Rekabet Kurumu Başkanlığından, REKABET KURULU KARARI Dosya Sayısı : 2009 -2-183 (Önaraştırma) Karar Sayısı : 10-04/39-19 Karar Tarihi : 12.01.2010 A. TOPLANTIYA KATILAN ÜYELER Başkan : Prof. Dr. Nurettin KALDIRIMCI 10 Üyeler : Mehmet Akif ERSİN, Doç. Dr. Mustafa ATEŞ, İsmail Hakkı KARAKELLE, Doç. Dr. Cevdet İlhan GÜNAY, Murat ÇETİNKAYA, Reşit GÜRPINAR B. RAPORTÖRLER: Adnan AKGÜN , Esma GÜNDOĞDU C. BAŞVURUDA BULUNAN : - . .. . D. HAKKINDA ÖNARAŞTIRMA YAPILAN : 20 - Türk Telekomünikasyon A.Ş. Turg
Rekabet Kurumu Başkanlığından, REKABET KURULU KARARI Dosya Sayısı : 2009 -2-183 (Önaraştırma) Karar Sayısı : 10-04/39-19 Karar Tarihi : 12.01.2010 A. TOPLANTIYA KATILAN ÜYELER Başkan : Prof. Dr. Nurettin KALDIRIMCI 10 Üyeler : Mehmet Akif ERSİN, Doç. Dr. Mustafa ATEŞ, İsmail Hakkı KARAKELLE, Doç. Dr. Cevdet İlhan GÜNAY, Murat ÇETİNKAYA, Reşit GÜRPINAR B. RAPORTÖRLER: Adnan AKGÜN , Esma GÜNDOĞDU C. BAŞVURUDA BULUNAN : - . .. . D. HAKKINDA ÖNARAŞTIRMA YAPILAN : 20 - Türk Telekomünikasyon A.Ş. Turgut Özal Bulvarı Aydınlıkevler 06103 Ankara E. DOSYA KONUSU: Türk Telekomünikasyon A.Ş. nin, Balıkesir de TTNET ile diğer internet servis sağlayıcılar ı arasında ayrımcılık yaptığı iddiası. F. İDDİALARIN ÖZETİ: tarafından gönderilen e -postada özetle; - Balıkesir de internet kafe işleten ve internet bağlantısını SmileADSL ile gerçekleştiren başvuru sahibinin 31.07.2009 tarihi nde internet bağlantısının kesildiği, - Başvuru sahibinin Türk Telekom ve Smile ADSL ile yaptığı telefon görüşmelerinde, bölgesel bir çalışma (santral taşınması) nedeniyle 30 bağlantının kesildiği ni ve bir gün içinde bağlantının sağlanacağını öğrendiği , - Ertesi gün işyerine gittiğinde bağlantısının sağlanmamış olması üzerine etraftaki işyerlerinde yaptığı araştırmada, TTNET abonesi olanların bağlantılarının öncelikli olarak sağlandığını, SmileADSL, Biri, TurkNet gibi diğer servis sağlayıcılarının aboneleri ol anlarda ise, sorunun devam ettiğini öğrendiği, - Türk Telekom un servis sağlamadaki güçlü konumunu kullanarak, TTNET ile diğer internet servis sağlayıcıları arasında ayrımcılık yaptığı ve diğer servis sağlayıcılarının abonelerini mağdur ettiği 40 ifade edilmek te ve söz konusu iddiaların incelenmesi talep edilmektedir . G. DOSYA EVRELERİ : Kurum kayıtlarına 05.08.2009 tarih ve sayı ile giren şikayet üzerine yapılan inceleme neticesinde hazırlanan 26.08.2009 tarih ve 2009 -2-183/İİ- 09-EG sayılı İlk İnceleme Raporu , 07.09 .2009 tarih ve REK.0.02.02.00/82 sayılı Başkanlık Önergesi ile Rekabet Kurulu nun 09.09 .2009 tari h ve 09 -41 sayılı toplantısında görüşülmüş ve Türk Telekomünikasyon A.