARARI Dosya Sayısı : 2017 -3-69 (Devralma ) Karar Sayısı : 17-39/626 -273 Karar Tarihi : 28.11.2017 A. TOPLANTIYA KATILAN ÜYELER Başkan : Prof. Dr. Ömer TORLAK Üyel er : Arslan NARİN , Adem BİRCAN , Şükran KODALAK , Mehmet AYAN B. RAPORTÖRLER: Evrim Özgül KAZAK, Pelin TEBER C. BİLDİRİMDE BULUNAN : Hamburger Recycling Group GmbH Temsilci si: Av. Oğuz İSEN Levent Cad . Mektep Sok . No:8 34330 Beşiktaş/İstanbul (1) D. DOSYA KONUSU: Kastaş Kağıt Sanayi ve Ticaret A.Ş. nin tam kontrolünün Hamburger Recycling Group GmbH tarafından devralınması işlemine izin verilmesi talebi. (2) E. DOSYA EVRELERİ: Kurum kayıtlarına en son 16.11.2017 tarihinde giren bildirim üzerine düzenlen en 17.11.2017 tarih ve 2017 -3-69/Öİ sayılı Ön İnceleme R aporu görüşülerek karara bağlanmıştır. (3) F. RAPORTÖR GÖRÜŞÜ: İlgili raporda, bildirime konu işleme izin verilmesinde sakınca bulunmadığı ifade edilmiştir. G. İNCELEME VE DEĞERLENDİRME (4) Başvuruda , Kastaş Kağıt Sanayi ve Ticaret A.Ş. nin (KASTAŞ) %100 oranındaki hissesinin ve tam kontrolünün Hamburger Recycling Group GmbH ye (HAMBURGER) devredilmesi işlemine izin verilmesi talep edilmiştir. (5) Devredenler ile devralan arasında 18.09.2017 tarihinde imzalanan Hi sse Satım ve Alım Sözleşmesi nin (Sözleşme) 2.1 numaralı maddesi uyarınca, devredenler KASTAŞ ta bulunan tüm hisselerini ve kontrol imkanı veren tüm haklarını HAMBURGER e devredeceklerini taahhüt etmiştir. (6) Söz konusu işlem, KASTAŞ ın kontrol yapısında deği şikliğe yol açacağından, 4054 sayılı Rekabetin Korunması Hakkında Kanun un (4054 sayılı Kanun) ilgili hükümleri ve 2010/4 sayılı Rekabet Kurulundan İzin Alınması Gereken Birleşme ve Devralmalar Hakkında Tebliğ in (2010/4 sayılı Tebliğ) 5. maddesi çerçevesi nde bir devralmadır. Ayrıca, tarafların cirolarının 2010/4 sayılı Tebliğ in 7. maddesi nin birinci fıkrasının (a) ve (b) bendinde düzenlenen eşikleri aşması nedeniyle işlemin Kurulumuzun iznine tabi olduğu anlaşılmıştır. (7) Prinzhorn Holding GmbH nin (PRINZHOR N) iştirak i olan HAMBURGER (devralan ), topladığı atık kağıtları geri dönüşüm faaliyeti yürüten diğer PRİNZHORN iştiraklerin e (Hamburger Containerboard Grubu) tedarik etmektedir. Bunun yanında üçüncü kişilere yaptığı satışlar da mevcuttur. (8) KASTAŞ ise başta kağıt olmak üzere tehlikeli olmayan atıkların alınması, toplaması, ayrılması ve satılması alanlarında faaliyet göstermektedir. Bu faaliyet sonucunda elde edilen kağıt geri dönüşüm fabrikalarında ham madde olarak kullanılmaktadır. Teşebbüsün tedarikçileri a rasında atık kağıt şirketleri, büyük matbaalar, kutu üreticileri, sanayi kuruluşları, okullar ve devlet kurumları yer almaktadır. 