2025/1477310 İhale Kayıt Numaralı "İl Müdürlüğümüze bağlı Kuruluşlarımıza 2026 yılı için 12 ay süreli Malzemeli Yemek Pişirme Servis ve Sonrası Taşıma Hizmet işi" İhalesi
Toplantıya Katılan Üyeler BAŞVURU SAHİBİ: Beşiroğlu Yem. Tem. Nak. Tar. ve Hay. Gıda İnş. Taah. San. ve Tic. Ltd. Şti., İHALEYİ YAPAN İDARE: Çanakkale Aile ve Sosyal Hizmetler İl Müdürlüğü , BAŞVURUYA KONU İHALE: 2025/1477310 İhale Kayıt Numaralı “ İl Müdürlüğümüze Bağlı Kuruluşlarımıza 2026 Yılı İçin 12 Ay Süreli Malzemeli Yemek Pişirme Servis Ve Sonrası Taşıma Hizmet İşi ” İhalesi KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME: Çanakkale Aile ve Sosyal Hizmetler İl Müdürlüğü tarafından 31.10.2025 tarihinde açık ihale usulü ile gerçekleştirilen “ İl Müdürlüğümüze Bağlı Kuruluşlarımıza 2026 Yılı İçin 12 Ay Süreli Malzemeli Yemek Pişirme Servis ve Sonrası Taşıma Hizmet İşi ” ihalesine ilişkin olarak Beşiroğlu Yem. Tem. Nak. Tar. ve Hay. Gıda İnş. Taah. San. ve Tic. Ltd. Şti.nin 28.11.2025 tarihinde yaptığı şikâyet başvurusunun, idarenin 03.12.2025 tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibince 12.12.2025 tarih ve 202697 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 12.12.2025 tarihli dilekçe ile itirazen şikâyet başvurusunda bulunulmuştur. Başvuruya ilişkin olarak 2025/2610 sayılı itirazen şikâyet dosyası kapsamında yapılan inceleme neticesinde esas inceleme raporu tanzim edilmiştir. KARAR: Esas inceleme raporu ve ekleri incelendi. İtirazen şikâyet dilekçesinde özetle, 1- İhalenin üçüncü kısmında ekonomik açıdan en avantajlı teklif sahibi olarak belirlenen Taşhan Yem. Tem. Hiz. Oto. İnş. Nak. Tur. Gıda San. Tic. Ltd. Şti. tarafından sunulan aşırı düşük teklif açıklamasının mevzuata aykırı olduğu, şöyle ki; a- İki haftalık örnek yemek menüsünde yer alan meyve gramajlarının, ihale dokümanı ekinde yer alan gıda rasyonundaki meyve gramajlarına uygun olarak açıklanmadığı, b- Örnek yemek menüsünde yer alan yemeklerin içeriğindeki ananas, armut, arpacık soğan, ayçiçek yağı, ayva, badem içi, bal kabağı, beyaz lahana, beyaz peynir, biber salçası, brokoli, bulgur, çarliston biber, ceviz içi, çilek, dereotu, dolma biber, dolmalık fıstık, domates, domates salçası, elma, erişte, fındık içi, havuç, ıspanak, kabak, kabuk tarçın, karnabahar, kaşar peyniri, kivi, kapya biber, kırmızı lahana, kırmızı soğan, kıvırcık, koyun eti (kemikli), köftelik bulgur, kuru fasulye, kuru soğan, kuş üzümü, kuyruk yağı, limon, mantar, mayonez, maydanoz, mısır, muz, nar ekşisi, nişasta, nohut, patates, pirinç unu, pet bardak su 200 ml, pırasa, roka, salatalık, sarımsak, semizotu, sivri biber, tarhana, taze soğan, tere, tozşeker, tulum peyniri, turp, yemeklik bitkisel margarin, yeşil mercimek, yufka ve zeytinyağı ana girdilerinin birim fiyatlarının hatalı olarak Ek-H.4 Cetveline (Ana Girdileri Tablosu) yansıtıldığı, c- Borsa bültenleri kullanılarak yapılan açıklamalarda ilgili malın ihale tarihinden önceki son 12 ayın herhangi bir işlem gününde gerçekleşen ortalama fiyatını gösteren belgelerin kullanılmadığı, kamu kurum ve kuruluşları tarafından ilan edilen fiyat listeleri ile ticaret ve sanayi odaları tarafından sunulan mal ve hizmetlere ilişkin fiyat tarifelerinin mevzuata aykırı olarak ilan/davet tarihinden önceki tarihli olduğu, bu belgelerde tarih ve sayı bulunmadığı, ç- Ana girdilerin mevzuatta öngörülen açıklama yöntemleri ile açıklanmadığı, d- Ana girdilerin fiyatlarının tevsiki amacıyla fiyat tekliflerinin kullanıldığı, e- Kahvaltı, Öğle ve Akşam yemekleri ile ara öğün ve özel gün menüsü maliyetlerine kişi başı 1 adet 200 ml pet bardak su ürün maliyeti dahil edilmesi gerekirken eklenmediği, f- Paket üçgen peynirin tam yağlı olarak, “süt ve 200 ml süt” ürünlerinin “UHT ve Tam Yağlı” olarak, mısırın taze mısır, salam, sosis, sucuk, mantı ve pastırma ürünlerinin “%100 dana eti”, kuru üzüm ürününün “çekirdeksiz”, baklava ürününün “cevizli ve tereyağlı”, erik kurusu ürününün “çekirdeksiz”, pirinç ürününün “gönen baldo”, süzme yoğurt ürününün en az “%5 süt