Rekabet Kurumu Başkanlığından, REKABET KURULU KARARI Dosya Sayısı : 2020 -3-062 (Devralma ) Karar Sayısı : 21-07/96-42 Karar Tarihi : 11.02.2021 A. TOPLANTIYA KATILAN ÜYELER Başkan : Birol KÜLE Üyeler : Arslan NARİN (İ kinci Başkan), Şükran KODALAK, Ahmet ALGAN, Hasan Hüseyin ÜNLÜ, Ayşe ERGEZEN B. RAPORTÖRLER : Mehmet Mete BAŞBUĞ, Dilara Nur CANSU ISLAM, Yunus Salih YİĞİT C. BİLDİRİMDE BULUNAN : - Covestro AG Temsilcileri: Av. Efser Zeynep ERGÜN, Av. Sibel YILMAZ ATİK İzzetpaşa, Yeni Yol Cd. No:
Rekabet Kurumu Başkanlığından, REKABET KURULU KARARI Dosya Sayısı : 2020 -3-062 (Devralma ) Karar Sayısı : 21-07/96-42 Karar Tarihi : 11.02.2021 A. TOPLANTIYA KATILAN ÜYELER Başkan : Birol KÜLE Üyeler : Arslan NARİN (İ kinci Başkan), Şükran KODALAK, Ahmet ALGAN, Hasan Hüseyin ÜNLÜ, Ayşe ERGEZEN B. RAPORTÖRLER : Mehmet Mete BAŞBUĞ, Dilara Nur CANSU ISLAM, Yunus Salih YİĞİT C. BİLDİRİMDE BULUNAN : - Covestro AG Temsilcileri: Av. Efser Zeynep ERGÜN, Av. Sibel YILMAZ ATİK İzzetpaşa, Yeni Yol Cd. No:3, 34387 Nurol Tower, Kat:2 Şişli/İstanbul D. DOSYA KONUSU: DSM Niaga, DSM Additive Manufacturing ve DSM Advanced Solar'ın kaplama faaliyetleri dâhil olmak üzere, KONINKLIJKE DSM N.V.'nin Reçineler ve Fonksiyonel M alzemeler iş kolunun tek kontrolünün Covestro AG tarafından devralınması işlemi. (1) E. DOSYA EVRELERİ: Rekabet Kurumu kayıtlarına 0 7.12.2020 tarih ve 13 187 sayı ile giren ve eksiklikleri 25.01.2021 tarih ve 14 661 sayılı yazı ile tamamlanan bildirim üzerine düzenlenen 04.02 .2021 tarih ve 2020 -3-062/Öİ sayılı Devralma Ön İnceleme Raporu görüşülerek karara bağlanmıştır. (2) F. RAPORTÖR GÖRÜŞÜ : İlgili raporda, bildirim konusu işleme izin verilmesinde sakınca bulunmadığı ifade edilmiştir. G. İNCELEME VE DEĞERLENDİRME (3) Başvuruda DSM Niaga (NİAGA), DSM Additive Manufacturing (DAM) ve DSM Advanced Solar'ın (DAS) kaplama faaliyetleri dâhil olmak üzere, KONINKLIJKE DSM N.V.'nin reçineler ve fonksiyonel malzemeler (RFM ) iş kolunun tek kontrolünün Covestro AG (COVESTRO) tarafın dan devralınması işlemine izin verilmesi talep edilmiştir. (4) İşlem ; satıcı KONINKLIJKE DSM N.V., alıcılar Covestro Deutschland AG ve MS Holding B.V ile garantör COVESTRO arasında Hisse Devir Sözleşmesi (HDS) ile çeşitli İş Devri Sözleşmeleri (İŞDS) ve iki ad et İşçi Devri Sözleşmesi (İDS) vasıtasıyla gerçekleşecektir. HDS kapsamında COVESTRO, Covestro Deutschland AG ve MS Holding B.V. aracılığıyla, aşağıdaki şirketlerin ve dolayl ı olarak ilgili iştiraklerinin (Hedef Şirketler) tüm hisselerini satın alacaktır: DSM RESINS HOLDING (NEDERLAND) B.V. DSM NEORESINS HOLDINGS B.V. DSM COATING RESINS INC. DSM DESOTECH INC. HEALTHY NEST INC. DSM COATING RESINS SPAIN, S.L.U. DSM KUNSTHARZE GMBH 21-07/96 -42 2/14 DSM COATING RESINS INTERNATIONAL HOLDING B.V. DSM MATERIAL SCIENCE & TECHNOLOGY (SHANGHAI) CO. LTD (5) HDS ayrıca, işlemin tamaml anmasından önce özellikle kaplama işine ilişkin bir İŞDS vasıtasıyla, şu anda DAS aracılığıyla yürütülen kaplama faaliyetlerinin Solar Coating Solutions B.V. unvanlı yeni bir limitet şirket e devredilmesini öngörmektedir. Solar Coating Solutions B.V., DSM Resins Holding (Nederland) B.V. nin yüzde yüz iştiraki olacak ve bu nedenle DAS NewCo daki hisseler de İşlem tamamlandığında COVESTRO ya devredilecektir. (6) İŞDS ler uyarınca COVESTRO nun, Hedef Şirketler