Rekabet Kurumu Başkanlığından, REKABET KURULU KARARI Dosya Sayısı : 2008 -1-128 (Menfi Tespit ) Karar Sayısı : 08-76/1226-464 Karar Tarihi : 30.12.2008 A. TOPLANTIYA KATILAN ÜYELER Başkan : Prof. Dr. Nurettin KALDIRIMCI 10 Üyeler : Tuncay SO NGÖR, M. Sıraç ASLAN Mehmet Akif ERSİN , Dr. Mustafa ATEŞ, İsmail Hakkı KARAKELLE B. RAPORTÖRLER: Mehmet Akif KAYAR , Şamil PİŞMAF C. BAŞVURUDA BULUNAN : - Doğan Dağıtım Satış Pazarlama ve Matbaacılık A.Ş. Temsilc isi: Dr. Kemal Tahir SU, Av. Zeynep ÜNALAN T
Rekabet Kurumu Başkanlığından, REKABET KURULU KARARI Dosya Sayısı : 2008 -1-128 (Menfi Tespit ) Karar Sayısı : 08-76/1226-464 Karar Tarihi : 30.12.2008 A. TOPLANTIYA KATILAN ÜYELER Başkan : Prof. Dr. Nurettin KALDIRIMCI 10 Üyeler : Tuncay SO NGÖR, M. Sıraç ASLAN Mehmet Akif ERSİN , Dr. Mustafa ATEŞ, İsmail Hakkı KARAKELLE B. RAPORTÖRLER: Mehmet Akif KAYAR , Şamil PİŞMAF C. BAŞVURUDA BULUNAN : - Doğan Dağıtım Satış Pazarlama ve Matbaacılık A.Ş. Temsilc isi: Dr. Kemal Tahir SU, Av. Zeynep ÜNALAN Turan Güneş Bulvarı 63/1 Yıldız/A nkara 20 D. TARAF LAR : - Doğan Dağıtım Satış Pazarlama ve Matbaacılık A.Ş. Doğan Medya Tesisleri Hoşdere Yolu Esenyurt -İstanbul - Petrol Ofisi A.Ş. Eski Büyükdere Cad. No:37 Maslak, Şişli -İstanbul - Doğan Dağıtım Satış Pazarlama ve Matbaacılık A.Ş. Bayileri ve Nakliyecileri E. DOSYA KONUSU: Doğan Dağıtım Satış Pazarlama ve Matbaacılık A.Ş. (Doğan Dağıtım) bayileri ve nakliyecilerine akaryakıt tedariğine ilişkin ku rulan yeni 30 sistemi oluşturan, a) Doğan Dağıtım ile Petrol Ofisi A.Ş. (PO) arasında imzalanan, b) PO ile Doğan Dağıtım bayileri ve nakliyecileri arasında imzalanan, sözleşmelere menfi tespit belgesi verilmesi veya bireysel muafiyet tanınması talebi. F. DOSYA EVRELERİ: Kurum kayıtlarına 9.10.2008 tarih ve 6604 sayı ile intikal eden , eksiklikleri 27.11.2008 tarih ve 7818 sayı ile tamamlanan menfi tespit/mua fiyet bildirim formu ve eklerin in 4054 sayılı Rekabetin Korunması Hakkında Kanun un (Kanun) 4, 6, 7 ve 8. maddeler i çerçevesinde incelenmesi sonucu düzenlenen 25.12 .2008 tarihli , 40 2008 -1-128/MM -08-MAK sayılı Menfi Tespit/Muafiyet Ön İnceleme Raporu, 25 .12.2008 tarihli ve REK.0.05.00.00 -130/235 sayılı Başkanlık önergesi ile 08-76 sayılı Kurul toplantısında gö rüşülerek karara bağlanmıştır. G. RAPORTÖR LERİN GÖRÜŞÜ: İlgili raporda ; - Doğan Dağıtım ve PO arasında imzalanan sözleşm eye, 4054 sayılı Kanun un 8. maddesi kapsamında menfi tespit belgesi verilebileceği, 08-76/1226 -464 2 - PO ile [Doğan Dağıtım ın kendisiyle Bayilik Sözleşm esi imzalayan bayilerinden ve Nakliye Sözleşmesi imzalayarak Doğan Dağıtım a nakliye hizmeti veren nakliyecilerinden oluşan ] Müşteriler arasında imzalanan AutoMatic Müşteri 50 Sözleşmeler i ne 4054 sayılı Kanun un 8. maddesi kapsamında