TÜRK MİLLETİ ADINA KARAR İNCELENEN DOSYANIN MAHKEMESİ : ANKARA 7. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ TARİHİ : 30/01/2023 NUMARASI : 2022/313 Esas 2023/58 Karar DAVA : İtirazın İptali (Genel Kredi Sözleşmesinden Kaynaklanan) DAVA TARİHİ : 13/05/2022 KARAR TARİHİ : 11/02/2026 GEREKÇELİ KARARIN YAZILDIĞI TARİH : 27/02/2026 Taraflar arasındaki itirazın iptali istemine ilişkin davanın yargılaması sonunda ilamda yazılı gerekçeyle davanın 1 adet çek yönünden konusuz kalan dava hakkında karar …
T.C.Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 21.Hukuk Dairesi 2023/867 Esas 2026/125 Karar T.C. ANKARA BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ 21.HUKUK DAİRESİ ESAS NO : 2023/867 KARAR NO : 2026/125 TÜRK MİLLETİ ADINA KARAR İNCELENEN DOSYANIN MAHKEMESİ : ANKARA 7. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ TARİHİ : 30/01/2023 NUMARASI : 2022/313 Esas 2023/58 Karar DAVA : İtirazın İptali (Genel Kredi Sözleşmesinden Kaynaklanan) DAVA TARİHİ : 13/05/2022 KARAR TARİHİ : 11/02/2026 GEREKÇELİ KARARIN YAZILDIĞI TARİH : 27/02/2026 Taraflar arasındaki itirazın iptali istemine ilişkin davanın yargılaması sonunda ilamda yazılı gerekçeyle davanın 1 adet çek yönünden konusuz kalan dava hakkında karar verilmesine yer olmadığına, 19 adet çek yönünden hukuki yarar yokluğu nedeniyle reddine yönelik olarak verilen hükme karşı davacı vekilince süresinde istinaf kanun yoluna başvurulması üzerine dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü. DAVA Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkili banka ile dava dışı borçlu ... Turz. Seyahat Nakliye ve Tic. Ltd. Şti. arasında 25.02.2013 tarihli 1.000.000,00 TL limitli Genel Kredi Sözleşmesi imzalandığı ve sözlemeye istinaden dava dışı-borçlu ... Tur. Seyh. Nak. ve Tic. Ltd. Şti.'ye nakdi ve gayri nakdi krediler kullandırıldığını, davalıların sözleşmenin müşterek ve müteselsilen kefil olduğunu, dava dışı borçlu şirket tarafından kullanılan kredilerin ödenmemesi üzerine müvekkili banka tarafından asıl borçlu ve kefillere ihtarname keşide edildiğini, ihtaranmeye rağmen borcun ödenmemesi üzerine dava dışı asıl borçlu şirkete verilen çek karnesinin müvekkili bankaya iade edilmediğini, bankanın yasal sorumluluk tutarları da nakdi olarak depozitolar hesabına depo edilmediğini, bunun üzerine dava dışı şirket ve davalılar aleyhine Ankara 3. İcra Müdürlüğünün 2021/14333 sayılı dosyası ile icra takibi başlatıldığını, davalıların takibe itirazı üzerine icra takibinin durduğu, itirazın haklı nedenlere dayamadığını belirterek itirazlarının fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla şimdilik ve yalnızca gayri nakit risk karşılığı kadar müvekkili bankaca verilen ve halen iade edilmeyen 20 adet çekin garanti tutarı toplamı olan 53.400,00 TL yönünden iptali ile %20'den aşağı olmamak üzere icra inkar tazminatına hükmedilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir. CEVAP Davalı ... vekili cevap dilekçesinde özetle; müvekkili aleyhine başlatılan takibin haksız ve hukuki dayanaktan yoksun olduğunu, müvekkilinin ... Turz. Seyahat ve Nakliye ve Ticaret Ltd. Şti'nin ortaklığından 02.09.2016 tarihinde ayrıldığını, şirket ortaklığından