yağlı” olarak, “zeytin” ürünlerinin “dilimlenmiş siyah zeytin”, vişne ürününün dondurulmuş, balıkların temizlenmiş ve taze fileto, palamut, somon veya pangasius cinsinden, makarnanın “fırın makarna” ve “sade makarna”, tavuk pirzola ürününün “tabuk bu pirzola (kemikli)”, “paket kakaolu fındık kreması” ürünü, beyaz krem peynir/labne peynirin 13+yaş grubu için Gıda Rasyonunda belirtilen gramaja (40 gr) uygun olarak açıklanmadığı, “normal roll ekmek” ürünü için açıklamada bulunulmadığı, “ayçiçekyağı” ve “zeytinyağı” ürünlerinin gramaj miktarlarının, dokümana aykırı olarak litre üzerinden yapıldığı, gr olarak açıklanması gereken yumurtanın “adet” üzerinden açıklandığı, Örnek Kahvaltı Menüsünde yer alan “domates+salatalık”, “dil peyniri” ve “domates+biber” ürünleri, ihale dokümanı ekinde yer alan Gıda Rasyonu’nda yaş gruplarına göre belirtilen ürün gramajlarına uygun olarak açıklama yapılmadığı, g- İşçilik ücretlerinin mevzuata uygun olarak açıklanmadığı iddialarına yer verilmiştir. A) Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir. 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun “Aşırı düşük teklifler” başlıklı 38’inci maddesinde “İhale komisyonu verilen teklifleri değerlendirdikten sonra, diğer tekliflere veya idarenin tespit ettiği yaklaşık maliyete göre teklif fiyatı aşırı düşük olanları tespit eder. Bu teklifleri reddetmeden önce, belirlediği süre içinde teklif sahiplerinden teklifte önemli olduğunu tespit ettiği bileşenler ile ilgili ayrıntıları yazılı olarak ister. İhale komisyonu; a) İmalat sürecinin, verilen hizmetin ve yapım yönteminin ekonomik olması, b) Seçilen teknik çözümler ve teklif sahibinin mal ve hizmetlerin temini veya yapım işinin yerine getirilmesinde kullanacağı avantajlı koşullar, c) Teklif edilen mal, hizmet veya yapım işinin özgünlüğü, gibi hususlarda yapılan yazılı açıklamaları dikkate alarak, aşırı düşük teklifleri değerlendirir. Bu değerlendirme sonucunda, açıklamaları yeterli görülmeyen veya yazılı açıklamada bulunmayan isteklilerin teklifleri reddedilir.” hükmü, Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin “Sınır değer ve aşırı düşük teklifler” başlıklı 59’uncu maddesinde “(1) İhale komisyonu verilen teklifleri değerlendirdikten sonra Kurum tarafından belirlenen yönteme göre sınır değeri hesaplar. (2) Aşırı düşük teklif tespit ve değerlendirme işlemlerine ilişkin olarak, ihale ilanı ve dokümanında belirtilmek kaydıyla üçüncü, dördüncü ve beşinci fıkralardaki koşullar çerçevesinde aşağıdaki seçeneklerden bir tanesi kullanılır. a) Sınır değerin altında olan teklifler ihale komisyonunca aşırı düşük teklif olarak tespit edilir ve bu teklif sahiplerinden Kurum tarafından belirlenen kriterlere göre teklifte önemli olduğu tespit edilen bileşenler ile ilgili ayrıntılar yazılı olarak istenir. İhale komisyonu; 1) Verilen hizmetin ekonomik olması, 2) Seçilen teknik çözümler ve teklif sahibinin işin yerine getirilmesinde kullanacağı avantajlı koşullar, 3) Teklif edilen hizmetin özgünlüğü, gibi hususlarda yapılan yazılı açıklamaları dikkate alarak aşırı düşük teklifleri değerlendirir. Bu değerlendirme sonucunda, açıklamaları yeterli görülmeyen veya yazılı açıklamada bulunmayan isteklilerin teklifleri reddedilir. b) Aşırı düşük teklif sınır değerinin altında teklif sunan isteklilerin teklifi açıklama istenmeksizin reddedilir. …” hükmü, Kamu İhale Genel Tebliği’nin “Hizmet alımı ihalelerinde sınır değer tespiti ve aşırı düşük tekliflerin değerlendirilmesi” başlıklı 79’uncu maddesinde “… 79.2. İhale ilanında ve dokümanında teklifi sınır değerin altında kalan isteklilerden açıklama isteneceği belirtilen hizmet alımı ihalelerinde, aşırı düşük tekliflerin değerlendirilmesi aşamasında aşağıdaki düzenlemelere göre işlem tesis edilmesi gerekmektedir. 79.2.1. Aşırı düşük tekliflere yönelik açıklama istenmesine ilişkin yazıda, isteklilerin yapacakları açıklamalara esas olacak önemli teklif bileşenlerinin, bütün istekliler için aynı unsurları içerecek şekilde belirtilmesi zorunludur. Aşırı düşük teklif açıklaması sunulması için isteklilere üç (3) iş gününden az olmamak üzere uygun bir süre verilir. 