İSTİNAF KARAR TARİHİ: 09/10/2025 Taraflar arasında görülen dava neticesinde ilk derece mahkemesince verilen hükmün davacı ve davalı vekilince istinaf edilmesi üzerine düzenlenen rapor ve dosya kapsamı incelenip gereği görüşülüp düşünüldü; TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMALARININ ÖZETİ DAVA:Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkili şirketin, dava dışı ... Mühendislik Tes. Taah. Tic. Ltd. Şirketi ile 01.01.2012 tarihli yetkili satıcılık sözleşmesi akdedildiğini, şirket sahibi…
T.C. İSTANBUL BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ 43. HUKUK DAİRESİ DOSYA NO: 2022/501 KARAR NO : 2025/1353 T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A B Ö L G E A D L İ Y E M A H K E M E S İ K A R A R I İNCELENEN KARARIN MAHKEMESİ: İSTANBUL ANADOLU 2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ TARİHİ: 01/02/2022 NUMARASI : 2019/570 Esas - 2022/72 Karar DAVA: İtirazın İptali (Ticari Satımdan Kaynaklanan) İSTİNAF KARAR TARİHİ: 09/10/2025 Taraflar arasında görülen dava neticesinde ilk derece mahkemesince verilen hükmün davacı ve davalı vekilince istinaf edilmesi üzerine düzenlenen rapor ve dosya kapsamı incelenip gereği görüşülüp düşünüldü; TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMALARININ ÖZETİ DAVA:Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkili şirketin, dava dışı ... Mühendislik Tes. Taah. Tic. Ltd. Şirketi ile 01.01.2012 tarihli yetkili satıcılık sözleşmesi akdedildiğini, şirket sahibi olan davalı ...'ın, acentenin doğmuş/doğacak borçlarına karşılık, maliki olduğu; Balıkesir İli, Altıeylül İlçesi, Bahçeli Mah. ... ada, 1 parsel sayılı 35/4734 arsa paylı, zemin kat 14 nolu B bölüm dükkan, Balıkesir İli, Altıeylül İlçesi, Bahçeli Mah. ... ada, 1 parsel sayılı 205/4734 arsa paylı, zemin kat 15 nolu B bölüm mesken, Balıkesir İli, Altıeylül İlçesi, Bahçeli Mah. ... ada, 1 parsel sayılı ... arsa paylı, zemin kat 17 nolu B bölüm dükkan üzerinde müvekkili şirket lehine 100.000.00 TL bedelle ve 1.dereceden 12.11.2004/... yevmiye sayılı ipotek akit senedi ile ipotek tesis edildiğini, acentenin bakiye borcu 264.072.93 TL olup, Beyoğlu 18.Noterliğinden 15.03.2018/... yevmiye numaralı ihtarnamenin gönderildiğini, davalıya keşide edilen ihtarnameye rağmen borcun ödenmemesi üzerine davalı aleyhine Anadolu 11. İcra Müdürlüğünün ... E. sayılı dosyası üzerinden ipoteğin paraya çevrilmesi yoluyla takibe geçildiğini, itiraz üzerine takibin durduğunu, itirazın iptalini ve %20 inkar tazminatına mahkumiyetine karar verilmesini talep ve dava etmiştir. CEVAP: Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; taraflar arasında bayilik sözleşmesi olduğunu, davacının talep ettiği 64.352.13 TL asıl alacağın BK 147.maddesi uvarınca zaman aşımına uğradığını, söz konusu alacak için 23.02.2013 ve 06.04.2013 keşide tarihli ve her biri 32.000,00 TL bedelli iki adet çek nedeniyle müvekkili aleyhine İstanbul 4.icra Müdürlüğünün... E. sayılı dosyası üzerinden 28.05.2013 tarihinde kambiyo senetlerine özgü haciz yoluyla takibe geçildiğini ve o tarihten bu yana müvekkili hakkında bir işlem yapılmadığını, bayilik