2024/1568474 İhale Kayıt Numaralı "CENAZE EVİ TAZİYE ORGANİZASYONU" İhalesi
Toplantıya Katılan Üyeler BAŞVURU SAHİBİ: SGT Gurme Mutfak Gıda Hizmetleri İşletmecilik ve İnşaat Sanayi Ticaret Limited Şirketi, İHALEYİ YAPAN İDARE: Gebze Belediyesi Mezarlıklar Müdürlüğü, BAŞVURUYA KONU İHALE: 2024/1568474 İhale Kayıt Numaralı “ Cenaze Evi Taziye Organizasyonu ” İhalesi KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME: Gebze Belediyesi Mezarlıklar Müdürlüğü tarafından 19.12.2024 tarihinde açık ihale usulü ile gerçekleştirilen “ Cenaze Evi Taziye Organizasyonu ” ihalesine ilişkin olarak SGT Gurme Mutfak Gıda Hizmetleri İşletmecilik ve İnşaat Sanayi Ticaret Limited Şirketi ’nin 27.12.2024 tarihinde yaptığı şikâyet başvurusunun, idarenin 30.12.2024 tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibince 08.01.2025 tarih ve 175408 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 08.01.2025 tarihli dilekçe ile itirazen şikâyet başvurusunda bulunulmuştur. Başvuruya ilişkin olarak 2025/93 sayılı itirazen şikâyet dosyası kapsamında yapılan inceleme neticesinde esas inceleme raporu tanzim edilmiştir. KARAR: Esas inceleme raporu ve ekleri incelendi. İtirazen şikâyet dilekçesinde özetle, Gebze Belediyesi Mezarlıklar Müdürlüğü tarafından “Cenaze Evi Taziye Organizasyonu Hizmet Alımı” ihalesinin 19.12.2024 tarihinde ihale edildiği, söz konusu ihalede Adalya Otomasyon ve Destek Hizmetleri Sanayi ve Ticaret Limited Şirketi’nin ekonomik açıdan en avantajlı teklif, Ön-Ak Sosyal Hizmet İnş. Tarım Teks. Nakli. San. Tic. Ltd. Şti.nin de ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif olarak belirlendiği, 1) İhale komisyonunun teşkilinin hatalı olduğu, söz konusu ihalede “işin uzmanı” olarak bir sağlık teknikeri ve imam belirlendiği, bu durumun ihale komisyonunun teşkilini ilgili yönetmelik ve kamu ihale mevzuatı hükümlerine aykırı hale getirdiği, iş her ne kadar cenaze evi taziye organizasyonu olsa da, burada alınan hizmetin esas itibariyle bir yemek yapma ve dağıtma hizmeti olduğu, dolayısıyla ihale komisyonunda mutlaka bir gıda mühendisine ihtiyaç bulunduğu, idarede gıda mühendisi bulunmaması durumunda mevzuatın diğer idarelerden ihale komisyonuna üye görevlendirilmesine imkân tanıdığı, 2) İhaleyi yapan idare ile ihale kararını alan idarenin farklı idareler olduğu, ihaleyi yapan idare sıfatına haiz idari makam İdari Şartname ve Teknik Şartname’de Gebze Belediyesi Mezarlıklar Müdürlüğü iken, ihale kararını alan idarenin Gebze Belediyesi Destek Hizmetleri Müdürlüğü olduğu, Gebze Belediyesi’nin tüzel kişiliğe sahip bir kamu kuruluşu olduğu, Gebze Belediyesi’nin vereceği belediyecilik hizmetinin verimliliği ve sürdürülebilirliği açısından belediye tüzel kişiliği altında çeşitli müdürlükler oluşturduğu, Gebze Belediyesi’nin çıkarmış olduğu yönetmelikler ile bünyesinde yer alan müdürlüklerin hak ve yetkilerini düzenlediği, buna göre belediye bünyesinde teşkil olunan müdürlüklerden biri Destek Hizmetleri Müdürlüğü iken bir diğerinin Mezarlıklar Müdürlüğü olduğu, EKAP’a girilen “2024/1568474 ihale kayıt numaralı ve Cenaze Evi Taziye Organizasyonu” adlı ihaleyi yapan idare İdari Şartname, Teknik Şartname