menfi tespit belgesi ve rilebileceği, ifade edilmekted ir. H. İNCELEME VE DEĞERLENDİRME H.1. İlgili Pazar H.1.1. İlgili Ürün Pazarı Bahse konu sözleşmelerin kapsamı göz önüne alındığında, d osya konusu işlem bakımından ilgili ürün pazarı beyaz akaryakıt ürünleri pazarı olarak belirlenmiştir. H.1.2. İlgili Coğrafi Pazar Akaryakıt d ağıtım faaliyetinin yurt çapında gerçekleştiril mesi ve ilgili hizmetler 60 bakımından rekabet şartlarının farklılaşmasına neden olacak bir unsur bulunmaması nedeniyle ilgili coğrafi pazar Türkiye olarak kabul edilmiştir. H.2. Taraflar H.2.1. Doğan Dağıtım Satış Pazarlama ve Matbaacılık A.Ş. (Doğan Dağıtım) Yayınevlerinden tedarik edilen medya ürünleri ve bazı medya dışı ürünleri bayilerine ulaştırmayı amaçlayan Doğan Dağıtım, hisselerinin %99,92 sine Doğan Yayın Holding A.Ş. nin sahip olduğu , Doğan ailesinin kontrolünde olan bir şirkettir. Doğan Dağıtım yönetim kurulu: Mehmet Ali YALÇINDAĞ (Başkan), Soner GEDİK, Yalçın BALCI ve Hakan URHAN dan oluşmaktadır. H.2.2. Petrol Ofisi A.Ş. (PO) 70 Akaryakıt dağıtım ve madeni yağ sektöründe faaliyet göstermekte olan PO, hisselerinin %52,73 ü Doğan Şirketler Grubu na, %34 ü OMV Aktiengesellschaft (OMV) a ait olup geriye kalan %13,27 si halka açık bir anonim şirkettir. Hali hazırda Doğan Grubu ve OMV ortak kontrolünde bir ortak girişim niteliğindedir. Petrol Ofisi yönetim kurulu, Ahmet Vural AKIŞIK (Başkan), Dr. Gerhard ROİSS , Hanzade DOĞAN BOYNER, İmre BARMANBEK, Ergun KURAN, David Charles DAVIES, Manfred Mag LEİTNER ve Klaus Jürgen SCHNEIDER den oluşmaktadır. H.2.3. Doğan Dağıtım Bayileri ve Nakliyecileri (Müşteriler) Dosya mevcudu bilgilere göre; Doğan Dağıtım ın dağıtıcılığını gerçekleştirdiği medya ve medya dışı ürünlerin dağıtımı amacıyla Doğan Dağıtım ile Bayilik Sözleşmesi 80 imzalayan bayiler ve Doğan Dağıtım a nakliye hizmeti vermek üzere Nakliye Sözleşmesi imzalayan nakliyeciler bulunmaktadır. Bildirim konusu sözleşmelerden tek tip AutoMatic Müşteri Sözleşmesi işbu dosya kapsamında Ali NALÇACI ve Tekorta Yay. Bas. Dağ. Rek. Tel. San. T ic. Ltd. Şti. ile imzalandığı g örülmüştür . 08-76/1226 -464 3 H.3. Değerlendirme H.3.1. Sözleşmelerin Konusu ve Niteliği H.3.1.1. Doğan Dağıtım ve PO Arasında İmzalanan Sözleşme Doğan Dağıtım ile PO arasında imzalanan sözleşme, Doğan Dağıtım ın, kendisiyle Bayilik Sözleşmesi imzalayan bayilerinin ve Nakl iye Sözleşmesi imzalayarak Doğan Dağıtım a nakliye hizmeti veren nakliyecilerinin (Müşteriler), PO nun bilinen adıyla bir 90 taşıt/müşteri tanıma sistemi niteliğindeki akaryakıt satış hizmeti olan PO AutoMatic sistemine dahil edilmesine gayret etmesi/tavs iye etmesi, PO nun da Doğan Dağıtım tarafından onaylanacak müşterilerin araçlarına AutoMatic akaryakıt ikmal ve data hizmeti vermesine ilişkindir. Dosya mevcudu bilgilere göre Doğan Dağıtım , Shell&Turcas Petrol A.