Rekabet Kurumu Başkanlığından, REKABET KURULU KARARI Dosya Sayısı : 2008-1-76 (Devralma) Karar Sayısı : 08-49/701-276 Karar Tarihi : 31.7.2008 A. TOPLANTIYA KATILAN ÜYELER 10 Başkan : Prof. Dr. Nurettin KALDIRIMCI Üyeler : Sürey ya ÇAKIN , Mehmet Akif ERSİN, Dr. Mustafa ATEŞ, İsmail Hakkı KARAKELLE B. RAPORTÖRLER: Abdulgani GÜNGÖRDÜ , Özgür BAL C. BİLDİRİMDE BULUNAN : - Outokumpu Oyj Temsilcisi: Av. Can Akçaoğlu 20 Büyükdere Cad. 195, Büyükdere Plaza 6, Levent 34394, İstanbul D. TARAFLAR : - Out
Rekabet Kurumu Başkanlığından, REKABET KURULU KARARI Dosya Sayısı : 2008-1-76 (Devralma) Karar Sayısı : 08-49/701-276 Karar Tarihi : 31.7.2008 A. TOPLANTIYA KATILAN ÜYELER 10 Başkan : Prof. Dr. Nurettin KALDIRIMCI Üyeler : Sürey ya ÇAKIN , Mehmet Akif ERSİN, Dr. Mustafa ATEŞ, İsmail Hakkı KARAKELLE B. RAPORTÖRLER: Abdulgani GÜNGÖRDÜ , Özgür BAL C. BİLDİRİMDE BULUNAN : - Outokumpu Oyj Temsilcisi: Av. Can Akçaoğlu 20 Büyükdere Cad. 195, Büyükdere Plaza 6, Levent 34394, İstanbul D. TARAFLAR : - Outokumpu Oyj Riihitontuntie 7 A, P.O. Box 27, FI -02201, Espoo, FİNLANDİYA - Finsogepar S.p.A. Via Santa Sofia 27, 20122 Milano, İTALYA 30 E. DOSYA KONUSU: Finsogepar S.p.A. nın bazı iştiraklerinin hisselerinin Outok umpu Oyj tarafından devralınması işlemine izin verilmesi talebi . F. DOSYA EVRELERİ: Kurum kayıtlarına 1.7.2008 tarih ve 4133 sayı ile giren bildirim üzerine, 4054 sayılı Rekabetin Korunması Hakkında Kanun'un 7. maddesi ile 1997/1 sayılı Rekabet Kurulu'nd an İzin Alınması Gereken Birleşme ve Devralmalar Hakkında Tebliğ'in ilgili hükümleri uyarınca yapılan inceleme sonucunda düzenlenen 25.7.2008 tarih ve 2008 -1-76/Öİ -08-AG sayılı Devralma Ön İnceleme Raporu, 25.7.2008 tarih ve REK.0.05.00.00 -120/121 sayılı Başkanlık önergesi ile 08-49 sayılı Kurul toplantısında görüşülerek karara 40 bağlanmıştır. G. RAPORTÖRLERİN GÖRÜŞÜ: İlgili raporda; Finsogepar S.p.A. nın bazı iştiraklerinin hisselerinin Outokumpu Oyj tarafından devralınması işleminin, 1997/1 sayılı Tebliğ k apsamında izne tabi olduğu; ancak devralma sonucunda hakim durum yaratılmasının veya var olan bir hakim durumun güçlendirilerek ilgili pazarda rekabetin önemli ölçüde sınırlandırılmasının söz konusu olmadığı, dolayısıyla anılan devir işlemine izin verilme si gerektiği ifade edilmektedir. 50 08-49/701 -276 2 H. İNCELEME VE DEĞERLENDİRME H.1. Taraflar H.1.1. Outokumpu Oyj (Outokumpu Grubu) Bildirim formundaki bilgiler çerçevesinde, Outokumpu Grubu esas ticari faaliyeti paslanmaz çelik üretimi, doğrudan satışı ve dağıtımı olan Finlandiya uyruklu bir şirkettir. Outokumpu Grubu, soğuk haddelenmiş yassı çelik ürünleri, sıcak 60 haddelenmiş yassı çelik ürünleri, sıcak haddelenmiş quarto levhalar, uzun ürünler, kaynak yapılmış borular ve bağlantı elemanları gibi paslanmaz ürünler üretmektedir. Bildirim Formunda, Outokumpu Grubunun ayrıca bakır ve pirinç boruların üretimi faaliyetinde bulunmakla birlikte, söz konusu faaliyetine yakın zamanda son vermeyi tasarladığı belirtilmektedir. Outokumpu Grubunun müşteri portföyünü genel olara k inşaat, kimya, petrokimya, enerji, ulaşım, yeme -içme ve araç/gereçleri, işleme sanayi vb . gibi farklı sektörlerde faaliyet gösteren nihai alıcılar ve