2024/929718 İhale Kayıt Numaralı "11 Adet Döner Köprü Temini ve Montajı İşi" İhalesi
Toplantıya Katılan Üyeler BAŞVURU SAHİBİ: Elron İnşaat Taah. ve Tic. A.Ş. İHALEYİ YAPAN İDARE: T.C. Devlet Demiryolları İşletmesi Genel Müdürlüğü Satın Alma ve Stok Kontrol Dairesi Başkanlığı, BAŞVURUYA KONU İHALE: 2024/929718 İhale Kayıt Numaralı “ 11 Adet Döner Köprü Temini ve Montajı İşi ” İhalesi KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME: T.C Devlet Demiryolları İşletmesi Genel Müdürlüğü Satın Alma ve Stok Kontrol Dairesi Başkanlığı tarafından 26.08.2024 tarihinde açık ihale usulü ile gerçekleştirilen “ 11 Adet Döner Köprü Temini ve Montajı İşi ” ihalesine ilişkin olarak Elron İnşaat Taah. ve Tic. A.Ş. nin 06.08.2024 tarihinde yaptığı şikâyet başvurusunun, idarenin 13.08.2024 tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibince 20.08.2024 tarih ve 157849 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 20.08.2024 tarihli dilekçe ile itirazen şikâyet başvurusunda bulunulmuştur. Başvuruya ilişkin olarak 2024/946 sayılı itirazen şikâyet dosyası kapsamında yapılan inceleme neticesinde esas inceleme raporu tanzim edilmiştir. KARAR: Esas inceleme raporu ve ekleri incelendi. İtirazen şikâyet dilekçesinde özetle, 1) Başvuruya konu ihaleye yapım işi olarak çıkılması gerekirken idare tarafından mal alımı şeklinde ihale edilmesinin işin mahiyetine uygun olmadığı, idarece daha önce 5 adet plaktorna ünitesinin yapımı için çıkılan 2021/284256 İKN’li “5 Adet Döner Köprü Altyapısı Yapılması Yapım İşi” ihalesinde alım türünün yapım işi olarak belirlendiği ve döner köprülerin altyapısının bu ihale ile tamamlandığı, altyapısı tamamlanan plaktorna ünitesinin daha sonra 2022/1178223 İKN ile ayrıca mal alımı olarak idare tarafından ihale edildiği ve sözleşmeye bağlandığı, ilgili ihale kapsamında çelik yarı mamul maddelerin idare tarafından verildiği, kalan kısım yüklenici tarafından yapılarak hazırlanan döner köprü yerine monte edildiği, buradan anlaşılacağı üzere ilgili iş kapsamında montaj öncesi yapım işlerinin daha önce yapılan ihale kapsamında gerçekleştirildiği, ayrıca başvuruya konu ihalede alım türünün mal alımı olarak belirlenmesi ve buna bağlı olarak ihaleye katılacak isteklilerde aranılan yeterlik kriterlerinin mal alımı ihalelerine göre belirlenmiş olması nedeniyle daha önce ihale konusu işin benzerini yapmış olan yapım müteahhitlerinin ihaleye katılımının engellendiği, ihale konusu iş kapsamında yapım işleri olduğu, alım türünün neden mal alımı olarak belirlendiğinin anlaşılamadığı, başvuruya konu ihale kapsamında olan işlerin ağırlığının yapım işlerinden oluştuğu, işin karakteristik özelliğinin yapım işi olduğu dikkate alındığında alım türünün mal alımı olarak belirlenmesinin işin mahiyetine ve mevzuata uygun düşmediği, dolayısıyla ihalenin iptal edilmesi gerektiği, 2) İhale dokümanındaki eksik, hatalı ve belirsiz düzenlemelerin sağlıklı bir şekilde teklif fiyatı oluşturulmasına ve işin yerine getirilmesine engel olduğu, şöyle ki; - Plaktorna ünitesinden mevcut demiryoluna bağlantının idare tarafından mı yoksa yüklenici tarafından yapılacağının belirtilmesi, bağlantı yolunun ve ihtiyaç halinde demiryolu makasının yüklenici tarafından yapılması isteniyorsa bunun projelendirilerek uzunlukları ile teknik özelliklerinin ayrıntılı olarak düzenlenmesi ve mahal listeleri ile birim fiyat tariflerinin oluşturulması gerektiği, - İhale dokümanında bahsedilen inşa edilecek alanlardaki drenaj, deşarj ve enerji temininin mevcut demiryolu ile nereden bağlanacağı, yapılacak sondaj çalışmalarına bağlı ortaya çıkacak kaya dolgu, jet grout, fore kazık, deep-mix vb. zemin iyileştirme yöntemi, zemin yapısı ve betonarme hesap raporunun sonucunda ortaya çıkacak betonarme yapı kesitlerinin mal alım kapsamında değerlendirilmesi, iş kapsamında yer alan söz konusu yapım iş kalemleri için birim fiyat teklif cetvelinde ayrı bir satır açılmaması ve alt yapı işlerine yer verilmeksizin sadece “Döner Köprü Temini ve Montajı” şeklinde yapılan birim fiyat tarifine