Rekabet Kurumu Başkanlığından, REKABET KURULU KARARI Dosya Sayısı : 2009 -2-225 (Devralma ) Karar Sayısı : 09-56/1337-340 Karar Tarihi : 18.11.2009 A. TOPLANTIYA KATILAN ÜYELER Başkan : Prof. Dr. Nurettin KALDIRIMCI (Başkan V.) Üyeler : Mehmet Akif ERSİN, Doç. Dr. Mustafa ATEŞ , 10 İsmail Hakkı KARAKELLE , Doç. Dr. Cevdet İlhan GÜNAY, Murat ÇETİNKAYA , Reşit GÜRPINAR B. RAPORTÖRLER : Ekrem KALKAN , Mücteba ALTUN C. BİLDİRİMDE : - Springboard Group S.à r.l. BULUNAN Temsilcileri : Av. Sibel YURTTU
Rekabet Kurumu Başkanlığından, REKABET KURULU KARARI Dosya Sayısı : 2009 -2-225 (Devralma ) Karar Sayısı : 09-56/1337-340 Karar Tarihi : 18.11.2009 A. TOPLANTIYA KATILAN ÜYELER Başkan : Prof. Dr. Nurettin KALDIRIMCI (Başkan V.) Üyeler : Mehmet Akif ERSİN, Doç. Dr. Mustafa ATEŞ , 10 İsmail Hakkı KARAKELLE , Doç. Dr. Cevdet İlhan GÜNAY, Murat ÇETİNKAYA , Reşit GÜRPINAR B. RAPORTÖRLER : Ekrem KALKAN , Mücteba ALTUN C. BİLDİRİMDE : - Springboard Group S.à r.l. BULUNAN Temsilcileri : Av. Sibel YURTTUTAN ve Gülperi YÖRÜKER Ahi Evran Caddesi Polaris Plaza, Kat: 25, D: 89 34398 Maslak /İstanbul 20 D. TARAFLAR : - Silver Lake Partners III Cayman Silver Lake, 2775 Sand Hill Road, Suite 100, Menlo Park, CA, 94025, ABD - Silver Lake Technology Investors III Cayman Silver Lake, 2775 Sand Hill Road, Suite 100, Menlo Park, CA, 94025, ABD - eBay Inc. 2145 Hamilton Avenue , San Jose, Kaliforniya, 95125, ABD - Canada Pension Plan Investment Board 7th Floor, 33 Cavedish Square, Londra, W1G OPW, BİRLEŞİK 30 KRALLIK - Joltid Ltd. Guardian Trust Company Ltd. 15 Boulevard Helvetique 1207 Cenevre İSVİÇRE - Andreessen Horowitz Fund I, L.P. Andreessen Horowitz, 2875 Sand Hill Road, Menlo Park, CA, 94025, ABD E. DOSYA KONUSU: Skype Lux embourg Holdings S. a.r.l., Skype Inc. , Sonorit Holding AS hisselerinin tamamının Springboard Group S. a.r.l. tarafından devralın ması ve bilahare Springboard Group S.a.r.l. nin hisselerinin Silver Lake 40 Partners III Cayman, Silver Lake Technology Investors II I Cayman, L.P, eBay International AG , Canada Pension Plan Investment Board Private Holdings Inc. , Joltid Ltd., Andreessen Horowitz Fund I, L.P. tarafından belli oranlarda devralınması işlemine izin verilmesi talebi . F. DOSYA EVRELERİ: Kurum kayıtlarına 25.09.2009 tarih ve 6919 sayı ile intikal eden ve eksiklikleri 15.10.2009 tarih ve 7441 sayılı yazıyla tamamlanan bildirim üzerine, 4054 sayılı Rekabetin Korunması Hakkında Kanun ve 1997/1 sayılı Rekabet Kurulu ndan İzin Alınması Gereken Birleşme ve Devralmal ar Hakkında Tebliğ in ilgili 09-56/1337 -340 2 hükümleri çerçevesinde yapılan değerlendirme sonucunda düzenlenen 03.11.2009 tarih ve 2009 -2-225/Öİ -09-EK sayılı Ön İnceleme Raporu, 11.11.2009 tarihli Kurul 50 toplantısında görüşülmek üzere 6.11.2009 tarih ve REK.0.06.00.00 -120/453 sayılı Başkanlık önergesi ile gündeme alınmış, taraflarının temsilcileri tarafından Rekabet Kurumuna 10.11.2009 tarihinde gönderilen yazıda, söz konusu işlemin devralan konumunda yer alan teşebbüslerin kompozisyonunda bazı değişikliklerin söz konusu olduğu nun bildirilm esi üzerine mevzubahis değişikliklerle birlikte konunun yeniden değerlendirilerek