sözleşmesinin tarihinin 01.01.2010 ve 1 yıllık süreli olduğunu, 01.01.2011 tarihinde sona erdiğini, bu sözleşmeye ek olarak 01.01.2010 tarihli ek ödeme protokolü düzenlendiğini, protokolde ödenmeyen çekler için aylık %15 faiz ödeneceği yazılı ise de davacının bu sözleşmeye dayanarak ancak 1 yıllık süre için ödenmeyen borç sebebiyle faiz talep edebileceğini, oysa müvekkiline gönderilen ihtarnamede, ana para alacağı olan 64.352.13 TL için 13.03.2018- 14.05.2018 tarihleri arasındaki süreye dair 199.720.93 TL faiz talep edildiğini, bu nedenle faiz tutarının kabul edilemeyeceğini savunarak, davanın öncelikle zaman aşımı yönünden, kabul edilmediği takdirde esastan reddine karar verilmesini talep etmiştir. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI : İstinaf incelemesine konu kararı veren ilk derece Mahkemesince eldeki dava hakkında yapılan yargılama sonunda, " , ...Davacı ve davalının aralarında 01/01/2012 tarihli Yetkili Satıcılık Sözleşmesi adını taşıyan bir sözleşme düzenledikleri, bu sözleşme kapsamında taraflar arasında ticari ilişki başladığı ve cari hesap oluşturulduğu, yetkili satıcılık sözleşmesinin teminatı gereğince davalı tarafından ipotek verildiği, daha sonra taraflar arasında 01.01.2012 tarihli ödeme Protokolü düzenlendiği, bu protokolde gününde ödenmeyen kıymetli evrak ve borçlar hakkında % 5 faiz ödeneceğinin kararlaştırıldığı, davalının dava konusu alacak için 64.000,00 TL bedelli iki adet çek verdiği, çeklerin İstanbul Anadolu 4. İcra Müdürlüğü'nün... Esas sayılı dosyasında takibe konulduğu dosya kapsamı itibari ile sabittir. Taraflar arasındaki uyuşmazlık dava konusu alacağın zamanaşımına uğrayıp uğramadığı, dava konusu alacağa faiz işletilip işletilemeyeceği noktasında toplanmaktadır. TMK.nun 864 .maddesinde yer alan "rehnin tapu kütüğüne tescil edilmesinden sonra, teminatını sağladığı alacak için zamanaşımı işlemez" şeklindeki açık düzenleme karşısında davalının zamanaşımına itirazının reddine karar verilmiştir. Diğer yandan davacı vekili asıl alacağa karşılıksız çıkan çeklerin keşide tarihinden takip tarihine kadar işlemiş faiz talep etmiş ise de davacının karşılıksız çıkan çeklere dayalı olarak talepte bulunmadığı, cari hesaba dayalı olarak icra takibi başlattığı, kaldı ki davalı tarafından verilen çeklerin zamanaşımına uğradığı ve kambiyo hukukundan kaynaklı hakların yitirildiğinin davacı tarafından beyan edildiği, zamanaşımına uğrayan ve bu nedenle kambiyo senedi vasfını kaybederek yazılı delil başlangıcına dönüşen senetteki vade (çekde keşide)tarihi TBK’nın 117/2 maddesi ile belirlenen temerrüt için ihtara gerek olmayan durumlar kapsamında olmadığından, borçlunun temerrüde düşürülmesi için TBK 117/1 maddesi gereğince temerrüt ihtarının gerektiği, (Yargıtay İçtihadı Birleştirme HGK nun 14.07.2020 tarihli resmi gazetede yayınlanan 2019/1 E., 2019/8 K. 25.12.2019 tarihli kararı.) hükme esas alınan bilirkişi raporu ile davacının 64.352,13 TL cari hesap alacağının tespit edildiği, davacının tarafından keşide edilen ihtarname ile davalıya 3 gün mehil verildiği, ihtarnamenin davalıya 11.06.2018 tarihinde