Ş., BP Petrolle ri A.Ş. ve PO dan dosya kon usu hizmet iç in teklif almıştır. PO nu n teklifinin ekonomik olması ve dağıtım ağının yaygınlığı nedenleriyle seçildiği Bildirim Formunda ifade edilmektedir. 3 yıllık bir süre için imzalanan ve azami 5 yıla kadar kendiliğinden yenilen me hükmü içeren S özleşme , rakip olmayan teşebbüsler arasında imzalanan bir işbirliği anlaşması 100 niteliğindedir. H.3.1.2. PO ve Müşteriler Arasında İmzalanan Ek Sözleşme PO ve Doğan Dağıtım bayileri ile nakliyecilerinden oluşan Müşteriler arasında imzalanan AutoMatic Müşter i Sözleşmesi PO nun, Müşterilerin araçlarına AutoMatic sistemi vasıtasıyla akaryakıt satışı yapması ve AutoMatic kullanım bedellerinin ise Müşteriler adına Doğan Dağıtım tarafından PO ya ödenmesine ilişkindir. Söz konusu sözleşme de 3 yıllık bir süre iç in imzalanmış olup, azami 5 yıla kadar kendiliğinden yenilenme kaydı ihtiva etmektedir. Ancak şayet Müşterilerin Doğan Dağıtım la daha önce imzalamış bulundukları Bayilik Sözleşmesi veya Nakliye Sözleşmesinin herhangi bir nedenle sona ermesi halinde, bu sö zleşmenin de herhangi 110 bir ihtara gerek kalmaksızın sona ereceği hükme bağlanmıştır. H.3.2. Menfi Tespit Değerlendirmesi 4054 sayılı Kanun un 8. maddesinde, Kurul un bir anlaşmanın, kararın, eylemin veya birleşme ve devralmanın Kanun un 4, 6 ve 7. maddeler ine aykırı olmadığını gösteren bir menfi tespit belgesi verebileceği belirtilmektedir. Buna göre, bildirim konusu sözleşmelerin anılan Kanun maddelerine aykırı olup olmadığı aşağıda değerlendirilmektedir. H.3.2. 1. Kanun un 4. Maddesi Kapsamında Değerlendir me Rakip olmayan ve aralarında dikey bir ilişki de bulunmayan teşebbüsler niteliğindeki Doğan Dağıtım ile PO arasında imzalanan sözleşmenin bütün olarak incelenmesi 120 neticesinde; 4054 sayılı Ka nun un 4. maddesine aykırı olmadığı sonucuna ulaşılmıştır. Yuka rıda yer verildiği üzere, Müşteriler ile PO arasında imzalanan AutoMatic Müşteri Sözleşmeleri nin geçerliliği söz konusu Müşteriler ile Doğan Dağıtım arasındaki bayilik veya nakliye hizmeti tedariğine yönelik ilişkinin sürmesine bağlanmıştır. Ancak Müşteri ler açısından dikkate değer bir maliyet avantajı sağlayacak sözleşmelerin varlık 08-76/1226 -464 4 sebebinin Doğan Dağıtım ile PO arasında imzalanan sözleşme olduğu dikkate alındığında, bu tür bir kaydın da doğal kabul edilmesi gerektiği düşünülmektedir. Doğan Dağıtım -PO ar asındaki sözleşmenin eki niteliğindeki PO ile Müşteriler arasında imzalanan AutoMatic Müşteri Sözleşmesi de değerlendirildiğinde; PO ile müşteriler arasında 4. madde kapsamında yatay veya dikey bir ilişki bulunmadığı, müşterilerin 130 akaryakıt alımı yapan s on kullanıcı konumunda oldukları ve dosya konusu işlem bakımından teşebbüs nit eliğinde olmadıkları, pazarı kapatıcı hükümler içermediği göz önüne alındığında bu Sözleşmenin Kanun un 4 . maddesine aykırı olmadığı kanaatine varılmışt ır. H.3.2. 