79.2.2. İstekliler aşırı düşük olarak tespit edilen tekliflerini aşağıdaki yöntemleri kullanarak açıklayabilirler. 79.2.2.1. Üçüncü Kişilerden Alınan Fiyat Teklifleri: Teklifi oluşturan maliyet bileşenlerine ilişkin üçüncü kişilerden fiyat teklifi alınması durumunda, öncelikli olarak fiyat teklifini veren kişiyle tam tasdik sözleşmesi yapan veya beyannamelerini imzalamaya yetkili olan meslek mensubu tarafından ilgisine göre teklife konu mal veya hizmet için maliyet tespit tutanağı veya satış tutarı tespit tutanağı düzenlenecektir. Tutanaklar fiyat teklifinin dayanağı olarak düzenlenecek olup, aşırı düşük teklif açıklaması kapsamında sunulacaktır. Maliyet tespit tutanağı dayanak alınarak fiyat teklifi sunulabilmesi için, fiyat teklifinin mamul/mala ilişkin olması halinde mamul/malın birim fiyatının, tutanakta tespit edilen ağırlıklı ortalama birim maliyetin altında olmaması; fiyat teklifinin hizmete ilişkin olması halinde ise bu hizmetin birim fiyatının, tutanakta tespit edilen toplam birim maliyetin altında olmaması, fiyat teklifi üzerine meslek mensubu tarafından “Bu fiyat teklifindeki birim fiyatın, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre tarafımca düzenlenerek onaylanan (.../.../...) tarih ve (…) sayılı maliyet tespit tutanağındaki ortalama/toplam birim maliyet tutarının altında olmadığını beyan ederim.” ibaresinin yazılarak imzalanması ve iletişim bilgileri de belirtilmek suretiyle kaşelenmesi/mühürlenmesi gerekmektedir. Satış tutarı tespit tutanağı dayanak alınarak fiyat teklifi sunulabilmesi için teklif edilen birim fiyatın, ilgili tutanakta tespit edilen ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin altında olmaması, fiyat teklifi üzerine meslek mensubu tarafından “Bu fiyat teklifindeki birim fiyatın, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre tarafımca düzenlenerek onaylanan (.../.../...) tarih ve (…) sayılı satış tutarı tespit tutanağındaki ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin altında olmadığını beyan ederim.” ibaresinin yazılarak imzalanması ve iletişim bilgileri de belirtilmek suretiyle kaşelenmesi/mühürlenmesi gerekmektedir. Üçüncü kişilerden alınan fiyat tekliflerinin teklife konu alanda faaliyet gösterenlerden alınması gerekmekte olup, bu belgelerin ihale tarihinden önce düzenlenmiş olması zorunlu değildir. Kaşeleme işlemi 8.4 üncü maddede belirtilen özel kaşe kullanılmak suretiyle yapılabileceği gibi, bu kaşe dışında meslek mensubuna ilişkin bilgileri içeren kaşe kullanılmak suretiyle de yapılabilir. 79.2.2.2.Merkezi Kamu Kurum ve Kuruluşları Tarafından Ülke Çapında Sunulan Mal ve Hizmetlere İlişkin Fiyatlar: Teklifi oluşturan maliyet bileşenlerine ilişkin merkezi kamu kurum ve kuruluşları tarafından ülke çapında sunulan mal ve hizmetlere ilişkin fiyat tarifeleri veya istekliye verilmiş fiyat teklifleri açıklama yöntemi olarak kullanılabilir. Bu yöntemle yapılmış açıklamanın geçerli olabilmesi için kullanılan fiyatların ilan/davet ile ihale tarihi arasında (ihale tarihi hariç) geçerli olması zorunludur. 79.2.2.3.Kamu Kurum ve Kuruluşları Tarafından İlan Edilen Fiyatlar: Teklifi oluşturan maliyet bileşenlerine ilişkin kamu kurum ve kuruluşları tarafından ilan edilmiş fiyat tarifeleri açıklama yöntemi olarak kullanılabilir. Bu usulle yapılmış açıklamanın geçerli olabilmesi için ilan edilen fiyatların ihalenin ilan/davet ile ihale tarihi arasında (ihale tarihi hariç) geçerli olması zorunludur. 79.2.2.4.Ticaret Borsası Fiyatları: Teklifi oluşturan maliyet bileşenlerine ilişkin 18/5/2004 tarihli ve 5174 sayılı Türkiye Odalar ve Borsalar Birliği ile Odalar ve Borsalar Kanununun 51 inci maddesinin (c) bendi uyarınca borsa idaresi tarafından düzenlenen ve ilgili malın ihale tarihinden önceki son 12 ayın herhangi bir işlem gününde gerçekleşen ortalama fiyatını gösteren belge ile açıklama yapılabilir. 