2024/1614526 İhale Kayıt Numaralı "2 Grup Malzemeli Yemek Pişirme Dağıtım ve Sonrası Hizmeti Alımı" İhalesi
Toplantıya Katılan Üyeler BAŞVURU SAHİBİ: Mertürk Temizlik Yemek İnşaat Akaryakıt Taşımacılık Gıda Sanayi ve Ticaret Limited Şirketi , İHALEYİ YAPAN İDARE: Adıyaman İl Sağlık Müdürlüğü , BAŞVURUYA KONU İHALE: 2024/1614526 İhale Kayıt Numaralı “ 2 Grup Malzemeli Yemek Pişirme Dağıtım ve Sonrası Hizmeti Alımı ” İhalesi KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME: Adıyaman İl Sağlık Müdürlüğü tarafından 21.01.2025 tarihinde açık ihale usulü ile gerçekleştirilen “ 2 Grup Malzemeli Yemek Pişirme Dağıtım ve Sonrası Hizmeti Alımı ” ihalesine ilişkin olarak Mertürk Temizlik Yemek İnşaat Akaryakıt Taşımacılık Gıda Sanayi ve Ticaret Limited Şirketi ’nin 03.03.2025 tarihinde yaptığı şikâyet başvurusunun, idarenin 05.03.2025 tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibince 17.03.2025 tarih ve 180590 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 17.03.2025 tarihli dilekçe ile itirazen şikâyet başvurusunda bulunulmuştur. Başvuruya ilişkin olarak 2025/619 sayılı itirazen şikâyet dosyası kapsamında yapılan inceleme neticesinde esas inceleme raporu tanzim edilmiştir. KARAR: Esas inceleme raporu ve ekleri incelendi. İtirazen şikâyet dilekçesinde özetle, ihalenin her iki kısmında da aşırı düşük teklif açıklamalarının kabul edilmemesinin yerinde olmadığı, -Malzemeli Yemek Sunumu Hesap Cetveli’ndeki hesaplamaya dahil ettikleri işçilik ücretlerinin, birim fiyat teklif cetvelinin işçilik satırlarında teklif ettikleri tutardan daha düşük olduğu, bu farkın sebebinin, teklif cetvelindeki işçilik satırlarına, kar payını da dahil ederek yüksek fiyat yazmış olmaları olduğu, Malzemeli Yemek Sunumu Hesap Cetveli’ndeki işçilik rakamlarının ise, sadece sözleşme ve genel giderler dahil işçilik maliyetini içerdiği, yani işçilik maliyeti hesaplanırken, doğal olarak kar payının çıkarıldığı, söz konusu ihalenin personel çalıştırılmasına dayalı bir ihale olmadığı, personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı ihalelerinde, işçilik satırları için teklif verilirken, %4 sözleşme ve genel giderlerin de eklenmesinin zorunlu olduğu, personel çalıştırılmasına dayalı olmayan hizmet alımı ihalelerinde ise, %4 oranında sözleşme ve genel gider eklenmesinin zorunlu olmadığı, fakat bu ihalelerde aşırı düşük teklif açıklaması hazırlanırken, brüt işçilik maliyetinin yanı sıra, ilgili mevzuatı uyarınca hesaplanan sözleşme giderlerinin de gösterilmesi gerektiği, aşırı düşük teklif açıklamasında işçilik maliyetleri hesaplanırken, brüt asgari ücretin üzerine, ilgili mevzuatı uyarınca hesaplanan sözleşme ve genel giderlerin de eklenmesi gerektiği, teklif cetvelinde, isteklilerin işçilik satırlarında teklif edeceği tutarlar için, herhangi bir üst limit belirlenmediği, başka bir deyişle isteklilerin, işçilik maliyetlerinin üzerine, istedikleri kadar kar payı ekleyebilecekleri, bu sebeplerle; “brüt işçilik maliyeti”, “sözleşme giderleri dahil işçilik maliyeti” ve “teklif cetvelinde yer alan kar payı dahil işçilik maliyeti” arasında farklar oluştuğu, Malzemeli Yemek Sunumu Hesap Cetveli’nde; “ana girdi”, “işçilik gideri” ve “yardımcı girdi” hesabı yapılırken, ana girdiler ile işçilik giderlerinin, kar payı eklenmeksizin hesaplanması gerektiği, nitekim iki haftalık örnek menü içindeki “ana girdi” maliyetleri de, kar payı hariç tutar olarak hesaplandığı, kaldı ki Malzemeli Yemek Sunumu Hesap Cetveli’nde işçilik maliyetlerini gösterirken, teklif cetvelindeki işçilik satırlarına eklenen kar payının ayrıştırılmasının zorunlu olduğu, çünkü “kar payı”nın, bir harcama unsuru yani “gider” olmadığı, dahası, Tebliğ’in 79.2.6’ncı maddesi uyarınca, aşırı düşük teklif açıklamasında, sadece iki haftalık menünün üretilmesi için gerekli olan “işçilik maliyetinin” hesaplamaya dahil edilmesi gerektiği, yani mevzuat ve ihale dokümanı uyarınca hesaplanan işçilik maliyeti üzerindeki tüm unsurların ve dolayısıyla kar payının, işçilik maliyetinden ayrıştırılması gerektiği, çünkü “işçilik tutarı” içerisindeki unsurların: işçi ücreti, vergiler, SGK giderleri, işçi yol giderleri vb. kalemlerden oluştuğu, “kar payı”nın ise, işçilik tutarı içerisindeki maliyet unsurlardan birisi olmadığı, Malzemeli Sunumu Hesap Cetveli’ndeki hesaplamanın, sadece işçilik tutarı üzerinden yapılması gerektiği, teklif cetvelindeki işçilik rakamlarının daha yüksek olmasının sebebinin hatalı hesaplama yapılması değil, teklif cetvelindeki rakamların kar payını da içermesi olduğu, aşırı düşük teklif açıklamasında ise, sadece sözleşme giderleri dahil edilen brüt işçilik ücretleri kullanılarak işçilik maliyetinin hesaplandığı, -Açıklamalarının reddedilmesinin ikinci sebebinin, EK-3 olarak sundukları Örnek Menü Cetveli’nde, her bir yemeğin ve öğünün toplam maliyetinin ayrı ayrı gösterilmemiş olunmasının olduğu, bilindiği üzere aşırı düşük teklif açıklaması kapsamında, örnek menü cetveli hazırlamak yahut sunmak gibi bir zorunluluğun olmadığı, isteklilerce sunulması gereken tek belgenin, Malzemeli Yemek Sunumu Hesap Cetveli olduğu, buna rağmen, “EK-3 Örnek Menü Cetveli”ni sundukları ve her bir öğün için yapılan hesaplamanın detaylarını ayrı ayrı gösterdiklerini, diğer yandan “EK-3 Örnek Menü Cetveli”ndeki menü sıralamalarının, idarenin verdiği menü sıralamasından farklı olduğu, fakat idarenin verdiği menüde yer alan tüm yemekler ve malzemeler, eksiksiz bir şekilde hesaplamaya dahil edildiği, kaldı ki menü maliyetini hesaplarken, idarenin verdiği menü sıralamasına uymak gibi bir zorunluluğun olmadığı, ayrıca öğün maliyetlerinin, “EK-3 Örnek Menü Cetveli”nde gösterilmemiş olsa da, Malzemeli Yemek Sunumu Hesap Cetveli’nde gösterildiği, nitekim Tebliğ hükümlerine göre de, menü maliyetlerinin gösterilmesi gereken belgenin, Malzemeli Yemek Sunumu Hesap Cetveli olduğu, kahvaltı menüsü üzerinden örneklendirdiklerinde, 14 günlük örnek menü içerisinde, 9 defa “çay”, 7 defa “beyaz peynir” verilmesi gerektiği, yaptıkları hesaplamada, örnek menü sıralaması takip edilmemiş olsa bile, 9 adet çay ve 7 adet beyaz peynir maliyeti hesaplandığı, idarenin şikâyet üzerine verdiği cevaba göre, açıklamalarının reddedilmesinin sebebinin, menü maliyetlerinin eksik veya yanlış hesaplanması değil, idarece verilen menü sıralamasına uygun hesaplama yapılmaması olduğunu anladıkları, ancak aşırı düşük teklif açıklamasında, idarenin