2. Kanun un 6. M addesi Kapsamında Değerlendirme Rekabet Kurulu nun akaryakıt sektörüne yönelik 24.7.2008 tarihli ve 08-47/653 -250 kararında, PO dahil olmak üzere sektörde yer alan dağıtıcı firmalardan herhangi birinin hakim durumda olduğuna yönelik olarak bir tespit yapıl mamıştır. Bunun yanında dosya mevcudu bilgilerden PO ve bayilerinin toplam beyaz akaryakıt ürünleri satış miktarları içerisinde AutoMatic sistemi ile yapılan satışların payının % ( ) düzeyinde olduğu 140 anlaşılmıştır. Bu nedenle 2008 yılı rakamlarına göre sahi p olduğu % ( .) pazar payı ile pazarda lider konumda bulunan PO ile Doğan Dağıtım bayileri ve nakliyeciler i arasında yapılacak anlaşmanın, ilgili pazarda rekabeti sınırlayıcı nitelikte hissedilir bir etki yaratması olasılığının da son der ece düşük olduğu an laşılmaktadır . Sonuç olara k anılan Sözleşmenin Kanun 6. maddesi kapsamında ülkenin bütününde ya da bir bölümünde bir mal veya hizmet piyasasındaki hakim durumun, tek başına yahut başkaları ile yapılan anlaşmalar ya da birlikte davranışlar yoluyla kötüye kullanmasına yönelik herhangi bir hüküm içermediği ve söz konusu maddeye aykırı olmadığı kanaatine varılmıştır . Diğer taraftan Ana Sözleşmeye ek konumdaki A utoMatic Müşteri Sözleşmesi de 150 Kanun un 6. maddesi kapsamında incelen diğinde; PO nun akaryakıt dağıt ım pazarında hakim d urumda olmadığı, Müşterilerin ise akaryakıt kullanımı açısından hakim durumda olmadıkları göz önüne alındığında , anılan Sözleşme nin de Kanun un 6. maddesine aykırı olmadığı sonucuna ulaşılmıştır. H.3.2.3. Kanun un 7. Maddesi Kapsamında Değerlendirme Bildirim konusu sözleşmelerin bir birleşme ya da devralma işlemini düzenlememesi göz önüne alındığında ; anılan sözleşmelerin Kanun un 7. maddesini ihlal etmediği , dolayısıyla söz konusu sözleşme lere 4054 sayılı Kanun un 8. maddesi çerçevesin de Menfi Tespit Belgesi verilebileceği kanaatine varılmıştır. I. SONUÇ 160 Düzenlenen rapora ve incelenen dosya kapsamına göre; - Doğan Dağıtım Satış Pazarlama ve Matbaacılık A.Ş. ile Petrol Ofisi A.Ş. arasında imzalanan sözleşmeye ve - Petrol Ofisi A.Ş. ile Doğ an Dağıtım Satış Pazarlama ve Matbaacılık A.Ş. nin , kendisiyle Bayilik Sözleşmesi imzalayan bayilerinden ve Nakliye Sözleşmesi imzalayarak Doğan Dağıtım Satış Pazarlama ve Matbaacılık A.Ş. ye nakliye hizmeti veren nakliyecilerden oluşan Müşteriler arasında imzalanan AutoMatic Müşteri Sözleşmeleri ne, 170 08-76/1226 -464 5 4054 sayılı Kanun un 8. maddesi kapsamında menfi tespit belgesi verilmesine OYBİRLİĞİ ile karar verilmiştir.