2025/103579 İhale Kayıt Numaralı "ŞARKÖY İLÇESİ KAPALI PAZAR YERİ VE ÇEVRE DÜZENLENMESİ İŞİ" İhalesi
Toplantıya Katılan Üyeler BAŞVURU SAHİBİ: Egeteknik İnşaat Taahhüt Tic. San. Ltd. Şti. - Hazaroğlu Yapı Dekorasyon İnş. San. ve Tic. Ltd. Şti. İş Ortaklığı İHALEYİ YAPAN İDARE: Şarköy Belediye Başkanlığı Fen İşleri Müdürlüğü, BAŞVURUYA KONU İHALE: 2025/103579 İhale Kayıt Numaralı “ Şarköy İlçesi Kapalı Pazar Yeri ve Çevre Düzenlenmesi ” İhalesi KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME: Şarköy Belediye Başkanlığı Fen İşleri Müdürlüğü tarafından 17.02.2025 tarihinde açık ihale usulü ile gerçekleştirilen “ Şarköy İlçesi Kapalı Pazar Yeri ve Çevre Düzenlenmesi ” ihalesine ilişkin olarak başvuru sahibince 12.03.2025 tarih ve 180172 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan dilekçe ile başvuruda bulunulmuştur. Başvuruya ilişkin olarak 2025/583 sayılı dosya kapsamında yapılan inceleme neticesinde ön inceleme raporu tanzim edilmiştir. KARAR: Ön inceleme raporu ve ekleri incelendi. Başvuru dilekçesinde özetle; Sözleşme Tasarısı’nın 11.2’nci maddesinde yer alan “İhale konusu işin bitirilip İdaremiz adına fatura kesildiği dönemlerde, idaremiz bütçesinin mali açıdan ödeme yapmaya müsait olmaması durumunda: ihale konusu işin yapımı karşılığı düzenlenen faturalar, Geçici Kabul tarihinden başlamak üzere en geç 12 (oniki) ay sonunda yüklenici firmaya ödenecektir.” düzenlemesinin sözleşmenin yürütülmesi aşamasında kendileri açısından telafisi güç sonuçlar doğuracağı, İlgili mevzuat hükümlerinden hakediş raporlarının, yüklenici veya vekili tarafından imzalanıp idareye verildiği tarihten başlamak üzere en geç otuz gün içinde onaylandıktan sonra otuz gün içinde tahakkuka bağlanacağı, bu tarihten başlamak üzere sözleşmesinde farklı bir süre belirtilmemiş ise on beş gün içinde de ödeme yapılacağı, ilgili Tip Sözleşme’nin 13 numaralı dipnotunda da, idare tarafından ödeme süresi için on beş günden farklı bir süre belirlenmesinin öngörülmesi halinde, Sözleşme Tasarısı’nın 11.2’nci maddesinde “on beş” ifadesi yerine, öngörülen sürenin yazılması gerektiğinin anlaşıldığı, dolayısıyla anılan düzenlemenin mevzuata aykırı olduğu, Öte yandan ihaleye teklif verilmeden önce ilgili düzenlemenin kendilerince fark edilemediği, akıl ve basiret sahibi bir kimsenin bu şekilde teklif vermeyeceği, zira kamu ihalelerine teklif veren hiçbir yapım müteahhidinin hakedişlerini geçici kabul tarihinden başlamak üzere en geç 12 (oniki) ay içerisinde alacağını bilerek ihaleye teklif vermeyeceği, kendilerinin hakedişleri süresinde alamamaları halinde aşırı bir yüke katlanmak zorunda kalacağı, bu durumun ise mali açıdan zor duruma düşmelerine ve buna paralel olarak sözleşmeye konu edimin ifasının imkânsız hale gelmesine neden olacağı, dolayısıyla sundukları teklifin hatadan ileri geldiğinin kabul edilmesi gerektiği, Şikâyete konu düzenlemede yer alan “İhale konusu işin bitirilip İdaremiz adına fatura kesildiği dönemlerde, idaremiz bütçesinin mali açıdan ödeme yapmaya müsait olmaması durumunda” ifadesinden ihale konusu işin yapımı karşılığı düzenlenen faturaların, geçici kabul tarihinden başlamak üzere en geç 12 (oniki) ay sonunda yüklenici firmaya ödeneceği düzenlemesinin ihtimale dayalı olduğu, idare bütçesinin mali açıdan ödeme yapmaya uygun olduğu durumda hakedişlerin süresinde ödeneceği şeklinde bir yaklaşım