tebliğ edildiği, buna göre 14.06.2018 tarihinde temerrüdün oluştuğu, temerrüt tarihi ile takip tarihi arasında ödeme protokolünde belirlenen aylık % 5 faiz üzerinden 1.394,30 TL işlemiş faiz hesaplandığı, davacının işlemiş faiz talebinde kısmen haklı olduğu, alacağın likit olması nedeniyle icra inkar tazminatı talebinin yerinde olduğu anlaşılmakla davanın kısmen kabulüne," karar verilmiştir.Bu karara karşı davacı ve davalı vekili tarafından istinaf başvurusunda bulunulmuştur. İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ : Davacı vekili istinaf dilekçesinde özetle; davacı şirketin temel ilişkisinden ve kanundan kaynaklanan temerrüt faizi talep hakkının gözardı edildiğini, dava tarihinden dahi sonra verilen Yargıtay İçtihadı Birleştirme Kararını dikkate alarak çek tarihlerini temerrüt tarihi olarak kabul etmeyen Yerel Mahkemenin bu durumda TTK'ın son hükümler bölümünde yer alan 1530. maddesi yönünden de değerlendirme yapmasının zaruri olduğunu, davalı borçludan, ipotek limiti ile sınırlı olarak 100.000,00 TL talep edildiğini ve bunun 64.352,13 TL'sinin asıl alacak olduğu gözönüne alındığından TTK'nın 1530. maddesinin en uzun vade seçeneğine göre hesaplama yapılması halinde dahi talep edilen tutarın çok üzerinde bir temerrüt faizi alacağının ortaya çıkacağını, hükmün işlemiş temerrüt faizine ilişkin talebi de içeren 15 Mayıs 2018 tarihli ihtarnamenin temerrüt başlangıcı olarak esas alınmak suretiyle kurulmasının hatalı olduğunu beyanla, ilk derece Mahkemesince verilen kararın kaldırılmasını ve davanın kabulüne karar verilmesini talep ve istinaf etmiştir.Davalı vekili istinaf dilekçesinde özetle; bayilik sözleşmesinden doğan alacakları talep etme hakkının bağlı olduğu zamanaşımı süresi tespit edilirken öncelikle acentelik sözleşmesine ilişkin hükümlere bakmak gerektiğini, Türk Ticaret Kanununda acentelik sözleşmesinden kaynaklanan alacakların talep edilmesine ilişkin açık bir zamanaşımı süresi öngörülmediğini, Borçlar Kanununun 147 maddesinin 5. fıkrasında, acentelik sözleşmesinden doğan alacak ve davaların beş yıl geçmekle zamanaşımına uğrayacağının belirlendiğini, bu hüküm çerçevesinde bayilik sözleşmesinden doğan alacak ve davalar bakımından da 5 yıllık zamanaşımı süresinin geçerli olduğu kabul edilmesi gerektiğini, davanın zamanaşımı nedeniyle reddi gerektiğini beyanla, ilk derece Mahkemesince verilen kararın kaldırılmasını ve davanın reddine karar verilmesini talep ve istinaf etmiştir. GEREKÇE Dava, yetkili satıcılık sözleşmesine dayalı cari hesap alacağının tahsili istemiyle ipoteğin paraya çevrilmesi yolu ile başlatılan icra takibine vaki itirazın iptali istemine ilişkindir. İlk derece mahkemesince davanın kısmen kabulüne karar verilmiş, karara karşı davacı ve davalı vekilince istinaf yoluna başvurulmuştur.İstinafa gelen uyuşmazlık temelde, takip konusu alacağın zamanaşımına uğrayıp uğramadığı, davacının alacağının bulunup bulunmadığı noktalarındadır.Davacı ile ... Mühendislik arasında 01.01.2012 tarihinde Yetkili Satıcılık Sözleşmesi imzalanmış olup sözleşmenin 8. maddesinde şirket ortağı ...'