distribütörler (stoklama merkezleri ve hizmet noktaları) oluşturmaktadır. Outokumpu Grubu otuz farklı 70 ülkede faaliyet göstermekte ve sekiz binden fazla çalışan istihdam etmektedir. Ana üretim tesisleri Finlandiya, İsveç, İngiltere, ABD ve Hollanda da bulunan Grubun merkez ofisi olan Espoo Finlandiya dadır. Outokumpu Grubunda yer alan şirketler aşağıda beli rtilmektedir: - Outokumpu Distribution Oy - Outokumpu Stainless AB - Outokumpu Italy - Outokumpu Stainless Holding - Outokumpu Stainless UK 80 - Outokumpu S.p.A. - Outokumpu Stainless Ltd. - Outokumpu Stainless Holding GmbH Outokumpu Grubunun Türkiye de herhangi bir üret im tesisi bulunmamakta; anılan Gruba bağlı olarak sadece Outokumpu Ltd. Şti. faaliyet göstermektedir. Söz konusu şirket paslanmaz çelik ürünlerine ilişkin olarak Outokumpou Grubunun ürün gamının tanıtılması ve müşterilerinin teknik sorunlarına ilişkin destek görevini üstlenmektedir. Outokumpu Grubu son kullanıcı ve dağıtıcılardan oluşan 50 civarında müşteriye Finlandiya, İsveç ve İngiltere deki 90 üretim noktalarından doğrudan satış yapmaktadır. Ancak Outokumpu Grubu, Türkiye ye yönelik doğrudan satışlarının y aklaşık %80 lik kısmını bu müşteriler içerisinde yer alan ve Türkiye deki en büyük bağımsız paslanmaz çelik dağıtıcısı/servis merkezlerinden biri olan Sarıtaş Çelik San. ve Tic. A.Ş. şirketine yapmaktadır. Bu çerçevede Outokumpou Grubunun Türkiye ye satışlarını doğrudan satışlar yoluyla gerçekleştirdiği, pazarda herhangi bir dağıtım faaliyetinin bulunmadığı anlaşılmaktadır. 100 08-49/701 -276 3 H.1.2. Finsogepar S.p.A. (Finsogepar) Finsogepar esas itibarıyla Vitaliano Borromeo Arese Borromeo ve Frederico Marcantonio Bo rromeo Arese Borromeo adlı gerçek kişiler tarafından kontrol edilmektedir. Finsogepar, Sogepar ve Sogefinlux şirketlerinin hisselerinin tümüne sahiptir. Anılan üç şirket de Sogepar Grup a dahildir. Sogepar Grubu nda yer alan şirketler aşağıda belirtilmek tedir: - So.Ge.Par.S.p.A 110 - Sogepar France - Sogefinlux S.A. - Sogepar UK Limited - Sogepar Deutschland GmbH - Eurotec N.V. - Sogepar Finland - Sogepar Ireland - Contisteel N.V. Sogepar Grubu, soğuk haddelenmiş yassı ürünler, sıcak haddelenmiş yassı 120 ürünler, dört yapraklı plaka, uzun ürünler, kaynaklı borular ve bağlantıların yer aldığı paslanmaz çelik ürünlerinin AB ve Türkiye de dağıtımı ile iştigal etmektedir. Sogepar Grubu, ağırlıklı olarak İtalya ve İngiltere de olmak üzere çeşitli dağıtım şirketleri kurmuş olup, bu ş irketlerden AB nin dört bir yanındaki ve Türkiye deki çeşitli müşterilere hizmet vermektedir. Söz konusu dağıtım faaliyetleri i) stoklama merkezlerinin ve satışlarının yürütülmesi ii) hizmet noktalarının ( paslanmaz çelik ürünlerini nihai alıcılarının ihtiy açlarına uygun hale getirmek amacıyla işlem yapılması) ve satışlarının yürütülmesi olmak üzere iki yönlüdür. 130 Sogepar Grubunun Türkiye de dağıtım yolu ile satışını yaptığı ürünlerin büyük çoğunluğunu yassı paslanmaz çelik ürünleri, geri kalan kısmını ise uzun paslanmaz çelik ürünleri oluşturmaktadır. Sogepar Grubu Türkiye de tüzel kişiliği bulunmayan bir İrtibat Bürosu kurmuştur. Ancak anılan Grubun Türkiye de stoklama merkezi vb. herhangi bir oluşumu bulunmamaktadır. Yukarıda yer verildiği üzere Sogepar Grubu Türkiye de paslanmaz çelik ürünlerinin doğrudan satış yolu ile pazarda faaliyeti bulunmayıp; sadece ilgili ürünlerin dağıtımı pazarında faaliyet göstermektedir. 