sergilenmesi mümkün gözükmekte ise de ihaleyi yapan idare ile hali hazırda iş yapan birçok yüklenicinin geçici kabul işlemleri tamamlanmasına rağmen ödenek yetersizliği nedeniyle hakedişlerinin ödenmediği, kaldı ki ihtimale dayalı bir duruma göre hareket edilmesinin yükleniciler açısından öngörülebilir olmadığı, ilgili düzenlemenin bu açıdan belirsizlik içerdiği, Ödemenin geçici kabulden sonra 12 (oniki) aylık bir süreye bağlanmasının kendilerinden kaynaklanmayan nedenlerle işin süresinin uzaması durumunda belki yıllarca hakediş alamayacakları anlamına geldiği, işin süresinin uzadığı durumlarda geçici kabul sonrasına kadar herhangi bir hakediş alınmadan işin yapılmasının mümkün olamayacağı, 4735 sayılı Kamu İhale Sözleşmeleri Kanunu’nun 4’üncü maddesinde yer alan hüküm gereği tarafların eşit hak ve yükümlülüklere sahip bulunduğu, ayrıca idarenin özel hukuk sözleşmesi olarak değerlendirilen yapım işleri ihalelerine ilişkin sözleşmelerin eser (istisna) sözleşmesi olduğu hususunda tereddüt bulunmadığı, anılan sözleşmelerde idarenin asıl borcunun kararlaştırılan ücretin yükleniciye ödenmesi, buna karşılık yüklenicinin borcunun ise eser meydana getirme olduğu, bu durumda hakediş ödemelerinin yapılmadan işe devam edilmesinin beklenilmesinin mevzuata aykırı olduğu, sonuç olarak Sözleşme Tasarısı’nın 11.2’nci maddesinde yer alan düzenlemenin mevzuata aykırı olduğu, ihalenin her iki taraf içinde telafisi güç sonuçlar doğurduğu, ihaleye konu edimin ifasının imkânsız hale gelmemesi adına söz konusu ihalenin iptal edilmesi gerektiği iddialarına yer verilmiştir. 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun 54’üncü maddesinin birinci fıkrasında “ İhale sürecindeki hukuka aykırı işlem veya eylemler nedeniyle bir hak kaybına veya zarara uğradığını veya zarara uğramasının muhtemel olduğunu iddia eden aday veya istekli ile istekli olabilecekler, bu Kanunda belirtilen şekil ve usul kurallarına uygun olmak şartıyla şikâyet ve itirazen şikâyet başvurusunda bulunabilirler .” hükmü, Aynı Kanun’un “İdareye şikayet başvurusu” başlıklı 55’inci maddesinde “ Şikayet başvurusu, ihale sürecindeki işlem veya eylemlerin hukuka aykırılığı iddiasıyla bu işlem veya eylemlerin farkına varıldığı veya farkına varılmış olması gereken tarihi izleyen günden itibaren 21 inci maddenin (b) ve (c) bentlerine göre yapılan ihalelerde beş gün, diğer hallerde ise on gün içinde ve sözleşmenin imzalanmasından önce, ihaleyi yapan idareye yapılır. İlanda yer alan hususlara yönelik başvuruların süresi ilk ilan tarihinden, ön yeterlik veya ihale dokümanının ilana yansımayan diğer hükümlerine yönelik başvuruların süresi ise dokümanın satın alındığı tarihte başlar. İlan, ön yeterlik veya ihale dokümanına ilişkin şikayetler birinci fıkradaki süreleri aşmamak üzere en geç ihale veya son başvuru tarihinden üç iş günü öncesine kadar yapılabilir. Bu yöndeki başvuruların idarelerce ihale veya son başvuru tarihinden önce sonuçlandırılması esastır… ” hükmü yer almaktadır. İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Yönetmelik’in “Başvuru Süreleri” başlıklı 6’ncı maddesinde “( 1) İdareye şikayet süresi; ihale sürecindeki şikayete konu işlem veya eylemlerin farkına varıldığı veya farkına varılmış olması gerektiği tarihi izleyen günden itibaren Kanunun 21 inci maddesinin birinci fıkrasının (b) ve (c) bentlerine göre yapılan ihalelere yönelik