2026/86725 İhale Kayıt Numaralı "Yol Yardım-Çekici ve Çekici-Kurtarıcı Araç Kiralama" İhalesi
Toplantıya Katılan Üyeler BAŞVURU SAHİBİ: Şark Organizasyon ve Danışmanlık Sanayi Ticaret Limited Şirketi , İHALEYİ YAPAN İDARE: İstanbul Elektrik Tramvay ve Tünel İşletmeleri Genel Müdürlüğü , BAŞVURUYA KONU İHALE: 2026/86725 İhale Kayıt Numaralı “ Yol Yardım-Çekici ve Çekici-Kurtarıcı Araç Kiralama ” İhalesi KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME: İstanbul Elektrik Tramvay ve Tünel İşletmeleri Genel Müdürlüğü tarafından 18.02.2026 tarihinde açık ihale usulü ile gerçekleştirilen “ Yol Yardım-Çekici ve Çekici-Kurtarıcı Araç Kiralama ” ihalesine ilişkin olarak Şark Organizasyon ve Danışmanlık Sanayi Ticaret Limited Şirketi nin 12.02.2026 tarihinde yaptığı şikâyet başvurusunun, idarenin 17.02.2026 tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibince 27.02.2026 tarih ve 209638 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 27.02.2026 tarihli dilekçe ile itirazen şikâyet başvurusunda bulunulmuştur. Başvuruya ilişkin olarak 2026/633 sayılı itirazen şikâyet dosyası kapsamında yapılan inceleme neticesinde esas inceleme raporu tanzim edilmiştir. KARAR: Esas inceleme raporu ve ekleri incelendi. İtirazen şikâyet dilekçesinde özetle, Teknik Şartname’nin 6.43’üncü maddesinde yer alan “Araçlar çalıştırılacağı ilin plakasına sahip olacaktır.” düzenlemesi uyarınca, ihaleyi yapan idarenin İstanbul ilinde bulunması nedeniyle çalıştırılacak araçların tamamının 34 plaka numarasına sahip olması gerektiğinin anlaşıldığı, söz konusu düzenlemenin; başka illere kayıtlı araçlara sahip olan isteklilerin ihaleye katılımını fiilen zorlaştıracak nitelikte olduğu, merkezi veya şubesi İstanbul’da bulunan istekliler karşısında diğer gerçek ve tüzel kişileri dezavantajlı konuma düşürebileceği, ayrıca sözleşmenin uygulanması aşamasında araçların İstanbul iline tescil ettirilmesi için yüklenicilerin yerleşim yeri, merkez veya şube adreslerini İstanbul’a nakletmeleri ya da plaka değişikliği yapmaları sonucunu doğurabileceği, ihale konusu işin yürütülmesi için zorunlu olmayan ilave maliyet ve idari külfetler yaratacağı, Bu haliyle plaka iline yönelik sınırlayıcı düzenlemenin, rekabeti daraltıcı etki doğurabileceği ve istekliler arasında eşit muamele ilkesini zedeleyebileceği, bu durumun 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun 5’inci maddesinde yer alan temel ilkelere aykırılık oluşturacağı iddialarına yer verilmiştir. Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir. 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun “Temel İlkeler” başlıklı 5’inci maddesinin birinci fıkrasında “İdareler, bu Kanuna göre yapılacak ihalelerde; saydamlığı, rekabeti, eşit muameleyi, güvenirliği, gizliliği, kamuoyu denetimini, ihtiyaçların uygun şartlarla ve zamanında karşılanmasını ve kaynakların verimli kullanılmasını sağlamakla sorumludur.” hükmü, Aynı Kanun’un “Şartnameler” başlıklı 12’nci maddesinin ikinci fıkrasında “İhale konusu mal veya hizmet alımları ile yapım işlerinin teknik kriterlerine ihale dokümanının bir parçası olan teknik şartnamelerde yer verilir. Belirlenecek teknik kriterler, verimliliği ve fonksiyonelliği sağlamaya yönelik olacak, rekabeti engelleyici hususlar içermeyecek ve bütün istekliler için fırsat eşitliği sağlayacaktır.” hükmü, Anılan Kanun’un “Açık ihale usulü” başlıklı 19’uncu maddesinde “Açık ihale