79.2.2.5. Toptancı Hal Fiyatları: Teklifi oluşturan maliyet bileşenlerine ilişkin 11/3/2010 tarihli ve 5957 sayılı Sebze ve Meyveler ile Yeterli Arz ve Talep Derinliği Bulunan Diğer Malların Ticaretinin Düzenlenmesi Hakkında Kanun uyarınca faaliyet gösteren toptancı hali idaresi tarafından düzenlenen ve ilgili malın ihale tarihinden önceki son 12 ayın herhangi bir işlem gününe ait ortalama fiyatını gösteren belge ile açıklama yapılabilir. … 79.2.2.7.İsteklinin Kendi Ürettiği, Aldığı veya Sattığı Mallara İlişkin Fiyatlar: Teklifi oluşturan maliyet bileşenlerine ilişkin olarak isteklinin kendi ürettiği, aldığı veya sattığı mallara ait fiyatların kullanılması durumunda, istekliyle tam tasdik sözleşmesi yapan veya beyannamelerini imzalamaya yetkili olan meslek mensubu tarafından ilgisine göre aşırı düşük teklif açıklamasına konu mal için düzenlenen maliyet/satış tutarı tespit tutanağı ile açıklama yapılabilir. Maliyetler dayanak alınarak yapılan açıklamanın geçerli olabilmesi için teklif edilen birim fiyatın, ilgili tutanakta tespit edilen ağırlıklı ortalama birim maliyetin altında olmaması ve isteklinin ilan/davet tarihinin içinde bulunduğu aydan önceki üç ay veya bundan önceki üç ay içinde ihale konusu işte kullanılmasını öngördüğü mal miktarının en az yarısı kadar alım yapmış olması gerekir. Satışlar dayanak alınarak yapılan açıklamanın geçerli olabilmesi için teklif edilen birim fiyatın, ilgili tutanakta tespit edilen ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin altında olmaması, malın ticaretinin isteklinin faaliyet alanında olması ve isteklinin ilan/davet tarihinin içinde bulunduğu aydan önceki üç ay veya bundan önceki üç ay içinde ihale konusu işte kullanılmasını öngördüğü mal miktarının en az 1/20’si kadar satış yapmış olması gerekir. İsteklinin ilan/davet tarihinin içinde bulunduğu aydan önceki üç ay veya bundan önceki üç ay içinde 4734 sayılı Kanun kapsamındaki idarelere açıklama konusu mala ilişkin satış yapmış ve satılan malın idarece kabul edilmiş olması durumunda, maliyet/satış tutarı tespit tutanağı sunulmasına gerek bulunmayıp sadece söz konusu satışa ilişkin fatura örnekleri veya bu örneklerin noter, YMM, SMMM ya da vergi dairesince onaylı suretleri ile de belgelendirme yapılabilir. Kaşeleme işlemi 8.4’üncü maddede belirtilen özel kaşe kullanılmak suretiyle yapılabileceği gibi, bu kaşe dışında meslek mensubuna ilişkin bilgileri içeren kaşe kullanılmak suretiyle de yapılabilir. … 79.2.3. Meslek mensubu; üçüncü kişilerden alınan fiyat teklifi üzerindeki beyanın ve emsal bedel beyanı ile tutanaklardaki bilgilerin doğruluğundan sorumludur. Meslek mensubu ibaresinden Yeminli Mali Müşavirler veya Serbest Muhasebeci Mali Müşavirler anlaşılır. 79.2.4. Tutanakların ilan/davet tarihinin içinde bulunduğu aydan önceki üç ay veya bundan önceki üç ay içindeki bilgiler esas alınarak düzenlenmesi zorunludur. Örneğin; ilan tarihi 10.03.2024 olan ve açık ihale usulü ile yapılan bir ihalede ilan tarihinin içinde bulunduğu aydan önceki üç ay olan “01.12.2023-29.02.2024” veya bundan önceki üç ay olan “01.09.2023-30.11.2023” aralığına ilişkin tutanaklar sunulur. … 79.2.6.Malzemeli yemek hizmet alımı ihalelerinde aşırı düşük tekliflerin değerlendirilmesinde kullanılmak üzere teknik şartnamede asgari iki haftalık örnek menü düzenlemesi yapılır ve bu menüde yer alan yemeklerin içerikleri ile çiğ girdi miktarları belirtilir. Bu ihalelerde; teklifi aşırı düşük bulunan istekli öncelikle “ana girdi”, “işçilik” ve “yardımcı gider” oranlarının belirtildiği Malzemeli Yemek Sunumu Hesap Cetvelini hazırlayarak açıklaması kapsamında sunar. Açıklamanın geçerli kabul edilebilmesi için “(Ana Girdi Maliyeti+İşçilik Maliyeti)/Toplam Teklif Tutarı” oranının 0,80’den az ve 0,95’den çok olmaması gerekir. Oran belirtmeyen veya belirttiği oran 0,80’den az veya 0,95’den çok olan isteklilerin teklifleri reddedilir. Bu maddede yer alan ana girdi ibaresi kapsamında, kırmızı et; beyaz et; balık; işlenmiş et ürünleri (sucuk, salam, sosis, kavurma gibi); kuru gıdalar (pirinç, bulgur, nohut, mercimek, kuru fasulye gibi); sebze; meyve; toz