17-39/626 -273 2/4 (9) 2010/4 sayılı Tebliğ in ekinde yer alan Bildirim Formunun beşinci maddesinde etkilenen pazar ; Bildirim konusu işlemden etkil enme ihtimali olan ve a) Taraflardan iki veya daha fazlasının aynı ürün pazarında faaliyette bulunduğu (yatay ilişki), b) Taraflardan en az bir tanesinin bir diğerinin faaliyet gösterdiği herhangi bir ürün pazarının alt veya üst pazarında ticari faaliyette bulunduğu (dikey ilişki) ilgili ürün pazarları olarak tanımlanmaktadır. (10) Söz konusu dosya bakımından etkilenen pazarlar, tarafların faaliyetleri arasında yatay örtüşmenin yaşandığı atık kağıt toplama pazarı ve dikey örtüşmenin yaşandığı kağıt geri dönü şüm pazarı dır. Öte yandan , inceleme konusu uygulamanın yapılabilecek en dar pazar tanımlarında dahi rekabetçi endişe yaratmaması nedeniyle , kesin bir ilgili ürün pazarlarının belirlenmesine gerek görülmemiştir. (11) Atık kâğıt toplama pazarı tehlikeli olmayan atıkların toplanması kapsamında değerlendirilmekte olup toplanan bu atıklar tesislerde ayrıştırıldıktan sonra geri dönüşüm tesislerine temin edilmek üzere satılmaktadır. Bu sektörde faaliyet gösteren teşebbüsler kâğıdı ve kâğıda karışmış olan az miktardak i plastik atığı genel olarak atık üreticilerinden (basım evleri, gazete yayımcıları, endüstriyel üretim fabrikaları, ambalaj üreticileri, ofisler, süpermarket zincirleri, belediyeler, bankalar vs.) ve diğer toplayıcılardan satın almaktadır. Çeşitli tür ve kalitede elde edilen bu atık kâğıtlar , kalitelerine ve malzemelerine göre ayrılmakta, balyalanmakta ve sıkıştırılmaktadır. Sıkıştırılan balyalar bu işlemin ardından, kâğıdı parçalayıp hamur haline getiren geri dönüşüm tesislerine gönderilmektedir. (12) Tüm bu sürece bakıldığında, atık kâğıt toplama pazarının çıktısı olan atık kâğıtların , gerekli formlara sokulduktan sonra geri dönüşüm tesislerinin girdisi haline geldiği anlaşılmaktadır. Dolayısıyla bu iki pazar arasında dikey ilişkinin varlığından söz etmek müm kündür. (13) İşbu dosyada devralan konumundaki HAMBURGER, Türkiye deki faaliyetlerini Çevrim Atık Toplama, Ayırma ve Dönüşüm A.Ş. (ÇEVRİM) aracılığıyla yürütmektedir. ÇEVRİM, 2013 yılına kadar Dentaş Ambalaj ve Kağıt Sanayi A.Ş. nin (DENTAŞ) %99,99 hissesine sahip olduğu bir iştiraki iken, Mosburger GmbH nin (MOSBURGER) DENTAŞ ı devralmasıyla birlikte PRINZHORN Grubu na dahil olmuştur1. ÇEVRİM atık kâğıt toplama faaliyetini Antalya da bulunan iki tesisi vasıtasıyla ifa etmektedir. (14) Devre konu KASTAŞ, İzmir ilin deki iki tesisi ile başta kağıt olmak üzere tehlikeli olmayan atıkların alınması, toplanması, ayrılması ve satılması alanında faaliyet göstermektedir. KASTAŞ, toplamış olduğu atık kâğıdı geri dönüşüm faaliyetinde bulunan teşebbüslere toptan şekilde satmakt adır. Bildirim Formunda, KASTAŞ ın %100 hissesine sahip olduğu bir iştirakinin (İzgep Atık Toplama ve Geri Kazanım Sanayi ve Ticaret A.