2024/1359418 İhale Kayıt Numaralı "MUHTELİF MAHALLELERDE YOL VE KALDIRIM DÜZENLEMESİ İÇİN KARE TAŞ, BETON BORDÜR TAŞI, 20X20 IŞIKLI TAŞ VE BORDÜR ARASI IŞIKLI TAŞI" İhalesi
Toplantıya Katılan Üyeler BAŞVURU SAHİBİ: Ulutaş Kalsit İnş. Tur. Mad. Müh. Nak. Tic. ve San. Ltd. Şti., İHALEYİ YAPAN İDARE: Eğirdir Belediye Başkanlığı Fen İşleri Müdürlüğü, BAŞVURUYA KONU İHALE: 2024/1359418 İhale Kayıt Numaralı “ Muhtelif Mahallelerde Yol ve Kaldırım Düzenlemesi İçin Kare Taş, Beton Bordür Taşı, 20X20 Işıklı Taş ve Bordür Arası Işıklı Taşı ” İhalesi KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME: Eğirdir Belediye Başkanlığı Fen İşleri Müdürlüğü tarafından 08.11.2024 tarihinde açık ihale usulü ile gerçekleştirilen “ Muhtelif Mahallelerde Yol ve Kaldırım Düzenlemesi İçin Kare Taş, Beton Bordür Taşı, 20X20 Işıklı Taş ve Bordür Arası Işıklı Taşı ” ihalesine ilişkin olarak başvuru sahibince 25.11.2024 tarih ve 171988 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan dilekçe ile başvuruda bulunulmuştur. Başvuruya ilişkin olarak 2024/1499 sayılı dosya kapsamında yapılan inceleme neticesinde ön inceleme raporu tanzim edilmiştir. KARAR: Ön inceleme raporu ve ekleri incelendi. Başvuru dilekçesinde özetle; Şartname, süre ve kimsede bulunmayan kalıpların zorunlu koşulması ve gecikilen her gün için % 2 gecikme cezası uygulanacağının şart olması nedenleriyle, bölgede üretim yapan firmaların ihaleye katılmasına engel konulduğu ve bölgedeki üretici firmaların hiçbirinin ihaleye katılamadığı, parke taşı alımında 80 km sonrasının ekonomik olmadığı ve tamamen pahalı olduğu, alım konusu beton malzemelerin Isparta Belediyesi şirketinin ürettiği ve kalıpları sadece onlarda var olan ürünler olduğu, eğer Isparta Belediyesi bu ürünleri vermeyecek ise Eğirdir Belediyesi tarafından 6 yıldır kanunsuz işlemler yaparak çalıştığı İzton A.Ş. ile çalışmalarına bir şekilde devam edebilmek amacıyla ihalede sadece o firmanın sağlayabileceği özel şartların istenildiği, İzton A.Ş.’nin Sem Mühendislik Ltd. Şti. ile Fatime Küçükkart isimli şahsa bayilik verdiği, çünkü İzton A.Ş.’nin kendi üretim makinasını Tay-mus Beton Yapı Elamanları firmasına satıp İzmir’e gittiği, büyük ihtimalle bu bayilik verdiği firmaların ihaleye katıldığı, idareye ihale öncesi şikâyette bulundukları için sonradan kasıtlı olarak 2-3 firmanın daha ihaleye katılım yaptıkları, ihaleye kaç kişi girerse girsin tek üreticiye yönelik bir durum olduğu, ihale süresinin 30 gün, gecikme cezasının ise günlük % 2 olduğu, alıcı ilk iki firmanın mutlak surette Belediyenin daha önceden almasını istediği ve onlarla gizli anlaşma yaptığı firmalar olduğu, burada ihaleye 4 ya da 14 firmanın katılmasının değil, diğer bütün firmaların üretimi hazır elinde bulunduran firmadan yüksek fiyata işi almaya çalışacak olmaları nedeniyle ihalenin tekelleştirildiğinin kesin olduğu, rekabeti önleyici şekilde ihale edilen bu ihalenin iptal edilmesi gerektiği iddialarına yer verilmiştir. 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun “Tanımlar” başlıklı 4’üncü maddesinde “İstekli olabilecek: İhale konusu alanda faaliyet gösteren ve ihale veya ön yeterlik dokümanı satın almış gerçek veya tüzel kişiyi ya da bunların oluşturdukları ortak girişimi...” hükmü, Aynı Kanun’un “İhalelere yönelik başvurular” başlıklı 54’üncü maddesinde “İhale sürecindeki hukuka aykırı işlem veya eylemler nedeniyle bir hak kaybına veya zarara uğradığını veya zarara uğramasının muhtemel olduğunu iddia eden aday veya istekli ile istekli olabilecekler, bu