ve Cenaze Evi Taziye Organizasyonu Sözleşme Tasarısı’nda Gebze Belediyesi Mezarlıklar Müdürlüğü iken, ihale komisyonunun Destek Hizmetleri Müdürlüğü bünyesinde oluşturulduğu, ihale yetkilisinin ihale komisyonunda bulunmamasının kamu ihale mevzuatının temel kurallarından biri olmasına rağmen buradaki durumun ihale yetkilisinin ihale komisyonunda olmaması değil, ihaleyi yapan idari makam yerine başka bir idari makamın yetki gaspı ile ihale komisyonunu kendi bünyesinde oluşturmasının söz konusu olduğu, 3) İhale konusunun cenaze evi taziye organizasyonu olduğu ve esasında yüklenicinin mutfağında veya tesisinde yemek üretiminin gerçekleştirilmesinin öngörüldüğü bir yemek hizmeti alımı ihalesi olduğu, mevzuat hükümleri gereği hizmet sunucusundan kapasite raporunun sunulmasının istenilmesi gerektiği ve kapasite raporunda istenilen günlük üretim kapasitesinin idarenin ihale konusu işte talep ettiği yemek miktarını aşmayacak şekilde belirlenmesi gerektiği, ayrıca malzemeli veya malzemesiz yemek hizmeti alımı ihalelerinde gıda üretim izin belgesinin sunulmasının istenilmesi gerektiği, cenaze evi taziye organizasyonu işinin açıkça bir yemek hizmeti alımı ihalesi iken ekonomik açıdan en avantajlı teklifin sahibi Adalya Otomasyon ve Destek Hizmetleri Sanayi ve Ticaret Limited Şirketi ve ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif sahibi Ön-Ak Sosyal Hizmet. İnş. Tarım Teks. Nakli. San Tic. Ltd. Şti.nden kapasite raporunun idarece talep edilmediği ve dolayısıyla istekli tarafından ihale komisyonuna sunulmadığı gibi gıda üretim izni belgesinin de talep edilmediği, şikâyet konu ihalede bu belgelerin yeterlik kriteri olarak belirlenmemesinin mevzuata aykırı olduğu, 4) Adalya Otomasyon ve Destek Hizmetleri Sanayi ve Ticaret Limited Şirketi ve Ön-Ak Sosyal Hizmet. İnş. Tarım Teks. Nakli. San Tic. Ltd. Şti.nin İdari ve Teknik Şartname’de düzenlenen yeterlik kriterlerini sağlamadıkları, anılan isteklilerin ticaret sicil kayıtlarına bakıldığında kanuni adreslerinin birinin Antalya ilinde, diğerinin İzmir’de olduğu, başka bir şubelerinin de bulunmadığı, ihale tarihi olan 20.12.2024 tarihine kadar Gebze, Darıca ve Çayırova ilçelerinde yemeklerin pişirileceği mutfağının olmadığı, İdari Şartname’de yer alan alt yüklenicilere ilişkin düzenleme gereği işin alt yüklenicilere de devredilemeyeceği, söz konusu mutfak için ayrı bir üretim izin belgesi alması, işyeri açma belgesi alması, SGK işyeri açılış bildirimlerinin yapılması, vergi dairesi yoklaması yapılmasının işin başlayacağı 01.01.2024 tarihine kadar mümkün olmadığı, aynı şekilde dört yıllık lisans eğitimi almış gıda mühendisinin yemek üreten yerlerde sorumlu yönetici olarak istihdamının zorunlu olduğu, anılan isteklilerin yemek üreteceği mutfak için hali hazırda böyle bir personel istihdamının olmadığı, söz konusu isteklilerin Gebze, Darıca ve Çayırova ilçeleri içinde mutfağı bulunmadığından iş bu ihale kapsamında sunabilecekleri gıda üretim izin belgesi ve kapasite raporlarının da bulunmadığı, Tüm bu açıklanan sebepler dolayısıyla anılan isteklilerin tekliflerinin değerlendirme dışı bırakılması ve bu ihalenin iptal edilmesi gerektiği iddialarına yer