dayalı olarak teklif fiyatının oluşturulmasının mümkün olmadığı, plaktorna ünitelerinin projelendirilerek alt yapı kapsamında gerçekleştirilecek olan imalat kalemleri ve yapım tekniklerinin detaylı olarak açıklanması, mahal listelerinin oluşturulması ve bu iş kalemlerine de birim fiyat teklif cetvelinde yer verilerek her bir iş kalemi için birim fiyat alınması gerektiği, söz konusu eksikliklerin saydamlık, rekabet, eşit muamele ve ihtiyaçların uygun şartlarla ve zamanında karşılanması ve kaynakların verimli kullanılması ilkelerine aykırılık teşkil ettiği, - Teknik Şartname’nin 1 nolu ekinde plaktorna ünitelerinin kurulacağı 11 adet işyerinin listesine yer verildiği, söz konusu iş yerlerinin çeşitli deprem bölgelerinde yer aldığı, özellikle birinci ve ikinci derece deprem bölgelerinde plaktorna ünitesi alt yapısının imalatından önce zemin etüdünün ve buna bağlı olarak zemin iyileştirilmesi ile betonarme hesaplarının ayrı ayrı yapılmasının teknik bir zorunluluk olduğu, İdari Şartname’nin 12’nci maddesi ile Teknik Şartname’nin 5.1.3’üncü maddesi düzenlemelerine yer verilmiş olsa da zemin etüdü yapılmadan ve zemin iyileştirilmesi için yapılacak imalatların miktarı belirlenmeden işin yapılacağı yerin görülmesi ve gözle muayenesi ile sağlıklı bir teklifin oluşturulmasının mümkün olmadığı, zemin iyileştirilmesi önemli bir maliyet kalemi olduğundan, zemin etüdü ve zemin iyileştirmesi olacak şekilde yaklaşık maliyetin yeniden belirlenmesi ve zemin etüdü ile zemin iyileştirilmesi iş kalemlerinin birim fiyat tariflerinin oluşturularak birim fiyat cetvelinde yapılacak düzenleme ile isteklilerin sağlıklı bir şekilde fiyat oluşturmasının mümkün hale gelebileceği, - Teknik Şartname’nin 2.4’üncü maddesinde belirtilen enerji ihtiyacı için gösterilecek olan TCDD trafosunun nereleri beslediği ve ihtiyacı karşılayıp karşılamayacağının belli olmadığı, işin yapımı sırasında başka bir trafonun gösterilmesi halinde plaktorna ünitesi için gerekli olan elektrik bağlantısının çekilmesinin ciddi maliyet artışına neden olacağı göz önüne alındığında, söz konusu düzenlemedeki belirsizlik nedeniyle sağlıklı bir teklifin oluşturulamayacağı, ayrıca teknik olarak 3x380 volt elektrik kablosu mevcut olmadığından düzenlemenin 380 volt elektrik kablosu şeklinde yeniden yapılması gerektiği, - Teknik Şartname’nin 4.5.1’inci maddesinde plaktorna ünitesinin ölçüleri ve teknik özelliklerine yer verilmiş olup, sözü edilen tariflerden üniteye lokomotif veya vagon ile insanın girebileceği, hafif tip ticari araçların girmesinin teknik olarak mümkün olmadığı, dolayısıyla teknik ölçülerin ve statik hesapların yeniden düzenlenmesi gerektiği, - Teknik Şartname’nin 5.1.5’inci maddesindeki düzenlemede drenaj uygulamasının yüklenici tarafından yapılacağı öngörülmüş ise de drenaj hattının ünite bazında kaç adet olacağı ve hangi mesafede bulunan rögara çekileceğinin dokümanda belirtilmediği ve ihale aşamasında da sayı ve mesafenin ölçülmesinin mümkün olmadığı dikkate alındığında düzenlemedeki belirsizliğin teklif fiyatının oluşturulmasına engel olduğu, - Teknik Şartname’nin 5.1.9’uncu maddesinde istenilen koşulların halihazırda TCDD’ye bağlı atölye ve diğer birimlerde uygulanmadığı, epoxy uygulamasının hem çok maliyetli olduğu hem de imalat aşamasının denetlenmesinde sorunlara yol açtığı, kaldı ki kullanılacak olan C30/37 beton dayanımının döner köprü yapımı için yeterli sınıfta olup dış etkenlere karşı dayanıklı olduğu, dolayısıyla UV dayanımlı epoxy kaplamanın maliyet artırıcı gereksiz bir imalat olduğu, - Teknik Şartname’nin 5.1.10’uncu maddesinde plaktorna çukurunda biriken yağmur sularının uygun kanalizasyon sistemine deşarjının sağlanması için yapılacak imalat tarif edilmekte ise de her bir ünite için uygun kanalizasyon sisteminin bulunup bulunmadığının belirsiz olduğu, ayrıca temiz yağmur suyunun doğrudan kanalizasyon sistemine verilmesine ilgili belediyelerin izin vermeyeceği gibi üniteye lokomotif ve vagon girişi çıkışı sırasında oluşması muhtemel yağ atıklarının yine doğrudan