Kanunda belirtilen şekil ve usul kurallarına uygun olmak şartıyla şikayet ve itirazen şikayet başvurusunda bulunabilirler. Şikayet ve itirazen şikayet başvuruları, dava açılmadan önce tüketilmesi zorunlu idari başvuru yollarıdır. Şikayet başvuruları idareye, itirazen şikayet başvuruları Kuruma hitaben yazılmış imzalı dilekçelerle yapılır...” hükmü, Aynı maddenin onbirinci fıkrasının (c) bendinde “Başvurunun süre, usul ve şekil kurallarına uygun olmaması, usulüne uygun olarak sözleşme imzalanmış olması veya şikâyete konu işlemlerde hukuka aykırılığın tespit edilememesi veya itirazen şikâyet başvurusuna konu hususun Kurumun görev alanında bulunmaması hallerinde başvurunun reddine karar verilir.” hükmü, Anılan Kanun’un “İdareye şikayet başvurusu” başlıklı 55’inci maddesinde “ Şikayet başvurusu, ihale sürecindeki işlem veya eylemlerin hukuka aykırılığı iddiasıyla bu işlem veya eylemlerin farkına varıldığı veya farkına varılmış olması gereken tarihi izleyen günden itibaren 21 inci maddenin (b) ve (c) bentlerine göre yapılan ihalelerde beş gün, diğer hallerde ise on gün içinde ve sözleşmenin imzalanmasından önce, ihaleyi yapan idareye yapılır. İlanda yer alan hususlara yönelik başvuruların süresi ilk ilan tarihinden, ön yeterlik veya ihale dokümanının ilana yansımayan diğer hükümlerine yönelik başvuruların süresi ise dokümanın satın alındığı tarihte başlar. İlan, ön yeterlik veya ihale dokümanına ilişkin şikayetler birinci fıkradaki süreleri aşmamak üzere en geç ihale veya son başvuru tarihinden üç iş günü öncesine kadar yapılabilir. Bu yöndeki başvuruların idarelerce ihale veya son başvuru tarihinden önce sonuçlandırılması esastır… ” hükmü yer almaktadır. İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Yönetmelik’in “Başvuru süreleri” başlıklı 6’ncı maddesinde “(1) İdareye şikayet süresi; ihale sürecindeki şikayete konu işlem veya eylemlerin farkına varıldığı veya farkına varılmış olması gerektiği tarihi izleyen günden itibaren Kanunun 21 inci maddesinin birinci fıkrasının (b) ve (c) bentlerine göre yapılan ihalelere yönelik başvurularda beş gün, diğer hallerde on gündür. (2) Ancak, ilan ile ön yeterlik veya ihale dokümanına yönelik şikayetler, birinci fıkradaki süreleri aşmamak kaydıyla başvuru veya teklif sunulmadan önce en geç ihale veya son başvuru tarihinden üç iş günü öncesine kadar yapılabilir. (3) Kuruma itirazen şikayet süresi; şikayet veya itirazen şikayet üzerine idare tarafından alınan iptal kararına karşı yapılacak başvurularda beş gün, diğer hallerde on gündür.” hükmüne, Aynı Yönetmelik’in “Sürelerle ilgili genel esaslar” başlıklı 7’nci maddesinde “(1) Süreler; a) İlana yönelik başvurularda ilk ilan tarihini, b) Ön yeterlik veya ihale dokümanının ilana yansımayan hükümleri için dokümanın EKAP üzerinden e-imza kullanılarak indirildiği tarihi, zeyilnameye yönelik başvurularda ise zeyilnamenin bildirildiği tarihi, c) İdarenin işlem veya eylemlerine karşı yapılacak başvurularda şikayete yol açan durumun farkına varıldığı yahut farkına varılmış olması gerektiği tarihi, ç) Şikayet üzerine idare tarafından verilen kararın bildirildiği veya bildirilmiş sayıldığı tarihi, on gün içerisinde karar alınmaması halinde ise bu sürenin bitimini, d) İhalenin iptali kararına karşı yapılan itirazen şikayet başvurularında ise iptal kararının bildirildiği veya bildirilmiş sayıldığı tarihi, izleyen günden itibaren başlar. (2) Tatil günleri sürelere dahildir. Sürenin son gününün tatil gününe rastlaması halinde, süre tatil gününü izleyen ilk iş gününün