140 H.2. İlgili Pazar H.2.1. İlgili Ürün Pazarı Çeliğin kimyasına bağlı olarak çelik en düstrisi ürünleri üç ana gruba ayrılabilir. Bunlar karbon çeliği, paslanmaz çelik ve özel veya alaşım çeliğidir. Karbon çeliği çok geniş bir kullanım alanına sahiptir. Paslanmaz çelik ise, krom ve nikel madenlerini de bünyesinde barındırdığından karbon çe liğinden daha pahalıdır ve farklı alanlarda kullanılmaktadır. 150 08-49/701 -276 4 Paslanmaz yassı çelik, içinde başka alaşım elementleri bulunan veya bulunmayan, fakat genel olarak %10.5 veya daha fazla krom ve %1.2'den az karbon içeren bir alaşımdır. Yüksek seviyedeki bu k imyasal kompozisyonun elde edilebilmesi için paslanmaz yassı çelik üreticileri diğer yassı çelik üretimi aşamalarından farklı bir süreç takip etmektedir. Alaşımlı malzemenin ve özel ekipmanın kullanılıyor olması, paslanmaz çelik ürünlerinin fiyatlarının di ğer çeliklerden önemli ölçüde yüksek olmasına neden olmaktadır. Paslanmaz yassı çeliğin bu özel nitelikleri bu çeliğin özel bazı kullanım alanlarının olmasına neden olmaktadır. Paslanmaz yassı çelik; mühendislik, otomotiv üretimi, hijyenik ürünler ve mutfa k malzemelerinde kendine has sayılabilecek bir uygunluğa 160 sahiptir. Paslanmaz yassı çelik ürünleri genel olarak, sıcak ve soğuk haddelenmiş ürünler olarak ikiye ayrılmaktadır. Sıcak haddelenmiş paslanmaz yassı çelik ürünleri genel olarak soğuk haddelenmiş paslanmaz yassı çelik ürünlerinden ayrı bir ürün pazarı teşkil etmektedir. Soğuk haddelenmiş yassı çelik ürünleri, sıcak haddeleme ertesinde kalınlık azaltmak amacıyla haddelemeye tabi tutulan ürünlerdir. Soğuk haddeleme ayrıca ürünlerin özellikle düzleşt irme seviyesi gibi yüzey kalitesini artırma gibi hususları amaçlamaktadır. Bu nedenlerle soğuk haddelenmiş yassı çelik ürünleri, ürün özellikleri, fiyat ve kullanım alanları 170 bakımından sıcak haddelenmiş yassı çelik ürünlerinden farklılık göstermektedir. Bildirim konusu işlemin devralan tarafı olan Outokumpu Grubu , yassı karbon çeliği, uzun karbon çeliği, paslanmaz çelik üretimi alanlarında faaliyet göstermekte; Türkiye ye satışlarını ise doğrudan satış yoluyla gerçekleştirmektedir. İşlem neticesinde devrol unan taraflar olan Sogepar Grub a dahil teşebbüsler ise paslanmaz çeliğin dağıtım -transformasyon ve ticareti alanlarında faaliy et göstermektedir. Sogepar Grub un faaliyet alanı farklı dağıtım türlerine göre alt 180 pazarlara ayrılmaktadır. Bunlardan biri o lan çelik servis merkezleri , yalnızca yassı çelik alanında faaliyet göstermekte olup, çelik üreticilerinden aldıkları şerit hadde ürünlerini müşterilerin ihtiyaçlarına göre dilme, kesme gibi işlemlere tabi tutmaktadırlar. Diğer bir ayrım toptan satı ş m erkezleridir. Bu kategoride teşebbüsler imalatçılardan büyük miktarlarda toptan ürün almakta ve bunları daha küçük miktarlar halinde satmaktadırlar. Yukarıda yer verilen bilgiler ve bildirim formundaki pazar tanımı dikkate alındığında, bildirim konusu işlemin değerlendirilmesinde ilgili ürün pazarı paslanmaz çelik ürünlerinin dağıtımı pazarı olarak tanım lanmıştır. 