kanalizasyon sistemine deşarjına belediyelerin izin vermeyeceği, buna ek olarak yağ atıklarının ancak yağ çözücü ile ayrıştırıldıktan sonra sisteme verilebileceği dikkate alındığında yapılan düzenlemenin bu haliyle uygun olmadığı ve düzenlemedeki belirsizliğin teklif fiyatının oluşturulmasına engel olduğu, - Yukarıda ayrıntılı olarak açıklandığı üzere iş kapsamında yer alan zemin etüdü, zemin iyileştirme, platform alt yapısının hazırlanması işleri, betonarme ve çelik konstrüksiyon işleri, demiryolu bağlantısı yapılması, enerji temini ve drenaj deşarj işlerinin yapım işi olmasına rağmen söz konusu işlere yönelik projenin hazırlanmadığı/verilmediği, söz konusu iş kalemlerinin miktar ve ölçülerinin belirtilmediği, Teknik Şartname’de bazı tariflere yer verilmiş ise de bu tariflerin yetersiz olduğu hususları birlikte değerlendirildiğinde ihale dokümanın mevcut halinin mevzuata aykırı, sağlıklı teklif oluşturulmasına ve işin yerine getirilmesine engel nitelikte olduğu iddialarına yer verilmiştir. Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir. 1) Başvuru sahibinin 1’inci iddiasına ilişkin olarak: 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun “İhalelere yönelik başvurular” başlıklı 54’üncü maddesinde “İhale sürecindeki hukuka aykırı işlem veya eylemler nedeniyle bir hak kaybına veya zarara uğradığını veya zarara uğramasının muhtemel olduğunu iddia eden aday veya istekli ile istekli olabilecekler, bu Kanunda belirtilen şekil ve usul kurallarına uygun olmak şartıyla şikâyet ve itirazen şikâyet başvurusunda bulunabilirler. ... Başvurular üzerine ihaleyi yapan idare veya Kurum tarafından gerekçeli olarak; ... c) Başvurunun süre, usul ve şekil kurallarına uygun olmaması, usulüne uygun olarak sözleşme imzalanmış olması veya şikâyete konu işlemlerde hukuka aykırılığın tespit edilememesi veya itirazen şikâyet başvurusuna konu hususun Kurumun görev alanında bulunmaması hallerinde başvurunun reddine, karar verilir.” hükmü, Aynı Kanun’un “İdareye şikâyet başvurusu” başlıklı 55’inci maddesinde “Şikâyet başvurusu, ihale sürecindeki işlem veya eylemlerin hukuka aykırılığı iddiasıyla bu işlem veya eylemlerin farkına varıldığı veya farkına varılmış olması gereken tarihi izleyen günden itibaren 21 inci maddenin (b) ve (c) bentlerine göre yapılan ihalelerde beş gün, diğer hallerde ise on gün içinde ve sözleşmenin imzalanmasından önce, ihaleyi yapan idareye yapılır. İlanda yer alan hususlara yönelik başvuruların süresi ilk ilan tarihinden, ön yeterlik veya ihale dokümanının ilana yansımayan diğer hükümlerine yönelik başvuruların süresi ise dokümanın satın alındığı tarihte başlar. İlan, ön yeterlik veya ihale dokümanına ilişkin şikâyetler birinci fıkradaki süreleri aşmamak üzere en geç ihale veya son başvuru tarihinden üç iş günü öncesine kadar yapılabilir.” hükmü, İhalelere Başvurular Hakkında Yönetmelik’in “Sürelerle ilgili genel esaslar” başlıklı 7’nci maddesinde “(1) Süreler; a) İlana yönelik başvurularda ilk ilan tarihini, ... c) İdarenin işlem veya eylemlerine karşı yapılacak başvurularda şikâyete yol açan durumun farkına varıldığı yahut farkına varılmış olması gerektiği tarihi, ... izleyen günden itibaren başlar. (2) ... Ancak, ilan ile ön yeterlik veya ihale dokümanına yönelik şikâyet başvurularının, ihale veya son başvuru tarihinden üç iş günü öncesine kadar yapılması zorunludur.” hükmü yer almaktadır. Başvuruya konu ihaleye ait İhale İlanı’nda “11 Adet Döner Köprü Temini ve Montajı İşi mal alımı 4734 sayılı Kamu İhale Kanununun 19 uncu maddesine göre açık ihale usulü ile ihale edilecek olup, teklifler sadece elektronik ortamda EKAP üzerinden alınacaktır. İhaleye ilişkin ayrıntılı bilgiler aşağıda yer almaktadır. ... 