bitimine kadar uzar. Ancak, ilan ile ön yeterlik veya ihale dokümanına yönelik şikayet başvurularının, ihale veya son başvuru tarihinden üç iş günü öncesine kadar yapılması zorunludur” hükmüne, Anılan Yönetmelik’in “Başvuruların şekil unsurları” başlıklı 8’inci maddesinde “(1) Şikayet başvuruları idareye, itirazen şikayet başvuruları ise Kuruma hitaben yazılmış imzalı dilekçelerle yapılır. (2) Dilekçelerde aşağıdaki hususlara yer verilir; … c) Başvuruya konu olan durumun farkına varıldığı veya bildirildiği tarih. … (3) İlana yönelik başvurularda ilk ilan tarihi başvuruya konu olan durumun farkına varıldığı veya bildirildiği tarih olarak belirtilir. Ön yeterlik veya ihale dokümanının ilana yansımayan hükümlerine yönelik başvurularda, dokümanın (EKAP üzerinden e-imza kullanılarak indirildiği tarih, başvuruya konu olan durumun farkına varıldığı veya bildirildiği tarih olarak belirtilir. … (11) İlana ve ön yeterlik veya ihale dokümanına yönelik elden veya posta yoluyla yapılan başvurularda, şikayet dilekçesi ekine ihale konusu alanda faaliyet gösterildiğine ilişkin belge eklenmesi zorunludur. EKAP üzerinden e-imza kullanılarak (e-şikayet) gönderilen dilekçelerde ise ihale konusu alanda faaliyet gösterildiğine ilişkin EKAP’ta yer alan belge veya bu belgeye ait bilgiler dilekçe ekine EKAP’tan aktarılır.” hükmüne, Aynı Yönetmelik’in “Ön inceleme konuları ve ön inceleme üzerine yapılacak işlemler” başlıklı 16’ncı maddesinde “(1) Başvurular öncelikle; … c) Başvurunun süresinde yapılıp yapılmadığı, ç) Başvuru sahibinin, varsa vekil ya da temsilcisinin; adı, soyadı, unvanı, adresi, imzası ile başvuruda bulunmaya yetkili olunduğuna dair belgelerin ve imza beyannamesinin aslı veya yetkili mercilerce onaylı örneğinin bulunup bulunmadığı, … yönlerinden sırasıyla incelenir. … (4) Yapılan ön inceleme sonucunda, bir aykırılığın tespit edilmesi halinde bu hususa ilişkin ön inceleme raporu düzenlenir.” hükmüne, Anılan Yönetmelik’in “Ön inceleme konularına aykırılık üzerine alınacak kararlar” başlıklı 17’nci maddesinde ise “(1) 16’ncı maddenin birinci fıkrası bakımından bir aykırılığın tespiti üzerine Kurul tarafından başvurunun reddine karar verilir.” hükmüne yer verilmiştir. İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Tebliğ’in ekinde yer alan “Şikâyet Başvuru Dilekçesi Örneği”nin Ekler kısmındaki “Not” başlığı altında “3- İlana ve ön yeterlik veya ihale dokümanına yönelik başvurularda, şikâyet dilekçesi ekine ihale konusu alanda faaliyet gösterildiğine ilişkin belge eklenmesi zorunludur.” açıklaması yer almaktadır. Yukarıda aktarılan mevzuat hüküm ve açıklamalarından, ihale sürecindeki hukuka aykırı işlem veya eylemler nedeniyle bir hak kaybına veya zarara uğradığını veya zarara uğramasının muhtemel olduğunu iddia eden aday veya istekli ile istekli olabileceklerin şikâyet ve itirazen şikâyet başvurusunda bulunabilecekleri, istekli olabileceklerin ihale konusu alanda faaliyet gösteren ve ihale veya ön yeterlik dokümanı edinmiş gerçek veya tüzel kişiyi ya da bunların oluşturdukları ortak girişim ve konsorsiyumu ifade ettiği anlaşılmaktadır. İhale ilanına, ön yeterlik veya ihale dokümanına yönelik olarak başvuruların ihale tarihinden önce yapılması gerektiği, bu aşamada başvuru sahibinin istekli olabilecek statüsünde olduğu, istekli olabileceklerin ise ihale konusu alanda faaliyet göstermesi gerektiği açıktır. Bu bağlamda, bu hususu tevsik etmek için İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Yönetmelik'in 8’inci maddesinin 11’inci fıkrası ile gerçek