ayrıldığına dair şirket, gerekli bilgilendirmeyi, ilgili bankaya sunulduğunu, müvekkilinin genel kredi sözleşmesi kapsamında herhangi borcunun kalmadığını devamında çekilen kredilerin, açılan ve daha sonrasında kullandırılan kredilerin, yapılandırmaların, kredi kart ve visa işlemlerinde, müvekkilinin icazeti, bilgisi ve onayının olmadığı gerçeği ile doğan borçlardan, anapara ve faizlerin işletilmesinin, müvekkilinin sorumluğunun olmayacağını, Ankara 3. İcra Müdürlüğünün 2021/14333 sayılı icra dosyasına konu 20 adet çekin davacı bankaya 23.03.2022 tarihinde teslim edildiğini, icra ve davaya konu çek sayfaları davacı bankaya teslim tutanağı düzenlenerek teslim edildiğini, başlatılan takibin kötü niyetli haksız kar elde etmek amacı taşıdığını, dava konusu çek yapraklarının dava ikame edilmeden önce 23.03.2022 tarihinde dava dışı şirketin personeli tarafından davacı bankaya teslim edilmesi nedeniyle icra takibinin konusuz kalması ve borç ilişkisinin sona ermesi nedeniyle davanın reddi gerektiğini savunmuş davanın reddine, %20 'den aşağı olmamak üzere kötü niyet tazminatına hükmedilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir. Diğer davalıya dava dilekçesi usulüne uygun olarak tebliğ edilmesine rağmen anılan davalı davaya cevap vermemiştir. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI Mahkemece, dosya içerisinde toplanan deliller, takip dosyası, taraf vekillerinin beyanları ve tüm dosya içeriğine göre, dava ve takip konusu yapılan 19 adet çekin dava tarihi olan 13.05.2022 tarihinden önce 23.03.2022 tarihli tutanak ile davacı bankanın Yenişehir şubesine iade edildiği anlaşılmakla 19 adet çek yönünden hukuki yarar yokluğu nedeniyle davanın reddine, dava konusu 5250585 seri nolu çekin garanti bedeli dava açıldıktan sonra davacı bankaya depo edildiğinden, 5250585 seri nolu çek yönünden konusuz kalan davanın esası hakkında karar verilmesine yer olmadığına, taraf vekillerinin icra inkar ve kötü niyet tazminatı istemlerinin ayrı ayrı reddine karar verilmiştir. İSTİNAF SEBEPLERİ Davacı vekili istinaf dilekçesinde özetle; dava konusu edilen 20 adet çekin, 19 adeti takip ve arabuluculuk görüşmelerinden sonra müvekkilinin Yenişehir şubesine iade edildiğini, dosyaya mübrez dekontlardan anlaşılacağı üzere davalı-borçlular tarafından iade edilmeyen 5250585 seri numaralı çek garanti tutarı karşılığı 3.600,00 TL'nin dava tarihinden sonra 01.06.2022 tarihinde, %15 marjı 540,00 TL ise 07.06.2022 tarihinde davalı-borçlu ...'un yönlendirmesiyle ... tarafından hesaba depo edildiğini, işbu dava davalı-borçlular tarafından konusuz bırakılmış olup, konusuz kalan dava hakkında karar verilmesine yer olmadığına karar verilmesi gerekirken hükmün 2 no.lu bendi ile hukuki yarar yokluğundan davanın reddine karar verilmesinin ve buna paralel davalı vekili yararına ilam vekalet ücretine hükmedilmesinin kabulünün mümkün olmadığını, işbu dava takibe yapılan itiraza istinaden ikame olunan ve İİK tarafından özel olarak düzenlenmiş itirazın iptali davası olduğunu, bu nedenle takip tarihinden sonra yapılan ödeme ve iadeler hakkında, milat olarak takip tarihi kabul edilmesi gerektiğini, yapılan ödeme ve iadeler ile eldeki davanın kısmen veya tamamen