izleyen Kurul toplantısında gündeme getirilmesine karar verilmiştir. Raportörlerce hazırlanan 13.11.2009 tarih ve 2009 -2-225/BN -09-EK sayılı Bilgi Notu 16.11 .2009 tarih ve REK.0.06.00.00 -110/467 sayılı Başkanlık Önergesi ile 09 -56 sayılı Kurul toplantısında görüşülerek karara bağlanmıştır karara bağlanmıştır. G. RAPORTÖRLERİN GÖRÜŞÜ: İlgili Bilgi Notu nda; bildirim konusu devralma 60 işleminin 1997/1 sayılı Tebli ğ kapsamı dışında olduğu, Kanun un 4 . maddesi açısından yapılan inceleme sonucunda başvuru konusu işleme Kanun un 8 . maddesi çerçevesinde menfi tespit belgesi verilebileceği ifade edilmiştir. H. İNCELEME VE DEĞERLENDİRME H.1. İlgili İşlem ve Taraflar H.1.1. İşleme İlişkin Bilgiler Bildirim konusu işlem, eBay Inc. in kontrolü altında bulunan, - Skype Luxembourg Holdings S.a.r.l. - Skype Inc. - Sonorit Holding AS 70 - Camino Networks Inc. adlı teşebbüslerin işlem öncesinde Silver Lake Group L.L.C . tarafından dolaylı o larak kontrol edilen Springboard Group S.a.r.l. (Springboard) tarafından devralınmasını ve bu işlemlerle birlikte Springboard un hisselerinin - Silver Lake Partners III Cayman - Silver Lake Technology Investors III Cayman, L.P - eBay International AG. - Canada Pe nsion Plan Investment Board Private Holdings Inc. - Andreessen Horowitz Fund I, L.P. - Joltid Ltd. 80 adlı teşebbüsler arasında aşağıda Tablo 1 de yer verilen hisse oranları çerçevesinde devralınması işlemlerinden oluşmaktadır. Tablo 1: Devralma sonrasında Spri ngboard Group S.a.r.l ın hissedarlık yapısı Hissedar grupları İşlem sonrası durum Silver Lake 40.92 Ebay 30.14 CPPIB 12.38 Andreessen Horowitz 2.68 Joltid 13.87 Toplam 100.00 Kontrolü devredilecek olan teşebbüslerden Skype Luxembourg Holdings S.a.r. l. ve Skype Inc., Skype adlı yazılımı üretmekte ve dünya çapında satışını gerçekleştirmektedir. Sonorit Holding AS ve Camino Networks Inc. ın pazarlama 09-56/1337 -340 3 danışmanlık alanında faaliyet gösterdikleri ancak Türkiye de herhangi bir faaliyette bulunmadıkları bi ldirilmektedir. Skype yazılımı, bilgisayar ve internet altyapısı üzerinden anlık mesajlaşma, görüntülü ve sesli görüşme, belli bir sabit ya da mobil telefon numarasını arama hizmetleri 90 sunabilen bir iletişim yazılımıdır. Söz konusu yazılım internetten ücr etsiz olarak indirilebilmektedir. Belli bir sabit ya da mobil telefon numarasını arama hizmeti dışındaki özellikleri ücretsiz olarak sunulmaktadır. Sabit ya da mobil telefon numaralarını arama hizmeti ise Skype ye ödenecek belli tarifeler üzerinde satın alınabilmektedir. Bu durumda yapılacak ses iletimi VOIP olarak bilinen internet üzerinden ses iletimi teknolojisi sayesinde gerçekleşmektedir. Skype, bu hizmetin sağlanabilmesi amacıyla ilgili coğrafi bölgelerde ses trafiğinin internet ile yerel şebekeler ar asında bağlanmasını ve taşınmasını sağlayacak teşebbüslerle hizmet alımı anlaşmaları yapmaktadır. İşlem sonrasında Springboard un eBay Inc. dışındaki hissedarlarının Skype Inc. 100 tarafından sunulan ürün ve hizmetlere rakip olabilecek özellikte herhangi bir faaliyetleri bulunmamaktadır. H.1.2. Taraflar H.1.2.1. Devralan Taraf H.1.2.1.1. Si lver Lake Silver Lake, yönetimi altındaki