verilmiştir. A) Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir. 1) Başvuru sahibinin birinci iddiasına ilişkin olarak: 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun “İhale Komisyonu” başlıklı 6’ncı maddesinde “İhale yetkilisi, biri başkan olmak üzere, ikisinin ihale konusu işin uzmanı olması şartıyla, ilgili idare personelinden en az dört kişinin ve muhasebe veya malî işlerden sorumlu bir personelin katılımıyla kurulacak en az beş ve tek sayıda kişiden oluşan ihale komisyonunu, yedek üyeler de dâhil olmak üzere görevlendirir. İhaleyi yapan idarede yeterli sayı veya nitelikte personel bulunmaması halinde, bu Kanun kapsamındaki idarelerden komisyona üye alınabilir.” hükmü, Kamu İhale Genel Tebliği’nin “İhale yetkilisi ve ihale komisyonu” başlıklı 5’inci maddesinde “ 5.1. 4734 sayılı Kanun’un “Tanımlar” başlıklı 4’üncü maddesinde “ ihale yetkilisi”; idarenin, ihale ve harcama yapma yetki ve sorumluluğuna sahip kişi veya kurulları ile usulüne uygun olarak yetki devri yapılmış görevlileri olarak belirlenmiştir. İdarelerin bu yetkilere sahip kişi, kurul veya görevlileri ise, kendi mevzuatlarında belirlenmektedir. Bu nedenle, idarenin tabi olduğu mevzuat çerçevesinde, ihale yetkilisinin idarelerce belirlenmesi gerekmektedir. 5.2. İhale komisyonunun eksiksiz olarak ihaleyi sonuçlandırabilmesi için idarece yeterli sayıda yedek üyenin belirlenmesi gerekmektedir. Bu çerçevede, yedek üyeler tespit edilirken ihale konusu işin uzmanları ile muhasebe veya mali işlerden sorumlu personel yerine geçecek yedek üyeler mutlaka belirlenmelidir…” açıklaması, İdari Şartname’nin “İhale konusu işe/alıma ilişkin bilgiler” başlıklı 2’nci maddesinde “2.1. İhale konusu işin/alımın; a) Adı: CENAZE EVİ TAZİYE ORGANİZASYONU b) Türü: Hizmet alımı c) İlgili Uygulama Yönetmeliği: Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği ç) Yatırım proje no'su (yapım işlerinde): Bu madde boş bırakılmıştır. d) Kodu: e) Miktarı: 150.000 Adet/Porsiyon Taziye Yemeği ve 1000 Adet Taziye Organizasyonu (Çadır, Sehpa, Tabure ve Çay Kazanı) Ayrıntılı bilgi idari şartnamenin ekinde yer almaktadır. f) İşin yapılacağı/malın teslim edileceği yer: Gebze İlçe sınırları içerisinde, Gebze Belediyesi tüm hizmet alanlarında.” düzenlemesi, Teknik Şartname’nin “Yemek Hizmetinin Genel Özellikleri” başlığı altında “ 1) Cenaze evine verilecek ikram her bir kişi için porsiyonda 10 gr. kapya biber, 10 gr. çarliston biber, 10 gr. kuru soğan ve baharatlarla zenginleştirilmiş pişmiş hali 100 gr. tavuk kavurma, 175 gr. yerli pirinçten yapılan pilav, 200 ml. kutu ayrandan oluşacaktır. … 15) Yüklenici firma gıda zehirlenmelerine karşı önlemleri almak, uygulamak ve personeline eğitimi vermek zorundadır. Vatandaşın yemeklerden zehirlenmesinden yüklenici sorumlu olacak ve yapılan analiz ve tahlil masraflarını karşılayacaktır. Ayrıca gıda zehirlenmesi sonrasında oluşabilecek diğer bütün sonuçlardan yüklenici sorumlu olacak ve İdare tarafından ilgili her türlü işlem yapılabilecektir.” düzenlemesi bulunmaktadır. İhaleye ilişkin teklif birim fiyat cetveli aşağıdaki şekilde düzenlenmiştir. BİRİM FİYAT TEKLİF CETVELİ [i] İhale kayıt numarası: 2024/1568474 A B