190 H.2.2. İlgili Coğrafi Pazar İlgili coğrafi pazar Türkiye Cumhuriyeti sınırları olarak kabul edilmiştir. 200 08-49/701 -276 5 H.3. Değerlendirme H.3.1. İşl emin Niteliği Başvuru konusu işlem Finsogepar ın bazı iştiraklerinin hisselerinin Outokumpou Grubu tarafından devralınmasına ilişkindir. Bildirim Formundaki bilgilere göre, Outokumpou Grubu , So.Ge.Par S.p.A. (Sogepar) ve Sogefinlux SA. (Sogefinlux) arasın da 23.4.2008 tarihinde bir hisse alım sözleşmesi akdedilmiştir. Taraflar daha sonra bildirim formunun ekinde belirtilen ve işlemin yapısını değiştiren dokümanı imzalamışlardır. Bunun üzerine 24.6.2008 tarihinde Vitaliano 210 Borromeo Arese Borromeo , Federico M arcantonio Borromeo Arese Borromeo , Sogefinlux ile Outokumpou Grubu arasında nihai satış anlaşmasını imzalamışlardır. Outokumpu Grubunun, devralma işlemi ile nihai müşterilere daha özel hizmet sunabilmesini sağlayabilecek şekilde hizmet noktalarını geniş letmeyi ve bu suretle dikey entegrasyonlarını kuvvetlendirmeyi amaçladığı ifade edilmektedir. Söz konusu devralma işlemi sonrası oluşacak yapılanma bildirim formunda aşağıdaki şekilde belirtilmektedir: 220 - Finsogeparın tüm hisseleri doğrudan; Sogepar ve Sogep ar Francenin hisseleri ise dolaylı olarak Outokumpu Italy tarafından devralınacak, - Sogepar UK nin tüm hisseleri doğrudan; Sogepar Irelandın hisseleri ise dolaylı olarak Outokumpu Stainless UK tarafından devralınacak, - Eurotec in tüm hisseleri doğrudan; Con tisteel in hisseleri ise dolaylı olarak Outokumpu Stainless AB tarafından devralınacak, - Sogepar Finlandın tüm hisseleri doğrudan Outokumpu Distribution tarafından devralınacak, - Sogepar Deutschlandın tüm hisseleri doğrudan Outokumpu Holding tarafından devra lınacaktır. 230 Bildirime konu devralma İşlemi çerçevesinde Outokumpu Grubu , Sogepar Grub a ait ilgili şirketlerin sermayesinin tamamının devralınmasına yönelik olarak bir teklifte bulunduğu anlaşılmaktadır. Devralma işleminin tamamlanmasını takiben Outokumpou Grubu , Sogepar Grubunun söz konusu iştiraklerinin kontrolünü tamamen elde edecektir. Devralma işleminin Türkiye açısından etkisi, Sogepar Grubunun paslanmaz çelik ürünlerinin dağıtımı pazarındaki faaliyetlerinin Outokumpu Grubunun kontrolüne geçmesidir. Bu çerçevede söz konusu işlemin 1998/2 sayılı Tebliğ ile değişik 240 1997/1 sayılı Tebliğ in 2. maddesi anlamında bir devralma işlemi olduğu anlaşılmaktadır. Outokumpu Grubunun 2007 yılı Türkiye cirosu ( ) Euro; Sogepar Grubunun 2007 yılı Türkiye cirosu ise ( ) Euro dur. Bu çerçevede tarafların ciro rakamları 1997/1 sayılı Tebliğ de belirtilen eşiği ni aştığı ndan ilgili işlem , Rekabet Kurulu iznine tabi bir işlem niteliğindedir. 08-49/701 -276 6 H.3.2. 4054 sayılı Kanun un 7. Maddesi Açısından Değerlendirme 250 Bildirim formunda, Outokumpu Grubunun Türkiye de Outokumpu Ltd.