verdiği menünün kullanılması zorunlu olduğu, fakat idarenin verdiği menünün, aynı sırayla kullanılması gibi bir zorunluluk bulunmadığı, yapılan açıklamada ise, idarece verilen iki haftalık menü ve bu menüde yer alan çiğ girdilerin, eksiksiz şekilde kullanılması suretiyle hesaplama yapıldığı, aşırı düşük teklif açıklaması kapsamında, örnek menü cetvelini idareye sunulmasına bile gerek olmadığı, açıklamalarının, aslında sunmak zorunda bile olmadıkları bir belgenin, idarece anlaşılamamış olması gerekçesiyle reddedildiği, -Tebliğ uyarınca, malzemeli yemek hizmet alımı ihalelerinin aşırı düşük teklif açıklamalarında, toplam tutar hesaplaması yapılmadığı, kendileri tarafından da, toplam tutar ve miktar gösterimi yapılmadığı, diğer yandan idare, kendilerinin birim fiyatlarını kullanarak toplam tutar hesabı yaptığı ve 29.545.620,28 TL rakamına ulaştığı, bu rakam üzerinden bulduğu “ana girdi” + “işçilik” + “yardımcı gider” oranının ise 1.00’e eşit olmadığını ileri sürdüğü, ne var ki idarenin hesaplamada kullandığı maliyetlerin, kendilerine ait olmadığı, Malzemeli Yemek Sunumu Hesap Cetveli’nde yer alan birim fiyatlar dikkate alındığında, toplam ana girdi maliyetinin 29.779.352,489400 TL olduğunun görülebildiği, -Maliyet/Satış Tutarı Tespit Tutanakları’nda yer alan tüm malzemeler, ihale konusu iş süresince kullanılması gereken mal miktarının 1/20’sinden daha fazla olduğu, başka bir deyişle idarenin bu gerekçesi, idarenin hatalı hesaplama yapmasından kaynaklandığı, idarenin şikâyet başvurularına cevabında atıf yaptığı ve “4.888” olarak ifade edilen kaşar peynirinin, kahvaltılarda verilecek olan ve adet bazında gösterilen kaşar peyniri olduğu, idarece verilen 14 günlük örnek menü uyarınca “kaşar peyniri”, normal kahvaltıda 5 kez, diyet kahvaltıda 5 kez verileceği, toplam normal kahvaltı sayısı 187.720 adet olduğu, 14 günlük normal kahvaltı menüsü içerisinde 5 kez verilmesi gereken kaşar peynirinin, 187.720 adet toplam normal kahvaltı içerisinde 67.042,86 adet verilmesi gerektiği, toplam diyet kahvaltı sayısı 9.000 adet olduğu, 14 günlük diyet kahvaltı menüsü içerisinde 5 kez verilmesi gereken kaşar peynirinin, 9.000 adet toplam diyet kahvaltı içerisinde 3.214,29 adet verilmesi gerektiği, Bu durumda, normal kahvaltı ve diyet kahvaltı kapsamında, ihale konusu işin süresi boyunca verilecek toplam kaşar peyniri miktarı (67.042,86+3.214,29) 70.257,15 adet olduğu, bu miktarın 1/20’si, 3.512,86 adet olduğu, Maliyet/Satış Tutarı Tespit Tutanağı’nda yer alan “kaşar peyniri” miktarının ise 4.888 adet olduğu ve Tebliğ’in 79.2.2.7’nci maddesinde yer verilen koşulu sağladığı, 200 ml meyve suyu, sadece normal kahvaltı menüsü içerisinde ve 14 günde sadece bir (1) kez yer aldığı, 14 günlük normal kahvaltı menüsü içerisinde “meyve suyu”; sadece on dördüncü gün olmak üzere, sadece bir (1) kez verildiği, toplam normal kahvaltı sayısının 187.720 adet olduğu, 14 günlük normal kahvaltı menüsü içerisinde 1 kez verilmesi gereken meyve suyunun, 187.720 adet toplam normal kahvaltı içerisinde 13.408,57 adet verilmesi gerektiği, Normal kahvaltı kapsamında, ihale konusu işin süresi boyunca verilecek toplam meyve suyu miktarı olan 13.408,57’nin 1/20’si, 670,43 adet olduğu, Maliyet/Satış Tutarı Tespit Tutanağı’nda yer alan “meyve suyu” miktarının ise 882 adet olduğu ve Tebliğ’in 79.2.2.7’nci maddesinde yer verilen koşulu sağladığı, Normal ve Diyet Kahvaltıda verilen “süt 200 ml tetrapak” için, tespit tutanağındaki ( Fatura Bilgileri Tablosu 40. satır ) ürün adı “Süt (UHT, 200 ml, Tetrapak, Tam Yağlı, homojenize)” iken bu ürünün tespit tutanağındaki miktarın 3.525 adet olduğu, Ara öğünde verilen “süt 200 ml tetrapak” için, tespit tutanağındaki ( Fatura Bilgileri Tablosu 23. satır ) ürün adı “ Paket Süt (200 ml, Tetrapak, Tam Yağlı, Homojenize) ” iken bu ürünün tespit tutanağındaki miktarın 1.666 adet olduğu, aslında tespit tutanağında yer alan her iki ürünün de aynı olduğu, Teknik Şartname’deki koşulları karşıladığı, fakat aynı ürün, faturada farklı şekilde isimlendirildiği, dolayısıyla idarenin “süt 200 ml tetrapak” olarak bahsettiği ürün için, tespit tutanağındaki ürünlerin toplam miktarı (3.525 + 1666) 5.191 adet olduğu, fakat idarenin, sadece tespit tutanağının 40’ncı satırındaki ürünü gördüğü ve toplam rakamın 3.525 adet olduğunu zannettiği, fakat görüldüğü üzere, tespit tutanağındaki miktarın, zaten idarenin belirttiği miktardan fazla olduğu, idarece verilen 14 günlük örnek menü uyarınca “süt 200 ml tetrapak”; normal kahvaltıda 4 kez, diyet kahvaltıda 3 kez, ara öğünde 4 kez verileceği, toplam normal kahvaltı sayısı 187.720 adet olduğu, 14 günlük normal kahvaltı menüsü içerisinde 4 kez verilmesi gereken “süt 200 ml tetrapak” ürününün, 187.720 adet toplam normal kahvaltı içerisinde 53.634,29 adet verilmesi gerektiği, toplam diyet kahvaltı sayısı 9.000 adet olduğu, 14 günlük diyet kahvaltı menüsü içerisinde 3 kez verilmesi gereken “süt 200 ml tetrapak” ürününün, 9.000 adet toplam diyet kahvaltı içerisinde 1.928,57 adet verilmesi gerektiği, toplam ara öğün sayısı 45.000 adet olduğu, 14 günlük ara öğün menüsü içerisinde 4 kez verilmesi gereken “süt 200 ml tetrapak” ürününün, 45.000 adet toplam ara öğün içerisinde 12.857,14 adet verilmesi gerektiği, Normal kahvaltı, diyet kahvaltı ve ara öğün kapsamında, ihale konusu işin süresi boyunca verilecek toplam “süt 200 ml tetrapak” miktarı (53.634,29 + 1.928,57 + 12.857,14) 68.420 adet olduğu, bu miktarın 1/20’si, 3.421 adet olarak hesaplandığı, Maliyet/Satış Tutarı Tespit Tutanağı’nda yer alan “süt 200 ml tetrapak” miktarı ise ( 40. satırda 3.525 adet + 23. satırda 1666 adet ) 5.191 adet olduğu ve Tebliğ’in 79.2.2.7’nci maddesinde yer verilen koşulu sağladığı, Yeşilbiber, hem normal yemek menüsünde, hem de diyet yemek menüsünde kullanıldığı, normal yemek menüsü içerisinde, 14 günlük normal öğle yemeği ve 14 günlük normal akşam yemeği olmak üzere, toplam 28 öğünlük menü örneği bulunduğu, 14 günlük normal öğle yemeği menüsünde kullanılan yeşilbiber miktarının 160 gram olduğu, 14 günlük normal akşam yemeği menüsünde kullanılan yeşilbiber miktarı ise 110 gram olduğu, bu durumda, toplam 28 öğünlük normal öğle ve normal akşam örnek menüsündeki yeşilbiber miktarının 270 gram olarak hesaplandığı, normal öğle ve akşam yemeklerinin toplam sayısı 682.360 adet olduğu, bu durumda, normal yemek için ihale konusu işin süresi boyunca