yaklaşık 14 milyar ABD Dolarlık varlıklarıyla teknoloji sektöründe uzmanlaşmış global bir özel yatırım şirketidir. Silver Lake in Menlo Park, New York, Londra, San Francisco ve Hong Kong da ofisleri bulunmaktadır. Bildirim formunda Silver Lake in Türkiye de Avaya, i2, IPC ve Sabre adlı bazı portföy şirketleri aracılığıyla faaliyet gösterdiği belirtilmektedir. Söz konusu şirketler ve 110 faaliyetleri aşağıda belirtilmiştir. - Avaya : Türkiye de satışlarını distribütörleri aracılığıyla yaptığı beyan edilen Avaya, Silver Lake ve Texas Pasific Group tarafından ortak olarak kontrol edilmektedir. Avaya, PBX sistemleri ve iletişim merkezi çözümleri alanlarında faaliyet göstermektedir. Avaya nın 2008 yılında Türkiye deki cirosu yaklaşık olarak ( .) TL dir. - i2 Ltd. : i2 Ltd. adlı veri analiz yazılımını sağlamaktadır. Türkiye de 2008 yılındaki cirosu yaklaşık olarak ( .) TL dir. - IPC: Birleşik Krallı kta yerleşik bir şirket olan IPC Information Systems ve ABD de yerleşik bir şirket olan IPC Systems Inc., Türkiye de güç elektroniği 120 ve endüstriyel uygulamalar, telekom ve gsm dc güç sistemleri tasarım ve üretimi, mekanik tasarım ve entegrasyon, elektrik o tomasyon ve pano, alternatif yenilenebilir enerji çözümleri, elektrik enerjisi ağı kurulumu, telekomünikasyon ağı kurulumu alanlarında çok düşük seviyede faaliyet göstermektedir. 2008 yılındaki cirosu yaklaşık olarak ( .) TL dir. - Sabre : Sabre Türkiye de distribütörleri aracılığıyla havayolu çözümleri ve seyahat ağı işlerinde faaliyet göstermektedir. Bu faaliyetlerden Türkiye de elde edilen ciro yaklaşık olarak ( .) TL dir. H.1.2.1.2. CPPIB CPPIB Kanada - Toronto merkezli bir emeklilik fonu yatırım yön etimi 130 organizasyonudur. 09-56/1337 -340 4 H.1.2.1.3. Joltid Ltd. Skype adlı yazılımın ilk geliştiricileri olan şahıslarca kontrol edilen bir teşebbüstür. Türkiye de doğrudan veya dolaylı olarak herhangi bir faaliyette bulunmamaktadır. H.1.2.1.4. Andreessen Horowitz Andrees sen Horowitz 6.7.2009 tarihinde piyasaya sürülen bir girişim fonudur. Fonun önde gelen ortakları Marc Andreessen ve Ben Horowitz dir. H.1.2.2. Devreden Taraf: eBay Inc. eBay Inc. (eBay) her türlü malın pazarın belirlemiş olduğu fiyatlarla alınıp satılması nı sağlayan internet üzerinden (online) açık bir ticaret platformu sağlamaktadır. 140 eBay in 2005 yılında devraldığı Skype haricindeki diğer önemli bağlı ortaklığı PayPal dir. eBay in 2002 yılında devraldığı PayPal e -posta hesabına sahip kişilerin ve işletme lerin güvenli bir ortamda internet üzerinden ödeme yapmalarını ve internet üzerinden ödeme almalarını sağlamaktadır. PayPal banka hesaplarının ve kredi kartlarının mevcut finansal altyapısı üzerine kurulmuştur ve güvenli bir ödeme çözümü yaratmak için dola ndırıcılığı önlemeye yönelik gelişmiş sistemler kullanmaktadır. eBay ayrıca internet üzerinden alışveriş siteleri olan LoQUo.com, Intoko, Hollanda bazlı Marktplaats.nl ve 2007 yılında ABD de piyasaya sürülen Kijiji dâhil olmak üzere internet üzerinde sınıf landırılmış sitelerin yanı sıra internet üzerinden bir alışveriş karşılaştırma sitesi olan shopping.com u, etkinlik biletlerinin 150 perakende satışı için