Sıra No İş Kaleminin Adı ve Kısa Açıklaması Birimi Miktarı Teklif EdilenBirim Fiyat Tutarı 1 Taziye yemeği adet 150.000 2 Taziye organizasyonu(Çadır, sehpa, tabure ve çay kazanı verilmesi) adet 1.000 TOPLAM TUTAR (K.D.V Hariç) [adres satırı maskelendi] b) Öz kaynak oranının (öz kaynaklar/toplam aktif) en az 0,15 olduğunu, c) Kısa vadeli banka borçlarının öz kaynaklara oranının 0,50’den küçük olduğunu ve belirtilen üç kriterin birlikte sağlandığını göstermek üzere yıl sonu bilanço belgelerine ilişkin bilgileri belirtebilirler. Yukarıda belirtilen kriterleri bir önceki yılda sağlayamayanlar, son iki yıla ait belgelerine ilişkin bilgileri sunabilirler. Bu takdirde, son iki yılın parasal tutarlarının ortalaması üzerinden yeterlik kriterlerinin sağlanıp sağlanmadığına bakılır. 4.2.2. İş hacmini gösteren belgeler: a) İhalenin yapıldığı yıldan önceki yıla ait toplam ciroyu gösteren gelir tablosu, b) Hizmet işleri ile ilgili ciro tutarını gösteren belgeler, Bu belgelerden birinin sunulması yeterlidir. Toplam cironun teklif edilen bedelin %25'inden , hizmet işleri ile ilgili cironun ise teklif edilen bedelin %15'inden az olmaması gerekir. Bu kriterlerden herhangi birini sağlayan ve sağladığı kritere ilişkin belgeyi sunan istekli yeterli kabul edilir. Bu kriterleri bir önceki yılda sağlayamayanlar, son iki yıla ait belgelerini sunabilirler. Bu takdirde son iki yılın parasal tutarlarının ortalaması üzerinden yeterlik kriterlerinin sağlanıp sağlanamadığına bakılır. 4.3. Mesleki ve teknik yeterliğe ilişkin belgeler ve bu belgelerin taşıması gereken kriterler: 4.3.1. İş deneyimini gösteren belgelere ilişkin bilgiler: Son beş yıl içinde bedel içeren bir sözleşme kapsamında kabul işlemleri tamamlanan ve teklif edilen bedelin % 25 oranından az olmamak üzere, ihale konusu iş veya benzer işlere ilişkin iş deneyimini gösteren belgeler veya teknolojik ürün deneyim belgesi. 4.4. Bu ihalede benzer iş olarak kabul edilecek işler: 4.4.1. Kamu veya özel sektöre gerçekleştirilen taziye hizmeti, taziye yemek hizmeti, her tür hazır yemek hizmeti, organizasyon hizmeti birlikte ya da ayrı ayrı benzer iş olarak kabul edilecektir.” düzenlemesi bulunmaktadır. Aynı düzenlemelere İdari Şartname’nin 7’nci maddesinde de yer verilmiştir. Başvuru sahibi söz konusu ihalede isteklilerden teklifleri ile birlikte kapasite raporu ve gıda üretim izin belgesini sunmalarının yeterlik kriteri olarak belirlenmemesinin mevzuata aykırı olduğu iddia edilmiştir. İhale İlanı’nın 20.11.2024 tarihinde yayınlandığı ve yeterlik kriterlerine İlan’ın 4’üncü maddesinde ve İdari Şartname’nin 7’nci maddesinde yer verildiği belirlenmiştir. Yukarıda görüldüğü üzere ihaleye ilişkin İlan’da ve İdari Şartname’de kapasite raporu ve gıda üretim izin belgesinin yeterlik kriteri olarak belirlenmediği tespit edilmiştir. İhale işlem dosyası incelendiğinde, başvuru sahibinin ihale dokümanında yeterlik belgesi olarak isteklilerin teklifleri ile kapasite belgesi ve gıda üretim izin belgesini sunmalarının istenmesi gerektiğine yönelik iddiasının ihale dokümanının ilana da yansıyan düzenlemelerine ilişkin olduğu anlaşılmıştır. İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Yönetmelik’in 