kullanılacak toplam yeşilbiber miktarı 6.579.900 gram yani 6.579,90 kilogram olduğu, Diğer yandan 14 günlük diyet öğle yemeği menüsünde kullanılan yeşilbiber miktarının 240 gram olduğu, 14 günlük diyet akşam yemeği menüsünde kullanılan yeşilbiber miktarının ise 320 gram olduğu, bu durumda, toplam 28 öğünlük diyet öğle ve normal akşam örnek menüsündeki yeşilbiber miktarı toplamı 560 gram olarak hesaplandığı, diyet öğle ve akşam yemeklerinin toplam sayısı 19.000 adet olduğu, bu durumda, diyet yemek için ihale konusu işin süresi boyunca kullanılacak toplam yeşilbiber miktarı 380.000 gram yani 380 kilogram olduğu, Normal yemek ve diyet yemek kapsamında, ihale konusu işin süresi boyunca verilecek toplam “yeşilbiber” miktarı 6.959,90 kilogram olduğu, bu miktarın 1/20’si, 347,995 kilogram olarak hesaplandığı, Maliyet/Satış Tutarı Tespit Tutanağı’nda yer alan “yeşilbiber” miktarının ise 470 kilogram olduğu ve Tebliğ’in 79.2.2.7’nci maddesinde yer verilen koşulu sağladığı iddialarına yer verilmiştir. A) Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir. Kamu İhale Genel Tebliği’nin “Personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımlarında teklif fiyata dahil olacak giderler” başlıklı 78’inci maddesinde “…78.3. Personel çalıştırılmasına dayalı olmayan hizmet alımlarına ilişkin ihale dokümanında, haftalık çalışma saatlerinin tamamını idarede geçirecek personel sayısının belirtilmesi halinde teklif fiyata dahil giderler arasında işçilik giderine yer verilmesi ve her bir işçilik maliyeti için birim fiyat teklif cetvelinde ayrı satır açılması zorunludur. 78.3.1. Personel çalıştırılmasına dayalı olmayan ve teklif fiyata dahil giderler arasında işçilik giderine yer verilen hizmet alımlarında, birim fiyat teklif cetvelinde her bir işçilik maliyeti için açılan satırda, ilgili mevzuatına göre hesaplanacak sözleşme gideri ve genel giderler dahil asgari işçilik maliyetinin altında teklif sunan isteklilerin teklifleri, ihale dokümanına aykırı teklif sunulduğu gerekçesiyle değerlendirme dışı bırakılır.” açıklaması, Anılan Tebliğ’in “Hizmet alımı ihalelerinde sınır değer tespiti ve aşırı düşük tekliflerin değerlendirilmesi” başlıklı 79’uncu maddesinde “ …79.2.1. Aşırı düşük tekliflere yönelik açıklama istenmesine ilişkin yazıda, isteklilerin yapacakları açıklamalara esas olacak önemli teklif bileşenlerinin, bütün istekliler için aynı unsurları içerecek şekilde belirtilmesi zorunludur. Aşırı düşük teklif açıklaması sunulması için isteklilere üç (3) iş gününden az olmamak üzere uygun bir süre verilir. 79.2.2. İstekliler aşırı düşük olarak tespit edilen tekliflerini aşağıdaki yöntemleri kullanarak açıklayabilirler. … 79.2.2.2. Merkezi Kamu Kurum ve Kuruluşları Tarafından Ülke Çapında Sunulan Mal ve Hizmetlere İlişkin Fiyatlar: Teklifi oluşturan maliyet bileşenlerine ilişkin merkezi kamu kurum ve kuruluşları tarafından ülke çapında sunulan mal ve hizmetlere ilişkin fiyat tarifeleri veya istekliye verilmiş fiyat teklifleri açıklama yöntemi olarak kullanılabilir. Bu yöntemle yapılmış açıklamanın geçerli olabilmesi için kullanılan fiyatların ilan/davet ile ihale tarihi arasında (ihale tarihi hariç) geçerli olması zorunludur. 79.2.2.3. Kamu Kurum ve Kuruluşları Tarafından İlan Edilen Fiyatlar: Teklifi oluşturan maliyet bileşenlerine ilişkin kamu kurum ve kuruluşları tarafından ilan edilmiş fiyat tarifeleri açıklama yöntemi olarak kullanılabilir. Bu usulle yapılmış açıklamanın geçerli olabilmesi için ilan edilen fiyatların ihalenin ilan/davet ile ihale tarihi arasında (ihale tarihi hariç) geçerli olması zorunludur. 79.2.2.4. Ticaret Borsası Fiyatları: Teklifi oluşturan maliyet bileşenlerine ilişkin 18/5/2004 tarihli ve 5174 sayılı Türkiye Odalar ve Borsalar Birliği ile Odalar ve Borsalar Kanununun 51 inci maddesinin (c) bendi uyarınca borsa idaresi tarafından düzenlenen ve ilgili malın ihale tarihinden önceki son 12 ayın herhangi bir işlem gününde gerçekleşen ortalama fiyatını gösteren belge ile açıklama yapılabilir. 79.2.2.5. Toptancı Hal Fiyatları: Teklifi oluşturan maliyet bileşenlerine ilişkin 11/3/2010 tarihli ve 5957 sayılı Sebze ve Meyveler ile Yeterli Arz ve Talep Derinliği Bulunan Diğer Malların Ticaretinin Düzenlenmesi Hakkında Kanun uyarınca faaliyet gösteren toptancı hali idaresi tarafından düzenlenen ve ilgili malın ihale tarihinden önceki son 12 ayın herhangi bir işlem gününe ait ortalama fiyatını gösteren belge ile açıklama yapılabilir. … 79.2.2.7. İsteklinin Kendi Ürettiği, Aldığı veya Sattığı Mallara İlişkin Fiyatlar: Teklifi oluşturan maliyet bileşenlerine ilişkin olarak isteklinin kendi ürettiği, aldığı veya sattığı mallara ait fiyatların kullanılması durumunda, istekliyle tam tasdik sözleşmesi yapan veya beyannamelerini imzalamaya yetkili olan meslek mensubu tarafından ilgisine göre aşırı düşük teklif açıklamasına konu mal için düzenlenen maliyet/satış tutarı tespit tutanağı ile açıklama yapılabilir. … Satışlar dayanak alınarak yapılan açıklamanın geçerli olabilmesi için teklif edilen birim fiyatın, ilgili tutanakta tespit edilen ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin altında olmaması, malın ticaretinin isteklinin faaliyet alanında olması ve isteklinin ilan/davet tarihinin içinde bulunduğu aydan önceki üç ay veya bundan önceki üç ay içinde ihale konusu işte kullanılmasını öngördüğü mal miktarının en az 1/20’si kadar satış yapmış olması gerekir. İsteklinin ilan/davet tarihinin içinde bulunduğu aydan önceki üç ay veya bundan önceki üç ay içinde 4734 sayılı Kanun kapsamındaki idarelere açıklama konusu mala ilişkin satış yapmış ve satılan malın idarece kabul edilmiş olması durumunda, maliyet/satış tutarı tespit tutanağı sunulmasına gerek bulunmayıp sadece söz konusu satışa ilişkin fatura örnekleri veya bu örneklerin noter, YMM, SMMM ya da vergi dairesince onaylı suretleri ile de belgelendirme yapılabilir. Kaşeleme işlemi 8.4 üncü maddede belirtilen özel kaşe kullanılmak suretiyle yapılabileceği gibi, bu kaşe dışında meslek mensubuna ilişkin bilgileri içeren kaşe kullanılmak suretiyle de yapılabilir. … 79.2.3. Meslek mensubu; üçüncü kişilerden alınan fiyat teklifi üzerindeki beyanın ve emsal bedel beyanı ile tutanaklardaki bilgilerin doğruluğundan sorumludur. Meslek mensubu ibaresinden Yeminli Mali Müşavirler veya Serbest Muhasebeci Mali Müşavirler anlaşılır” 79.2.4. Tutanakların ilan/davet tarihinin içinde