Ş.) bulunduğu ve bu teşebbüsün tasfiye halinde olduğu ifade edilmiştir. 1 İlgili işleme Rekabet Kurulunun 20.02.2013 tarih ve 13-11/154 -77 sayılı kararı ile izin verilmiştir. 17-39/626 -273 3/4 (15) Öte yandan, PRINZHORN un Hamburger Containerboard Division ve Dunapack Packaging Division isimli diğer iki bölümünde atık kâğıtlar geri dönüşüme tabi tutularak oluklu mukavva karton ve oluklu mukavva kutu üretilmektedir. PRINZHORN un bu bölümlerinin Türkiy e faaliyetleri DENTAŞ ve Eskişehir Oluklu Mukavva Sanayi A.Ş. (ESKİŞEHİR)2 tarafından yürütülmektedir. DENTAŞ, MOSBURGER tarafından devralın ması sonrasında PRINZHORN bünyesinde işletilmektedir. DENTAŞ ın Denizli, Çorlu ve Adana da olmak üzere üç adet tesis i bulunmaktadır. Denizli ve Çorlu tesisleri hem geri dönüşüm hem de oluklu mukavva karton ve oluklu mukavva kutu üretimi kapasitesine sahipken, Adana tesisi sadece oluklu mukavva karton ve oluklu mukavva kutu üretimi yapmaktadır. ESKİŞEHİR in Eskişehir ili nde oluklu mukavva karton ve oluklu mukavva kutu üretimi yapan bir adet tesisi bulunmaktadır. (16) Bu bilgiler çerçevesinde, devre konu KASTAŞ ile devralan PRINZHORN arasında, ÇEVRİM in varlığı düşünüldüğünde yatay, DENTAŞ ın varlığı düşünüldüğünde ise dikey örtüşmenin bulunduğu anlaşılmaktadır . (17) Bildirime konu işlemde yatay anlamda örtüşen pazar, atık kâğıt toplama pazarıdır. Atık Kâğıt ve Geri Dönüşümcüler Derneği (AGED ) Raporları3 incelendiğinde, bu pazarda Türkiye genelinde yaklaşık 570 toplama ve ayırma tesi sinin bulunduğu görülmektedir. Atık kâğıt toplama pazarının 2015 -2016 yıllarına ait büyüklüğü, KASTAŞ ile ÇEVRİM in toplamış olduğu atık kâğıt miktarı ve pazar payları aşağıdaki gibidir: Tablo 1- Atık Kağıt Toplama Pazarında Türkiye de Toplanan Toplam Atı k Kağıt Miktarı (ton/yıl) ile KASTAŞ ve ÇEVRİM in Topladığı Miktar (ton/yıl) ve Pazar Payları (2015 -2016 ) KASTAŞ ÇEVRİM Türkiye KASTAŞ ÇEVRİM TOPLAM 2015 ( ..) ( ..) 2.517.000 ( ..) ( ..) ( ..) 2016 ( ..) ( ..) 2.444.000 ( ..) ( ..) ( ..) (18) Tablo 1 den görüldüğü üzere, yatay örtüşmenin meydana geldiği atık kâğıt toplama pazarında, işlem sonrasında devralan işlem tarafı PRINZHORN un pazar payının %( ..) e yükseleceği, bu sebeple başvuru konusu işlemin rekabetçi bir endişe doğurmayacağı değerlendirilmekted ir. (19) Dikey örtüşmenin yaşandığı kâğıt geri dönüşüm pazarında ise AGED raporlarına göre Türkiye de yaklaşık 20 teşebbüs faaliyet göstermektedir. 