6’ncı maddesinde idareye şikâyet süresinin ihale sürecindeki şikâyete konu işlem veya eylemlerin farkına varıldığı veya farkına varılmış olması gerektiği tarihi izleyen günden itibaren Kanun’un 21’inci maddesinin birinci fıkrasının (b) ve (c) bentlerine göre yapılan ihalelere yönelik başvurularda beş gün, diğer hallerde on gün olduğu, ilan ile ön yeterlik veya ihale dokümanına yönelik şikâyetlerin, belirtilen süreleri aşmamak kaydıyla başvuru veya teklif sunulmadan önce en geç ihale veya son başvuru tarihinden üç iş günü öncesine kadar yapılabileceği hüküm altına alınmıştır. Yine mevzuatta ilanda yer alan hususlara yönelik başvuruların süresinin ilk ilan tarihinden, ön yeterlik veya ihale dokümanının ilana yansımayan diğer hükümlerine yönelik başvuruların süresinin ise dokümanın EKAP’tan indirildiği tarihten itibaren başlayacağı belirtilmiştir. Yeterlik kriterlerine ilişkin düzenlemelerin ilanda da yer alması nedeniyle bu hususlarla ilgili şikâyet başvurularının ilan tarihi olan 20.11.2024 tarihinden itibaren on gün içinde ve teklif sunulmadan önce en geç üç iş günü öncesine kadar idareye yapılması gerekirken başvuru sahibi tarafından ihale tarihinden sonra 27.12.2024 tarihinde idareye şikâyet başvurusu yapıldığı tespit edilmiştir. Dolayısıyla söz konusu başvurunun süresi içerisinde yapılmadığı ve başvuru konusu hususun süre yönünden reddedilmesi gerektiği sonucuna varılmıştır. 4) Başvuru sahibinin 4’üncü iddiasına ilişkin olarak: İhaleye ilişkin İdari Şartname ve İhale İlanı’nda yeterlik kriterleri arasında kapasite raporu ya da gıda üretim izin belgesinin tekliflerle birlikte sunulması gerektiğine ilişkin bir düzenleme bulunmadığı belirlenmiştir. İdari Şartname’nin “Alt yükleniciler” başlıklı 18’inci maddesinde “18.1. İhale konusu alımın tamamı veya bir kısmı alt yüklenicilere yaptırılamaz .” düzenlemesi, Teknik Şartname’nin “Yemek Hizmetin Genel Özellikleri” başlıklı 5’inci maddesinde “… 2 ) Üretici firmaların T.C. Gıda Tarım ve Hayvancılık Bakanlığı’ndan “Gıda Sicil ve Gıda Üretim” belgesi olacaktır. 3) Tüm ürünler Türk Gıda Kodeksi Yönetmeliği’ne ve/veya TSE standartlarına uygun olacak, malzemelerin tümünde üretim ve son kullanma tarihi yazılı olacak. Raf ömrü dolmuş olan ürünler kesinlikle kullanılmayacaktır Yönetmelikte belirtilen ambalajlama, etiketleme, işaretleme bölümüne uygun olarak ambalajlanacak, etiketlenecek ve işaretlenecektir. … 9) Cenaze evi taziye yemeği için belirlenen 150.000 kişilik yemek, günlük ihtiyaca göre firmadan talep edilir. İdare tarafından verilen koçan karşılığı cenaze evine teslim edilir. Alınan yemek sayısı kadar ayda bir hakediş düzenlenir. Gerçekleşemeyen ve talep edilmeyen yemekler için ücret tahakkuk ettirilmeyecektir. Ay sonu işlenen koçanlar hakediş hazırlanmak üzere idareye teslim edilecektir. … 19) Yemeklerin pişirileceği mutfağın Gebze ilçesi, Darıca ilçesi, Çayırova ilçesi sınırları içerisinde olması zorunludur.” düzenlemeleri bulunmaktadır. İdari Şartname ve İhale İlanı’nda yeterlik kriterleri arasında kapasite raporu ya da gıda üretim izin belgesinin tekliflerle birlikte sunulması gerektiğine ilişkin bir düzenleme bulunmadığı