Rekabet Kurumu Başkanlığından, REKABET KURULU KARARI Dosya Sayısı : 2008 -2-210 (Devralma ) Karar Sayısı : 08-73/1154-448 Karar Tarihi : 18.12.2008 A. TOPLANTIYA KATILAN ÜYELER Başkan : Prof. Dr. Nurettin KALDIRIMCI Üyeler :Tuncay SONGÖR, M. Sıraç ASLAN, Süreyya ÇAKIN, Mehmet Akif ERSİN, Dr. Mustafa ATEŞ, İsmail Hakkı KARAKELLE 10 B. RAPORTÖRLER : İbrahim AYDEMİR, A. Özlem UZUN, C. BİLDİRİMDE BULUNAN : - The Nielsen Company (US) LLC/ The Nielsen Company B. V. Temsilcisi: Av. Tolga KARATAŞ Lamart
Rekabet Kurumu Başkanlığından, REKABET KURULU KARARI Dosya Sayısı : 2008 -2-210 (Devralma ) Karar Sayısı : 08-73/1154-448 Karar Tarihi : 18.12.2008 A. TOPLANTIYA KATILAN ÜYELER Başkan : Prof. Dr. Nurettin KALDIRIMCI Üyeler :Tuncay SONGÖR, M. Sıraç ASLAN, Süreyya ÇAKIN, Mehmet Akif ERSİN, Dr. Mustafa ATEŞ, İsmail Hakkı KARAKELLE 10 B. RAPORTÖRLER : İbrahim AYDEMİR, A. Özlem UZUN, C. BİLDİRİMDE BULUNAN : - The Nielsen Company (US) LLC/ The Nielsen Company B. V. Temsilcisi: Av. Tolga KARATAŞ Lamartin Caddesi 10 Taksim 34437 - İstanbul D. TARAFLAR : - The Nielsen Company (US) LLC/ The Nielsen Company B.V. 770 Broadway New York, NY 10003 -9595, ABD 20 - WPP Group Plc. 27 Farm Sreet Londra W1J 5RJ, İNGİLTERE E. DOSYA KONUSU: The Nielsen Company (US) LLC/The Nielsen Company B.V. nin WPP Group Plc. ile %50 -50 ortaklık şeklinde kurmuş olduğu AGB Media Research deki WPP Group Plc. ye ait hisseleri devralması işlemine izin verilmesi talebi. F. DOSYA EVRELERİ: Kurum kayıtlarına 5.11.2008 tarih ve 7 208 sayı ile intikal eden ve eksiklikleri en son 25.11.2008 tarih ve 7 766 sayı ile tamamlanan bildirim üzerine, 4054 sayıl ı Rekabetin Korunması Hakkında Kanun ile 1997/1 sayılı Rekabet Kurulu ndan İzin Alınm ası Gereken Birleşme ve Devralmalar Hakkında Tebliğ in ilgili 30 hükümleri çerçevesinde hazırlanan 5.12.2008 tarih ve 2008 -2-210/Öİ-08-İA sayılı Ön İnceleme Raporu, 5.12.2008 tarih ve REK.0.06.00.00 -120/408 say ılı Başkanlık Önergesi ile 08 -73 sayılı Kurul top lantısında görüşülerek karara bağlanmıştır. G. RAPORTÖRLERİN GÖRÜŞÜ: İlgili Raporda, - The Nielsen Company (US) LLC/The Nielsen Company B.V. nin, AGB Nielse n Media Research hisselerinin % 50 sini devralması işleminin 1997/1 sayılı Tebliğ kapsamında izne ta bi bir işlem olduğu, - Söz konusu işlemin 4054 sayılı Kanun un 7. maddesi anlamında hakim durum yaratan veya mevcut bir hakim durumu güçlendiren ve böylece ilgili pazarda rekabetin önemli ölçüde azaltılması sonucunu doğuran bir nitelik taşımadığı, 40 - Bu ned enlerle, bildirim konusu devralma işlemine Kanun un 7. maddesi ve 1997/1 sayılı Tebliğ kaps amında izin verilmesi gerektiği ifade edilmiştir. 08-73/1154-448 2 H. İNCELEME VE DEĞERLENDİRME H.1. İlgili İşlem v e Taraflar H.1.1. İşlemin Niteliği Bildirim konusu işlem, Nielsen in WPP ile %50 -50 ortaklık şeklinde kurmuş olduğu AGB Nielsen Media Research (AGB NMR) deki WPP ye ait hisseleri devralması işlemine ilişkindir. İşlem, WPP nin 09.07.2008 tarihinde TNS hisselerinin tamamını 50 satın almak üzere ilan ettiği kamu ihalesine ili şkin olarak Avrupa Komisyonu nun 23.09.2008 tarihinde başka koşullarla birlikte öngörmüş olduğu, WPP nin AGB NMR daki hisselerini Nielsen e satması şartı üzerine gerçekleştirilmektedir. AGB NMR ın Türkiye de AGB Nielsen Media Research Piyas a Araştırma Hi zmetleri A.