1 REKABET KURUMU REKABET KURULU KARARI Dosya Sayısı : D4/1/O.G. -00/3 (Menfi Tespit/Muafiyet) Karar Sayısı : 00-48/507 -275 Karar Tarihi : 5.12.2000 A- TOPLANTIYA KATILAN ÜYELER Başkan : Prof. Dr. M. Tamer MÜFTÜOĞLU, Üyeler : Dr. Kemal EROL, Mehmet Zeki UZUN, Sadık KUTLU , İsmet CANTÜRK, Nejdet KARACEHENNEM, Mustafa PARLAK, Ersan GÖKMEN, R. Müfit SONBAY, Kubilay ATASAYAR, Murat GENCER B- RAPORTÖRLER: Oğuzkan GÜZEL C- BAŞVURUDA BULUNAN: Temsa Termomekanik Sanayi ve Ticaret A.Ş. Vekili: Av. Mustaf
1 REKABET KURUMU REKABET KURULU KARARI Dosya Sayısı : D4/1/O.G. -00/3 (Menfi Tespit/Muafiyet) Karar Sayısı : 00-48/507 -275 Karar Tarihi : 5.12.2000 A- TOPLANTIYA KATILAN ÜYELER Başkan : Prof. Dr. M. Tamer MÜFTÜOĞLU, Üyeler : Dr. Kemal EROL, Mehmet Zeki UZUN, Sadık KUTLU , İsmet CANTÜRK, Nejdet KARACEHENNEM, Mustafa PARLAK, Ersan GÖKMEN, R. Müfit SONBAY, Kubilay ATASAYAR, Murat GENCER B- RAPORTÖRLER: Oğuzkan GÜZEL C- BAŞVURUDA BULUNAN: Temsa Termomekanik Sanayi ve Ticaret A.Ş. Vekili: Av. Mustafa HAKKANİ Temsa A.Ş. Mersin Yolu Üzeri ADANA D- TARAFLAR: - Temsa Termomekanik Sanayi ve Ticaret A.Ş. Büyük İstanbul Otogarı Bayrampaşa 34200 İstanbul - Yetkili satıcıları E- DOSYA KONUSU: Temsa Termomekanik Sanayi ve Ticaret A.Ş. (Temsa) ile yetkili satıcıları arasın da akdedilen Yedek Parça Yetkili Satıcılık Anlaşması ve "Temsa A.Ş. Otobüs Grubu Yetkili Yedek Parça Bayilerinin Tabi Olduğu 1 No lu Yedek Parça Satış Esasları" başlıklı sirkülere menfi tespit belgesi verilmesi veya muafiyet tanınması talebi. F- DOSYA EVREL ERİ: Kurum kayıtlarına 28.4.2000 tarih, 1459 sayı ile giren başvuru üzerine, 4054 sayılı Rekabetin Korunması Hakkında Kanun un 4, 5 ve 8. maddeleri uyarınca yapılan inceleme sonucu düzenlenen 14.11.2000 tarih, D4/1/O.G. -00/3 sayılı Muafiyet/Menfi Tespit Ö n İnceleme Raporu 30.11.2000 tarih, REK.0.08.00.00/60 sayılı Başkanlık önergesi ile 00 -48 sayılı Kurul toplantısında görüşülerek karara bağlanmıştır. G- RAPORTÖRLERİN GÖRÜŞÜ: 4054 sayılı Kanun un 4. maddesine aykırı hükümler taşıması nedeniyle menfi tespit be lgesi verilmesi mümkün olmayan bildirim konusu anlaşmanın ve eki sirkülerin, 1997/3 sayılı Tek Elden Dağıtım Anlaşmalarına İlişkin Grup Muafiyeti Tebliği kapsamında grup muafiyeti tanınan anlaşmalar içinde yer aldığı, söz konusu anlaşma uyarınca mütemmim c üz niteliğindeki sirkülerlerle yapılacak düzenlemelerin rekabet mevzuatı çerçevesinde olması gerektiği, bu konuda ortaya çıkabilecek tereddütlerin varlığı halinde Kurum'a bildirimde bulunulabileceği hususlarının taraflara tebliğinin uygun olacağı düşünülme ktedir. H- İNCELEME VE DEĞERLENDİRME Konuya ilişkin başvuru yazısında; Temsa nın otomotiv pazarlama bölümünün pazarlamasını yaptığı Mitsibushi markalı araçların