2-İhale konusu mal alımın a) Adı: 11 Adet Döner Köprü Temini ve Montajı İşi b) Niteliği, türü ve miktarı: İskenderun, Mersin Yenice, Çankırı, Yeşilhisar, Çerkezköy, Van, Genç, Mazıdağı, Derince, Hekimhan, Ulukışla işyerlerimizde kullanılmak üzere 11 Adet Döner Köprü Temini ve Montajı İşi satın alınacaktır. Ayrıntılı bilgiye EKAP’ta yer alan ihale dokümanı içinde bulunan idari şartnameden ulaşılabilir. c) Yapılacağı/teslim edileceği yer: Plaktorna üniteleri, Teknik Şartname Ek-1 listede belirtilen İskenderun, Mersin Yenice, Çankırı, Yeşilhisar, Çerkezköy, Van, Genç, Mazıdağı, Derince, Hekimhan, Ulukışla işyerlerine montaj dahil anahtar teslim olarak kurulacaktır. ç) Süresi/teslim tarihi: Plaktorna üniteleri, Teknik Şartname Ek-1 listede belirtilen işyerlerine montaj dahil anahtar teslim olarak kurulacaktır. Plaktorna ünitelerinin ayrı ayrı kısmi teslimatları aşağıda belirtildiği gibi gerçekleştirilecektir. Yüklenici döner köprü üniteleri termin tarihlerini nihai projeler ile TCDD onayına sunacak olup önceliklendirme listesi TCDD tarafından verilecektir. Plaktorna üniteleri, Teknik Şartname Ek-1’de belirtilen işyerlerine kurulacaktır. TCDD isterse önceden bilgi vermek şartı ile ünitelerin kurulacağı işyerlerini değiştirebilir. Bu durumda yüklenici bu talebi bilabedel gerçekleştirecektir. Teslim süresi (Tüm Sistemin Geçici Kabulü), işe başlama tarihinden itibaren partiler halinde en fazla 720 gündür. Sözleşme kapsamı plaktorna ünitelerinin nihai projelerinin TCDD tarafından onaylanmasına müteakip; 1. Parti: ilk 6 ay içinde minimum 1 2. Parti: 2. Altı ay içinde minimum 4 3. Parti: 3. Altı ay içinde minimum 3 4. Parti: Sözleşme süresi sonu baz alınarak minimum 3 adet dönerköprü teslimini ve işletmeye alımını gerçekleştirecektir...” düzenlemesi yer almaktadır. İtirazen şikayet başvurusuna konu ihalenin TCDD İşletmesi Genel Müdürlüğü Satın Alma ve Stok Kontrol Dairesi Başkanlığı tarafından gerçekleştirilen “11 Adet Döner Köprü Temini ve Montajı İşi” olduğu, ihalenin elektronik ortamda teklif alınarak açık ihale usulü ile 13.08.2024 tarihinde gerçekleştirildiği görülmüştür. Yukarıda yer verilen ilgili mevzuat hüküm ve açıklamalarından, idareye şikâyet süresinin, ihale sürecindeki şikâyete konu işlem veya eylemlerin farkına varıldığı veya farkına varılmış olması gerektiği tarihi izleyen günden itibaren 4734 sayılı Kanun’un 21’inci maddesinin birinci fıkrasının (b) ve (c) bentlerine göre yapılan ihalelere yönelik başvurular dışındaki hallerde on gün olduğu, ihale dokümanının ilana yansımayan hükümleri için şikâyet başvuru süresinin dokümanın edinildiği tarihi izleyen günden itibaren, ihale dokümanının ilana yansıyan hükümleri için ise ilk ilan tarihini izleyen günden itibaren başlayacağı, ancak ilan ile ihale dokümanına yönelik şikâyet başvurularının, her halükarda ihale tarihinden üç iş günü öncesine kadar yapılmasının zorunlu olduğu anlaşılmaktadır. Yapılan inceleme neticesinde, başvuru sahibinin iddiasının esas olarak ihale konusu mal alım işine yapım ihalesi olarak çıkılması gerektiğine yönelik olduğu, bununla birlikte, başvuruya konu ihaleye ait ilanın 19.07.2024 tarihinde yayımlandığı ve söz konusu ilanda ihale konusu işin mal alım işi olduğu bilgisine yer verildiği, dolayısıyla anılan iddianın farkına varıldığı veya farkına varılmış olması gerektiği tarihin, ihalenin ilan tarihi olan 19.07.2024 tarihi olduğu, mevzuat gereğince, ihale ilanına yansıyan hususlara ilişkin ilan tarihini izleyen 10 gün içerisinde idareye şikâyet başvurusunda bulunulması gerekirken, bu süre geçtikten sonra, başvuru sahibinin 06.08.2024 tarihinde idareye şikâyet başvurusunda bulunduğu anlaşılmıştır. Bu itibarla, başvuru sahibinin söz konusu iddiasının süre yönünden reddedilmesi gerektiği sonucuna ulaşılmıştır. 