internet üzerinden bir pazar olan Stubhub ı ve ABD deki en büyük internet üzerinden daire listeleme hizme ti olan rent.com u kontrol etmektedir. Ayrıca eBay in, Türkiye de internet üzerinden bir pazar olan GittiGidiyor da dolaylı olarak %10 luk bir sermaye payı bulunmaktadır. eBay Inc. in % 5 ten fazla hissesi olan Pierre M. Omidyar ve Morgan Stanley olmak üzere iki hissedarı bulunmaktadır. Pierre M. Omidyar, hisselerin %13.0 üne, Morgan Stanley ise %5.1 ine sahiptir. eBay Inc in geriye kalan hisseleri Nasdaq Borsası nda (Nasdaq Global Select Market) halka açıktır. PayPal in 2008 yılında Türkiye deki cirosu ( .) TL dir. MarketPlace inki ise ( .) TL dir. 160 H.2. 1997/1 Sayılı Tebliğ in Kapsamı Açısından Yapılan Değerlendirme Bildirim konusu işlem sonucunda devredilen varlıkları kontrol edece k olan Springboard un yönetim kurulu , en az 7 en fazla 25 üyeden oluşa caktır. Hissedarları temsilen yer alacak üye sayıları Tablo 2 de yer almaktadır: Tablo 2: Devralma sonrasında Springboard un yönetim kurulu yapısı Hissedar grupları Yönetim Kurulunda ilgili hissedarı temsilen yer alabilecek en fazla üye sayısı Silver Lake (A grubu) 6 eBay (B grubu) 3 CPPIB (C grubu) 2 Joltid Ltd. (D grubu) 2 Andreessen Horowitz (E grubu) 2 Profesyonel yönetici (F grubu) 1 Diğer üyeler (G grubu) 2 Yönetim kurulunda kararlarının alınmasında, hissedarlara tahsis edilen yönetim kurulu üye sayılarının basit çoğunluğunun aranması yerine hissedar gruplarına 09-56/1337 -340 5 hisseleri oranında oylama gücü sağlayan bir yöntem benimsenmiştir. Örneğin, Silver Lake grubu yönetim kurulunda 6 üye ile temsil ediliyor olmasına ve sayıca 6/18 oranında koltuğa sahip olmasına rağmen, bu 6 üyenin toplam oylama gücü Silver 170 Lake grubunun elinde bulundurduğu % 40.92 hisseye denk bir güçten oluşmaktadır. Ayrıca, yönetim kurulunda hissedarların dışında Sp ringboard ile Skype ın genel müdürü konumuna bulunan profesyonel yöneti ci (F grubu üye) ile yasa gereği Lüksemburg kökenli olması gereken kişiler (G grubu üyeler) de üye olarak yer almaktadır. F ve G grubu üyeler hissedarların çoğunluk oyu ile atanmaktadırlar. Yönetim kurulu kararlarının alınabilmesi için hissedarların temsil cisi üyeler ile profesyonel yönetici üyenin (A -F grupları) ve G grubu üyelerin basit çoğunluklarının ayrı ayrı sağlanması gerekmektedir. F grubu profesyonel yöneticinin 1/1000 oranında oy hakkı bulunmaktadır. G grubu üyelerinin oy hakları ise G grubu içeri sinde eşit olarak belirlenmektedir. 180 Ayrıca, hissedarların yatırımlarını korumak dışında kalan konularda (stratejik ve ticari konularda) yönetim kurulunda alınacak kararları veto etme hakları bulunmamaktadır. Yönetim kurulunun oluşumu, karar nisabı ve h issedarların yönetim kurulundaki temsil durumu dikkate alındığında, hissedarlardan hiçbirinin tek başına kontrol yetkisinin bulunmadığı tespit edilmiştir. Hisse dağılımı ve yönetim kurulu yapısı, şirketin yönetimiyle ilgili kararlarda karar nisabı olan bas it çoğunluğa sadece değişen ittifaklar la ulaşılabileceğini göstermektedir. Ayrıca dosya içerindeki diğer belgelerde, Sprinboard hissedarlarının bu teşebbüsle ilgili kararlarında ortak irade ile davranmalarını