Ş. hakkında önaraştırma yapılmasına karar verilmiştir. Dosya konusuna ilişkin olarak , 5809 sayılı Elektronik 10-04/39 -19 2Haberleşme Ka nunu nun 7. maddesi gereğince 26.08.2009 tarih ve 3591 sayılı yazı ile Bilgi Teknolojileri ve İletişim Kurumu ndan (BTK) görüş talep edilmiştir. Konuya ilişkin BTK görüşü ve talep edilen bilgileri içeren yazı 13.11.200 9 tarih ve 8166 sayı 50 ile Kurum kayıtlarına intikal etmiştir. Yapılan inceleme sonucunda hazırlanan 04.01.2010 tarih ve 2009 -2-183/ÖA -10-AA sayılı Önaraştırma Raporu 05.01.2010 tarih, REK.0.06.00.00 -110/3 sayılı Başkanlık Önergesi ile 10-04 sayılı Kurul toplantısında görüşülerek karara bağlanmıştır. H. RAPORTÖRLERİN GÖRÜŞÜ: İlgili raporda; dosya konusu iddialara yönelik olarak Türk Telekomünikasyon A.Ş hakkında 4054 sayılı Kanun un 41. maddesi uyarınca soruşturma açılmasına gerek olmadığı sonuç ve kanaatine ulaşıldığı ifade edilmektedir. I. İNCELEME VE DEĞERLENDİRME I.1. Bilgi Teknolojileri ve İletişim Kurumu Görüşü 60 5809 sayılı Elektronik Haberleşme Ka nunu nun (EHK) 7. maddesi gereğince BTK dan gelen görüş yazısında özetle; Balıkesir ili Hacı İlbey bölgesin de en çok aboneye sahip 3 (üç) internet servis sağlayıcı sı olan Koç -Net, Doğ an Telekom ve Super Online dan alınan bilgiler çerçevesinde Türk Telekom un söz konusu bölgede bağlantı sağlamada TTNet e öncelik tanıyarak internet servis sağlayıcıları arasında ayrımcılık yaptığı iddiasını destekler mahiyette bir bilgiye rastlanılmadığı ifade edilmektedir. I.2. Değerlendirme Şikayetin konusunu, Balıkesir in bir mahallesinde Türk Telekom un, kendisiyle aynı ekonomik bütünlük içinde yer alan TTNet abonelerinin bağl antısını , SmileADSL 70 abonesi olan şikayet sahibi internet kafe işletmecisinin ve çevredeki TTNet dışındaki diğer internet servis sağlayıcılarına ait abonelerin internet bağ lantısından daha önce sağla dığı, bağlantı sağlamada TTNET abonelerine uygulanan bu önceliğin TTNet ile diğer internet servis sağlayıc ıları arasında ayrımcılık yapıldığının bir göstergesi olduğu iddiası oluşturmaktadır. TTNet , Rekabet Kurulu nun 02.09.2004 tarihli toplantısında Türk Telekom un özelleştirilmesine ilişkin olarak sunduğu TTNet in ayrı bir tüzel kişiliğe kavuşturulması yönündeki görüşü doğrultusunda, özelleştirme işlemi sonrasında Türk Telekom tarafından 26.04.20 06 tarihinde kurulmuş ve BTK nı n 09.05.2006 tarihli kararıyla kablolu ve kablosuz internet servis sağlayıcılığı h izmeti için genel izin 80 kapsamında yetkilendirile rek faaliyetlerine başlamıştır. TTNet in hisselerinin %99,96 sı Türk Telekom a aittir. TTNet ile Türk Telekom aynı ekonomik bütünlük içerisinde yer alması nedeniyle, a yrı tüzel kişilikler olsa bile r ekabet hu kukunda tek bir teşebbüs niteliğinde kabul edilmektedir . 10.11.2008 tarihinde yürürlüğe giren EHK nin 6. maddesinde BTK ya , elektronik haberleşme sektöründe; rekabeti tesis etmeye ve korumaya, rekabeti engelleyici, bozucu veya kısıtlayıcı uygulamaların gid erilmesine yönelik düzenlemeleri yapmak, bu amaçla ilgili pazarlarda etkin piyasa gücüne sahip işletmecilere ve gerekli hallerde diğer işletmecilere yükümlülükler getirmek ve mevzuatın öngördüğü tedbirleri almak görev ve yetkisi verilmiştir. Bu amaçla BTK tarafından, 01.09.2009 tarih ve 27336 90 sayılı Resmi