Rekabet Kurumu Başkanlığından, REKABET KURULU KARARI Dosya Sayısı : 2018 -1-55 (Ortak Girişim ) Karar Sayısı : 18-30/506-245 Karar Tarihi : 06.09.2018 A. TOPLANTIYA KATILAN ÜYELER Başkan : Arslan NARİN (İkinci Başkan) Üyeler : Adem BİRCAN , Mehmet AYAN, Ahmet ALGAN, Hasan Hüseyin ÜNLÜ , Şükran KODALAK B. RAPORTÖRLER: Emine TOKGÖZ, Öykü SARIASLAN, Emine HARMANKAYA C. BİLDİRİMDE BULUNAN LAR : - Siemens Aktie ngesellschaft - STEAG Beteiligungsgesellschaft mbH Temsilcileri: Av. Zümrüt ESİN, Sinan Dİ
Rekabet Kurumu Başkanlığından, REKABET KURULU KARARI Dosya Sayısı : 2018 -1-55 (Ortak Girişim ) Karar Sayısı : 18-30/506-245 Karar Tarihi : 06.09.2018 A. TOPLANTIYA KATILAN ÜYELER Başkan : Arslan NARİN (İkinci Başkan) Üyeler : Adem BİRCAN , Mehmet AYAN, Ahmet ALGAN, Hasan Hüseyin ÜNLÜ , Şükran KODALAK B. RAPORTÖRLER: Emine TOKGÖZ, Öykü SARIASLAN, Emine HARMANKAYA C. BİLDİRİMDE BULUNAN LAR : - Siemens Aktie ngesellschaft - STEAG Beteiligungsgesellschaft mbH Temsilcileri: Av. Zümrüt ESİN, Sinan DİNİZ, Av. G. Ceren SEYMENOĞLU, Av. Ceren GÖKTÜRK Ebulula Mardin Cad. Gül Sok. No:2 Maya Park Tower 2 Akatlar Beşiktaş/İstanbul (1) D. DOSYA KONUSU: STEAG GuD Herne GmbH nin %50 oranındaki hissesinin Siemens Project Ventures GmbH tarafından devralınması işlemine izin verilmesi talebi . (2) E. DOSYA EVRELERİ: Kurum kayıtlarına 14.08.2018 tarihinde giren bildirim üzerine düzenlenen 28.08.2018 tarih ve 2018 -1-55/Öİ sayılı Ön İnceleme R aporu görüşülerek karara bağlanmıştır. (3) F. RAPORTÖR GÖRÜŞÜ: İlgili raporda, bildirime konu işleme izin verilmesinde sakınca bulunmadığı ifade edilmiştir. G. İNCELEME VE DEĞERLENDİRME (4) Başvuru da, STEAG GuD Herne GmbH nin (STEAG HERNE ) %50 oranındaki hissesinin Siemens Project Ventures GmbH ( SİEMENS PROJECT ) tarafından devralınması ve böylece STEAG HERNE nin STEAG Grubu ile Siemens Grubu nun ortak kontrolüne geçmesi işlemine izin verilmesi talep edilmektedir. (5) Dosya konusu ortak girişim olan STEAG HERNE , Almanya nın Herne bölgesinde bir kombine çevrim elektrik santralinin1 kurulması, işletilmesi ve bu santralin inşaat ve mühendislik işlerinin gerçekleştirilmesine ilişkindir. Halihazırda proje halindeki STEAG HERNE , işlem öncesinde STEAG Gr ubu nun tek kontrolünde iken, işleme izin verilmesi halinde SİEMENS PROJECT , STEAG HERNE nin %50 oranındaki hissesine ve ortak kontrolüne sahip olacaktır. Taraflar işlem için Hisse Alım Sözleşmesi, Hissedarlar Sözleşmesi, Mühendislik Tedarik ve İnşaat Sözl eşmesi ile Uzun Süreli Bakım Sözleşmesi imzalamıştır. (6) STEAG HERNE , mevcut durumda faal olmayıp faaliyete geçmesi beklenen ( ..) yılından itibaren elektrik ve ısı üretecektir. Ürettiği elektriğin ( ..) Almanya -Avusturya 1 Bu tür santrallerde kullanılan yakıt ile elektrik üretilirken ortaya çıkan ısı kaybedilmeyip su ya da buhar türbinlerin in çevirimini sağlamakta böylece ek enerji sağlanarak verimlilik elde edilmektedir. 18-30/506 -245 2/4 bölgesinde satışını gerçekleştirec ek, ürettiği ısıyı ( district -heat) ise ( ..) üzere STEAG Beteiligungsgesellschaft mbH a (STEAG) sağlayacaktır. (7) 2010/4 sayılı Rekabet Kurulundan İzin Alınması Gereken Birleşme ve Devralmalar Hakkında Tebliğ in (2010/4 sayılı Tebliğ) 5. maddesinin üçüncü fı krası hükmü çerçevesinde, bir ortak girişimin anılan Tebliğ kapsamında bir devralma işlemi sayılabilmesi için i) ortak kontrol altında bir teşebbüsün bulunması ve ii) ortak girişimin bağımsız bir iktisadi varlık (tam işlevsel) olarak ortaya çıkması unsurla rının birlikte sağlanması gerekmektedir. Devre konu işlem bu iki unsur bakımından aşağıda değerlendirilmektedir: (8) i) Ortak kontrolün bulunması: Bildirime konu işlem ile ana teşebbüslerin STEAG HERNE üzerinde %50 şer hisse oranına sahip olması ve ( ..) kişiden oluşması planlanan yönetime eşit temsilci ataması kararlaştır ılmıştır. Yönetim k urulu kararlarında ( ..) şart koşulmuştur. Dolayısıyla STEAG HERNE , ana teşebbüslerin ortak kontrolünde olacaktır . (9) ii) Bağımsız iktisadi varlık olarak kurulması: İktisadi ba ğımsızlık, ortak girişimin, stratejik kararların alınması bakımından taraflarından tamamen ayrı hareket etmesini değil, operasyonel anlamda bağımsız faaliyette bulunabilmesini ifade etmektedir. Planlanan işlem sonucu kurulacak olan ortak girişime ana şirke tler ( ..) Euro hacminde bir yatırım yapmaktadır. Kurulup ( ..) yılında işletmeye açılacak santral için izinler ve yasal süreçler tamamlanmış olup yukarıda yer verilen sözleşmeler ile STEAG HERNE nin operasyonelliği garanti altına alınmıştır. Sınırsız bir süre için kurulan ortak girişim , ( ..) MW kurulu güce, günlük işleyişi için yeterli kaynağa ve kendi personeline sahip olacak; devreye girene kadar yatırım tekrarından kaçınmak için STEAG dan maliyetine katlanarak teknik destek alacaktır. Tamamlanıp devrey e alınan santralin ürettiği enerji ve ısının satışı Almanya ve Avusturya toptan/perakende satış piyasasında gerçekleşecektir. Dolayısıyla, STEAG HERNE nin bağımsız bir iktisadi varlık olarak piyasada kalıcı değişiklik yaratacağı görülmektedir. (10) Yukarıdaki b ilgi ve değerlendirmeler neticesinde bildirime konu işlem, 2010/4 sayılı Tebliğ in 5. maddesi çerçevesinde bir devralma işlemi niteliğinde olup, ilgili tarafların cirolarının söz konusu Tebliğ in 7. maddesinin birinci fıkrasında öngörülen eşikleri aşması n edeniyle izne tabi dir. (11) Dosyadaki bilgilere göre, n ihai olarak Siemens Grubu nun ana şirketi olan Siemens AG nin (SİEMENS ) tek kontrolündeki SİEMENS PROJECT , proje finansmanı işi ile iştigal etmektedir . SİEMENS , hisseleri Frankfurt borsasında işlem gören ha lka açık bir Alman sermaye şirketidir. Siemens Grubu nun işleri dokuz grupta toplanmıştır . Bunlar; enerji, e lektrik üretim hizmetleri , enerji yönetimi , bina t eknolojileri , taşıma/ulaşım , dijital fabrikalar ve s üreç endüstrisi , finansal hizmetler ve risk yö netimi ile s ağlık tan oluşmaktadır. Siemens Grubu nun ülkemizdeki iştirakleri ile faaliyet alanları ise aşağıda gösterilmiştir: - Siemens Sanayi ve Ticaret A.Ş.: Elektriklendirme, otomasyon, dijitalleşme, enerji üretimi, rüzgâr enerjisi ve yenilenebilir enerj i, enerji üretim servisleri, enerjinin idaresi, bina teknolojileri, ulaşım, dijital fabrika, süreç endüstrisi, finansal servisler ve gayrimenkul yatırımları. - Siemens Finansal Kiralama A.Ş.: Finansal kiralama ve operasyonel kiralama hizmetleri. 18-30/506 -245 3/4 - Siemens Game sa Yenilenebilir Enerji Ltd. Şti: " onshore " (kara/kıyı) ve " offshore " (açık deniz) rüzgâr elektrik santrallerinin (türbin) geliştirilmesi, üretimi, satışı, kurulum ve bakımında; bunun için gerekli alet/ekipman üretimi. - Siemens Healthcare Sağlık A.Ş.: Tıbbi görüntüleme sistemleri (bilgisayarlı tomografi, manyetik rezonans vb.), laboratuvar tanıları ve klinik bilgi işlem alanları. - Siemens Wind Power Rüzgâr Enerjisi A.Ş.: Rüzgâr enerjisinin üretimi ve dağıtımı için gerekli aletlerin üretimi. - Siemens Mobility U laşım Sistemleri A.