Rekabet Kurumu Başkanlığından, REKABET KURULU KARARI Dosya Sayısı : 2010 -4-112 (Ortak Girişim ) Karar Sayısı : 10 -47/869-302 Karar Tarihi : 1.7.2010 A. TOPLANTIYA KATILAN ÜYELER Başkan : Prof. Dr. Nurettin KALDIRIMCI Üyeler : Doç. Dr. Must afa ATEŞ, Mehmet Akif ERSİN, İsmail Hakkı KARAKELLE, Doç. Dr. Cevdet İlhan GÜNAY, Murat ÇETİNKAYA, Reşit GÜRPINAR 10 B. RAPORTÖRLER : Kerem TOMUR, Zeynep ŞENGÖREN C. BİLDİRİMDE BULUNAN : Kale Oto Radyatör San. Tic. A.Ş. Temsilcisi: Az ra ERÖZLER Cumhuriyet B
Rekabet Kurumu Başkanlığından, REKABET KURULU KARARI Dosya Sayısı : 2010 -4-112 (Ortak Girişim ) Karar Sayısı : 10 -47/869-302 Karar Tarihi : 1.7.2010 A. TOPLANTIYA KATILAN ÜYELER Başkan : Prof. Dr. Nurettin KALDIRIMCI Üyeler : Doç. Dr. Must afa ATEŞ, Mehmet Akif ERSİN, İsmail Hakkı KARAKELLE, Doç. Dr. Cevdet İlhan GÜNAY, Murat ÇETİNKAYA, Reşit GÜRPINAR 10 B. RAPORTÖRLER : Kerem TOMUR, Zeynep ŞENGÖREN C. BİLDİRİMDE BULUNAN : Kale Oto Radyatör San. Tic. A.Ş. Temsilcisi: Az ra ERÖZLER Cumhuriyet Blv. Mayıs İşhanı No: 23/304 Alsancak/İzmir D. TARAFLAR : - Kale Oto Radyatör San. Tic. A.Ş. İstiklal Cd. No:5 41420 Çayırova Gebze/Kocaeli - Koçkaya Holding A.Ş. Sanayi Mh. Turan Sk . No:6, 34416 Levent/İstanbul - Koçkaya Motorlu Araçlar San. ve Tic. A.Ş. 20 Sanayi M h. Turan Sk. No:6, 34416 Levent/İstanbul - Behr GmbH& Co. KG Mauserstr 3, 70469 Stuttgart ALMANYA - Behr Holding Inte rnational GmbH Mauserstr 3, 70469 Stuttgart ALMANYA E. DOSYA KONUSU: Kale Oto Radyatör San. ve Tic. A.Ş. (Kale) ve Behr GmbH & Co. KG. (Behr) tarafından üretilen belli başlı ısı değiştirici ürünlerin satışı, ihracı ve ithalatı işleriyle i ştigal edecek olan anonim şirket statüsünde bir ortak girişim kurulması işlemine izin veya menfi tespit belgesi verilmesi ya da muafiyet tanınması talebi. 30 F. DOSYA EVRELERİ: Kurum kayıtlarına en son 23.6.2010 tarih ve 4877 sayı ile giren bildirim üzerine, 4054 sayılı Rekabetin Korunması Hakkında Kanun un 7. maddesi ile 1997/1 sayılı Rekabet Kurulu ndan İzin Alınması Gereken Birleşme ve Devralmalar Hakkında Tebliğ in ilgili hükümleri uyarınca düzenlenen 24.6.2010 tarih ve 2010 -4- 112/Öİ-10-258.KT sayılı Ortak Girişim Ön İnceleme Raporu aynı tarih ve REK.0.08.00.00 -120/247 sayılı Başkanlık Önergesi ile 10-47 sayılı Kurul toplantısında görüşülerek karara bağlanmıştır. G. RAPORTÖRLERİN GÖRÜŞÜ: İlgili Rapor'da; - Kale, Koçkaya Holding A.Ş. (Koçkaya Holding ) ve K oçkaya Motorlu Araçlar San. ve Tic. A.