bulunduğu aydan önceki üç ay veya bundan önceki üç ay içindeki bilgiler esas alınarak düzenlenmesi zorunludur. Örneğin; ilan tarihi 10.03.2024 olan ve açık ihale usulü ile yapılan bir ihalede ilan tarihinin içinde bulunduğu aydan önceki üç ay olan “01.12.2023-29.02.2024” veya bundan önceki üç ay olan “01.09.2023-30.11.2023” aralığına ilişkin tutanaklar sunulur. … 79.2.6. Malzemeli yemek hizmet alımı ihalelerinde aşırı düşük tekliflerin değerlendirilmesinde kullanılmak üzere teknik şartnamede asgari iki haftalık örnek menü düzenlemesi yapılır ve bu menüde yer alan yemeklerin içerikleri ile çiğ girdi miktarları belirtilir. Bu ihalelerde; teklifi aşırı düşük bulunan istekli öncelikle “ana girdi”, “işçilik” ve “yardımcı gider” oranlarının belirtildiği Malzemeli Yemek Sunumu Hesap Cetvelini hazırlayarak açıklaması kapsamında sunar. Açıklamanın geçerli kabul edilebilmesi için “(Ana Girdi Maliyeti+İşçilik Maliyeti)/Toplam Teklif Tutarı” oranının 0,80’den az ve 0,95’den çok olmaması gerekir. Oran belirtmeyen veya belirttiği oran 0,80’den az veya 0,95’den çok olan isteklilerin teklifleri reddedilir. Bu maddede yer alan ana girdi ibaresi kapsamında, kırmızı et; beyaz et; balık; işlenmiş et ürünleri (sucuk, salam, sosis, kavurma gibi); kuru gıdalar (pirinç, bulgur, nohut, mercimek, kuru fasulye gibi); sebze; meyve; toz şeker, süt; yoğurt, ayran; yağ ürünleri (ayçiçek yağı, zeytinyağı, tereyağı) kahvaltı malzemeleri (peynir, zeytin, yumurta, reçel, bal gibi); pet su, ekmek açıklama yapılacak unsurlar olarak dikkate alınır. İdarenin ihale dokümanında bu girdilerin dışında ana girdi niteliğinde malzeme içeren yemek öğünü düzenlemesi durumunda aşırı düşük teklif açıklama yazısında açıklama istenecek unsurlar arasında bu malzemelerin de belirtilmesi zorunludur. Bu çerçevede, isteklinin beyan ettiği orana uygun teklif sunması durumunda, yemek pişirilmesi için gerekli enerji giderleri (doğalgaz, LPG gibi), temizlik malzemeleri, su, sigorta giderleri, ilaçlama ve hijyen sağlama giderleri, bakım onarım, amortisman, nakliye, sözleşme giderleri ve genel giderler, portör muayenesi ve tali çiğ girdiler (tuz, baharat, tatlandırıcı vb.) gibi unsurlar “yardımcı girdiler” başlığında değerlendirilir ve bu unsurlar için açıklama sunulması gerekmez. … Malzemeli yemek alımı ihalelerinde, kırmızı et; beyaz et; balık; kuru gıdalar (pirinç, bulgur, nohut, mercimek, kuru fasulye gibi); sebze; meyve maliyetlerinin tevsiki amacıyla üçüncü kişilerden alınan fiyat teklifleri kullanılamaz. Ancak 79.2.2 nci maddede yer alan diğer yöntemlerden herhangi biri ile açıklama yapılmasının fiilen mümkün olmadığının anlaşıldığı durumlarda, üçüncü kişilerden alınan fiyat teklifleri ile açıklama yapılabilir… ” açıklaması, İdari Şartname’nin “İhale konusu işe/alıma ilişkin bilgiler” başlıklı 2’nci maddesinde “2.1.İhale konusu işin/alımın; a) Adı: 2 Grup Malzemeli Yemek Pişirme Dağıtım ve Sonrası Hizmeti Alımı b) Türü: Hizmet alımı c) İlgili Uygulama Yönetmeliği: Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği ç) Yatırım proje no'su (yapım işlerinde): Bu madde boş bırakılmıştır. d) Kodu: e) Miktarı: 24 Aylık 2 Grup Malzemeli Yemek Pişirme Dağıtım ve Sonrası Hizmet Alımı 1. Grup: 12 personel ile 24 ay süreli 2. Grup: 15 personel ile 24 ay süreli Malzemeli Yemek Pişirme Dağıtım ve Sonrası Hizmet Alımı Ayrıntılı bilgi idari şartnamenin ekinde yer almaktadır. f) İşin yapılacağı/malın teslim edileceği yer: 1. GRUP: Kahta Devlet Hastanesi, Kahta ADSM, Gerger Devlet Hastanesi, Sincik Devlet Hastanesi, Samsat Devlet Hastanesi ve Göçeri Devlet Hastanesi 2. GRUP: Gölbaşı Devlet Hastanesi, Besni Devlet Hastanesi ve Tut Devlet Hastanesi” düzenlemesi, Anılan Şartname’nin “ Teklif fiyata dahil olan giderler” başlıklı 25’inci maddesinde “25.1. Sözleşmenin uygulanması sırasında, ilgili mevzuat gereğince ödenecek ulaşım, sigorta, vergi, resim ve harç giderleri teklif fiyatına dahildir. 25.2. 25.1. maddesinde yer alan gider kalemlerinde artış olması ya da benzeri yeni gider kalemlerinin oluşması hallerinde, teklif edilen fiyatın bu tür artış ya da farkları karşılayacak payı içerdiği kabul edilir. Yüklenici, bu artış ve farkları ileri sürerek herhangi bir hak talebinde bulunamaz. 25.3. Teklif fiyata dahil olan diğer giderler aşağıda belirtilmiştir: 25.3.1. - Her ne kadar personel çalıştırılmasına dayalı bir hizmet alımı olmasa da; İşin mahiyetinin yemek hizmet alımı olması ve personel çalıştırılması nedeniyle, yemek hazırlama, pişirme, servis, dağıtım ve bulaşık yıkama vs. işlerde çalışan personellerin, işyeri hekimliği ve iş güvenliği uzmanı ücreti, çalışanlara verilecek eğitim giderleri ve her türlü özlük hakları (hukuki ve mali) yüklenici tarafından karşılanacaktır. -Yüklenici çalıştıracağı personeller için 5510 Sayılı Sosyal Sigortalar ve Sağlık Sigortası Kanunu, 4857 Sayılı İş Kanunu, 6331 Sayılı İş Sağlığı ve Güvenliği Kanunu ile diğer mevzuat gereği yerine getirmesi gereken tüm yasal yükümlülüklerden bizzat sorumludur. Bu yükümlüklerden doğan giderler yüklenici tarafından karşılanacak olup, teklif fiyata dahil edilecektir. -Yüklenici teknik şartnamede sayısı belirtilen personele; 1. Grup için; - Hizmette Çalışacak 12 (oniki) Personel için Brüt Asgari Ücret ödenecektir. 2. Grup için; - Hizmette Çalışacak 15 (Onbeş) Personel için Brüt Asgari Ücret ödenecektir. -Hizmet süresi boyunca toplam 31 gün ulusal bayram ve genel tatil günü tespit edilmiş olup, teknik şartname ekinde yer alan Resmi Tatiller ve Ulusal Bayram Günleri Çalışma Çizelgesinde belirtilen nitelikte ve günde personel çalıştırılacak ve teklif fiyata dahil edilecektir. Resmi Tatiller ve Ulusal Bayram Günleri, 1.Grup; (Brüt Asgari Ücretli) için 6 kişi ile 31 gün toplam 186 gün çalışılacaktır. 