konusuz kalması halinde, nihai infaz aşamasında dikkate alınmak kaydı ile konusuz kalan dava hakkında karar verilmesine yer olmadığına karar verilmesi gerektiğini belirterek ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasına, davanın kabulüne karar verilmesini istemiştir. HUKUKİ NİTELENDİRME, DELİLLERİN VE İSTİNAF SEBEPLERİNİN DEĞERLENDİRİLMESİ Dava; genel kredi sözleşmesinden kaynaklanan alacağın tahsili için başlatılan icra takibine vaki itirazın iptali istemine ilişkindir. 6100 Sayılı HMK'nın 355. maddesi gereğince, istinaf incelemesinin istinafa gelen tarafın sıfatı ile istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak kamu düzenine aykırılık bulunup bulunmadığı hususu gözetilerek ilk derece mahkemesinin taraflar arasındaki ihtilafta görevli mahkeme oluşu ve eldeki davada kesin yetki kuralına da aykırılık bulunmadığı anlaşılmakla işin esasına girilerek yapılan incelemede; Ankara 3. İcra Müdürlüğünün 2021/14333 sayılı icra takip dosyası, genel kredi sözleşmeleri, kefalete ilişkin ek protokol, hesap kat ihtarı, davalı banka personeli tarafından imzalanmış 23/03/2022 tarihli tutanak dosya içerisinde yer almaktadır. Dava konusu Ankara 3. İcra Müdürlüğünün 2021/14333 sayılı icra takip dosyası ile, davacı alacaklı tarafından davalı borçlu aleyhine toplam 31.942,78 TL nakit alacağın tahsili, 53.400,00 TL gayri nakit alacağın depo edilmesi istemi ile ilamsız icra takibi başlatıldığı, ödeme emrinin davalı borçluya 01/11/2021 tarihinde tebliğ edildiği, 7 günlük hak düşürücü süre içerisinde davalının 02/11/2021 tarihinde borca itiraz ettiği, işbu itirazın iptali davasının itiraz dilekçesinin alacaklı yana tebliğ tarihinden itibaren başlayacak olan 1 yıllık hak düşürücü süre içerisinde 13/05/2022 tarihinde açıldığı dosya içeriği ile sabittir. Dava dosyasında bulunan davalı banka personeli tarafından imzalanmış 23/03/2022 tarihli tutanak ile dava konusu 20 adet çek yaprağından 19 adetinin davalı yan tarafından 03/03/2022 tarihinde davacı bankaya teslim edildiği tespit edilmiştir. Dava dosyasında bulunan 01.06.2022 ve 07.06.2022 banka dekontları ile dava konusu 20 adet çek yaprağından iade edilmeyen 5250585 numaralı çek yaprağının garanti tutarının davalı tarafından, davacı bankaya ait gelir getirmeyen bir hesaba depo edildiği tespit edilmiştir. Davacı vekili 21.12.2022 tarihli beyan dilekçesinde, davacı tarafından takibe konu 20 adet çekin 19 tanesinin şubeye iade edildiği, teslim edilmeyen 5250585 seri numaralı çekin garanti tutarının banka nezdinde asıl borçlu adına kayıtlı gelir getirmeyen bir hesapta depo edildiğini, davanın konusuz kaldığını, dava takip ve arabuluculuk görüşmelerinden sonra konusuz kaldığından yargılama giderlerine hükmedilmesine karar verilmesini istemiştir. Davacı yan genel kredi sözleşmesinden kaynaklı alacağı bulunduğunu, davalının icra takibine itirazının haksız olduğunu iddia etmiş, davalı yan ise davanın reddini savunmuştur. Mahkemece yapılan yargılama sonunda yukarıda özetlenen kararda belirtildiği şekilde 19 adet çek yaprağı yönünden hukuki yarar yokluğundan davanın reddine, 5250585 seri numaralı çek yönünden dava konusuz kaldığından karar verilmesine yer olmadığına karar verilmiştir. Taraflar