2015 -2016 yıllarında Türkiye de üretilen toplam kâğıt geri dönüşüm miktarı ile devralan işlem tarafı PRINZHORN un Türkiye deki kâğıt geri dönüşüm işlerini yürüten DENTAŞ ın ürettiği miktar ve pazar payı ile atık kâğıt geri dönüşüm pazarında faaliyet gösteren belli başlı teşebbüslerin 2016 yılı pazar payları aşağıdaki tablolarda sunulmaktadır: Tablo 2- Kağıt Geri Dönü şüm Pazarında Türkiye de Üretilen Toplam Çıktı Miktarı (ton/yıl) ile DENTAŞ ın Ürettiği Miktar (ton/yıl) ve Pazar Payı (2015 -2016 ) DENTAŞ Türkiye DENTAŞ 2015 ( ..) 2.767.000 ( ..) 2016 ( ..) 2.894.000 ( ..) 2 ESKİŞEHİR 2016 ya kadar Camiş Ambalaj Sanayi A.Ş. nin bir iştiraki iken, MOSBURGER in ESKİŞEHİR i devralmasıyla (kısmi bölünme yoluyla) birlikte PRINZHORN Grubu na MOSBURGER çatısı altında dahil olmuşt ur (Bkz. Rekabet Kuru lunun 27.10.2016 tarih ve 16-35/593 -262 sayılı kararı ). İlgili kararda Camiş Ambalaj Sanayi A.Ş. nin oluklu mukavva kağıt ve kutu üretim ve satış faaliyeti işkolunun devredilmesi söz konusu olup, devredilen bu işkolu ESKİŞEHİR ticaret unvanı ile varlığını devam ettirmiştir. 3 AGED tarafından hazırlanan Türkiye de Hurda Kağıt Geri Kazanım/Geri Dönüşüm Sektörü 2017 Raporu ve Bölgesel Atık Kağıt Geri Dönüşüm Bilgi Sistemi 2015 Raporu . 17-39/626 -273 4/4 Tablo 3- Kağıt Geri Dönüşüm Pazarında Faali yet Gösteren Teşebbüslerin 2016 Yılı Pazar Payları Teşebbüs Pazar Payı (%) Modern Karton Sanayi ve Ticaret A.Ş. ( ..) Kipaş Kağıt Sanayi İşletmeleri A.Ş. ( ..) Kahramanmaraş Kağıt Sanayi ve Ticaret A.Ş. ( ..) PRINZHORN (DENTAŞ) ( ..) Diğer ( ..) Toplam 100,00 (20) Tablo 2 ve 3 te yer alan bilgiler çerçevesinde , DENTAŞ ın pazar payının düşük olması ve pazarda daha büyük veya denk pazar pay ına sahip çok sayıda rakip teşebbüsün bulunması hususları birlikte değerlendirildiğinde, işbu devralma işlemi bakımında n dikey örtüşen pazarlarda da rekabetçi endişelerin ortaya çıkmayacağı sonucuna ulaşılmıştır. (21) Yukarıda yer verilen bilgiler dikkate alın arak, başvuru konusu işlem neticesinde, tarafların etkilenen pazar lardaki pay larının düşük olması nedeniyle, hâkim durum yaratılması veya herhangi bir hâkim durumun güçlendirilmesinin söz konusu olmadığı kanaatine varılmıştır. H. SONUÇ (22) Düzenlenen rapora ve incelenen dosya kapsamına göre, bildirim konusu işlemin 4054 sayılı Kanun un 7. maddesi ve bu maddeye dayanılarak çıkar ılan 2010/4 sayılı Rekabet Kurulundan İzin Alınması Gereken Birleşme ve Devralmalar Hakkında Tebliğ kapsamında izne tabi olduğuna; işlem sonucunda aynı Kanun maddesinde yasaklanan nitelikte hakim durum yaratılmasının veya mevcut hakim durumun güçlendirilme sinin ve böylece rekabetin önemli ölçüde azaltılmasının söz konusu olmaması nedeniyle işleme izin verilmesine, gerekçeli kararın tebliğinden itibaren 60 gün içinde Ankara İdare Mahkemelerinde yargı yolu açık olmak üzere, OYBİRLİĞİ ile karar verilmiştir.