2) Başvuru sahibinin 2’nci iddiasına ilişkin olarak: 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun “Tanımlar” başlıklı 4’üncü maddesinde “Bu Kanunun uygulanmasında; Mal: Satın alınan her türlü ihtiyaç maddeleri ile taşınır ve taşınmaz mal ve hakları, … Yapım: Bina, karayolu, demiryolu, otoyol, havalimanı, rıhtım, liman, tersane, köprü, tünel, metro, viyadük, spor tesisi, alt yapı, boru iletim hattı, haberleşme ve enerji nakil hattı, baraj, enerji santrali, rafineri tesisi, sulama tesisi, toprak ıslahı, taşkın koruma ve dekapaj gibi her türlü inşaat işleri ve bu işlerle ilgili tesisat, imalat, ihzarat, nakliye, tamamlama, büyük onarım, restorasyon, çevre düzenlemesi, sondaj, yıkma, güçlendirme ve montaj işleri ile benzeri yapım işlerini, … ifade eder.” hükmü, Anılan Kanun’un “Temel ilkeler” başlıklı 5’inci maddesinde “İdareler, bu Kanuna göre yapılacak ihalelerde; saydamlığı, rekabeti, eşit muameleyi, güvenirliği, gizliliği, kamuoyu denetimini, ihtiyaçların uygun şartlarla ve zamanında karşılanmasını ve kaynakların verimli kullanılmasını sağlamakla sorumludur. Aralarında kabul edilebilir doğal bir bağlantı olmadığı sürece mal alımı, hizmet alımı ve yapım işleri bir arada ihale edilemez…” hükmü, İdari Şartname’nin “İhale konusu işe/alıma ilişkin bilgiler” başlıklı 2’nci maddesinde “2.1. İhale konusu işin/alımın; a) Adı: 11 Adet Döner Köprü Temini ve Montajı İşi b) Türü: Mal alımı c) İlgili Uygulama Yönetmeliği: Mal Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği … e) Miktarı: İskenderun, Mersin Yenice, Çankırı, Yeşilhisar, Çerkezköy, Van, Genç, Mazıdağı, Derince, Hekimhan, Ulukışla işyerlerimizde kullanılmak üzere 11 Adet Döner Köprü Temini ve Montajı İşi satın alınacaktır. Ayrıntılı bilgi idari şartnamenin ekinde yer almaktadır. f) İşin yapılacağı/teslim edileceği yer: Plaktorna üniteleri, Teknik Şartname Ek-1 listede belirtilen İskenderun, Mersin Yenice, Çankırı, Yeşilhisar, Çerkezköy, Van, Genç, Mazıdağı, Derince, Hekimhan, Ulukışla işyerlerine montaj dahil anahtar teslim olarak kurulacaktır.” düzenlemesi, Aynı Şartname’nin Diğer Hususlar başlıklı 48’inci maddesinde “…48.2. İstekliler, teknik şartnamenin belirtilen her bir plaktorna ünitesi için çukur, altyapı işleri, tüm ekipmanlar, montaj, devreye alma vb. fiyatları dahil olmak üzere anahtar teslimi; bir plaktorna için birim fiyatı ve tüm plaktornalar için toplam fiyatını verecektir. Değerlendirme de toplam fiyat üzerinden yapılacaktır…” düzenlemesi yer almaktadır. Başvuruya konu ihaleye ait birim fiyat teklif cetveli aşağıda yer almaktadır. Sıra No Açıklama Birimi Miktarı 1 Döner Köprü Temini ve Montajı adet 11 Teknik Şartname’nin “Kapsam” başlıklı 1’inci maddesinde “Bu teknik şartname; Teşekkülümüzde mevcut muhtelif tipteki demiryolu araçlarının Plaktorna (Dönerköprü) Ünitesinden bağlantısı yapılan farklı demiryolu hatlarına manevralarının yapılması amacıyla Plaktorna ünitelerinin temini ve araç bakım servisi işyerlerine montajı ile ilgili teknik özellikler ve istekleri, muayene ve kabul işlemlerini kapsar.” düzenlemesi, Anılan Şartname’nin “Genel Hususlar” başlıklı 2’nci maddesinde “2.2- Sistemin çalışma prensibi; Demiryolu hattından plaktorna ünitesi üzerine gelen muhtelif tip cer araçlarının ünite üzerinde döndürülerek istenilen demiryolu hattına taşınması şeklinde olacaktır. Ortak bir merkezden yayılmış değişik yol pozisyonlarına göre çalışacaktır. ... 2.4- Plaktorna ünitesi ve ekipmanlarının tesisin kurulacağı yerde enerji panosu ve dağıtımı, elektrik ve mekanik bağlantıları ve tesisin kurulacağı yerin tüm alt yapısı, şartnamede istenilen donanımlar ile tesisin çalışması için gerekli tüm sistemler ve donanımlar Yüklenici tarafından gerçekleştirilecektir. Plaktorna ünitesi için gerekli olan elektrik bağlantısı (3x380 Volt elektrik kablosu TCDD trafosu ile plaktorna ünitesinin elektrik panosu arası) yüklenici tarafından çekilecektir...” düzenlemesi, Aynı Şartname’nin “Teknik Açıklamalar” başlıklı 4’üncü maddesinde “…4.1.1 Plaktorna ünitesi, plaktorna çukuru içerisine monte edilecektir. Sistem; kontrol kabini ve çektirme vinci hariç komple olarak çukur içerisinde ray seviyesi altında monte edilmiş merkez destek ünitesi ve dairesel dönme yolu üzerinde dönen köprü tipinde olacaktır. … 4.5.1- Hafif tip araçların ve insanların üzerinden geçmesi için, plaktorna ünitesi zemini üzerine yapılacak yürüme yolları ile plaktorna ünitesinin tabanının tamamı, ağır yük ve darbelere karşı mukavemetli yapıda, baklava desenli, asgari 4 mm galvanizli DKP saç ile kaplanacaktır. ... 