2.Grup; (Brüt Asgari Ücretli) için 8 kişi ile 31 gün toplam 248 gün çalışılacaktır. - Çalışanların yemek ihtiyaçları ilgili sağlık tesisi tarafından bedelsiz karşılanacak olup yemek için bir bedel öngörülmeyecektir. -Personele verilecek yol bedeli kişi başına günlük brüt 40,00 TL olmak üzere 26 gün üzerinden aylık yol ücreti nakdi olarak ödenecektir. Yüklenici, teklif fiyatına personel yol giderini dahil edecek ve bordroda gösterecektir. -Tüm personele sözleşme süresi boyunca, her yıl için verilmesi gereken ve Detayları Teknik şartnamede belirtilen kıyafetler yüklenici firma tarafından karşılanacaktır. -Taşıma hizmetini yürütecek personele ait giderler teklif fiyata dahildir. -Yemek pişirme, taşıma, dağıtım ve sonrası hizmetlerde işin gerektirdiği tüm mal ve malzeme giderleri, nakliye ve işin yürütülmesi esnasında sarf edilecek giderler yüklenici tarafından karşılanacaktır. -Teknik Şartnamede belirtilen; ilaçlama, haşere ile mücadele giderleri, kalibrasyon giderleri, hizmette kullanılan araç gereçlerin bakım onarım giderleri, yemeklerden numune alınıp tahlile gönderilme giderleri, detayları teknik şartnamede belirtilen Sigorta Poliçe giderleri yüklenici tarafından karşılanacak olup teklif fiyata dahildir. -Hizmetin yürütüldüğü sağlık tesisinde bulunan mutfak ve yemekhanelerde kullanılacak elektrik, su ve gaz(tüp veya doğal gaz) giderleri yüklenici firmaya aittir. -İşin yürütülmesi ile ilgili İhale dokümanında belirtilen giderler teklif fiyata dahil olup yüklenici tarafından karşılanacaktır. 25.4. Sözleşme konusu işin bedelinin ödenmesi aşamasında doğacak Katma Değer Vergisi (KDV), ilgili mevzuatı çerçevesinde İdare tarafından yükleniciye ayrıca ödenir. 25.5. Kısa vadeli sigorta prim oranları belirtilecektir. Kısa vadeli sigorta prim oranı :%2,25” düzenlemesi, Anılan Şartname’nin “Aşırı düşük teklifler” başlıklı 33’üncü maddesinde “33.1.Teklifi sınır değerin altında kalan isteklilerden Kanunun 38 inci maddesine göre açıklama istenecektir. Bu kapsamda; ihale komisyonu sınır değerin altında kalan teklifleri aşırı düşük teklif olarak tespit eder ve bu teklif sahiplerinden Kurum tarafından belirlenen kriterlere göre teklifte önemli olduğunu tespit ettiği bileşenler ile ilgili ayrıntıları yazılı olarak ister. İhale komisyonu; a) Verilen hizmetin ekonomik olması, b) Seçilen teknik çözümler ve teklif sahibinin işin yerine getirilmesinde kullanacağı avantajlı koşullar, c) Teklif edilen hizmetin özgünlüğü, gibi hususlarda yapılan yazılı açıklamaları dikkate alarak aşırı düşük teklifleri değerlendirir. Bu değerlendirme sonucunda, açıklamaları yeterli görülmeyen veya yazılı açıklamada bulunmayan isteklilerin teklifi reddedilir.” düzenlemesi Teknik Şartname’de “ Tarafların Yükümlülükleri” başlıklı 5’inci maddesinde “ 5.1.6- Sabah Kahvaltılarında Personel, hasta, refakatçi dâhil Poğaça, Simit, Börek 100gr olarak Diyetisyenin Uygun Gördüğü Günlerde Menüye Eklenerek Ekmek Yerine Verilir. 5.1.7- Kahvaltı, öğle yemeği, akşam yemeği, ara öğünlerde ekmek gramajları 50 gr x2(100 gram) ambalajlı (yapım aşamasında orijinal olarak paketlenmiş roll ekmek) olacaktır. 5.1.8- Personel, hasta ve refakatçi için Su her Öğün sabah normal ve diyet kahvaltı, öğle yemeği ve akşam yemeği, öğle diyet yemeği ve akşam diyet yemeğinde dağıtılacak su personel için 500 ml su hasta ve refakatçiler için 500 ml su verilecektir.” düzenlemesi yer almaktadır. 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun 38’inci maddesinde ifade edildiği üzere, ihale komisyonu tarafından, verilen tekliflerin değerlendirilmesinden sonra, diğer tekliflere veya idarenin tespit ettiği yaklaşık maliyete göre teklif fiyatı aşırı düşük olduğunu belirlediği tekliflerin reddedilmeden önce, belirlediği süre içinde teklif sahiplerinden teklifte önemli olduğunu tespit ettiği bileşenler ile ilgili ayrıntıların yazılı olarak isteneceği hükme bağlanmıştır. Ayrıca ihale komisyonunca, anılan maddede belirtilen hususlar kapsamında yapılan yazılı açıklamalar dikkate alınmak suretiyle aşırı düşük tekliflerin değerlendirileceği belirtilmiş olup bu değerlendirme neticesinde, aşırı düşük teklif açıklamaları yeterli görülmeyen veya yazılı açıklamada bulunmayan isteklilerin tekliflerinin reddedileceği belirtilmiştir. Bu çerçevede, Kamu İhale Genel Tebliği’nin “Hizmet alımı ihalelerinde sınır değer tespiti ve aşırı düşük tekliflerin değerlendirilmesi” başlıklı 79’uncu maddesinde, ihale ilanında ve dokümanında teklifi sınır değerin altında kalan isteklilerden açıklama isteneceği belirtilen hizmet alımı ihalelerine ilişkin olarak aşırı düşük tekliflerin tespiti ve değerlendirilmesi yönünde ayrıntılı açıklamalara yer verilmiştir. Ayrıca malzemeli yemek hizmet alımı ihalelerinde aşırı düşük tekliflerin sunulması ve değerlendirilmesine ilişkin olarak ise özel açıklamalar da bulunmaktadır. Buna göre, malzemeli yemek hizmet alımı ihalelerinde aşırı düşük tekliflerin değerlendirilmesinde kullanılmak üzere Teknik Şartname’de asgari iki haftalık örnek menü düzenlemesi yapılması gerektiği öngörülmüş olup bu menüde yer alan yemeklerin içerikleri ile çiğ girdi miktarlarının belirtilmesi gerektiği belirtilmiştir. Yukarıda yer verilen Tebliğ açıklamalarına göre malzemeli yemek hizmet alımı ihalelerinde aşırı düşük tekliflerin değerlendirilmesinde Teknik Şartname’de yer alan asgari iki haftalık örnek menünün kullanılacağı, bu menüde yer alan yemeklerin içerikleri ile çiğ girdi miktarlarının belirtileceği, teklifi aşırı düşük bulunan isteklinin öncelikle “ana girdi”, “işçilik” ve “yardımcı gider” oranlarının belirtildiği Malzemeli Yemek Sunumu Hesap Cetveli’ni (Ek-H.4) hazırlayarak açıklaması kapsamında sunacağı ortaya konulmuştur. Bu doğrultuda yapılan açıklamanın geçerli kabul edilebilmesi için “(Ana Girdi Maliyeti + İşçilik Maliyeti)/Toplam Teklif Tutarı” oranının 0,80’den az ve 0,95’ten çok olmaması gerekmekte olup oran belirtmeyen veya belirttiği oran 0,80’den az veya 0,95’ten çok olan isteklilerin tekliflerinin reddedileceği açıklanmıştır. Ayrıca personel çalıştırılmasına dayalı olmayan ve teklif fiyata dâhil giderler arasında işçilik giderine yer verilen hizmet alımlarında, birim fiyat teklif cetvelinde her bir işçilik maliyeti için açılan satırda, ilgili mevzuatına göre hesaplanacak sözleşme gideri ve genel giderler dâhil asgari işçilik maliyetinin altında teklif sunan isteklilerin tekliflerinin, ihale dokümanına aykırı teklif sunulduğu gerekçesiyle değerlendirme dışı bırakılacağı anlaşılmaktadır. Başvuruya konu ihalenin “2 Grup Malzemeli Yemek Pişirme Dağıtım ve Sonrası Hizmeti Alımı” işi olduğu, 2 kısımdan oluşan ihalenin her iki kısmında da başvuru sahibi Mertürk Temizlik Yemek İnşaat Akaryakıt Taşımacılık Gıda San. ve Tic. Ltd. Şti.nin sunulan aşırı düşük teklif açıklamalarının uygun bulunmadığı ve 21.02.2025 tarihli ihale komisyonu kararı ile ihalenin 2 kısmının da Asum Yemek A. Ş. üzerinde bırakıldığı görülmüştür. 