usulü, bütün isteklilerin teklif verebildiği usuldür.” hükmü, Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin “Teknik şartname” başlıklı 16’ncı maddesinin birinci fıkrasında “İşin teknik ayrıntılarını ve şartlarını gösteren bir teknik şartname hazırlanarak ihale dokümanına dahil edilir. Teknik şartnamelerde belirlenecek teknik kriterlerin, verimliliği ve fonksiyonelliği sağlamaya yönelik olması, rekabeti engelleyici hususlar içermemesi ve bütün istekliler için fırsat eşitliği sağlaması zorunludur. Bu şartnamelerde yerli isteklilerin katılımını engelleyici düzenlemelere yer verilemez.” düzenlemesi, Araçların Satış, Devir ve Tescil Hizmetlerinin Yürütülmesi Hakkında Yönetmelik’in “Amaç ve kapsam” başlıklı 1’inci maddesinde “(1) Bu Yönetmeliğin amacı, araçların satış, devir ve tescil hizmetlerinin yapılmasına ilişkin usul ve esaslar ile bu işlemler dolayısıyla alınacak ücretleri belirlemektir. (2) Bu Yönetmelik 13/10/1983 tarihli ve 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanununun 131 inci maddesi hükümleri saklı kalmak üzere araçların satış, devir ve tescil hizmetlerine dair iş ve işlemler ile bu hususlarda yetkili ve görevli birimler hakkındaki usul, esas, şekil ve şartlara ait hükümleri kapsar.” hükmü, Anılan Yönetmelik’in “Araçların Tescil İşlemleri” başlıklı 10’uncu maddesinde “(16) Tescil işlemlerinde; gerçek kişiler için Kimlik Paylaşımı Sisteminden elde edilen yerleşim yeri adresi, tüzel kişiler için ticaret sicil gazetesinde yayımlanan adresi, kuruluşu ticaret sicil gazetesinde yayımlanmak suretiyle yapılması zorunlu olmayan tüzel kişilikler için ise tüzük veya diğer ilgili resmi kayıt belgelerinde belirtilen adresi esas alınır. Yabancılar ve asıl ikametgâhları yurt dışında olan Türk vatandaşları için tescile esas adres bilgisi İçişleri Bakanlığı ile Türkiye Noterler Birliği tarafından müştereken belirlenir. …” hükmü, Anılan Yönetmelik’in “Tescil plakası verilmesi ve kullanılması” başlıklı 31’inci maddesinde “(1) İlk defa tescili yapılan her araca, araç sahibinin tescile esas adresinin bulunduğu yerdeki il kodu, harf ve rakam grubunu içeren bir tescil plakası tahsis edilir. Plaka değişikliğinin talep edilebileceği durumlar saklı kalmak üzere, tescil edilmiş araçlarda satış ve devir sonrası aracın mevcut plakası yeni araç sahibine devredilir. …” hükmü, Aynı Yönetmelik’in “Tescil plakası değişikliği” başlıklı 38’inci maddesinde “(1) Araç tescil plakaları; a) Tescil edilmiş araçların satış ve devri sırasında alıcının yerleşim yerinin, tescil plakasının verildiği il sınırı dışında bulunması halinde, b) Araç sahibinin yerleşim yerinin değiştiği tarihten itibaren otuz gün içerisinde, c) Can ve mal güvenliğinin gerekli kıldığı haller ile plaka harf gruplarına ilişkin özel durumlarda valiliğin talebi ve İçişleri Bakanlığı onayının alınması halinde, yapılacak talep üzerine noterler tarafından değiştirilebilir. …” hükmü, İdari Şartname’nin “İhale konusu işe/alıma ilişkin bilgiler” başlıklı 2’nci maddesinde “2.1. İhale konusu işin/alımın; a) Adı: Yol Yardım-Çekici ve Çekici-Kurtarıcı Araç Kiralama Hizmeti Alımı b) Türü: Hizmet alımı c) İlgili Uygulama Yönetmeliği: Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği ç) Miktarı: 7 adet MYA (Mobil Yol Yardım ve Çekici Araç), 2 adet MV30 (Mobil Vinç-1), 2 adet MV60 (Mobil Vinç-2), 4 adet MÇK (Mobil Çekici-Kurtarıcı Araç), Araçların personel dâhil kiralanması. Ayrıntılı