yerli ve orjinal yedek parçalarının 2 REKABET KURUMU dağıtımına ilişkin anlaşmanın 1997/3 sayılı Tebliğ e uygun ol arak hazırlandığı belirtilerek, bu anlaşma ve eki sirkülere ilişkin menfi tespit taleplerinin kabulü istenilmektedir. Ayrıca başvuru formunda, menfi tespit talebinin reddi halinde başvurunun muafiyet bildirimi olarak değerlendirilmesi konusunda da talepte bulunulmaktadır. Söz konusu anlaşma öncelikle menfi tespit belgesi talebi çerçevesinde değerlendirilmiş olup; Mağaza başlıklı 3. maddede yer alan, 3.1. BAYİİ nin TEMSA Termo Mekanik Sanayii ve Ticaret A.Ş. Otomotiv Pazarlama Bölümü nün ithal ettiği Mitsubishi araçları yedek parçalarının teşhir ve satışı için bölgesindeki standartlara uygun, kafi bir yedek parça reyonuna havi, depolu ve telefonlu bir mağazanın bulunması gereklidir. Temsa gerekli gördüğü durumlarda Bayi ye uyulması için mağaza ve raf düze ni standartlarını önerebilir. Anlaşma imzalandığı tarihte böyle bir mağazası bulunmayan BAYİİ en geç bir ay içinde bunları temin ile mükelleftir. 3.2.Bayi mağazada tüm mesaisini bu işe verecek konusunda ehil olan kafi miktarda eleman istihdam edecektir. 3.3. Bayi,Temsa tarafından reklam amacıyla verilen tabela,pano,arma vb. malzemeleri zimmetle teslim alacak,en iyi şekilde koruyacak,gerekli durumlarda bakımını yapacak ve Temsa nın uygun gördüğü yer ve şekilde asacaktır. Bu malzemelerin kullanılmasına esas v ergi,rüsum,harç vb. giderler Bayi tarafından karşılanacaktır. , Siparişler başlıklı 8. maddede yer alan, Sipariş şekil ve şartları TEMSA tarafından belirlenen Yedek Parça Satış Prosedürüne göre yapılır. Bu prosedür, sirküler olarak yayınlanır ve bayile re gönderilir. , Ödemeler ve Ödeme Şekilleri başlıklı 9. maddede yer alan, Ödeme şekil ve şartları TEMSA ca sirküler olarak yayınlanır ve bayilere gönderilir. Bu konudaki TEMSA nın en son ..tarihli ve . No lu sirküleri ekte olup, işbu sirküler ve bundan böyle, bu sirküler yerine yayınlanacak yeni sirkülerler anlaşmanın mütemmim cüzü olup, BAYİİ bu sirkülerdeki ve yerine yayınlanacak yeni sirkülerdeki şartları aynen kabul ettiğini ve edeceğini, bunlara harfiyen ve itirazsız riayete mecbur olduğunu ve TEMSA ile bu esaslar dahilinde ticari münasebette bulunacağını kabul ve taahhüt eder . , şeklindeki ve buna benzer diğer hükümlerin yetkili satıcıların bağımsız birer teşebbüs olarak karar alma süreçlerini kısıtlayıcı olması nedeniyle, 4054 sayılı Kanun un 4. maddesi kapsamında bir ihlalin söz konusu olduğu, bu nedenle menfi tespit belgesi verilmesi talebinin reddinin gerektiği kanaatine varılmıştır. Öte yandan başvuru konusu anlaşmanın içerdiği hükümler itibarıyla tek elden dağıtım anlaşması olduğu görülmek tedir. Bu nedenle 1997/3 sayılı Tebliğ çerçevesinde de