4.16.3 Plaktorna ünitesinin alt yapısı, montajı ve çalışması için gerekli tüm elektrik, mekanik donanımlar ile bağlantı malzemeleri ve cıvata, somun, kaynak elektrot, boya vb. tüm malzemeler yüklenici tarafından temin edilecektir…” düzenlemesi, Anılan Şartname’nin “Beton Çukur ve Alt Yapı” başlıklı 5.1’inci maddesinde “5.1.1- Ek-1’de belirtilen işyerlerine kurulacak plaktorna ünitelerinin mevcut kurulacağı yere ve tüm ekipmanlarına uygun olarak alt yapının tamamen betonlanması ve standartlara uygun olarak düzenlenmesi yüklenici tarafından yapılacaktır. 5.1.2- Yüklenici, plaktorna ünitelerinin, zemin altına ve üstüne yerleştireceği tüm cihaz ve ekipmanlara uygun alt yapının sağlanmasından ve yerleşiminden sorumlu olacaktır. 5.1.3- Plaktorna ünitelerinin kurulacağı yerlerdeki alt yapı toprak kazılarının yapılması, zemin etüdünün yapılması ve bölge şartlarına, standartlara ve ünitenin taşıyacağı yüke göre alt yapının sıkıştırılması, tesviyesi ve zemin iyileştirmesi yüklenici tarafından yapılacaktır. Yapı ile ilgili hafriyat çalışması sonrası dolgu gerekli ise yapılacak bütün dolgular, dolgu zemin yüzeyinden itibaren en fazla 20 cm kalınlığında yatay tabakalar halinde serilip sıkıştırılacaktır. Sıkıştırılan zeminde nem oranı % 20'yi geçmeyecek, yağışlı günlerde serme ve sıkıştırma yapılmayacaktır. Sıkışma için, nem oranı daima düşük tutulacaktır. 5.1.4- Plaktorna ünitelerinin temeline 15 cm grobeton dökülecektir. Temel yalıtımı muhakkak suretle yapılacak olup, bohçalama sistemi uygulanacaktır. Temel ve dış perde duvarlarının tamamı üzerine PP 300/PP 400 çift kat membran ile su yalıtımı uygulaması yapılacaktır. Gerekli görülen hallerde kristalize su yalıtımı yapılacaktır. Temelde yalıtım uygulaması yapıldıktan sonra üzerine 5 cm koruma betonu dökülecektir. 5.1.5- Plaktorna ünitesi çukuru etrafına ve içine biriken suyu uzaklaştırmak için drenaj uygulaması yapılacaktır. Drenaj hattı keçe serilerek, hat boyunca mıcır dolgusu yapılmak suretiyle en yakın rögara bağlanacaktır. Çukur içerisinde drenaj için yeterli cazibe olmaması durumunda suyun uzaklaştırılması için drenaj pompası vs. çözümler geliştirilecektir. 5.1.6- Plaktorna ünitelerinin betonarme çukuru ve alt yapısı, teknik şartnamesinde istenilen ve teklif edilen plaktorna ünitesinin özelliklerine uygun olarak yapılacak olup, plaktorna betonarme çukuru dairesel bir biçimde konumlandırılmak sureti ile iç çap 21,25 m. ve dış çap 22,85 m. olmak üzere, beton kalınlıkları iç çukurda asgari 0,80 m ve dış parapette ise asgari 1,90 m. olacak şekilde yapılacaktır. Beton sınıfı C30/35 olacaktır. 5.1.7- Betonarme yapı temel sistemi radye temel olarak teşkil edilecektir. Radye temel kalınlığı merkezde 90 cm, iç çukurda 60 cm, perde betonlarda asgari 40 cm olacaktır. Radye temelde 20 cm ara ile sehpalı çift kat, 0 18, S 420 nervürlü demir kullanılacaktır. ... 5.1.9- Plaktorna çukur betonarme imalatı sonrasında çukurun tamamına asgari 4 mm kalınlığında UV dayanımlı epoxy zemin kaplaması yapılacaktır. 5.1.10- Plaktorna çukurunda biriken yağmur sularının tahliyesi için, suyun merkezde toplanacak şekilde tesis iç betonarme yapısında %1 eğim verilecektir. Toplanan suyun uygun kanalizasyon sistemine deşarjı sağlanacaktır...” düzenlemesi, Anılan Şartname’nin “Ünitenin Montajı” başlıklı 6’ncı maddesinde “6.1- Yüklenici tarafından temin edilecek teknik şartnamede belirtilen özelliklere uygun Plaktoma ünitesi ve istenilen diğer ekipmanlar, yine kendisi tarafından yapılacak betonarme alt yapı çukurunun içerisine yerleştirilecektir. 