Gazete de yayımlanan Elektronik Haberleşme Sektöründe Etkin Piyasa Gücüne Sahip İ şletmeciler ile Bu İ şletmecilere Getirilecek Yü kümlülüklerin Belirlenmesi Hakkı nda Yönetmelik (EPG Yönetmeliği) çıkarılmış tır. Buna ilaveten, BTK, EPG Yönetmeliği nin 6. maddesinde yer alan Kurum tarafından pazar analizleri 10-04/39 -19 3en az üç yılda bir yapılır hükmüne binaen, ilki 2005 yılında gerçekleştirilmiş olan Genişbant ve Ses Hizmetlerinin Sunumu için Bakır Kablo Ağına Paylaşımlı Erişimi de İçeren Toptan Ayrıştırılmış Erişim Piyasasının 1 tanımlanması ve bu piyasada EPG ye sahip işletmeci(ler) bulunup bu lunmadığına ilişkin çalışmanın ikincisini başlatmıştır. BTK tarafından gerçekleştirilen ilk piyasa analizi çalışmaları neticesinde ise, Türk Telekom bu pazarda EPG ye sahip işletmeci olarak belirlenmiş ve bu karar 100 17.03. 2006 tarih ve 26111 sayılı Resmi Gaz ete de ilan edilmiştir. Öte yandan, daha önce de ifade edildiği üzere, EHK nin yürürlüğe girmesinin ardından, BTK , ikincil mevzuatının EHK ye uyumlu hale getirilmesi için çalışmalar başlatmıştır. Bu kapsamda EPG Yönetmeliği nin 6. maddesinin 1. fıkrasında yer alan İlgili pazarlarda etkin piyasa gücüne sahip işletmecilerin belirlenmesi amacıyla Kurum resen ya da en az bir işletmecinin gerekçeli talebi üzerine pazar analizi yapabilir. Kurum tarafından pazar analizleri en az üç yılda bir yapılır. hükmü gere ği en son 2005 ve 2006 yıllarında gerçekleştirilen pazar analizlerinin de bu çerçevede yenilenmesi gerekmiştir. Bununla birlikte, an ılan Yönetmeliğin Geçici 1. maddesinde 2005 ve 2006 yıllarında yapılan pazar analizlerine ilişkin alınmış olan kararların, a ksi 110 yönde Kurul Kararı olmadıkça 2009 yılı sonuna kadar geçerli olacağı hükme bağlanmıştır. Bu bağlamda Türk Telekom 2009 yılı sonuna kadar Fiziksel Şebeke Altyapısına Erişim Piyasası nda EPG ye sahip işletmeci olarak kendisi hakkında getirilen yükümlülük leri yerine getirmeye devam etmek durumundadır. EPG Yönetmeliği nin Etkin Piyasa Gücüne Sahip İşletmecilere İlişkin Yükümlülükler başlığını taşıyan 11. maddesi nin 1. fıkrasının (c) bendinde EPG ye sahip işletmecilere ayrım gözetmeme yükümlülüğü getirileb ileceği düzenlenmiştir. Aynı şekilde 08.09.2009 tarih ve 27343 sayılı Resmi Gazete de yayımlanan Erişim ve Arabağlantı Yönetmeliği nin Ayrım gözetmeme başlıklı 10. maddesinde de BTK nın , ilgili pazarda etkin piyasa gücüne (EPG) sahip işletmecilere, elekt ronik haberleşme 120 hizmetlerini sağlamak için kendi kullandıkları veya üçüncü şahısların elektronik haberleşme hizmetlerini sunmak için gereksinim duydukları hizmetleri, söz konusu hizmetleri talep edenlere ayrım gözetmeksizin ve kendi ortaklarına, iştirakle rine veya ortaklıklarına sağladıkları ile aynı koşul ve kalitede temin etme yükümlülüğü getirebileceği hükme bağlanmıştır. Bu kapsamda, Türk Telekom a, EHK nin 19. maddesi ve Erişim ve Arabağlantı Yönetmeliği nin 11. maddesi uyarınca ilgili pazarda etkin