mutlaka gerektirecek şekilde başka alanlarda ortak çıkarlarının bulunmadığı da ifade edilmektedir. CPPIB nin, Silver Lake 190 grubunun Texas Pacific Group tarafından ortak kontrol edilen Avaya da azınlık hissesine sahip olduğu bilgisine ulaşılmıştır. Ayrıca, CPPIB ve Silver Lake in bağlı ortaklıklarının NXP B.V. ve SunGuard Data System Inc. adlı teşebbüslerde azınlık hisseleri bulunmaktadır. Bildirim formunda, CPPIB ve Silver Lake in kendi bünyelerinde çok değişik yatırımcıları barındırmaları ve temelde bu farklı yatrımcıların çıkarlarını gözetecek olmal arı sebebiyle Springboard daki oy haklarını istikrarlı biçimde aynı doğrultuda kullanmalarını gerektirecek bir durumun bulunmadığı ifade edilmektedir. Bu çerçevede, Springboard un kontrol yapısının tek kontrol veya ortak kontrol şeklinde olmadığı anlaş ılmaktadır. Dolayısıyla en son bildirildiği haliyle söz konusu 200 işlemin 1997/1 sayılı Tebliğ kapsamında birleşme / devralma ya da ortak girişim işlemi olmadığı kanaatine ulaşılmıştır . H.3. İşlemin 4054 sayılı Kanun un 4. Maddesi Çerçevesinde Değerlendirilm esi Bildirim formunda ilgili işlemin 1997/1 sayılı Tebliğ kapsamında değerlendirilmemesi durumda tarafların, işleme menfi tespit veya muafiyet tanınması talepleri bulunmaktadır. Springboard hissedarlarını oluşturan ana teşebbüslerin Skype yazılımına rakip olarak kabul edilebilecek bir ürün veya hizmetle ilgili bir faaliyet alanında çalışmadıkları tespit edilmiştir. Bu açıdan değerlendirildiğinde teşebbüsler arası rekabet sınırlayıcı yatay bir anlaşmanın söz konusu olamayacağı kanaatine varılmıştır . 210 Hisseda rlardan Silver Lake Türkiye de, Avaya adlı teşebbüs ve onun distribütörleri aracılığıyla, PBX sistemleri ve iletişim merkezi çözümleri pazarlarında faaliyet göstermektedir. Bu pazarlardaki 2009 pazar payları sırasıyla % ( .) ve % ( .) dir. Skype yazılı mını PBX sistemlerine veya iletişim merkezi çözümlerine entegre 09-56/1337 -340 6 edilerek kurumsal kullanıcıların kullanımına uygun hale getirilmesi amacıyla Skype for SIP yazılımı geliştirilme aşamasındadır. Ancak mevcut durumda, Skype ile Avaya arasında Skype for SIP yazılımının kullanımını konu eden münhasırlık içeren bir anlaşma bulunmamaktadır. İleriye dönük olarak yapılacak bir değerlendirme olarak ise, Avaya nın kurduğu PBX sistemlerde ve iletişim merkezi çözümlerinde Skype for SIP yazılımının münhasıran kullan ılması durumu halinde ortaya çıkabilecek etkilerin 220 değerlendirilmesi gerekirse, Avaya nın üst pazar olarak kabul edilebilecek PBX sistemleri ve iletişim merkezi çözümleri pazarlarındaki mevcut pazar paylarının hâkim durum oluşturabilecek ölçüde yüksek olma ması sebebiyle, Skype nin rakiplerini kurumsal pazardan dışlayabilme olasılığının zayıf olduğu tespit edilmiştir . I. SONUÇ Düzenlenen rapora ve incelenen dosya kapsamına göre, - Bildirim konusu işlemin, 4054 sayılı Kanun un 7. maddesi ve bu maddeye dayanıla rak çıkarılan 1997/1 sayılı Rekabet Kurulu ndan İzin Alınması Gereken Birleşme ve Devralmalar Hakkında Tebliğ kapsamı nda olmadığına, - İşleme 4054 sayılı Kanun un 8. maddesi çerçevesinde menfi tespit belgesi 230 verilmesine OYBİRLİĞİ ile karar verilmiştir.