şeker, süt; yoğurt, ayran; yağ ürünleri (ayçiçek yağı, zeytinyağı, tereyağı) kahvaltı malzemeleri (peynir, zeytin, yumurta, reçel, bal gibi); pet su, ekmek açıklama yapılacak unsurlar olarak dikkate alınır. İdarenin ihale dokümanında bu girdilerin dışında ana girdi niteliğinde malzeme içeren yemek öğünü düzenlemesi durumunda aşırı düşük teklif açıklama yazısında açıklama istenecek unsurlar arasında bu malzemelerin de belirtilmesi zorunludur. Bu çerçevede, isteklinin beyan ettiği orana uygun teklif sunması durumunda, yemek pişirilmesi için gerekli enerji giderleri (doğalgaz, LPG gibi), temizlik malzemeleri, su, sigorta giderleri, ilaçlama ve hijyen sağlama giderleri, bakım onarım, amortisman, nakliye, sözleşme giderleri ve genel giderler, portör muayenesi ve tali çiğ girdiler (tuz, baharat, tatlandırıcı vb.) gibi unsurlar “yardımcı girdiler” başlığında değerlendirilir ve bu unsurlar için açıklama sunulması gerekmez. Örneğin; 1.000 öğün yemek alımı için çıkılan bir ihalede, birim fiyat olarak 5 TL teklif veren bir isteklinin, 5.000 TL olan toplam teklif bedelinin aşırı düşük olarak değerlendirilmesi ve istekli tarafından sunulan Malzemeli Yemek Sunumu Hesap Cetvelinde “(Ana Girdi Maliyeti+İşçilik Maliyeti)/Toplam Teklif Tutarı” oranının 0,90 olarak belirtilmesi halinde, teklifin 4.500 TL’sinin ana çiğ girdi ile işçilik toplamını içerdiği kabul edilir ve isteklinin sadece bu kısma ilişkin açıklama yapması gerekir. Teklifin 500 TL’lik kısmının ise yardımcı giderlere ilişkin olduğu kabul edildiğinden, bu kısma ilişkin açıklama yapılması gerekmemektedir. Malzemeli yemek alımı ihalelerinde, kırmızı et; beyaz et; balık; kuru gıdalar (pirinç, bulgur, nohut, mercimek, kuru fasulye gibi); sebze; meyve maliyetlerinin tevsiki amacıyla üçüncü kişilerden alınan fiyat teklifleri kullanılamaz. Ancak 79.2.2 nci maddede yer alan diğer yöntemlerden herhangi biri ile açıklama yapılmasının fiilen mümkün olmadığının anlaşıldığı durumlarda, üçüncü kişilerden alınan fiyat teklifleri ile açıklama yapılabilir. Malzemeli yemek alımı ihalelerinde sadece iki haftalık örnek menüdeki ana girdiler ve işçilik giderleri dikkate alınarak açıklama yapılmalıdır. İsteklilerin örnek menüdeki girdiler ve işçilik gideri kullanılarak teklif ettikleri birim fiyatı açıklamaları gerekmekte olup toplam miktar ve tutar açıklaması yapılmayacaktır. Örneğin normal kahvaltı, diyet kahvaltı, ara öğün, normal yemek ve diyet yemek gibi birim fiyatları içeren bir ihalede, isteklilerin teklif ettikleri birim fiyatı; örnek menüyü ve bu menünün üretimi için gerekli işçilik tutarını kullanarak tevsik etmeleri durumunda açıklama uygun kabul edilecektir. … 79.3. İdarelerin aşırı düşük teklif tespit ve değerlendirilmesine ilişkin aşağıdaki düzenlemeleri de dikkate almaları gerekmektedir. 79.3.1. Teklifi aşırı düşük olarak tespit edildikten sonra yukarıdaki yöntemlere göre usulüne uygun açıklama yapan isteklilerin teklifleri geçerli kabul edilir. Hayatın olağan akışına veya ticari gereklere aykırılık gibi nedenlerle teklifler reddedilemez. 79.3.2. 79.2.2 nci maddede yer alan yöntemlerden herhangi biri ile açıklama yapılmasının fiilen mümkün olmadığının anlaşıldığı durumlarda, istekli tarafından gerekçesi belirtilmek suretiyle, ilgili mevzuatına göre ihale tarihinden önceki son 12 ay içinde düzenlenen açıklamaya elverişli diğer bilgi ve belgeler kullanılarak da açıklama yapılabilir. … 79.3.5. Personel çalıştırılmasına dayalı olmayan hizmet alımlarına ilişkin yapılan aşırı düşük teklif açıklamasında, sözleşme giderleri ve genel giderlerin % 4 oranında hesaplanması söz konusu olmayacak, ancak sözleşme ve genel giderler içerisinde yer alan açıklamanın yapıldığı tarihte geçerli olan oran ve tutarlar üzerinden hesaplanan ihale kararı damga vergisi ve sözleşme damga vergisi ile Kanunun 53 üncü maddesinin (j) bendinin 1 numaralı alt bendinde belirtilen tutarı aşan sözleşmelerde sözleşme bedelinin onbinde beşi oranındaki Kurum payı ilgili mevzuatına göre hesaplanmak suretiyle açıklama yapılacaktır. …” açıklaması yer almaktadır. İdari Şartname’nin “Teklif fiyata dâhil olan giderler” başlıklı 25’inci maddesinde “25.1. Sözleşmenin uygulanması sırasında, ilgili mevzuat gereğince ödenecek ulaşım, sigorta, vergi, resim ve harç giderleri teklif fiyatına dâhildir. 