ın bu sözleşmeden, vadeli mal alımlarından, kıymetli evraka bağlanmış olsun olmasın doğabilecek tüm borçlardan yetkili satıcı şirketle birlikte müştereken ve müteselsilen sorumlu olduğu belirtilmiştir. Aynı tarihte yapılan ek ödeme protokolünde gününde ödenmeyen kıymetli evrak ve borçlar hakkında aylık % 5 faiz işletileceği kararlaştırılmıştır. Davalı ... üzerine kayıtlı Balıkesir İli, Altıeylül İlçesi, Bahçeli Mahallesi, ... Ada, 1 parsel sayılı zemin kat 14 nolu B bölüm dükkan, 15 nolu B bölüm mesken, 17 nolu B Bölüm dükkan üzerine, Baltas Mühendislik firmasının davacıdan almış ve alacak olduğu mal bedellerinin teminatı olarak, davacı şirket lehine 12.11.2004 tarihinde 100.000,00 TL bedelli birinci dereceden ipotek tesis edilmiştir.Davacı tarafça İstanbul Anadolu 11. İcra Müdürlüğünün ... E. sayılı dosyası ile ''Balıkesir Altıeylül Tapu Müdürlüğü 12.11.2004 tarih, ... yevmiye sayılı ipotek belgesi 1. Derece 100.000,00 TL, yetkili satıcılık sözleşmesi cari hesap ekstresi, Beyoğlu 18. Noterliği 15.05.2018 tarih ... yevmiye sayılı ihtarı'' nedenine dayalı olarak, davalı hakkında ipoteğin paraya çevrilmesi yolu ile 100.000,00 TL alacağın tahsili amacıyla taşınmazın paraya çevrilmesi istemli takip başlatılmış, davalı borçlunun itirazı üzerine takip durmuş ve itirazın iptaline ilişkin eldeki dava açılmıştır. Davacı tarafça, 2004 sayılı İcra ve İflas Kanunu(İİK)'nun 67. maddesi uyarınca itirazın iptaline karar verilmesi istemiyle eldeki dava açılmıştır.Mahkemece uyuşmazlığın çözümü için davacının ve dava dışı ... Mühendisliğin ticari defterlerinin incelenmesine karar verilmiştir.Yargılama sırasında davacının ticarî defterleri incelenerek düzenlenen bilirkişi raporunda; davacı şirketin davalıdan 64.000,00 TL çek bedeli 352,13 TL bakiye alacağı olmak üzere toplam 64.352,13 TL alacaklı olduğu, 64.000,00 TL'nin İstanbul 4. İcra Müdürlüğü... E. sayılı dosyasında takibe konulan çekler olduğu, icra dosyasının geçerliliğini koruduğu kabul edildiği takdirde davacının takip tarihinde 352,13 TL ana para alacağı, 64.000,00 TL'yi talep edebileceğinin değerlendirilmesi halinde 64.352,13 TL ve 1.394,30 TL faiz olmak üzere toplam 65.746,43 TL talep edebileceği belirtilmiştir.İstanbul 4. İcra Müdürlüğü... E. sayılı dosyasında takibe konulan, dava dışı ... İnşaat Hayv. Gıda Tem. San. Ve Tic. Ltd. Şti. tarafından keşide edilen, 23.02.2013 vade tarihli 11640 numaralı 32.000,00 TL bedelli ve 06.04.2013 vade tarihli 11641 numaralı 32.000,00 TL bedelli 2 adet çeklerdeki imzanın keşideciye ait olmadığı tespit edilerek, İstanbul 22. İcra Hukuk Mahkemesi 2013/615 E., 2015/264 K. sayılı kararında çeklerdeki imzalar keşideciye ait olmadığından keşideci yönünden takibin durdurulmasına karar verildiği, davacının icra dosyasında herhangi bir tahsilat yapmadığı, icra takibini takipsiz bırakılmış olduğu görülerek, davacının 64.000,00 TL çek ödemesini tahsil etmediği sabit olmakla Mahkemece 64.352,13 TL asıl alacağa hükmedilmesinde bir isabetsizlik bulunmamaktadır.Her ne kadar davacı temerrüt faizinin çeklerin tarihinden itibaren işletilmesi gerektiğine itiraz etmişse de, zamanaşımına uğrayan ve bu nedenle delil başlangıcına dönüşen çekin üzerindeki vade tarihinin, temel ilişkiye dayanarak açılan icra takibi veya davada temerrüde esas alınamayacaktır.