bilgi idari şartnamenin ekinde yer almaktadır. d) İşin yapılacağı/malın teslim edileceği yer: İstanbul ili sınırları içerisinde İdarenin yürütüm ve denetiminde olan toplu ulaşım ağı” düzenlemesi, Anılan Şartname’nin “Alt yükleniciler” başlıklı 18’inci maddesinde “18.1. İhale konusu işin tamamı veya bir kısmı alt yüklenicilere yaptırılamaz.” düzenlemesi, Teknik Şartname’nin “İşin Konusu” başlıklı 1’inci maddesinde “Bu Teknik Şartname; İETT İşletmeleri Genel Müdürlüğü’nün yönetim ve denetiminde bulunan hatlarda hizmet veren otobüsler ile İdarenin talebi halinde İstanbul il sınırları içerisinde bulunan sivil, toplu ulaşım ve kamu araçlarına yönelik olarak arıza, kaza, hasar, yoldan çıkma vb. durumlarda yol yardım, çekici ve kurtarma hizmetlerinin sağlanması, ayrıca yük kaldırma, yükleme ve indirme işlemleri ile garaj içi operasyonel hareketler kapsamında; - Araçların garaj kanallarına çekilmesi, - Araçların istif sahalarına alınması, - Garajlar arası transfer ve çekme işlemlerinin yapılması, - İdarenin belirleyeceği uygun alanlara araçların çekilmesi, götürülmesi, konumlandırılması ve teslim edilmesi, - Gerektiğinde talep edilen lokasyona araçların çekilmesi ve yol yardım müdahalesinin yapılması hizmetlerini kapsayan, 14 ay süreli Yol Yardım-Çekici ve Çekici-Kurtarıcı Araç ve Personel Dahil Kiralama Hizmet Alımı İşidir.” düzenlemesi, Teknik Şartname’nin “Genel Şartlar” başlıklı 6’ncı maddesinde “6.43. Araçlar çalıştırılacağı ilin plakasına sahip olacaktır. ...” düzenlemesi yer almaktadır. İstanbul Elektrik Tramvay ve Tünel İşletmeleri Genel Müdürlüğü tarafından açık ihale usulü ile yapılan “Yol Yardım-Çekici ve Çekici-Kurtarıcı Araç Kiralama” ihalesinde toplam 15 aracın kiralanacağı, Teknik Şartname’de yapılan düzenleme uyarınca ihale konusu iş kapsamında kullanılacak kiralık araçların tümünün İstanbul (34) plaka numaralı olmasının istenildiği anlaşılmıştır. Araçların Satış, Devir ve Tescil Hizmetlerinin Yürütülmesi Hakkında Yönetmelik’in ilgili hükümleri uyarınca, araçların tescil işlemlerinde gerçek kişiler için Kimlik Paylaşımı Sisteminden elde edilen yerleşim yeri adresinin, tüzel kişiler için ticaret sicil gazetesinde yayımlanan adresin, kuruluşu ticaret sicil gazetesinde yayımlanmak suretiyle yapılması zorunlu olmayan tüzel kişilikler için ise tüzük veya diğer ilgili resmi kayıt belgelerinde belirtilen adresin esas alınacağı, yabancılar ve asıl ikametgâhları yurt dışında olan Türk vatandaşları için tescile esas adres bilgisinin İçişleri Bakanlığı ile Türkiye Noterler Birliği tarafından müştereken belirleneceği; ilk defa tescili yapılan her araca, araç sahibinin tescile esas adresinin bulunduğu yerdeki il kodunu içeren bir tescil plakası tahsis edileceği; araç tescil plakalarının, tescil edilmiş araçların satış ve devri sırasında alıcının yerleşim yerinin, tescil plakasının verildiği il sınırı dışında bulunması halinde veya araç sahibinin yerleşim yerinin değiştiği tarihten itibaren otuz gün içerisinde yapılacak talep üzerine noterler tarafından değiştirilebileceği, Buna göre, araç tescil plakası işlemlerinde gerçek ve tüzel kişilerin adres bilgilerinin esas alındığı bir sistem belirlendiğinin anlaşıldığı, Teknik Şartname’nin yukarıda yer verilen düzenlemesinde ihale konusu işte kullanılacak araçların tamamının 34 (İstanbul) plakalı olması şartının getirildiği, dolayısıyla kiralanacak araçların tamamının 34 plaka numaralı olması