Ş. yi ( AGB Türkiye ) kontrol etmesi sebebiyle işlemin Türkiye de de etkisi olacaktır. H.1.2. Taraflar H.1.2.1. Devralan Taraf: The Nielsen Company (US) LLC/The Nielsen Company B.V. (Nielsen) Nielsen; ACNielsen aracılığıyla pazar konumları ve paza rlama enformasyonu alanında, Nielsen Media Research aracılığıyla medya enformasyonu alanında, Net Ratings ve 60 Buzz Metrics aracılığıyla çevrimiçi istihbarat sektöründe, Billboard, The Hollywood Reporter ve Adweek aracılığıyla ticaret fuarları ve ticari yayı nlar alanlarında faaliye t gösteren uluslar arası bir enformasyon ve medya şirketidir. Halka açık olmayan Nielsen in merkezi New York da bulunmaktadır. Şirket, 100 den fazla ülkede faaliyet göstermektedir. Nielsen, Türkiye de Nielsen Araştırma Hizmetleri Lt d. Şti. (Nielsen Türkiye) yi ve AGB Türkiye yi kontrol etmektedir. Bu şirketlerden sadece AGB Türkiye, televizyon izleyici ölçüm hizmetleri (TAM hizmetleri) pazarında faaliyet göstermektedir. AGB Türkiye, AGB NMR tarafından kontrol edilmektedir. AGB NMR ın kontrolünde Nielsen, WPP ile %50-50 ortaklığa sahiptir. 70 Eski ismi VNU N.V. olan The Nielsen Company (US) LLC nin ismi 2007 yılında değişmiştir. Şirketin ortakları Kohlberg Kravis Roberts & Co., Thomas H. Lee Partners L.P., Blackstone Group L.P., Carlyle Group, Hellman & Friedman LLC ve AlpInvest Partners (Sponsorlar) dır. Sponsorların hiçbirinin Türkiye de TAM hizmetleri pazarında faaliyet göstermediği Bildirim Formu nda belirtilmiştir. H.1.2.2. Devreden Taraf: WPP Group Plc. (WPP) WPP, dünyada 106 ülke de iletişim hizmetleri alanında faaliyet gösteren bir şirketler grubudur. Grubun şirketleri reklam, pazarlama veri hizmetleri, öngörü ve danışmanlık, hakla ilişkiler ve kamu işleri alanlarında faaliyet göstermektedir. Grubun Türkiye deki 80 şirketleri aşağıda sunulmaktadır: Capitol U. BI. Reklamcılık A.Ş. Equamedia A.Ş. Icon Brand Navigasyon Danışmanlık Ltd. Şti. Man Reklamcılık A.Ş. Manajans/Thomson Reklam İşleri A.Ş. Manavizyon Reklam İşleri A.Ş. 08-73/1154-448 3 Millward Brown A.Ş. Ogilvy&Mather Reklamcılık A.Ş. OgilvyOne Doğrudan Pazarlama A.Ş. 90 On Healthcare A.Ş. Stüdyo Reklamcılık A.Ş. Young&Rubicam Reklamevi Reklamcılık A.Ş. Mediaedge:cia and Mindshare Türkiye Adi Ortaklığı Bu şirketlerin haricinde AGB NMR ın %50 hissesi WPP ye aittir. H.1.2.3 . Devre Konu Şirket : AGB Media Research (AGB NMR) AGB NMR, Nielsen ile WPP arasında 28.02.2005 tarihinde imzalanan Ortak Girişim Sözleşmesi ile %50 -50 ortaklık şeklinde oluşturulmuş bir girişimdir. Şirket, AGB Türkiye yi kontrol etmekte ve TAM hizmetleri paza rında faaliyet göstermektedir. 