21.02.2025 tarihli ihale komisyonu kararında başvuru sahibinin aşırı düşük teklif açıklamasının uygun bulunmama gerekçisinin “ 1-İsteklinin Malzemeli Yemek Hesap Sunum Cetveli B) maddesinde, brüt asgari ücrete sözleşme giderleri eklenerek hesaplanan toplam işçilik maliyeti üzerinden yapılan hesaplamada Kamu İhale Genel Tebliğinin 79.3.5 maddesine uygun olarak hesaplama yapılmadığı görülmüştür. İstekli firmanın fiyat açıklamasında; teklif mektubunda işçilik için ve ulusal bayram ve tatil günleri için sunmuş olduğu tekliften farklı fiyatlar kullandığı tespit edilmiştir. İstekli firmanın teklif mektubunda işçilik maliyetleri için öngördüğü yol dâhil asgari işçilik tutarı 34.527,00 TL, ulusal bayram ve tatil günleri için ise 1.107,00 TL olarak verilmiş ancak fiyat açıklamasında asgari işçilik tutarını 34.526,28 TL, ulusal bayram ve tatil günleri için ise 1.064,05 TL üzerinden açıklama verdiği tespit edilmiştir. Yapılan bu yanlış hesaplamalardan (işçilik maliyeti, ulusal bayram ve tatil günleri) kaynaklı sapma olduğu ve Ana Girdi Oranı, İşçilik Oranı ve Yardımcı giderler Oranı toplamının (1) bire eşit olmayacağı sonucuna varılmıştır. 2-Yapılan aşırı düşük teklif açıklamasında, idarece hazırlanan 14 günlük menüdeki yemekler ve bu yemeklerde kullanılan çiğ girdi miktarlarının yer aldığı yemek listesi ve malzemeler tablosunun aşırı düşük teklif açıklaması kapsamında sunulduğu görülmekle birlikte sunulan tabloda söz konusu öğünlerin birim maliyetlerine yer verilmediği, yemek sunum hesap cetvelinde öğünlerin çiğ girdilerine yer verilse de söz konusu maliyetlerin nasıl hesaplandığının sunulan belgelerden tam bir açıklama getirilmediği ve komisyon incelemelerde bulunurken sağlıklı bir değerlendirme yapılmasına engel nitelikte olduğu görülmüştür. İstekli firmanın 14 günlük menü üzerinde her öğün için bazı açıklamalarda öğün bazlı, bazı açıklamalarda ise sıklık üzerinden malzemeler verilerek öğün bazlı değil 14 günlük toplam miktarlar üzerinden birim fiyat kullanarak hesaplama yaptığı görülmüştür. Söz konusu durum Kamu İhale Genel Tebliğinin Hizmet Alımı İhalelerinde Sınır Değer Tespiti Ve Aşırı Düşük Tekliflerin Değerlendirilmesi başlıklı 79. Maddesinin 79.2.6 bendinde yer alan "Malzemeli yemek alımı ihalelerinde sadece iki haftalık örnek menüdeki ana girdiler ve işçilik giderleri dikkate alınarak açıklama yapılmalıdır. İsteklilerin örnek menüdeki girdiler ve işçilik gideri kullanılarak teklif ettikleri birim fiyatı açıklamaları gerekmekte olup toplam miktar ve tutar açıklaması yapılmayacaktır. Örneğin normal kahvaltı, diyet kahvaltı, ara öğün, normal yemek ve diyet yemek gibi birim fiyatları içeren bir ihalede, isteklilerin teklif ettikleri birim fiyatı; örnek menüyü ve bu menünün üretimi için gerekli işçilik tutarını kullanarak tevsik etmeleri durumunda açıklama uygun kabul edilecektir. ” hükmüne aykırılık teşkil etmektedir. Ayrıca, Yapılan bu yanlış hesaplamalardan (İşçilik Maliyeti, Ulusal Bayram ve Tatil Günleri) kaynaklı sapma olduğu ve Ana Girdi Oranı, İşçilik Oranı ve Yardımcı giderler Oranı toplamının (1) bire eşit olmayacağı sonucuna varılmıştır. 3-Öğün başına ana girdi maliyeti ve öğün başına işçilik birim maliyeti hesaplamasında, firmanın hazırladığı açıklama ile ihale komisyonumuzca yapılan hesaplama sonucu elde edilen değerlerin uyuşmadığı tespit edilmiştir. Kamu İhale Genel Tebliğinin 79.2.6 Maddesinde “Açıklamanın geçerli kabul edilebilmesi için [(ana girdi maliyeti+ işçilik maliyeti)/toplam teklif tutarı] oranının 0.80 den az ve 0.95 ten çok olmaması gerekmektedir. Oran belirtilmeyen veya belirttiği oran 0.80 den az veya 0.95 ten çok olan isteklilerin teklifleri reddedilir.” hükmünden de anlaşılacağı üzere tabloda belirtildiği gibi öğün başına ana girdi birim maliyetindeki sapmalardan dolayı firmanın belirlediği ana girdi maliyeti ve işçilik maliyeti toplamının toplam teklif tutarına oranında hata olduğu görülmüştür. 4-Aşırı düşük teklif açıklamasında satışlar üzerinden yapılan açıklamalarda, satışların Kamu İhale Genel Tebliğinin 79.2.2.7 maddesinde yer alan " Maliyetler dayanak alınarak yapılan açıklamanın geçerli olabilmesi için teklif edilen birim fiyatın, ilgili tutanakta tespit edilen ağırlıklı ortalama birim maliyetin altında olmaması ve isteklinin ilan/davet tarihinin içinde bulunduğu aydan önceki üç ay veya bundan önceki üç ay içinde ihale konusu işte kullanılmasını öngördüğü mal miktarının en az yarısı kadar alım yapmış olması gerekir. Satışlar dayanak alınarak yapılan açıklamanın geçerli olabilmesi için teklif edilen birim fiyatın, ilgili tutanakta tespit edilen ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80 'inin altında olmaması, malın ticaretinin isteklinin faaliyet alanında olması ve isteklinin ilan/davet tarihinin içinde bulunduğu aydan önceki üç ay veya bundan önceki üç ay içinde ihale konusu işte kullanılmasını öngördüğü mal miktarının en az 1/20'si kadar satış yapmış olması gerekir. ” Hükmüne aykırılık teşkil ettiği ve örnek menüde öngörülen öğünler üzerinden yapılan hesaplamada sözleşme süresi boyunca kullanılması öngörülen ürünlerin satış oranının yeterli olmadığı tespit edilmiştir.” olarak belirtildiği anlaşılmıştır. Bu kapsamda ihalenin 1’inci kısım için Mertürk Temizlik Yemek İnşaat Akaryakıt Taşımacılık Gıda San. ve Tic. Ltd. Şti. tarafından sunulan aşırı düşük teklif açıklamalarının idare tarafından uygun bulunmama gerekçeleri kapsamında incelendiğinde, Değerlendirme dışı bırakılma 1’inci gerekçesi kapsamında; Söz konusu işin personel çalıştırılmasına dayalı nitelikte bir hizmet alımı işi olmadığı, İdari Şartname’de yer alan düzenlemeler kapsamında ihalenin 1’inci kısmında çalışacak ve brüt asgari ücret ödenecek 12 (oniki) personel için nakdi yol bedeli dahil teklif edilmesi gereken aylık asgari tutarın sözleşme ve genel gider hariç 33.198,35 TL olduğu, ulusal bayramlar ve genel tatil günleri işçilik gideri için teklif edilmesi gereken günlük asgari tutarın sözleşme ve genel gider hariç 1.064,05 TL olduğu belirlenmiştir. Anılan istekli tarafından aşırı düşük teklif açıklamalarında sözleşme ve genel gider hariç, yol bedeli dahil aylık 33.198,35 TL üzerine, 314,72 TL tutarında sözleşme damga vergisi, 188,90 TL tutarında ihale karar pulu ücreti, 16,60 TL tutarında KİK payının eklendiği ve sözleşme ve genel giderler dahil birim işçilik maliyetinin 33.718,57 TL olarak bulunarak 12 işçi ve 24 ay için toplam 9.710.948,16 TL olarak hesaplandığı, Ulusal bayramlar ve genel tatil günleri için; sözleşme ve genel gider hariç günlük