veya tüzel kişi tarafından ihale ilanına, ön yeterlik veya ihale dokümanına yönelik olarak yapılan başvurularda, başvuru ehliyetini haiz olup olmadığının tespiti amacıyla şikâyet dilekçesi ekine ihale konusu alanda faaliyet gösterildiğine ilişkin belge eklenmesi zorunluluğu getirilmiş, e-şikâyet yoluyla gönderilen dilekçelerde ise faaliyete ilişkin istekli tarafından EKAP'a yüklenen belgenin veya belgeye ait bilgilerin dilekçe ekinde sunulacağı kurala bağlanmış, ihale konusu alanda faaliyet gösterildiğinin hangi belgelerle tevsik edileceği hususunda ise kısıtlayıcı bir belirleme yapılmamıştır. Dolayısıyla ilana ve ön yeterlik veya ihale dokümanına yönelik EKAP üzerinden e-imza kullanılarak (e-şikayet) gönderilen idareye şikayet dilekçelerinde ihale konusu alanda faaliyet gösterildiğine ilişkin istekli tarafından EKAP’a yüklenen belgenin veya bu belgeye ait bilgilerin dilekçe ekinde sunulması gerekmektedir. Kamu İhale Kurumuna itirazen şikâyet başvurusunda bulunulabilmesinin ön koşulu, idareye usulüne uygun olarak şikâyet başvurusunda bulunulmasıdır. Yapılan inceleme sonucunda; Başvuru sahibinin iddiasının ihale dokümanı düzenlemelerine ve ayrıca ihale dokümanının ilana yansıyan işin süresine ilişkin olduğu, ihale ilanının 11.10.2024 tarihinde yayımlandığı, başvuru sahibi tarafından ihale dokümanının 12.10.2024 tarihinde indirildiği, ihale dokümanı düzenlemelerine ve ihale dokümanının ilana yansıyan işin süresine yönelik olarak 14.11.2024 tarihinde idareye EKAP üzerinden e-şikayet başvurusunda bulunulduğu, ancak ihale dokümanının ilana yansıyan işin süresine ilişkin olarak şikâyet konusu işlemin farkına varıldığı veya farkına varılmış olması gereken tarih olan ihale ilanının yayımlandığı 11.10.2024 tarihini takip eden on gün içinde ve en geç 21.10.2024 Pazartesi günü mesai bitimine kadar; ihale dokümanı düzenlemelerine yönelik olarak ise şikâyet konusu işlemin farkına varıldığı veya farkına varılmış olması gereken “ihale dokümanının indirildiği” tarih olan 12.10.2024 tarihini takip eden on gün içinde ve en geç 22.10.2024 Salı günü mesai bitimine kadar idareye EKAP üzerinden e-şikayet başvurusunda bulunması gerekirken bulunmadığı, (bu tarihler geçtikten ve 08.11.2024 tarihinde ihale yapıldıktan sonra) 14.11.2024 tarihinde EKAP üzerinden idareye yaptığı e-şikayet başvurusunun süresinde olmadığı anlaşılmıştır. Diğer taraftan, ihale dokümanı düzenlemelerine ve ayrıca ihale dokümanının ilana yansıyan işin süresine yönelik olarak 18.11.2024 tarihinde idareye EKAP üzerinden yapılan e-şikayet başvurusu ekinde başvuru sahibinin ihale konusu alanda faaliyet gösterdiğine ilişkin bir bilginin bulunmadığı da tespit edilmiştir. Dolayısıyla, ihale dokümanına yönelik olarak EKAP üzerinden e-imza kullanılarak idareye e-şikâyette bulunan başvuru sahibi tarafından ilgili mevzuat hükümleri gereği e-şikâyet dilekçesi ekinde ihale konusu alanda faaliyet gösterildiğini tevsik eden belge ve bilgilerin yer almadığı tespit edildiğinden şikâyet başvurusunun İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Yönetmelik’in 8’inci maddesinin onbirinci fıkrasına da uygun olmadığı anlaşılmıştır. Bu itibarla, 4734 sayılı Kanun’un 54’üncü maddesinin onbirinci fıkrasının (c) bendi gereğince başvurunun süre ve şekil yönünden reddi gerekmektedir. Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanun’un 65’inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen otuz gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere, Başvurunun reddine, Oybirliği ile karar verildi.