değerlendirme yapılmış ve anlaşmanın söz konusu Tebliğ'e aykırı hüküm taşımadığı tespit edilmiştir. Ancak, anlaşmanın 16. maddesinde yer alan yayınlanacak sirkülerlerin anlaşmanın ayrılmaz parçası ola rak kabul edilmesi hükmü, anlaşmanın geleceğine yönelik olarak bir belirsizlik doğurmaktadır. Anlaşmanın tadili anlamına gelecek olan 3 REKABET KURUMU bu sirkülerlerin de rekabet hukuku mevzuatı açısından ayrıca incelenmesi gerekecektir. Bu aşamada bildirilen anlaşmaya ek li olan 1.4.2000 tarih ve 1 no'lu sirküler değerlendilmiştir. Bu sirkülerin, Satış Şartları başlıklı 1. maddesinin 1.7. sayılı bölümü, BAYİİ, Mitsibushi motorlu araçlarının her türlü yerli ve ithal parçasını ve aksesuarlarını TEMSA dan alacaktır. Bayii , Temsa tarafından temin edilenlerle aynı kalitedeki yedek parçaları başka kaynaklardan temin edebilir. Ancak bu durumda malların kalitesini Temsa ya kanıtlamak ve bunların Temsa garantisi içinde olmadığını müşterilerine önceden bildirmek ve faturada oriji nlerini göstermek zorundadır. Bu durumda, takılan parçanın ayıbı nedeniyle müşterinin uğrayabileceği herhangibir zarardan Bayii sorumludur. şeklindedir. Bu düzenlemenin tek taraflı temin yükümlülüğü getirmesi nedeniyle, Kanun un 4. maddesi kapsamında bir ihlalin söz konusu olduğu, bu çerçevede menfi tespit belgesi verilmesinin mümkün olmadığı sonucuna varılmıştır. Bununla birlikte, anılan hükmün 1997/3 sayılı Tebliğ kapsamında muafiyet tanınan sınırlamalardan olması sebebiyle, söz konusu sirkülerin grup mu afiyeti kapsamında bulunduğu anlaşılmıştır. İ- SONUÇ Yukarıda yapılan tespit ve değerlendirmelerin doğrultusunda; 1) Temsa Termomekanik Sanayi ve Ticaret A.Ş. ile ekteki bildirim formunda unvan ve adresleri belirtilen teşebbüsler arasında Temsa/Mitsibushi m arkalı otobüslerin yerli ve orjinal yedek parçalarının dağıtımı konusunda yapılan Yedek Parça Yetkili Satıcılık Anlaşması başlıklı anlaşmanın ve eki Temsa A.Ş. Otobüs Grubu Yetkili Yedek Parça Bayilerinin Tabi Olduğu 1 No lu Yedek Parça Satış Esasları başlıklı sirkülerin 4054 sayılı Rekabetin Korunması Hakkında Kanun un 4. maddesi hükümlerine aykırılık taşımaları nedeniyle menfi tespit belgesi verilemeyeceğine, 2) Anılan anlaşma ve sirkülerin 1997/3 sayılı Tek Elden Dağıtım Anlaşmalarına İlişkin Grup Mu afiyeti Tebliği nde öngörülen şartları sağlaması nedeniyle grup muafiyeti tanınan anlaşmalar içerisinde yer aldığına, dolayısı ile Rekabet Kurulu na bildirim yükümlülüğünün bulunmadığına, 3)Bildirilen anlaşmanın ayrılmaz parçası niteliğindeki sirkülerlerl e yapılacak düzenlemelerin rekabet mevzuatı çerçevesinde yapılması gerektiğinin ve bu konuda tereddüt olması halinde Kurum'a bildirimde bulunulabileceğinin taraflara tebliğine, OYBİRLİĞİ ile karar verilmiştir.