asgari tutar olan 1.064,05 TL üzerine 10,09 TL tutarında sözleşme damga vergisi, 6,05 TL tutarında ihale karar pulu ücreti, 0,53 TL tutarında KİK payının eklendiği ve sözleşme ve genel giderler dahil birim maliyetin 1.080,72 TL olarak bulunarak 186 gün için toplam 201.013,92 TL nin hesaplandığı toplam işçilik maliyetinin 9.911.962,08 TL olarak, öğün başına düşen birim maliyetin ise 10,510203 TL olarak bulunduğu tespit dilmiştir. Buna göre anılan istekli tarafından işçilik maliyetinin mevzuata uygun olarak belirlendiği anlaşılmıştır. Diğer yandan teklif cetvelinde teklif edilen maliyetlere kar ve diğer giderlerde dahil edilerek verildiği ve isteklinin aşırı düşük teklif açıklamasında açıkladığı birim fiyatların teklif birim fiyatlarının üzerinde olmadığı dikkate alındığında, açıklamaların idare tarafından teklif cetvelindeki tutarlardan daha düşük tutarların verildiği gerekçesiyle uygun bulunmamasının yerinde olmadığı belirlenmiştir. Değerlendirme dışı bırakılma 2 ve 3’üncü gerekçesi kapsamında; Anılan istekli tarafından idare tarafından aşırı düşük teklif sorgulama ekinde verilen örnek menüde bulunan yemeklerin analizlerin yapıldığı, EK-H.4 standart forma uygun olarak malzemeli yemek sunumu hesap cetvelinin sunulduğu, EK-H.4 standart formda ana girdi toplam tutarının gösterilmesinin zorunluluk arz etmediği, sunulan cetvelde örnek menü ana girdi maliyetleri ile bir öğünlük ana girdi birim maliyetlerine yer verildiği anlaşılmıştır. Diğer yandan idare tarafından şikâyet başvurusu üzerine alınan kararda 1’inci kısım için sunulan açıklamalar üzerinden öğün maliyetlerinin hesapladığının belirtildiği ve hesaplanan birim maliyetlerde sabah kahvaltısı (birim maliyet: 19,152571) ve ara öğün (birim maliyet: 10,300000) için hesaplanan birim maliyetlerin aynı olduğunun görüldüğü, Normal yemek için birim maliyetin 36,326400, diyet kahvaltı için birim maliyetin:17,741857, diyet yemek için: 33,332040 olarak hesaplandığı belirtilmiştir. Ancak anılan isteklinin yemek analizlerinde üzerinden söz konusu öğün maliyetleri için yapılan hesaplamalarda tutarların; normal yemek için 36,508698 diyet kahvaltı için 19,11687, diyet yemek için 33,494999 olduğu ve anılan istekli tarafından EK-H.4 formda belirtilen birim maliyetlerle uyumlu olduğu anlaşılmıştır. Dolayısıyla idarenin söz konusu gerekçesinin de yerinde olmadığı belirlenmiştir. Değerlendirme dışı bırakılma 4’üncü gerekçesi kapsamında; İdare tarafından başvuru sahibinin teklifinin bir diğer değerlendirme dışı bırakılma gerekçesi olarak ; “Aşırı düşük teklif açıklamasında satışlar üzerinden yapılan açıklamalarda, satışların Kamu İhale Genel Tebliğinin 79.2.2.7 maddesinde yer alan hükmüne aykırılık teşkil ettiği ve örnek menüde öngörülen öğünler üzerinden yapılan hesaplamada sözleşme süresi boyunca kullanılması öngörülen ürünlerin satış oranının yeterli olmadığı tespit edilmiştir.” olarak belirtildiği, şikâyet başvurusu üzerine alınan kararda bu ürünlerin Sıra No Ürün Adı Satış Yapılması Maliyet Satış tutarı Tespit Gereken Tutar Tutanağı yapılan satış tutarı 1 Kaşar Peyniri 6262 4888 2 Meyve Suyu (200ml) ml ml 1218 882 3 Süt (200 ml tetrapark) Tetrapak) 4976 3525 4 Yeşil Biber 530 470 olarak belirtildiği görülmüştür. - Kurum tarafından bilgi ve belge isteme yazısı kapsamında, ilgili idareden söz konusu hesaplamasına ilişkin bilgi ve belge talep edilmiş, ancak 11.04.2025 tarihli cevabi yazısında ve ekinde buna ilişkin bilgi ve belgenin yer almadığı anlaşılmıştır. Kamu İhale Genel Tebliği’nin “Satışlar dayanak alınarak yapılan açıklamanın geçerli olabilmesi için teklif edilen birim fiyatın, ilgili tutanakta tespit edilen ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin altında olmaması, malın ticaretinin isteklinin faaliyet alanında olması ve isteklinin ilan/davet tarihinin içinde bulunduğu aydan önceki üç ay veya bundan önceki üç ay içinde ihale konusu işte kullanılmasını öngördüğü mal miktarının en az 1/20’si kadar satış yapmış olması gerekir.” açıklaması kapsamında sunulan maliyet/satış tutarı tespit tutanağı (Ek-O.7) incelendiğinde, 200 ml meyve suyunun, örnek menüde sadece normal kahvaltı menüsü içerisinde ve 14 günde sadece bir (1) kez verileceği üzerinden yapılan hesaplamada, toplam 187.720 öğün olan normal kahvaltı içerisinde 13.408,57 adet verilmesi gerektiği, bunun 1/20 ‘sinin 670,43 adet olduğu, başvuru sahibinin maliyet/satış tutarı tespit tutanağında (Ek-O.7) miktarın 882 adet olduğu ve dolayısıyla anılan Tebliğ’e uygun açıklama yapıldığı, Yeşilbiber için örnek menüde yer alan yemekler üzerinden yapılan hesaplama neticesinde işin süresi boyunca verilecek toplam “yeşilbiber” miktarının yaklaşık 959,90 kg olduğu ve 1/20’sinin, 347,995 kg olduğu, başvuru sahibinin maliyet/satış tutarı tespit tutanağında (Ek-O.7) miktarın 470 kg olduğu ve dolayısıyla anılan Tebliğ’e uygun açıklama yapıldığı, Kaşar peyniri için işin süresi boyunca verilecek toplam kaşar peyniri miktarı 70.257,15 adet olduğu, bu miktarın 1/20’sinin, 3.512,86 adet olduğu başvuru sahibinin maliyet/satış tutarı tespit tutanağında (Ek-O.7) miktarın 4.888 adet olduğu ve dolayısıyla anılan Tebliğ’e uygun açıklama yapıldığı, Süt (200 ml tetrapark) için işin süresi boyunca verilecek toplam süt miktarının 68.420 adet olduğu, bu miktarın 1/20’sinin, 3.421 adet olduğu başvuru sahibinin maliyet/satış tutarı tespit tutanağında (Ek-O.7) miktarın (525 adet + 1666 adet) 5.191 adet olduğu ve dolayısıyla anılan Tebliğ’e uygun açıklama yapıldığı anlaşılmış ve idarenin söz konusu gerekçesinin yerinde olmadığı anlaşılmıştır. İhalenin 2’nci kısım için Mertürk Temizlik Yemek İnşaat Akaryakıt Taşımacılık Gıda San. ve Tic. Ltd. Şti. tarafından sunulan aşırı düşük teklif açıklamalarının idare tarafından uygun bulunmama gerekçeleri kapsamında incelendiğinde, Değerlendirme dışı bırakılma 1’inci gerekçesi kapsamında; Söz konusu işin personel çalıştırılmasına dayalı nitelikte bir hizmet alımı işi olmadığı, İdari Şartname’de yer alan düzenlemeler kapsamında ihalenin 2’inci kısmında çalışacak ve brüt asgari ücret ödenecek 15 (onbeş) personel için nakdi yol bedeli dahil teklif edilmesi gereken aylık asgari tutarın sözleşme ve genel gider hariç 33.198,35 TL olduğu, ulusal bayramlar ve genel tatil günleri işçilik gideri için teklif edilmesi gereken günlük asgari tutarın sözleşme ve genel gider hariç 1.064,05 TL olduğu belirlenmiştir. Söz konusu istekli