başvurularda beş gün, diğer hallerde on gündür. (2) Ancak, ilan ile ön yeterlik veya ihale dokümanına yönelik şikayetler, birinci fıkradaki süreleri aşmamak kaydıyla başvuru veya teklif sunulmadan önce en geç ihale veya son başvuru tarihinden üç iş günü öncesine kadar yapılabilir.” hükmüne, Anılan Yönetmelik’in “Sürelerle ilgili genel esaslar” başlıklı 7’nci maddesinde “ ( 1) Süreler; a) İlana yönelik başvurularda ilk ilan tarihini, b) Ön yeterlik veya ihale dokümanının ilana yansımayan hükümleri için dokümanın EKAP üzerinden e-imza kullanılarak indirildiği tarihi, zeyilnameye yönelik başvurularda ise zeyilnamenin bildirildiği tarihi, … izleyen günden itibaren başlar.” hükmüne, Anılan Yönetmelik’in “Ön inceleme konuları ve ön inceleme üzerine yapılacak işlemler” başlıklı 16’ncı maddesinde “( 1) Başvurular öncelikle; … c) Başvurunun süresinde yapılıp yapılmadığı, … yönlerinden sırasıyla incelenir. … (4) Yapılan ön inceleme sonucunda, bir aykırılığın tespit edilmesi halinde bu hususa ilişkin ön inceleme raporu düzenlenir.” hükmüne, Aynı Yönetmelik’in “Ön inceleme konularına aykırılık üzerine alınacak kararlar” başlıklı 17’nci maddesinde ise “(1) 16’ncı maddenin birinci fıkrası bakımından bir aykırılığın tespiti üzerine Kurul tarafından başvurunun reddine karar verilir.” hükmüne yer verilmiştir. İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Tebliğ’in “Şikayet başvuru süresi” başlıklı 4’üncü maddesinin yedinci bendinde “Kanunun 55 inci maddesinde ilan, ön yeterlik veya ihale dokümanına ilişkin şikayetlerin anılan maddenin birinci fıkrasındaki süreleri aşmamak üzere en geç ihale veya son başvuru tarihinden üç iş günü öncesine kadar yapılabileceği düzenlenmiştir. Buna göre şikayetlerin en geç; a) İhale veya son başvuru tarihi Pazartesi günü olan ihalelerde, bir önceki Salı günü, b) İhale veya son başvuru tarihi Salı günü olan ihalelerde, bir önceki Çarşamba günü, c) İhale veya son başvuru tarihi Çarşamba günü olan ihalelerde, bir önceki Perşembe günü, ç) İhale veya son başvuru tarihi Perşembe günü olan ihalelerde, bir önceki Cuma günü, d) İhale veya son başvuru tarihi Cuma günü olan ihalelerde, bir önceki Pazartesi günü, mesai saati bitimine kadar yapılması gerekmektedir. Ancak ihale tarihinden önceki üç iş günü içerisinde ulusal bayram veya genel tatil günü bulunması halinde, sürenin hesabında bu günler dikkate alınarak iş günleri üzerinden hesabının yapılması gerekmektedir.” açıklaması yer almaktadır. Başvuru sahibinin iddialarının ihale dokümanına yönelik olduğu tespit edilmiş olup, 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun yukarda belirtilen hükümleri gereği, söz konusu iddialara ilişkin olarak ihale tarihinden (17.02.2025) en geç üç iş günü öncesine (11.02.2025 tarihi mesai saati bitimine) kadar idareye şikâyet başvurusunda bulunulması gerekirken, bu süre geçtikten sonra 03.03.2025 tarihinde idareye şikâyet başvurusunda bulunulduğu, dolayısıyla idareye yapılan şikâyet başvurunun süresinde olmadığı anlaşılmıştır. Bu itibarla, 4734 sayılı Kanun’un 54’üncü maddesinin onbirinci fıkrasının (c) bendi gereğince başvurunun süre yönünden reddi gerekmektedir. Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanun’un 65’inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen otuz gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere, Başvurunun reddine, Oybirliği ile karar verildi.