100 H.2. İlgili Pazar H.2.1. İlgili Ürün Pazarı Dosya konusu devralma işleminin Türkiye de televizyon izleyici ölçüm hizmetleri pazarında faaliyet gösteren AGB NMR ın üzerindeki kontrolün WPP -Nielsen ortak kontrolünden tamamıyla Nielsen in kontrolüne geçmesinden ibaret olması sebebiyle ilgili ürün pazarının, Rekabet Kurulu nun WPP ye ilişkin 11.09.2008 tarih ve 08 -52/788 - 317 sayılı kararı ile paralel olarak televizyon izleyici ölçüm hizmetleri (TAM hizmetleri) pazarı olarak tespit edilmiştir . Aşağıda, tam hizmetleri pazarıyla ilgili bilgiye yer verilmektedir. TAM hizmetleri, ulusal çapta aralıklarla veya sürekli olarak yapılan televizyon izleyicisi 110 tahminlerini kapsamaktadır. Ortaya çıkan sonuç, yani belirli bir süre boyunca bir ka nalı izleyen belirli bir nüfusun yüzdesi ve izleme örneklerine ilişkin diğer bilgiler olarak tanımlanan rating bilgileri, tüketicilere ve izleyicilere ulaşmanın bir yolu olarak öncelikle program üreticileri, yayıncılar, yayımcılar, medya planlayıcıları v e TV de ayrılan reklam süresini satın alanlar vb. tarafından kullanılmaktadır. Rating bilgileri, izleyici ölçer cihazı vasıtasıyla veya izleyicilerin kendileri doldurdukları anketler yoluyla ya da izleyicileri gün sonunda telefonla arama gibi araştırma tekniklerinin kullanılmasıyla televizyon kullanımlarının izlenmesini kabul eden bir grup temsili hane halkından elde edilmektedir. Bu gruptan toplanan bilgi, daha geniş ulusal nüfusu izleme faaliyetini temsil etmek üzere istatistiksel olarak projelendirilir. 120 Grubu oluşturmak için bir temsilci grubu tasarlamadan ve örnek hane halkı seçmeden, söz konusu nüfus üzerin de geniş çaplı bir araştırma ( veri tabanı araştırması) başlatılır. Daha sonra ise evlere izleyici ölçer adı verilen cihaz yerleştirilir ve bilgi top lama ve raporlama işlemi başlatılır. Veri tabanı araştırması, TAM hizmetlerinin sunulmasında ilk aşamadır. İşlemler ülkeden ülkeye değişiklik gösterirken, veri tabanı araştırması, örneklerin belirlenebildiği temsilci hanelerin bir listesinin oluşturulmasın ı sağlar. Veri t abanı araştırması ile başka türlü edinilmesi mümkün olmayan ve bir temsilci TV izleyicisi ölçüm grubunu oluşturma konusunda yarar sağlayan verileri (demografik özellikler, TV alıcısı ekipmanının detayları, TV kanallarını çekebilme özelliği vb.) toplamak mü mkün olabilmektedir. 130 08-73/1154-448 4 Mevcut hane havuzunu doldurmak için ve zaman içerisinde TV ölçüm grubundaki değişiklikleri izlemek için ayrıca ilave araştırmalar da zaman zaman yapılabilir. Veri tabanı araştırması ile tespit edilen üye evlerden, bir temsilci grubu se çilir. Bir hane halkı gruba katılmak istediğinde rutin olarak eve izleyici ölçer yerleştirilir (yada günlük anketlerin uygulanması veya gün boyu izleme sonrası arama gibi eski metotlar da bazı durumlarda uygulanabilir). Bir TAM hizmeti sağlayıcısı, veri ta banı araştırmasına ve grubun tasarlanıp seçilmesine taşeronluk yapabilir. Türkiye de bu işi AGB NMR yapmaktadır. Bu yolla her evden alınan ham bilgiler, zaman içinde bireysel izleme alışkanlıklarını gösteren bildirimler olarak düzenlenir. Belirli istasyonl ar veya programların izlenme 140 paylarına, belirli programları ve/veya günün bir kısmında yayınlananları izleyenlerin sayısına ve sıralamasına, tek veya birçok yayındaki belirli program veya reklamları izleyen kümülatif izleyicilere ve izleme işleminin süresi ve sıklığına ilişkin raporlar dahil bu veriler belirli bir süreye ilişkin olarak program ratingleri ve kanal ratinglerini oluşturmak için işlenir. TAM verileriyle ilgilenenler; program üreticileri, yayıncılar, yayımcılar, medya planlayıcıları, ayrılan rek lam