Şti. dışında bir kuruluşunun bulunmadığı; Outokumpu Grubunun Türkiye de doğrudan satış pazarında faaliyetinin bulunduğu, ancak dağıtım pazarında herhangi bir faaliyetinin bulunmadığı belirtilmektedir. Outukumpu Grubunun Türkiye deki pazar payı yaklaşık %( ) civarındadır. Dosyada yer alan bilgilerde, a nılan Grubun en büyük rakipleri olan Acerinox un % ( ); ArcelorMittal %( ) ; Thyssen Krupp %( ) nin pazar payına sahip oldukları tahmin edilmektedir. Yukarı da yer verildiği üzere Sogepar Grubu Türkiye de paslanmaz çelik 260 ürünlerinin doğrudan satışı pazarında faaliyeti bulunmayıp; sadece ilgili ürünlerin dağıtımı pazarında faaliyet göstermektedir. Bildirim Formunda Sogepar Grubunun ilgili pazardaki payının %( ) in altında olduğu belirtilmektedir. Yukarıdaki veriler dikkate alındığında, Outokumpu Grubunun temel olarak paslanmaz çelik ürünlerinin üretimi ve doğrudan satışı alanında, Sogepar Grubunun ise ilgili ürünlerin işlenerek dağıtımı alanlarında faaliyet gös terdiği anlaşılmaktadır. Dolayısıyla, bildirim konusu devralma işleminin ilgili pazarlarda dikey bütünleşmeye yol açacağı görülmektedir. Tarafların pazar payları dikkate alındığında anılan devralma işleminin sonucunda ilgili pazarlarda 4054 sayılı 270 Kanun un 7. maddesi çerçevesinde bir hakim durumun yaratılması veya mevcut hakim durumun güçlendirilmesi ve böylece rekabetin olumsuz yönde etkilenmesinin söz konusu olamayacağı kanaatine varılmaktadır . H.3.3. Rekabet Etmeme / İstihdam Etmemeye İlişkin Düzenleme ler Outokumpu Grubu ile Sogepar Grup arasında imzalanan Satın Alma Sözleşmesinin 13. maddesi, rekabet etmemeye ilişkin bazı hükümler içermektedir. İlgili maddeler aşağıdaki şekildedir: 280 13.1. Kapanış tarihini takip eden üç yıllık süre boyunca, Satıcılar ve Satıcıların Filyalleri , bir Rakip İşletmenin mülkiyetini, idaresini veya yönetimini yürütemez veya bunlarla iştigal edemez ya da bu sayılanlarla ilgilenemez. Özellikle, Satıcılar ve onların Filyalleri, doğrudan veya dolaylı olarak; (a) Bir Rakip İşletme de, herhangi bir işletme veya şirket angaje etmeyecek veya kurmayacak ya da bir Rakip İşletmenin herhangi bir işletmesini veya hissesini iktisap etmeyecek veya bir Rakip İşletmede önemli nüfuza sahip bir konuma gelemeyecek ya da, (b) Bir Rakip Şirkette hizmet vermeyecek veya yönetim, istihdam, 290 danışmanlık ya da istişare ilişkisini sürdürmeyecektir. 13.1.2. Kapanıştan sonraki 12 aylık süre içinde, Satıcılar ve onların Filyalleri, Alıcının önceden yazılı izni olmaksızın, Şirketlerin herhangi bir yöneticisini, Alıcının onayı ile gerçekleşen durumlar hariç, Satıcılar veya onların herhangi bir Filyali için çalışmaya teşvik etmeyecektir. 08-49/701 -276 7 Yukarıda yer alan düzenlemelerin, devralma işlemi ile doğrudan ilgili olduğu ve söz konusu işlemin gerçekleştirilebilmesi için gerekli olduğu, bu nedenle yan sınırlama olarak kabul edilmesi gerektiği sonucuna ulaşılmaktadır . 300 I. SONUÇ Düzenlenen rapora ve incelenen dosya kapsamına göre, bildirim konusu işlemin 4054 sayılı Kanun un 7. maddesi ve bu Kanun a dayanılarak çıkarılan 19 97/1 sayılı Rekabet Kurulu ndan İzin Alınması Gereken Birleşme ve Devralmalar Hakkında Tebliğ kapsamında izne tabi olduğuna, işlem sonucunda aynı Kanun maddesinde belirtilen nitelikte hakim durum yaratılmasının veya mevcut hakim durumun güçlendirilmesini n ve böylece ilgili pazarda rekabetin önemli ölçüde azaltılmasının söz konusu olmadığın a, bu nedenle bildirim konusu iş leme izin 310 verilmesine OYBİRLİGİ ile karar verilmiştir.