tarafından aşırı düşük teklif açıklamalarında sözleşme ve genel gider hariç, yol bedeli dahil aylık 33.198,35 TL üzerine, 314,72 TL tutarında sözleşme damga vergisi, 188,90 TL tutarında ihale karar pulu ücreti, 16,60 TL tutarında KİK payının eklendiği ve sözleşme ve genel giderler dahil birim işçilik maliyetinin 33.718,57 TL olarak bulunarak 15 işçi ve 24 ay için toplam 12.138.685,20 TL olarak hesaplandığı, Ulusal bayramlar ve genel tatil günleri için; sözleşme ve genel gider hariç günlük asgari tutar olan 1.064,05 TL üzerine 10,09 TL tutarında sözleşme damga vergisi, 6,05 TL tutarında ihale karar pulu ücreti, 0,53 TL tutarında KİK payının eklendiği ve sözleşme ve genel giderler dahil birim maliyetin 1.080,72 TL olarak bulunarak 248 gün için toplam 268.018,56 TL nin hesaplandığı toplam işçilik maliyetinin 12.406.703,76 TL olarak, öğün başına düşen birim maliyetin ise 10,522538 TL olarak bulunduğu tespit dilmiştir. Buna göre anılan istekli tarafından işçilik maliyetinin mevzuata uygun olarak belirlendiği anlaşılmıştır. Diğer yandan teklif cetvelinde teklif edilen maliyetlere kar ve diğer giderlerde dahil edilerek verildiği ve isteklinin aşırı düşük teklif açıklamasında açıkladığı birim fiyatların teklif birim fiyatlarının üzerinde olmadığı dikkate alındığında, açıklamaların idare tarafından teklif cetvelindeki tutarlardan daha düşük tutarların verildiği gerekçesiyle uygun bulunmamasının yerinde olmadığı belirlenmiştir. Değerlendirme dışı bırakılma 2 ve 3’üncü gerekçesi kapsamında; - Anılan istekli tarafından idare tarafından aşırı düşük teklif sorgulama ekinde verilen örnek menüde bulunan yemeklerin analizlerin yapıldığı, EK-H.4 standart forma uygun olarak malzemeli yemek sunumu hesap cetvelinin sunulduğu, EK-H.4 standart formda ana girdi toplam tutarının gösterilmesinin zorunluluk arz etmediği, sunulan cetvelde örnek menü ana girdi maliyetleri ile bir öğünlük ana girdi birim maliyetlerine yer verildiği belirlendiğinden idarenin söz konusu gerekçesinin de yerinde olmadığı anlaşılmıştır. Değerlendirme dışı bırakılma 4’üncü gerekçesi kapsamında; Kamu İhale Genel Tebliği’nin “Satışlar dayanak alınarak yapılan açıklamanın geçerli olabilmesi için teklif edilen birim fiyatın, ilgili tutanakta tespit edilen ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin altında olmaması, malın ticaretinin isteklinin faaliyet alanında olması ve isteklinin ilan/davet tarihinin içinde bulunduğu aydan önceki üç ay veya bundan önceki üç ay içinde ihale konusu işte kullanılmasını öngördüğü mal miktarının en az 1/20’si kadar satış yapmış olması gerekir.” açıklaması kapsamında sunulan maliyet/satış tutarı tespit tutanağı (Ek-O.7) incelendiğinde, 200 ml meyve suyunun, örnek menüde sadece normal kahvaltı menüsü içerisinde ve 14 günde sadece bir (1) kez verileceği üzerinden yapılan hesaplamada, toplam 234.400 öğün olan normal kahvaltı içerisinde 16.742,85 adet verilmesi gerektiği, bunun 1/20 ‘sinin 837,14 adet olduğu, başvuru sahibinin maliyet/satış tutarı tespit tutanağında (Ek-O.7) miktarın 882 adet olduğu ve dolayısıyla anılan Tebliğ’e uygun açıklama yapıldığı, Yeşilbiber için örnek menüde yer alan yemekler üzerinden yapılan hesaplama neticesinde işin süresi boyunca verilecek toplam “yeşilbiber” miktarının yaklaşık 8.552,85 kg olduğu ve 1/20’sinin, 427,64 kg olduğu, başvuru sahibinin maliyet/satış tutarı tespit tutanağında (Ek-O.7) miktarın 470 kg olduğu ve dolayısıyla anılan Tebliğ’e uygun açıklama yapıldığı, Kaşar peyniri için işin süresi boyunca verilecek toplam kaşar peyniri miktarı 92.842,57 adet olduğu, bu miktarın 1/20’sinin, 4.642,13 adet olduğu başvuru sahibinin maliyet/satış tutarı tespit tutanağında (Ek-O.7) miktarın 4.888 adet olduğu ve dolayısıyla anılan Tebliğ’e uygun açıklama yapıldığı, Süt (200 ml tetrapark) için işin süresi boyunca verilecek toplam süt miktarı 98.597,13 adet olduğu, bu miktarın 1/20’sinin, 4.929,85 adet olduğu başvuru sahibinin maliyet/satış tutarı tespit tutanağında (Ek-O.7) miktarın (525 adet + 1666 adet) 5.191 adet olduğu ve dolayısıyla anılan Tebliğ’e uygun açıklama yapıldığı anlaşılmış ve idarenin söz konusu gerekçesinin yerinde olmadığı anlaşılmıştır. Yapılan tespitler sonucu başvuru sahibinin aşırı düşük teklif açıklamalarının uygun bulunmama gerekçeleri yerinde bulunmamıştır. 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun 53’üncü maddesinin (j) fıkrasının 9’uncu alt bendinde “Başvuru sahibinin iddialarının tamamında haklı bulunması halinde, Kurul kararı ile itirazen şikâyet başvuru bedelinin başvuru sahibine iadesine karar verilir. Kurul kararının başvuru sahibine bildirimini izleyen otuz gün içinde başvuru sahibinin Kuruma yazılı talebi üzerine, bu talep tarihini izleyen otuz gün içinde Kurum tarafından itirazen şikâyet başvuru bedelinin iadesi yapılır ve son ödeme tarihine kadar geçen süre için faiz işlemez. Diğer hallerde başvuru bedeli iade edilmez.” hükmü yer almaktadır. Başvuru sahibi tarafından 152.021,00 TL başvuru bedelinin Kurum şikâyet gelirleri hesabına yatırıldığı görülmüştür. Yapılan incelemede anılan isteklinin itirazen şikâyete konu iddiasında haklı olduğu tespit edilmiş olup, Kurul kararının başvuru sahibine bildirimini izleyen otuz gün içinde başvuru sahibinin Kamu İhale Kurumu’na yazılı talebi halinde 152.021,00 TL’lik başvuru bedelinin iadesinin gerektiği anlaşılmıştır. B) İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Yönetmelik’in 18’inci maddesinin ikinci fıkrası yönünden yapılan inceleme sonucunda bir aykırılık tespit edilmemiştir. Sonuç olarak, yukarıda belirtilen mevzuata aykırılıkların düzeltici işlemle giderilebilecek nitelikte olduğu tespit edildiğinden, Mertürk Temizlik Yemek İnşaat Akaryakıt Taşımacılık Gıda Sanayi ve Ticaret Limited Şirketi’nin teklifinin değerlendirmeye alınması ve bu aşamadan sonraki ihale işlemlerinin mevzuata uygun olarak yeniden gerçekleştirilmesi gerekmektedir. Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanun'un 65'inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen otuz gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere, 1) Anılan Kanun'un 54'üncü maddesinin onbirinci fıkrasının (b) bendi gereğince düzeltici işlem belirlenmesine, 2) Başvuru bedelinin Kurul kararının başvuru sahibine bildirimini izleyen otuz gün içinde başvuru sahibinin Kamu İhale Kurumu’na yazılı talebi halinde iadesine, Oybirliği ile karar verildi.