(Yargıtay İçtihadı Birleştirme HGK14.07.2020 tarihli kararı). Söz konusu çekler zamanaşımına uğradığından keşide tarihinden itibaren faiz istenemeyecektir.Davaya konusu sözleşmenin ifasına ilişkindir. Taraflar arasında bir tedarik sözleşmesi bulunduğu ve davacının da tedarikçi olduğu iddia ve ispat edilmemiş olup, TTK'nın 1530. maddesinin eldeki davada uygulanması da mümkün değildir.6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu(TBK)'nun 117. maddesine göre, muaccel bir borcun borçlusu, alacaklının ihtarıyla temerrüde düşer. Borcun ifa edileceği gün, birlikte belirlenmiş veya sözleşmede saklı tutulan bir hakka dayanarak taraflardan biri usulüne uygun bir bildirimde bulunmak suretiyle belirlemişse, bu günün geçmesiyle; haksız fiilde fiilin işlendiği, sebepsiz zenginleşmede ise zenginleşmenin gerçekleştiği tarihte borçlu temerrüde düşmüş olur. Ancak sebepsiz zenginleşenin iyiniyetli olduğu hâllerde temerrüt için bildirim şarttır. Davacı tarafından davalıya gönderilen Beyoğlu 18. Noterliği 15.05.2018 tarihli ... yevmiye numaralı ihtarnamesiyle davalıya toplam 264.072,93 TL borcun üç gün içinde ödenmesi ihtar edilmiş olup ihtarnamenin davalıya11.06.2018 tarihinde tebliğ edildiği görülerek davalının 14.06.2018 tarihinde temerrüde düştüğünün kabulü ile bu tarihten itibaren faiz işletilmesinde bir isabetsizlik görülmemiştir. 4721 sayılı Türk Medeni Kanunu'nun 864 üncü maddesinde yer alan "rehnin tapu kütüğüne tescil edilmesinden sonra, teminatını sağladığı alacak için zamanaşımı işlemez" hükmüne göre Mahkemece davalının zamanaşımı itirazının da reddine karar verilmesi yerinde görülmüştür.HMK'nın 355. maddesi uyarınca kamu düzenine aykırılık ve istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak yapılan istinaf incelemesi sonunda; ilk derece mahkemesi kararının usul ve esas yönünden hukuka uygun olduğu anlaşıldığından davacı ve davalı vekilinin yerinde görülmeyen istinaf başvurusunun reddine karar vermek gerekmiştir. HÜKÜM:Yukarıda açıklanan nedenlerle: 1-Davacı ve davalı vekilinin istinaf başvurusunun HMK'nın 353(1)b-1 maddesi uyarınca ayrı ayrı ESASTAN REDDİNE,2-Davacı tarafından başvuru sırasında peşin olarak yatırılan 80,70 TL harcın, alınması gerekli olan 615,40 TL harçtan mahsubu ile bakiye 534,70 TL istinaf karar harcının davacıdan alınarak hazineye irat kaydına,3-Davalı tarafından başvuru sırasında peşin olarak yatırılan 1.122,79 TL harcın, alınması gerekli olan 4.491,14 TL harçtan mahsubu ile bakiye 3.368,35 TL istinaf karar harcının davalıdan alınarak hazineye irat kaydına,4-Davacı ve davalı tarafından istinaf aşamasında yapılan yargılama giderlerinin kendi üzerlerinde bırakılmasına,5-Kararın, HMK'nın 359/4 maddesi uyarınca Dairemiz Yazı İşleri Müdürlüğünce taraflara resen tebliğine,Dair, dosya üzerinden yapılan inceleme sonunda, gerekçeli kararın taraflara tebliğinden itibaren 2(iki) hafta içerisinde Yargıtay'a temyiz yasa yolu açık olmak üzere oy birliğiyle karar verildi. 09/10/2025