süresini satın alanlar ve program izleyicilerini değerlendirmede ve/veya televizyon programlarını tanıtmada ticari veya kamu hizmeti duyurularını yayınlamak için ayrılan reklam süresini satın alma veya satma ile ilgilenen diğer kişileri kapsar. Bu tip kullanıcılar, TV izleyicisi ölçümleri konusunda güvenilir ve 150 yaygın bir kaynağa ihtiyaç duyarlar. TAM hizmetinin, belirli bir pazar veya coğrafya için söz konusu olması sebebiyle bu hizmetin genelde tek bir sağlayıcısı bulunur. TAM hizmetini sunmak için 3 yol bulunmaktadır. 1.Müşterek endüstri komiteleri (MEK ) vasıtasıyla: Medya planlayıcıları ve ayrılan reklam süresinin alıcıları gibi farklı yayıncılar ve/veya diğer ortaklar, izleyici verilerinin tedarik edilmesi için bir TAM hizmet sağlayıcısı ile sözleşm e akdeden bir müşterek endüstri komitesi kurarlar. 2.Medya sahibi modeli vasıtasıyla: B ir medya şirketi veya yayıncı, bir TAM grubu kurarken bazı masrafları kısması ve bir TAM sağlayıcısı ile işbirliği yapması durumunda gerçekleşir . 160 3.Bir mülkiyet hizmeti olarak: TAM hizmet sağlayıcısı kendi hesabına bir TAM hizmeti oluşturup işletiyorsa ve TAM verilerini piyasadaki ilgili taraflara ulaştırıyorsa ortaya çıkar . Türkiye de, yukarıdaki yöntemlerden MEK modeli uygulanmaktadır. MEK görevini yürütmekle görevli bi rim, Televizyon İzleme Araştırma Kurulu (TİAK) dur. Bu komitenin üyeleri; Reklamcılar Derneği, Reklamverenler Derneği, Uluslararası Reklamcılık Derneği ve abone TV istasyonlarının her birinden tayin edilen ikişer temsilciyi kapsayacak şekilde toplam sekiz kişiden oluşmaktadır. Uluslararası Reklamcılık Derneği ( IAA , International Advertising Association) bünyesinde kurulan ve gönüllü bir teknik komite olan TİAK, TAM hizmetini sağlaması için bir şirket tayin ederek TAM 170 hizmetlerinin yerine getirilmesine imk an vermek, akdi düzenlemeler tasarlamak, bunları gerekli olduğunda düzenli olarak denetlemek ve tartışmaktan sorumludur. TİAK, hizmetin nasıl sağlanması gerektiğini, hizmetleri nasıl talep ettiğini ve son olarak hizmetleri kimin sağlayacağını belirler. Tür kiye de TAM hizmetleri, TİAK tarafından düzenlenen bir ihale ile 1989 yılında İstanbul da (150 hane halkı ile) AGB Türkiye tarafından başlatılmıştır. AGB Türkiye nin TİAK ile mevcut sözleşmesi Aralık 2010 yılına kadar sürecektir. Bu sürenin bitiminden sonr a 3 yıllık bir süre uzatımı alternatifi söz konusudur. 08-73/1154-448 5 H.2.2. İlgili Coğrafi Pazar TİAK tarafından verilen araştırma yetkilerinin Türkiye Cumhuriyeti sınırlarını 180 kapsayacak şekilde tespit edilmesi ve dosya bakımından alt pazarlara inilmesini gerektirecek b ir durumun söz konusu olmaması sebebiyle ilgili coğrafi pazar Türkiye olarak tespit edilmi ştir. H.3. Değerlendirme H.3.1. 1997/1 Sayılı Tebliğ in 2. Maddesi Açısından Yapılan Değerlendirme 1997/1 sayılı Tebliğ in 2. maddesinin (b) bendine göre herhangi bir teşebbüs ya da kişinin diğer bir teşebbüsün mal varlığını yahut ortaklık paylarının tümünü veya bir kısmını ya da kendisine yönetimde hak sahibi olma yetkisi veren araçları devralması veya kontrol etmesi birleşme ve devralma sayılan hallerden sayılma ktadır. Dosya konusu işlemde Nielsen, AGB NMR nin hisselerini devralmayı hedeflemektedir. 