25.2. 25.1 inci maddede yer alan gider kalemlerinde artış olması ya da benzeri yeni gider kalemlerinin oluşması hallerinde, teklif edilen fiyatın bu tür artış ya da farkları karşılayacak payı içerdiği kabul edilir. Yüklenici, bu artış ve farkları ileri sürerek herhangi bir hak talebinde bulunamaz. 25.3. Teklif fiyata dâhil olan diğer giderler aşağıda belirtilmiştir: 25.3.1. … 3.Kısım Yenice Engelsiz Yaşam Bakım ve Rehab. Merkezi Müdürlüğü için Gıda Malzeme Özellikleri ve Gıda Rasyonundaki gramajlara göre oluşturulacak yemek maliyetleri üzerinden, Sabah kahvaltısı 30.660 öğün, Öğle yemeği 40.880 öğün, Akşam yemeği 30.660 öğün, Ara Kahvaltısı 54.020 öğün, Özel gün menüsü 888 öğün, TOPLAM 157.108 öğün yemek teklif fiyata dahildir. İşçilik ücreti, yemek, yol, giyecek, fazla çalışma, ulusal bayram ve genel tatil günlerinde Ulusal Bayram ve Genel Tatil Günleri 1 kişi Aşçı için Brüt asgari ücretin %30 fazlası) 15,5 gün Ulusal Bayram ve Genel Tatil Günleri 1 kişi Aşçı Yardımcısı Brüt asgari ücretin %10 fazlası) 15.5 gün Ulusal Bayram ve Genel Tatil Günleri 3 kişi Servis ve Bulaşık Personeli Brüt asgari ücret) 46,5 gün Hizmetin sunulması işiyle ilgili olarak aylık 26 (yirmialtı) gün üzerinden fiilen çalışan personelin tüm mesaisini kuruluşta geçirdiği hallerde, hizmetin sunulmasıyla görevli; 1 aşçı, 1 aşçı yardımcısı, 3 servis ve bulaşık personelinin işçilik giderleri (işçi ücreti, sigorta prim giderleri, yemek, giyim ve ulusal bayram resmi tatil günleri) teklif fiyata dâhildir. Hizmet alımı yoluyla çalışacak 5(beş) personele aylık 26 gün üzerinden bir gün için brüt 69,79-TL (Altmış dokuz TL yetmiş dokuz Kuruş) nakdi yol ücreti ödenecek olup, ücret bordrosunda gösterilecektir. 3.kısım Kuruluş mutfaklarında çalışacak personele aşağıda cinsi ve miktarı yazılı olan giyecek ayni olarak verilecektir. - Aşçı forması (Alpaka kumaş) – 2 adet - Aşçı yardımcısı forması (Alpaka kumaş) – 2 adet (1 adet yazlık/ 1 adet kışlık) - Servis ve Bulaşık Personeli Forması (Alpaka kumaş) – 2 adet (1 adet yazlık/ 1 adet kışlık) - Terlik (Yüksek nefes alabilirlik özellikli, deri, dış burun koruma, ter emici ve aşınmaya karşı dayanıklı) - 2 adet - Servis ve Bulaşık Personeli Çizme – 1 çift” düzenlemesi yer almaktadır. (Ek:4, sf.) “Gıda Malzemeleri Özellikleri” başlıklı dokümanda “… PAKET ÜÇGEN PEYNİR … 2. Tam yağlı olacak ve yağ oranı üzerinde belirtilmelidir. … SÜT (10 lt) – PAKET SÜT (1 lt ve 200ml) … 3. Pastörize ve UHT sütler 1. sınıf tam yağlı olmalıdır. … SALAM (%100 DANA ETLİ) … SOSİS … 9. Sosis %100 dana etinden yapılmış olmalıdır. … SUCUK … 2. %100 dana etinden, yağ oranı en fazla % 40 olacaktır. … MANTI … 2. Mantı içerisinde %100 dana eti olacaktır. Soya ve soya bazlı ürünler bulunmayacaktır. … PASTIRMA … 5. %100 dana eti olmalıdır. Pastırmalar antrikot, kuşgömü (bonfile) veya sırt olmalıdır. … BAKLAVA … 8. Baklava Cevizli olacaktır. … PİRİNÇ (BALDO PİLAVLIK / BASMATİ) … BALIK (TAZE BALIK-DONDURULMUŞ BALIK) 22. Pangasius balığı fileto, taze veya dondurulmuş olarak teslim edilmelidir. … YUMURTA (TAVUK) … 5. Yumurtalar en az 63 gr – 72 gr ağırlığında olmalıdır. …” düzenlemesi yer almaktadır. İhalenin üçüncü kısmında ekonomik açıdan en avantajlı birinci teklif sahibi olarak belirlenen Taşhan Yem. Tem. Hiz. Oto. İnş. Nak. Tur. Gıda San. Tic. Ltd. Şti. tarafından sunulan aşırı düşük teklif açıklamalar incelendiğinde; Kamu İhale Genel Tebliği’nin 79.2.2.4’üncü maddesi uyarınca borsa bültenleri, 79.2.2.7’inci maddesi uyarınca maliyet/satış tutarı tespit tutanağı ve Gümrük ve Ticaret Bakanlığı Hal Kayıt Sistemi üzerinden elde edilen fiyatlar kullanılarak açıklama yapıldığı, Kamu İhale Genel Tebliği’nin 79.2.2’nci maddesinde yer alan açıklama yöntemleri haricinde diğer yöntemler ile açıklama