piyasa gücüne sahip işletmeci olması nedeniyle re ferans erişim teklifi hazırlama ve ilgili hizmetleri talep edenlere BTK tarafından onaylanan referans erişi m tekliflerindeki şartlarla erişim sağlama yükümlülüğü de getirilmiştir. Bu bağlamda 2008 Referans A l-Sat Yöntemiyle 130 XDSL Toptan Satış Teklifi nin 1.4.4.1. maddesinde Türk Telekom a getirilen yükümlülüklerden biri de servis sağlayıcıyı, teklif kapsamındaki hizmetlerden ilgili mevzuat çerçevesinde ücreti karşılığında, işbu referans teklifte yer alan prose dürlere göre servis sağlayıcılar arasında ayrım gözetmeyecek şekilde yararlandırmaktır. Aynı şekilde Türk Telekom un 2008 Referans Yerel Ağa Ayrıştırılmış Erişim Teklifi, 2008 Referans ATM Seviyesinde Veri Akış Erişimi Teklifi ve 2008 Referans IP Seviyesi nde Veri Akış Erişimi Teklifi nin ilgili maddelerinde de benzer yükümlülükler yer almaktadır. 1Söz konusu piyasanın ismi, Avrupa Komis yonu nun 17.12.2007 tarih ve 2007/879/EC sayılı Tavsiye Kararında Sabit Bir Yerden Paylaşımlı ve Tam Ayrıştırılmış Erişimi de İçeren Şebeke Altyapısına Toptan (Fiziksel) Erişim olarak değiştirilmiş olup söz konusu karar doğrultusunda BTK tarafından il gili pazar Fiziksel Şebeke Altyapısına Erişim Piyasası olarak adlandırılmıştır. 10-04/39 -19 4Tüm bunlara ilaveten, Erişim ve Arabağlantı Yönetmeliği nin 21. maddesinde BTK ya , yükümlü işletmecinin ayrım gözetmeme yükümlülüğünü ihlal etmesi durumunda, 140 işletmeciye bir önceki takvim yılındaki net satışlarının yüzde birine kadar idari para cezası verme yetkisi tanınmıştır. Bu çerçevede şikayet konusu iddia ile ilgili olarak yukarıda yer verilen BTK görüşünde, BTK tarafından şikayet konusu olayın geçtiği iddia edilen bölgede yapılan araştırmada, Türk Telekom un TTNet e öncelik tanıyarak, internet servis sağlayıcılar arasında ayrımcılık yaptığı iddiasını destekler mahiyette bir bilgiye rastlanmadığı ifade edilmiştir. Yukarıda da ifade edildiği gibi, Rekabet Kuru lu nun telekomünikasyon sektörüne yönelik alacağı kararlar öncesinde, BTK nın görüşünün alınması zorunludur. Sektörel düzenleyici BTK, rekabetin sağlanması amacı içerenler de dahil olmak üzere 150 sektörde bir takım öncül düzenlemeler yapmakta ve düzenlemelere uyulup uyulmadığını denetlemektedir. Dosya kapsamında verilen BTK görüşünde ise, şikayet konusu iddia ile ilgili olarak, EPG ye sahip işletmeci konumundaki Türk Telekom hakkında iddiaların geçtiği bölgede erişim ve arabağlantı yönetmeliği kapsamındaki yük ümlülüklerini yerine getirmediğine dair bir bulguya ulaşılmadığı ifade edilmektedir. Dolayısıyla dosya konusu şikayete yönelik olarak 4054 sayılı Kanun çerçevesinde herhangi bir işlem tesis edilmesine gerek olmadığı sonucuna ulaşılmıştır. J.SONUÇ Düzenlene n rapora ve incelenen dosya kapsamına göre; dosya konusu iddialar a 160 ilişkin olarak 4054 sayılı Kanun un 41. maddesi uyarınca soruşturma açılmasına gerek olmadığına, şikayetin reddine OYBİRLİĞİ ile karar verilmiştir.