Ş. (Koçkaya Motorlu Araçlar ) ile Behr ve Behr Holding International GmbH (Behr 40 Holding ) arasında imzalanan Satış Ortak Girişim Sözleşmesi nin 4054 sayılı Kanun un 7. maddesi ve bu maddeye dayanılarak çıkarılan 1997/1 sayılı Tebliğ in 2. maddesi kapsamında bir ortak girişim olmadığı, 10-47/869 -302 2 - Söz konusu ortak girişim anlaşmasının taraflar arasındaki rekabeti sınırlayan amaç ya da etki taşıması nedeniyle işleme, 4054 sayılı Kanun un 8. maddesi uyarınca menfi tespit verilemeyece ği, - Bununla birlikte işlemin 4054 sayılı Kanun un 5. maddesinde öngörülen şartları karşılaması nedeniyle, Satış Ortak Girişim Sözleşmesi ne 5 yıl süre ile muafiyet tanınması gerektiği görüşü ifade edilmiştir. 50 H. İNCELEME VE DEĞERLENDİRME H.1. İlgili Paza r H.1.1. İlgili Ürün Pazarı Ortak Girişim in faaliyet alanı dikkate alınarak, ilgili ürün pazarı otomotiv ısıtma - havalandırma ve motor soğutma sistemlerinin dağıtımı olarak belirlenmiştir. H.1.2. İlgili Coğrafi Pazar Ortak Girişim in faaliyetlerinin ülk emizin tümünde satışı yapılan ürünleri kapsaması ve ilgili ürün açısından rekabetin ülke çapında homojen olduğunun aksine göstergeler bulunmaması dikkate alınarak, ilgili coğrafi pazar Türkiye olarak tespit edilmiştir. H.2. Yapılan Tespitler ve Hukuki De ğerlendirme 60 H.2.1. İşlemin Niteliği Kale, Koçkaya Holding ve Koçkaya Motorlu Araçlar ile Behr ve Behr Holding arasında 20.11.2009 tarihinde imzalanan Satış Ortak Girişim Sözleşmesi uyarınca taraflar, motor soğutma sistemleri, modülleri ve parçalarının sa tılması ihraç ve ithal edilmesi alanlarında faaliyette bulunacak Kale Behr Otomotiv San. ve Tic. A.Ş. (yeni şirket) ticaret unvanına sahip yeni bir şirket kurmayı amaçlamaktadır. Yeni şirketin statüsü anonim şirket olaca k ve işlemlerine Rekabet Kurumu nun onayının ardından başlayacaktır. Bu sözleşme ile taraflar, Behr lisansı altında Kale tarafından üretilen tüm ürünlerin yeni şirket aracılığıyla satılacağı ve/veya ihraç edileceği hususunda mutabık kalmışlardır. Şirketin başlangıç sermayesi 500.000 TL (beşy üzbin Türk Lirası) olacaktır. 70 Tablo 4: Yeni Şirket Hissedarlık Yapısı Hissedar Unvanı Sermaye Tutarı Hisse Oranı (%) Kale Koçkaya Holding Koçkaya Motorlu Araçlar Behr Behr Holding Toplam Yeni şirketin kurulma sının hemen ardından Behr ile Kale, bir lisans ve teknik yardım sözleşmesi akdedecektir. Behr, Kale tarafından üretilecek olan ürünler için gerekli olan know -how ve ticari sırları Kale ye devredecek; Kale ise bunu münhasıran Kale -Behr şirketi tarafında n satılacak ürünlerin üretimi esnasında kullanacaktır. Bu lisans sözleşmesi gelecekteki diğer lisans ve teknik yardım sözleşmeleri için referans olarak A GRUBU B GRUBU %... %... 10-47/869 -302 3 kullanılacaktır ve tarafların yeni şirket aracılığıyla gerçekleştirilmeye karar vereceği herhangi bir pr ojeye uygulanabilir olacaktır. H.2.2. 