6.2- Sözleşmenin imzalanmasından sonra en fazla 45 (Kırkbeş) takvim günü içerisinde tüm döner köprü yerlerinin Yükleniciye yapılacak yer teslimine müteakip, teknik şartnamede istenilen şartlara ve ihale aşamasında verilen projelere uygun olarak, sistemin monte edileceği her yer için montaj projesi ve istenilen tüm ekipmanlar için nihai uygulama projeleri yer tesliminden itibaren en geç 60 (Altmış) gün içerisinde hazırlanarak TCDD’nin onayına sunulacaktır. TCDD en fazla 15 (onbeş) gün içerisinde sunulan projeyi onaylayacak ve imalata geçilecektir...” düzenlemesi yer almaktadır. Teknik Şartname ekinde yer alan “Plaktorna Ünitelerinin Kurulacağı İşyerleri” başlıklı liste aşağıda yer almaktadır. Plaktorna Ünitelerinin Kurulacağı İşyerleri Giriş ve Çıkış Yol Sayısı İskenderun 1-3 Mersin Yenice 1-1 Çankırı 1-1 Yeşilhisar 1-1 Ulukışla 1-3 Çerkezköy 1-1 Van 1-1 Genç 1-1 Mazıdağı 1-1 Derince 1-1 Hekimhan 1-1 Yukarıda yer verilen Teknik Şartname düzenlemelerinden; başvuruya konu ihalenin, demiryolu hatlarından plaktorna ünitesi üzerine gelen çeşitli tipteki demiryolu araçlarının ünite üzerinde döndürülerek ortak bir merkezden yayılmış farklı yol pozisyonlarına göre istenilen demiryolu hattına taşınması amacıyla gerçekleştirildiği, bu kapsamda Şartname’de belirtilen 11 farklı bölgede kurulacak olan her bir plaktorna ünitesi için; ünitenin monte edileceği çukur, altyapı işleri, tüm ekipmanlar, montaj, devreye alma vb. fiyatlar dahil olmak üzere anahtar teslimi toplam fiyat üzerinden teklif verileceği, ayrıca plaktorna ünitelerinin kurulacağı yerlerdeki alt yapı toprak kazılarının yapılması, zemin etüdünün yapılması, alt yapının sıkıştırılması, tesviyesi, zemin iyileştirmesi, dolgu ve drenaj işlerinin de yüklenici tarafından gerçekleştirileceği anlaşılmaktadır. Söz konusu düzenlemelerden hareketle başvuruya konu ihale kapsamında gerçekleştirilecek olan plaktorna ünitesinin temini ve montajına ilişkin işlerin mal alımı, plaktorna ünitesinin yerleştirileceği çukura ve bu çukurun altyapısına ilişkin işlerin ise yapım işi olduğu ve idare tarafından anılan işler arasında doğal bir bağlantı olduğu gerekçesiyle ihaleye mal alımı şeklinde çıkıldığı anlaşılmaktadır. Başvuru sahibinin söz konusu iddiaları esas itibarıyla, alıma konu plaktorna ünitelerinin montajının yapılacağı yerler için gerekli yapım işlerine ilişkin, zemin etüdü, zemin iyileştirmesi, enerji temini, drenaj ve deşarj gibi iş kalemlerinin miktar, ölçü ve detaylarının belirtilmediği, Teknik Şartname’de bazı tariflere yer verilmiş ise de bu tariflerin yetersiz olduğu şeklinde ifade edilmiştir. 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun “Temel ilkeler” başlıklı 5’inci maddesinde “İdareler, bu Kanuna göre yapılacak ihalelerde; saydamlığı, rekabeti, eşit muameleyi, güvenirliği, gizliliği, kamuoyu denetimini, ihtiyaçların uygun şartlarla ve zamanında karşılanmasını ve kaynakların verimli kullanılmasını sağlamakla sorumludur… ” hükmü yer almaktadır. Anılan Kanun kapsamında gerçekleştirilen ihalelerde; saydamlığın, rekabetin ve sağlıklı bir fiyat yarışmasının sağlanması bakımından idarelerce ihale dokümanı kapsamında yer verilen düzenlemelerin hiçbir tereddüde mahal vermeyecek ölçüde açık olması, isteklilerin sözleşmenin yürütülmesi aşamasında üstlenecekleri maliyet ve riskleri bilerek teklif fiyatlarını hazırlamalarına imkân verecek şekilde olması gerekmektedir. Yukarıda aktarılan doküman düzenlemeleri ve mevzuat hükümlerinden hareketle, başvuruya konu ihalenin hem mal hem de yapım işi kalemlerini içeren bir mal alım ihalesi olduğu, Teknik Şartname’de yer alan işlerden anlaşıldığı üzere, plaktorna ünitesinin temin ve montajı ile plaktorna çukuru için gerçekleştirilecek olan altyapı işleri arasında doğal bir bağlantı olduğu yönünde değerlendirme yapılabileceği, bununla birlikte söz konusu iş her ne kadar mal alımı olarak ihale edilse de ihale dokümanı düzenlemelerinde yapım işini ihtiva eden iş kalemlerinin teknik detaylarının isteklilerin tekliflerini oluşturması sırasında belirsizliğe yol açmayacak şekilde düzenlenmesi gerektiği, ayrıca 11 farklı bölgede kurulacak olan plaktorna ünitelerine ait altyapı ve zemin işlerinde bölgeler arası farklıkların muhtemel olduğu, söz konusu ünitelere ait altyapı işlerinin başta işin güvenli bir şekilde yerine getirilmesi ve sağlıklı bir şekilde yürütülebilmesi, kaynakların etkin ve verimli kullanılabilmesi ve kamu zararına yol açmaması açısından yapılacak imalatlara ilişkin tariflerde belirsizliklerin asgari oranda olmasını sağlayacak netlikte detaylandırma yapılması gerektiği, nitekim idare tarafından 