190 İşlemin tamamlanması halinde AGB NMR, WPP/Nielsen ortak kontrolünden çıkıp tek başına Nielsen in kontrolüne geçmiş olacaktır. Bu bağlamda başvuru konusu işlem Tebliğ in 2. maddesi anlamında bir devralma işlemi niteliği arz etmektedir. H.3.2. 1997/1 Sayılı Tebliğ in 4. Maddesi Açısından Yapılan Değerlendirme 1997/1 sayılı Tebliğ in, İzne Tabi Birleşme veya Devralmalar başlığı altındaki 4. maddesinde, Bu Tebliğ in 2. maddesinde belirtilen bir birleşme veya devralma sonucunda birleşmeyi veya devralmayı gerçekleştiren teşebbüslerin, ülkenin tamamında veya bir bölümünde ilgili ürün piyasasında, toplam pazar paylarının, piyasanın % 25 ini aşması halinde veya bu oranı aşma sa bile toplam cirol arının yirmi beş milyon YTL yi ( yirmi beş trilyon Türk Lirasını ) aşması halinde Rekabet Kurulu ndan 200 izin almaları zorunludur. hükmü yer almaktadır. Dosyada yer alan bilgilere göre , tarafların ciroları toplamı ( ..) YTL dir. AGB Türkiye ilgili coğrafi pazarda TAM hizmetlerinin tek sağlayıcısı olduğundan pazarda başka firma bulunmamaktadır. AGB Nielsen Türkiye, TİAK ile yaptığı sözleşme gereği, mevcut durumda Türkiye deki tek TAM sağlayıcısıdır. Devralma işlemi ertesinde de bu durum de ğişmeyeceği için toplam pazar payı yine %100 olacaktır. Bu çerçevede, tarafl arın devralma işlemi ertesinde ilgili pazardaki toplam ciroları Tebliğ de öngörülen 25 milyon YTL eşiğini aşmaktadır. Öte yandan televizyon izleme ölçümleri pazarında tarafların de vralma ertesinde pazar payları %100 olacağı için Tebliğ in %25 pazar payı eşiği de aşılmaktadır. Bu sebeplerle ilgili devralma işlemi 210 Tebliğ kapsamında izne tabi bir işlem niteliği taşımaktadır. H.3.3. Devralma İşleminin 4054 sayılı Kanun un 7. Maddesi Açı sından Değerlendirilmesi 4054 sayılı Kanun un 7. maddesi uyarınca, hakim durum yaratan ya da mevcut bir hakim durumu güçlendirerek ilgili piyasada rekabeti önemli ölçüde azaltan birleşme ve devralmalar yasaktır. TAM pazarında tarafların faaliyetlerinin ör tüşmediği görülmektedir. Zira, yukarıda da belirtildiği gibi, AGB Nielsen Türkiye tek sağlayıcı konumundadır ve bu konumunu TİAK dan aldığı ihaleyle 2010 yılına kadar sürdürecektir. Devralma işlemi AGB Türkiye yi de kontrol eden AGB NMR nin kontrolünün , WPP ile Nielsen in oluşturduğu 220 ortak girişimden, tek başına Nielsen e geçmesinden ibarettir. Dolayısıyla devralma işlemi neticesi pazarda herhangi bir yoğunlaşma artışı söz konusu olmayacaktır. Bu nedenle başvuru konusu devralma işleminin ilgili pazarda haki m durum yaratmadığı ve mevcut bir hakim durumu güçlendirmediği sonucuna ulaşılmıştır. 08-73/1154-448 6 I. SONUÇ Düzenlenen rapora ve incelenen dosya kapsamına göre; Bildirim konusu işlemin, 4054 sayılı Kanun un 7.maddesi ve bu maddeye dayanılarak çıkarılan 1997/1 sayılı R ekabet Kurulu ndan İzin Alınması Gereken Birleşme ve Devralmalar Hakkında Tebliğ kapsamında izne tabi olduğuna, işlem sonucunda aynı Kanun maddesinde belirtilen nitelikte hakim durum yaratılmasının veya mevcut hakim 230 durumun güçlendirilmesinin ve böylece r ekabetin önemli ölçüde azaltılmasının söz konusu olma ması neden iyle işleme izin verilmesine OYBİRLİĞİ ile karar verilmiştir.