4054 sayılı Kanun un 7. maddesi ve 1997/1 Sayılı Tebliğ Çerçevesinde 80 Değerlendirme 1997/1 sayılı Tebliğ'in Birleşme ve Devralma Sayılan Haller başlıklı 2. maddesinin (c) bendine göre, Amaçlarını gerçekleştirmek üze re işgücü ve mal varlığına sahip olacak şekilde bağımsız bir iktisadi varlık olarak ortaya çıkan ve taraflar arasındaki veya taraflarla ortak girişim arasındaki rekabeti sınırlayıcı amacı veya etkisi olmayan ortak girişimler (joint venture) 4054 sayılı Kanun"un 7. maddesi çerçevesinde teşebbüsler arası birleşme ve devralma olarak kabul edilmektedir. Bu çerçevede, teşebbüsler arası bir işlemin birleşme ve devralma sayılabilmesi için taşıması gereken unsurlar şunlardır: - Ortak kontrol altında bir teşebbüsün bulunması, 90 - Ortak girişimin bağımsız bir iktisadi varlık olarak ortaya çıkması, - Ortak girişimin, taraflar arasındaki veya taraflarla ortak girişim arasındaki rekabeti sınırlayıcı amacı veya etkisinin olmaması. Dosya mevcudu bilgilere göre, mezkûr ortak girişim ilk şartı taşımaktadır. Ancak, söz konusu bilgiler bir arada değerlendirildiğinde , Ortak Girişim in piyasada başka teşebbüslerle tedarik ilişkisinin önünde bir engel olmamasına rağmen esas itibariyle Kale tarafından üretilen Behr lisansl ı ürünlerin dağıtımı amacıyla kurulduğu anlaşılmaktadır. Yine ana teşeb büslerin ilgili pazarda ve üst p azar olan motor soğutma ürünlerinin üretilmesi pazarında faaliyet gösteriyor olması Ortak Girişim in kararlarında etkili olacaktır. 100 Böyle bir durumda da kurucularından bağımsız karar almasının mümkün olmadığı açıktır. Bu açıklamalardan hareketle, yeni kurulacak olan şirketin Behr ve Kale nin ürettiği ürünleri satacağı, daha açık bir ifade ile ana teşebbüslerin fonksiyonlarından sadece satış fonksiyonunu y erine getireceği anlaşılmaktadır. Üretim için gerekli olan lisanslar da Ortak Girişim e değil, Kale ye devredilmektedir. Ayrıca ana teşebbüsler ile Ortak Girişim in alt ve üst pazarlarda faaliyet gösterecek olması yeni kurulacak şirketin bağımsız karar ver mesini engelleyece ktir. Tüm bunlardan dolayı Ortak Girişim in bağımsız bir iktisadi varlık/tam işlevsel olmadığı kanaatine ulaşılmıştır. Öte yandan, tarafların Ortak Girişim in faaliyet gösterdiği ilgili ürün pazarında aktif 110 olmamaları, ana teşebbüslerden sadece birinin ilgili ürün pazarındaki faaliyetlerine devam etmesi ya da ana teşebbüslerin Ortak Girişim in faaliyet göstereceği ilgili ürün pazarındaki tüm faaliyetlerini Ortak Girişim e devretmeleri hallerinde bağımsız teşebbüsler arasında rekabetçi davr anışların koordinasyonu riski bulunmadığı kabul edilebilir. Buradan hareketle dosya konusu işlemde de motor soğutucu sistemlerinin üretimi pazarında rakip olan teşebbüslerin bu ürünlerin dağıtımı pazarında işbirliğine gitmeleri rekabetçi faaliyetlerin koor dinasyonu riskini doğurabilecektir. Netice itibarıyla, i nceleme konusu işlemin, 1997/1 sayılı Tebliğ in 2. maddesi çerçevesinde birleşme ve devralma sayılabilmesi için taşıması