2021/284256 İKN’li “5 Adet Döner Köprü Altyapısı Yapılması Yapım İşi” ile ihale edilen plaktorna ünitelerin alt yapısına ilişkin yapım işinde, söz konusu işlerin birim fiyat tariflerinin ve Teknik Şartname düzenlemelerinin işin gereğine uygun şekilde ayrıntılı olduğu ve imalatlar bazında detaylandırıldığı, mevcut durumda başvuruya konu ihalenin mal alımı niteliğinde olması sebebiyle yapım işi ihalelerindeki proje ve dokümantasyon detayının bu ihalede aranmaması gerektiği düşünülse dahi mal alımı şeklinde çıkılan ve yapım işlerini içeren ihalelerde de bu düzenlemelerin isteklilerin tekliflerini oluşturması ve işin yürütülebilmesi açısından hiçbir tereddüde ve belirsizliğe mahal vermeyecek netlikte hazırlanması gerektiği, Bu itibarla, 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’na göre gerçekleştirilen ihalelerde temel ilkelerden saydamlığın, rekabetin ve bunların bir sonucu olarak sağlıklı fiyat teklifi oluşturulacak şartların sağlanması bakımından idarelerin sorumlu olduğu, ihale dokümanında yer verilen düzenlemelerin de bu amaç doğrultusunda belirlenmesi gerektiği, aksi durumda ihale ve sözleşme sürecinin sağlıklı bir biçimde yürütülemeyeceği, aynı idare tarafından plaktorna altyapısına ilişkin olarak 2021 yılında gerçekleştirilen yapım ihalesinde yer alan doküman düzenlemelerinde söz konusu plaktorna üniteleri için gerekli altyapı işlerine ilişkin imalat proje detayları ile tariflerin hazırlandığı ve bu şekilde ihale edildiği göz önünde bulundurulduğunda, başvuruya konu ihaledeki altyapı işlerine ilişkin mevcut Teknik Şartname düzenlemelerinin isteklilerin sağlıklı bir teklif fiyatı oluşturmasına yeter düzeyde ayrıntıları içermediği, alıma konu plaktorna ünitelerinin montajının yapılacağı yerler için gerekli yapım işlerine ilişkin, zemin etüdü, zemin iyileştirmesi, enerji temini, drenaj ve deşarj gibi iş kalemlerine ilişkin detaylara yer verilerek ihale edilmesinin mümkün ve temel ilkelere uygun olduğu, söz konusu belirsizliklerin sözleşmenin yürütülmesi aşamasında da ihtilaflara neden olabileceği anlaşılmış olup ihalenin iptal edilmesi gerektiği sonucuna varılmıştır. Öte yandan 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun 53’üncü maddesinin (j) fıkrasının 9’uncu alt bendinde “Başvuru sahibinin iddialarının tamamında haklı bulunması halinde, Kurul kararı ile itirazen şikâyet başvuru bedelinin başvuru sahibine iadesine karar verilir. Kurul kararının başvuru sahibine bildirimini izleyen otuz gün içinde başvuru sahibinin Kuruma yazılı talebi üzerine, bu talep tarihini izleyen otuz gün içinde Kurum tarafından itirazen şikâyet başvuru bedelinin iadesi yapılır ve son ödeme tarihine kadar geçen süre için faiz işlemez. Diğer hallerde başvuru bedeli iade edilmez. Bu fıkranın (1) numaralı bendi uyarınca tahsil edilen bedel hiçbir durumda iade edilmez.” hükmü yer almaktadır. Aktarılan Kanun hükmüne göre, başvuru sahibinin itirazen şikâyete konu iddialarının tamamında haklı bulunması halinde başvuru bedeli iadesinin söz konusu olabileceği dikkate alındığında, yukarıda yer verilen tespit ve değerlendirmeler neticesinde, başvuru sahibinin, iddialarının tamamında haklı bulunmadığı anlaşıldığından başvuru bedelinin başvuru sahibine iadesi için Kanunun öngördüğü şekilde “başvuru sahibinin iddialarının tamamında haklı bulunması” koşulunun gerçekleşmediği, dolayısıyla 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun 53’üncü maddesinin (j) fıkrasının 9’uncu alt bendi hükmü gereğince başvuru bedelinin iadesinin mümkün bulunmadığı anlaşılmıştır. Sonuç olarak, yukarıda mevzuata aykırılıkları belirtilen işlemlerin düzeltici işlemle giderilemeyecek nitelikte işlemler olduğu tespit edildiğinden, ihalenin iptali gerekmektedir. Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanun'un 65'inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen otuz gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere, Anılan Kanun'un 54'üncü maddesinin onbirinci fıkrasının (a) bendi gereğince ihalenin iptaline, Oybirliği ile karar verildi.