yapılan herhangi bir girdi bulunmadığı, bu kapsamda; Sunulan Malzemeli Yemek Sunumu Hesap Cetveli’nin mevzuata uygun olarak düzenlendiği, söz konusu Hesap Cetvelinde yer alan ana girdi maliyeti ile işçilik maliyeti toplamının, toplam teklif tutarına oranının 0,83144729 olduğu (0,80-0,95 aralığında olduğu) ana girdilere ilişkin ortalama birim fiyatların hangi yöntem ile tevsik edildiğine ilişkin bilgilerin sayfa numarası belirtilerek gösterildiği, Borsa bültenleri dayanak alınarak yapılan açıklamalar ile Gümrük ve Ticaret Bakanlığı Hal Kayıt Sistemi üzerinden elde edilen fiyatlar (30.06.2025 tarihli) için ihale tarihinden (31.10.2025) önceki son 12 ayın herhangi bir işlem gününde gerçekleşen ortalama fiyatını gösteren belgeler kullanılarak açıklama yapıldığı, Sunulan maliyet/satış tutarı tespit tutanağında, satışlar esas alınarak açıklama yapıldığı, tutanakta fatura bilgileri tablosunun bulunduğu, ilgili tabloda fatura sıra no, fatura tarihi, seri ve no, alıcının ticaret unvanı, faturaya konu malın nevi, miktar, birim, birim fiyat ve fatura tutarı bilgilerinin eksiksiz doldurulduğu, ilan tarihinin 01.10.2025 olduğu ve tutanağa esas sürenin 01.07.2025-30.09.2025 tarihleri arasındaki veriler dikkate alınarak hazırlandığı, satımı yapılan mal miktarlarının, ihale konusu işte kullanılması öngörülen mal miktarının en az 1/20’sini karşıladığı, tutanakta ortalama fiyatlar ile tutanak tarih ve sayı bilgisinin bulunduğu, tutanağın her sayfasının ilgili meslek mensubu tarafından imzalanıp kaşelendiği, tutanak ekinde meslek mensubuna ait faaliyet belgesinin sunulduğu, fatura bilgileri tablosunda yer alan fatura tarihlerinin tutanağa esas tarih aralığında bulunduğu, aşırı düşük teklif açıklaması tarihinden sonra kesilen herhangi bir fatura bulunmadığı, İstekli tarafından yapılan açıklamalarda hesaplama hatası bulunmadığı, İlgili mevzuat uyarınca, başvuru konusu ihale açısından sözleşme damga vergisi, sözleşme karar pulu ücreti ve Kamu İhale Kurumu payı olmak üzere isteklilerin teklif fiyatının % 1,567’sine tekabül eden tutarda sözleşme giderlerinin hesaplanması gerektiği, anılan istekli tarafından birim fiyat teklif cetvelinin işçilik giderlerine ilişkin satırlarındaki hesaplamaların İdari Şartname’nin yukarıda aktarılan 25’inci maddesindeki düzenlemeler dikkate alınarak yapıldığı, işçilik için belirlenen birim fiyatların sözleşme ve genel giderleri içeren birim fiyatlar olduğu ve brüt asgari işçilik maliyeti dikkate alınarak, dokümanda işçilik ücretlerine ilişkin yüzde fazlaları dahilinde açıklama yapıldığı, İki haftalık örnek menüde yer alan ana girdilere ilişkin olarak, gıda malzemeleri özellikleri başlıklı dokümanda ürüne ilişkin nitelik belirlemesi yapılan (örn: “sosis (100 dana)”, mısırın “taze mısır”, baklava ürününün “cevizli ve tereyağlı”, “pirinç (baldo)” vb) ürünler için doküman düzenlemeleri gözetilerek açıklama yapıldığı anlaşılmıştır. Yapılan inceleme neticesinde, başvuru sahibi tarafından iddiaya konu edilen ihalenin üçüncü kısmında ekonomik açıdan en avantajlı birinci teklif sahibi olarak belirlenen Taşhan Yem. Tem. Hiz. Oto. İnş. Nak. Tur. Gıda San. Tic. Ltd. Şti. tarafından sunulan aşırı düşük teklif açıklamaların mevzuata uygun olduğu anlaşıldığından başvuru sahibinin iddialarının yerinde olmadığı sonucuna varılmıştır. Öte yandan, 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun 53’üncü maddesinin (j) fıkrasının dördüncü paragrafında “ İtirazen şikâyet başvuru bedelinin, itirazen şikâyet başvuru dilekçesinde yer verilen iddialar dikkate alınarak belirlenecek haklılık oranına karşılık gelen kısmının Kurul kararı ile başvuru sahibine iadesine karar verilir. Ancak Kurum tarafından 54 üncü maddenin onbirinci fıkrasının (c) bendi uyarınca başvurunun reddine veya eşit muamele ilkesi yönünden yapılan inceleme sonucunda 54 üncü maddenin onbirinci fıkrasının (a) ve (b) bentleri uyarınca ihalenin iptaline veya düzeltici işlem belirlenmesine karar verilmesi halinde başvuru bedeli iade edilmez… ” hükmü yer