gereken unsurlardan olan bağımsız bir iktisadi varlık olarak ortaya çıkma ve ta raflar arasında rekabeti sınırlayıcı 120 amaç ya da etki taşımama unsurlarını karşılamadığı, bu nedenle anılan işlemin 1997/1 10-47/869 -302 4 sayılı Tebliğ kapsamında Rekabet Kurulu nun iznine tabi bir ortak girişim işlemi niteliğinde olmadığı görülmektedir. H.2.3. Menfi Tesp it Değerlendirmesi Yukarıda da ifade edildiği üzere, bildirim konusu Ortak Girişim in Kanun un 7. maddesi kapsamında değerlendirilmesi mümkün olmadığından, Kanun un 4. maddesi kapsamında değerlendirilmesi gerekmektedir. Esasen, Ortak Girişim anlaşmasının taraflar arasındaki rekabeti sınırlayıcı amaç ya da etki taşıması nedeniyle menfi tespit belgesi alması mümkün değildir. H.2.4 Bireysel Muafiyet Değerlendirmesi 130 4054 sayılı Kanun un 5. maddesinde belirtilen iki olumlu, iki olumsuz koşulun birlikte karşılanm ası halinde , Kurul teşebbüsler arası anlaşma, uyumlu eylem ve teşebbüs birlikleri kararlarının 4. madde hükümlerinin uygulanmasından muaf tutulmasına karar verebil ir. Taraflar, Kurul un söz konusu Ortak Girişim i 4. madde kapsamında değerlendirmesi ve menfi tespit vermemesi durumunda bireysel muafiyet talebinde bulunduklarını beyan etmişlerdir. İlgili maddede yer alan şartları; a) Malların üretim veya dağıtımı ile hizmetlerin sunulmasında yeni gelişme ve iyileşmelerin ya da ekonomik veya teknik gelişmenin sa ğlanması , b) Tüketicinin yarar sağlaması , 140 c) İlgili piyasanın önemli bir bölümünde rekabetin ortadan kalkmaması , d) Rekabetin (a) ve (b) bentlerindeki amaçların elde edilmesi için zorunl u olandan fazla sınırlanmaması olarak sayabiliriz. Yapılan inceleme s onunda anılan şartların sağlanması nedeniyle, bildirimin konusunu oluşturan, Satış Ortak Girişim Sözleşmesi ne bireysel muafiyet tanınması gerektiği kanaatine varılmıştır. I. SONUÇ Düzenlenen rapora ve incelenen dosya kapsamına göre; 1- Kale Oto Radyatör San. ve Tic. A.Ş. , Koçkaya Holding A.Ş. ve Koçkaya Motorlu Araçlar San. ve Tic. A.Ş. , Behr GmbH & Co. KG. ve Behr Holding International GmbH 150 arasında imzalanan Satış Ortak Girişim Sözleşmesi nin 4054 sayılı Kanun un 7. maddesi ve bu maddeye dayanılarak ç ıkarılan 1997/1 sayılı Rekabet Kurulu ndan İzin Alınması Gereken Birleşme ve Devralmalar Hakkında Tebliğ in 2. maddesi kapsamında bir ortak girişim olmadığı na, 2- Söz konusu ortak girişim anlaşmasının taraflar arasındaki rekabeti sınırlayan amaç ya da etk i taşıması nedeniyle işleme, 4054 sayılı Kanun un 8. maddesi uyarınca menfi tespit belgesi verilemeyeceği ne, 3- Bununla birlikte işlemin 4054 sayılı Kanun un 5. maddesinde öngörülen şartları karşılaması nedeniyle, Satış Ortak Girişim Sözleşmesi ne 5 yıl sü re ile muafiyet tanınması na 160 OYBİRLİĞİ ile karar verilmiştir.