arasında dava konusu 20 adet çek yaprağından 19 adetinin davalı yan tarafından 03/03/2022 tarihinde davacı bankaya iade edildiği, 5250585 seri numaralı çekin garanti tutarının 01/06/2022 tarihinde banka nezdinde asıl borçlu adına kayıtlı gelir getirmeyen bir hesapta depo edildiği hususlarında herhangi bir ihtilaf bulunmamaktadır. Uyuşmazlık, dava konusu 19 adet çek yapraklarının arabuluculuk son tutanağından sonra dava tarihinden önce davalıya teslim edildiğinden dava tarihi itibarıyla dava açmakta davacının hukuki yararının bulunup bulunmadığı hususlarından kaynaklanmaktadır. Davacı vekilinin istinaf itirazları incelendiğinde hukuki yarar dava şartlarından olup davacının dava açmakta hukuken korunmaya değer bir yararının bulunması gerekir. Bu şart, dava konusuna ilişkin genel dava şartlarından biri olup davanın esası hakkında inceleme yapılabilmesi ve esas hakkında hüküm verilebilmesi için varlığı gerekli olduğundan olumlu dava şartları arasında sayılmaktadır. Hukuki yarar , dava şartı olmakla yargılamanın başından sonuna kadar varlığını koruması gerektiği gibi yargılamanın her aşamasında da re'sen gözetilmesi gerekir. Dava konusu 19 adet çek dava tarihinden önce davacı bankaya iade edilmiştir. Hal böyle olunca, mahkemece davalının, dava tarihinden önce uyuşmazlığa konu 19 adet çek yaprağını davacı tarafa iade ettiğini gözetildiğinde; davacının dava tarihi itibarıyla 19 adet çek yaprağı yönünden hukuki yararının bulunmadığı dikkate alınarak davanın hukuki yarar dava şartı yokluğu nedeniyle usulden reddine karar verilmesinde bir isabetsizlik görülmemiştir. Dava açmak için zorunlu arabuluculuk sürecinin başlatılması, dava açılma tarihinin hukuki sonuçlarını kanunun öngördüğü istisnalar dışında ortaya çıkarmaz. Öte yandan arabuluculuk sürecinin anlaşamamazlık ile bitmesi mutlaka dava açılması zorunluluğunu getirmez. Davacı dava açarken hukuki yararı bulunup bulunmadığını gözeterek dava açılmalıdır. Bu nedenle davacının buna ilişkin istinaf sebebi reddedilmiştir. Tüm bu nedenlerle ilk derece mahkemesinin 19 adet çek yönünden hukuki yarar yokluğu nedeniyle davanın reddine yönelik kararında bir isabetsizlik görülmediğinden davacı vekilinin istinaf başvurusunun esastan reddine karar vermek gerekmiş ve takdiren aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur. HÜKÜM: Yukarıda Açıklanan Nedenlerle; 1-Davacı vekilinin istinaf başvurusunun HMK'nın 353/(1)-b.1 maddesi gereğince ESASTAN REDDİNE, 2-Davacıdan alınması gerekli olan 732,00 TL istinaf karar harcından peşin yatırılan 179,90 TL'nin mahsubu ile bakiye 552,10 TL'nin davacıdan tahsili ile hazineye irat kaydına, 3-Davacı tarafından istinaf aşamasında yapılan yargılama giderlerinin üzerinde bırakılmasına, 4-İstinaf incelemesi sırasında duruşma açılmadığından davalı yararına vekalet ücreti taktirine yer olmadığına, Dosya üzerinde yapılan inceleme sonucunda uyuşmazlık konusu miktar dikkate alındığında HMK'nın 362. maddesi gereğince kesin olmak üzere, tarafların yokluğunda oy birliği ile karar verildi. 11/02/2026 Başkan - Üye - Üye - Zabıt Katibi - Bu belge 5070 sayılı Elektronik İmza Kanunu hükümlerine göre UYAP sistemi üzerinden elektronik imza ile imzalanmıştır.