almaktadır. İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Tebliğ’in “İtirazen şikâyet başvurularında aranılacak şekil unsurları” başlıklı 11’inci maddesinin altıncı fıkrasında “…Kısmi teklife açık ihalelerde ise tekliflerin verilmesi ile bu aşamadan sonraki işlemlere ilişkin başvurularda, başvuru bedeli toplam yaklaşık maliyet üzerinden yatırılır. Başvuruya konu kısmın yaklaşık maliyetine göre fazla yatırıldığı tespit edilen tutar Kurum tarafından başvuru sahibine iade edilir.” açıklaması yer almaktadır. Yapılan incelemede ihalenin itirazen şikâyete konu 3’üncü kısmının yaklaşık maliyeti dikkate alındığında 4734 sayılı Kanun’un 53’üncü maddesi uyarınca ödenmesi gereken itirazen şikâyet başvuru bedelinin 101.344,00 TL olduğu, başvuru sahibi tarafından toplam yaklaşık maliyet üzerinden 152.021,00 TL’nin Kurum hesaplarına yatırıldığı, bu nedenle fazla ödendiği tespit edilen 50.677,00 TL’nin yazılı talebi halinde başvuru sahibine iadesinin gerektiği anlaşılmıştır. B) İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Yönetmelik’in 18’inci maddesinin ikinci fıkrası yönünden yapılan inceleme sonucunda tespit edilen aykırılıklar ve buna ilişkin inceleme ve hukuki değerlendirme aşağıda yapılmıştır. Geçerli teklif sahibi Yeşil Akhisar Yem. İşl. Gıda Mad. Tem. İşl. ve Tem. Mad. San. ve Tic. Ltd. Şti. tarafından sunulan aşırı düşük teklif açıklamalar incelendiğinde; Kamu İhale Genel Tebliği’nin 79.2.2.4’üncü maddesi uyarınca borsa bültenleri ve 79.2.2.7’inci maddesi uyarınca maliyet/satış tutarı tespit tutanağı üzerinden elde edilen fiyatlar kullanılarak açıklama yapıldığı, sunulan maliyet/satış tutarı tespit tutanağında, satışlar esas alınarak açıklama yapıldığı, tutanakta fatura bilgileri tablosunun bulunduğu, ilgili tabloda fatura sıra no, fatura tarihi, seri ve no, alıcının ticaret unvanı, faturaya konu malın nevi, miktar, birim, birim fiyat ve fatura tutarı bilgilerinin eksiksiz doldurulduğu, tutanağa esas sürenin 01.07.2025-30.09.2025 tarihleri olarak belirtildiği ancak tutanakta yer alan fatura bilgileri tablosunda yer alan 35 sıra nolu “kırmızı mercimek” ana girdisi için fatura tarihinin “zxo” şeklinde belirtildiği, bahse konu ifadenin faturanın tarihi bakımından belirsizlik içerdiği, bu haliyle fatura tarihinin tutanağa esas tarih aralığından olup olmadığı yönünde tevsik işleminin sağlanamadığı anlaşıldığından açıklamanın bu yönüyle uygun olmadığı sonucuna varılmıştır. Geçerli teklif sahibi Dns Sos. Hiz. Ltd. Şti. tarafından sunulan aşırı düşük teklif açıklamalar incelendiğinde; Kamu İhale Genel Tebliği’nin 79.2.2.4’üncü maddesi uyarınca borsa bültenlerinde yer alan fiyatlar kullanılarak açıklama yapıldığı, iki haftalık örnek menüde yer alan ana girdilere ilişkin olarak, gıda malzemeleri özellikleri başlıklı dokümanda ürüne ilişkin nitelik belirlemesi yapılan (örn: “sosis (100 dana)”, “portakal (Washington)”, “sucuk (100 dana) vb ana girdileri için niteliği dikkate alınarak açıklama yapılmadığı, açıklamaların salt “portakal”, “sucuk”, “sosis” vb üzerinden doküman düzenlemeleri gözetilerek açıklama yapılmadığı anlaşıldığından açıklamanın bu yönüyle uygun olmadığı anlaşılmıştır. Sonuç olarak, yukarıda mevzuata aykırılıkları belirtilen işlemlerin düzeltici işlemle giderilebilecek nitelikte işlemler olduğu tespit edildiğinden, ihalenin üçüncü kısmında geçerli teklif sahibi oldukları tespit edilen Yeşil Akhisar Yem. İşl. Gıda Mad. Tem. İşl. ve Tem. Mad. San. ve Tic. Ltd. Şti. ve Dns Sos. Hiz. Ltd. Şti.nin teklifinin değerlendirme dışı bırakılması ve bu aşamadan sonraki işlemlerin mevzuata uygun olarak yeniden gerçekleştirilmesi gerekmektedir. Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanun'un 65'inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen otuz gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere, 1- Anılan Kanun'un 54'üncü maddesinin onbirinci fıkrasının (b) bendi gereğince düzeltici işlem belirlenmesine, 2- Fazla ödenen başvuru bedelinin başvuru sahibinin yazılı talebi halinde iadesine, Oybirliği ile karar verildi.