Ş.: Ulaşım sistemleri. (12) Devreden konumundaki STEAG ise, STEAG GmbH nin %100 hisse oranı ile kontrol ettiği bir iştiraki dir. STEAG Grubu şirketleri nihai olarak KSBG Kommunale Beteiligungsgesellschaft GmbH & Co. KG (KSBG) tarafından kontro l edilmektedir. KSGB, Rhine -Ruhr bölgesindeki altı Alman kamu hizmeti şirketinden oluşan bir konsorsiyumdur . Grubun küresel çaptaki faaliyetleri elektrik ve ısı üretimi, enerji verimliliği teknolojileri ve yenilenebilir enerji teknolojileri odaklıdır . STEA G Grubu nun ülkemizdeki iştirakleri ve faaliyetleri şöyledir : - STEAG Turkey Enerji Yatırımları ve Hizmetleri A.Ş.: Enerji alanında grup şirketlerine operasyon, bakım ve yönetim hizmetleri. - STEAG Rüzgâr Süloğlu Enerji Yatırım Üretim ve Tic. A.Ş.: Edirne ili nde bulunan ( ..) MW kurulu gücündeki rüzgâr santralinde elektrik üretim ve satışı. - STEAG Enerji Ticareti ve Hizmetleri A.Ş.: Enerji ticareti. - Renova Enerji Üretim ve Ticaret A.Ş.: Halihazırda gayri faal olup iştigal alanı santral ekipman üretimi. - STEAG E NSIDA Energy Services Enerji Sistemleri Danışmanlık Müh. Tesis ve Tic. Ltd. Şti.: Mühendislik hizmetleri. - İskenderun Enerji Üretim ve Ticaret A.Ş. (ortak kontrol): Adana ili nde bulunan ( ..) MW kurulu gücündeki kömür (termik) santralinde elektrik üretimi ve sat ımı.2 - ARKAD Deniz Taşımacılığı A.Ş. (ortak kontrol): Akdeniz'de "kömür aktarmacılığı"3 faaliyeti . - STEAG ve PNE WIND Rüzgâr Enerjisi Üretim A.Ş. (ortak kontrol): Hâlihazırda gayri faal olup , iştigal alanı rüzgar enerjisi santrallerinin kurulması. (13) Yukar ıda yer verilen bilgilerden anlaşılacağı üzere , her ne kadar STEAG HERNE , Almanya -Avusturya bölgesinde elektrik üretip satacak olsa da ana şirketlerin faaliyetleri ülkemizde dikey olarak örtüşmektedir. Ana şirketlerden biri elektrik üretimi alanında diğeri ise ortak girişimin de işi olan kombine çevrim santrali kurulumunda aktiftir. Bu bağlamda etkilenen pazarlar dikey anlamda elektrik üretimi ve kombine çevrim elektrik santrali kurulum hizmetleridir . (14) Bildirime konu işlem 4054 sayılı Kanun un 7. maddesi açısından değerlendirildiğinde , öncelikle tarafların yalnızca Almanya -Avusturya bölgesinde kurulacak bir santral projesi için ortak girişim oluşturduğu , mevcut teknolojilerle ülkemize bu santralde üretilecek olan elektrik ve ısının transferinin mümkün olmadığ ı görülmektedir. Kurulacak santralin kurulu gücü de yüksek olmayıp tarafların dosya konusu ortak 2 4283 sayılı Yap -İşlet Modeli İle Elektrik Enerjisi Üretim Tesislerinin Kurulması ve İşletilmesi ile Enerji Satışının Düzenlenmesi Hakkında Kanun uyarınca tamamını Elektri k Üretim A.Ş. ye satmaktadır. 3 Kömür taşıyan gemilerin yüklerinin bu gemiler ile karaya çıkmaksızın indirilmesi. 18-30/506 -245 4/4 girişim i koordinasyon platformu olarak planlamış olması makul görünmemektedir. Bununla beraber tarafların payları oldukça sınırlıdır. (15) Yapılan bu inceleme ve de ğerlendirmeler neticesinde, bildirime konu işlem ile herhangi bir pazarda hâkim durum yaratılmasının veya mevcut hâkim durumun güçlendirilmesinin ve böylece rekabetin önemli ölçüde azaltılmasının söz konusu olma yacağı kanaatine varılmıştır. H. SONUÇ (16) Düzen lenen rapora ve incelenen dosya kapsamına göre, bildirim konusu işlemin 4054 sayılı Kanun un 7. maddesi ve bu maddeye dayanılarak çıkarılan 2010/4 sayılı Rekabet Kurulundan İzin Alınması Gereken Birleşme ve Devralmalar Hakkında Tebliğ kapsamında izne tabi olduğuna; işlem sonucunda aynı Kanun maddesinde yasaklanan nitelikte hâkim durum yaratılmasının veya mevcut hâkim durumun güçlendirilmesinin ve böylece rekabetin önemli ölçüde azaltılmasının söz konusu olmaması nedeniyle işleme izin verilmesine, gerekçeli kararın tebliğinden itibaren 60 gün içinde Ankara İdare Mahkemelerinde yargı yolu açık olmak üzere, OYBİRLİĞİ ile karar verilmiştir.