kriterinin; başka il plaka numarasına tescilli araçların araç sahiplerini veya bu araçları kiralayan kişileri, adresi İstanbul ilinde olanlar karşısında dezavantajlı konuma düşüreceği, sözleşmenin uygulanması aşamasında araçların İstanbul iline tescil edilebilmesi için yüklenicilerin adresinin İstanbul’a nakli ve bunun yanı sıra plaka değişikliği zorunluluğunu ortaya çıkaracağı anlaşılmıştır. İhaleye konu hizmetin niteliği dikkate alındığında, işin yürütülmesi aşamasında araçların çalıştırılacağı ilin plakasına sahip olmasını gerekli kılan bir hususun söz konusu olmadığı, diğer illere kayıtlı araçlarla da söz konusu hizmet alımının gerçekleştirebileceği, öte yandan, 4734 sayılı Kanun’un 19’uncu maddesi uyarınca açık ihale usulünün bütün isteklilerin teklif verebildiği usul olduğu ve İdari Şartname’nin 18’inci maddesi uyarınca ihale konusu işin tamamı veya bir kısmının alt yüklenicilere yaptırılamayacağı, inceleme konusu düzenlemede, kiralamaya konu araçlar için 34 plaka numarasına sahip olma koşulu aranmasının söz konusu hizmeti veren diğer firmaların ihaleye katılımını engelleyerek rekabeti daraltacağı, Bu itibarla, bahse konu düzenlemenin; 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun 5’inci maddesine ve teknik şartnamelerde belirlenecek teknik kriterlerin, verimliliği ve fonksiyonelliği sağlamaya yönelik olması, rekabeti engelleyici hususlar içermemesi ve bütün istekliler için fırsat eşitliği sağlaması gerektiği yönündeki mevzuat hükümlerine aykırılık teşkil ettiği anlaşıldığından başvuru sahibinin iddiasının yerinde olduğu sonucuna varılmıştır. Öte yandan, 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun 53’üncü maddesinin (j) fıkrasının dördüncü paragrafında “İtirazen şikâyet başvuru bedelinin, itirazen şikâyet başvuru dilekçesinde yer verilen iddialar dikkate alınarak belirlenecek haklılık oranına karşılık gelen kısmının Kurul kararı ile başvuru sahibine iadesine karar verilir. Ancak Kurum tarafından 54 üncü maddenin onbirinci fıkrasının (c) bendi uyarınca başvurunun reddine veya eşit muamele ilkesi yönünden yapılan inceleme sonucunda 54 üncü maddenin onbirinci fıkrasının (a) ve (b) bentleri uyarınca ihalenin iptaline veya düzeltici işlem belirlenmesine karar verilmesi halinde başvuru bedeli iade edilmez. …” hükmü yer almaktadır. Bu çerçevede yapılan incelemede, başvuru sahibinin ileri sürdüğü iddiasında haklı bulunduğu tespit edilmiş olup, başvuru sahibi tarafından Kurum şikayet gelirleri hesabına 194.085,00 TL TL başvuru bedelinin yatırıldığı tespit edildiğinden, Kurul kararının başvuru sahibine bildirimini izleyen otuz gün içinde yazılı talepte bulunulması halinde, başvuru bedelinin tamamının iade edilmesi gerektiği sonucuna varılmıştır. Sonuç olarak, yukarıda mevzuata aykırılıkları belirtilen işlemlerin düzeltici işlemle giderilemeyecek nitelikte işlemler olduğu tespit edildiğinden, ihalenin iptali gerekmektedir. Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanun'un 65'inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen otuz gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere, 1) Anılan Kanun'un 54'üncü maddesinin onbirinci fıkrasının (a) bendi gereğince ihalenin iptaline, 2) İddialarındaki haklılık oranına karşılık gelen başvuru bedelinin Kurul kararının başvuru sahibine bildirimini izleyen otuz gün içinde Kamu İhale Kurumuna yazılı talebi halinde iadesine , Oybirliği ile karar verildi.