anlaşıldığından, iddia konusu hususların sözleşmenin yürütülmesi aşamasına ilişkin olduğu belirlenmiştir 4735 sayılı Kamu İhale Sözleşmeleri Kanunu’nun “Yasak fiil ve davranışlar” başlığı altında, mücbir sebepler dışında, ihale dokümanı ve sözleşme hükümlerine uygun olarak taahhüdünü yerine getirmemek sayıldığından, bu şekilde ihale konusu işin ihale dokümanında düzenlenen koşullarda gerçekleştirilmemesi durumunda, idarece Sözleşme’nin 16’ncı maddesinde düzenlenen şekilde ceza yaptırımlarının uygulanması, belli durumlarda da sözleşmenin feshi ve yasaklılık işlemlerinin yerine getirilmesi hususunda idarenin yetki ve sorumluluğu bulunmaktadır. Bu hususta hassasiyetin ve gerekli kontrollerin sağlanması, hizmetin bizzat ihaleye teklif veren istekli tarafından gerçekleştirilmesi, alt yüklenici kullanılmadan söz konusu işin yapılmasının sağlanması konuları sözleşmenin yürütülmesi aşaması ile ilgili olup, bu konuda gerekli denetim ve kontrollerin sağlanması, aksi durumda mevzuatta belirtilen yaptırımların hizmet sunucusuna uygulanması hususu idarenin sorumluluğunda bulunmaktadır. İddia konusu hususların sözleşmenin yürütülmesi ile ilgili olduğu belirlendiğinden, bu aşamada söz konusu iddianın uygun olmadığı sonucuna ulaşılmıştır. Diğer taraftan, 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun 53’üncü maddesinin (j) fıkrasının 9’uncu alt bendinde “Başvuru sahibinin iddialarının tamamında haklı bulunması halinde, Kurul kararı ile itirazen şikâyet başvuru bedelinin başvuru sahibine iadesine karar verilir. Kurul kararının başvuru sahibine bildirimini izleyen otuz gün içinde başvuru sahibinin Kuruma yazılı talebi üzerine, bu talep tarihini izleyen otuz gün içinde Kurum tarafından itirazen şikâyet başvuru bedelinin iadesi yapılır ve son ödeme tarihine kadar geçen süre için faiz işlemez. Diğer hallerde başvuru bedeli iade edilmez. Bu fıkranın (1) numaralı bendi uyarınca tahsil edilen bedel hiçbir durumda iade edilmez.” hükmü yer almaktadır. Aktarılan Kanun hükmüne göre, başvuru sahibinin itirazen şikâyete konu iddialarının tamamında haklı bulunması halinde başvuru bedeli iadesinin söz konusu olabileceği dikkate alındığında, yukarıda yer verilen tespit ve değerlendirmeler neticesinde, başvuru sahibinin iddialarında haklı bulunmadığı anlaşıldığından başvuru bedelinin başvuru sahibine iadesi için Kanun’un öngördüğü şekilde " başvuru sahibinin iddialarının tamamında haklı bulunması " koşulunun gerçekleşmediği, dolayısıyla 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun 53’üncü maddesinin (j) fıkrasının 9’uncu alt bendi hükmü gereğince başvuru bedelinin iadesinin mümkün bulunmadığı anlaşılmıştır. B) İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Yönetmelik’in 18’inci maddesinin ikinci fıkrası yönünden yapılan inceleme sonucunda herhangi bir aykırılık tespit edilmemiştir. Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanun'un 65'inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen otuz gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere, Anılan Kanun'un 54'üncü maddesinin onbirinci fıkrasının (c) bendi gereğince itirazen şikâyet başvurusunun reddine, Oybirliği ile karar verildi.