in satış acentesi faaliyetleriyl e ilgili olmak üzere sınırlı sayıda malvarlığı da edineceği, bunun da Hedef Şirketler in ilgili ülkedeki faaliyetlerini destekleyen ve Satıcı grup şirketleri tarafından şu anda resmi olarak istihdam edilmiş ilgili çalışanların devrine neden olacağı görülmü ştür. Bununla birlikte Hedef Şirketler in Türkiye de yerleşik iştiraki bulunmadığı ve Türkiye de İŞDS ler aracılığıyla işçi devri yapılmayacağı ifade edilm iştir. (7) İDS ler uyarınca ise COVESTRO Hedef Şirketler i destekleyen ancak COVESTRO tarafından satın a lınacak grup şirketleri tarafından istihdam edilmeyen çalışanlarla beli rli istihdam ilişkileri kuracak, Avrupa dışında ise s atıcı grubu kuruluşlarının sürdürdüğü bazı istihdam ilişkilerini, bireysel sözleşmeler yoluyla hedef grup şirketlerinden birine veya bir COVESTRO grup şirketine devredecektir . G.1. Taraflar G.1.1. Devre Konu: Hedef Şirketler (8) Hedef Şirketler, KONINKLIJKE DSM N.V nin RFM işkolunu oluşturan tüz el şirketler Niaga, DAM ve DAS tan müteşekkildir. Söz konusu şirketlerin dünya çapında yaklaşık 1.800 çalışanı bulunmaktadır. Avrupa'da (Belçika, Almanya, Hollanda ve İspanya), Amerika Birleşik Devletleri'nde ve Asya'da (Çin, Japonya, Malezya ve Tayvan) tesisler işletmektedir. Hedef Ş irketler in satışlarının yaklaşık % ( ..) 'sini RFM işkolundaki satış ları oluşturmaktadır. (9) İlgili işkolu esas olarak kaplama reçineleri (COVESTRO'nun CAS segmenti ile faaliyet gösterdiği bir pazar) ve optik fiber kaplamalar (COVESTRO'nun faaliyet göstermediği bir pazar) olmak üzere iki pazara odaklanmaktadır. (10) Hedef Şirket ler geriye kalan gelirlerini ise DAM ve Niaga nın gerçekleştirdiği yansıma önleyici kaplamalar1 (özellikle solar cam panelleri için kullanılmaktadır), 3D baskı malzemeleri2 ve yapıştırıcılar3 (halılar ve ahşap paneller vb. için kullanılmaktadır) alanındak i faaliyetlerden elde etmektedir . (11) DAM ve Niaga işletmeleri, ayrı iş birimleri olarak yakın zamanda kurulmuştur. Hedef Şirketler in ve devredenin hisse yapıları aşağıda verilmektedir: DSM Resins Holding (Nederland) B.V. hisselerinin tamamı DSM Nederland B.V. ye aittir ve bunun hisselerinin %100 üne de nihai olarak Koninklijke DSM N.V. sahiptir. DSM NeoResins Holdings B.V. nin hisselerinin %100 ü KONINKLIJKE DSM 1 DAS'ın bir parçasını oluşturmakt a olup Hedef Şirketler'in satışlarının yaklaşık % ( ..) 'ini temsil etmektedir. COVESTRO bu alanda faaliyet göstermemektedir. 2 DAM tarafından üretilmektedir, Hedef Şirketler'in satışlarının yaklaşık % ( ..) 'sini oluşturmaktadır. COVESTRO bu nitelikte ürünler tedarik etmemektedir. 3 Niaga nın bir parçasını oluşturmaktadır, Hedef Şirketler'in satışlarının % ( ..) 'inden azını temsil etmektedir. COVESTRO bu alanda faaliyet göstermemektedir. 21-07/96 -42 3/14 N.V'ye aittir. DSM Coating Resins, Inc. in hisselerinin %100 ü DSM Holding Company USA Inc. e aittir ve bunun hisselerinin %100 ü de DSM Finance BV ye aittir, KONINKLIJKE DSM NV nihai olarak DSM Finance BV nin hisselerinin %100 üne sahiptir. DSM Desotech Inc. in hisselerinin %100 ü DSM Holding USA Inc. e aittir ve bunun hisselerinin %100 ü de DSM Fi nance BV ye aittir, KONINKLIJKE DSM NV nihai olarak DSM Finance BV nin hisselerinin %100 üne sahiptir. Healthy Nest Inc. in %100'ü DSM North America Inc.'e aittir ve bunun da %100'ü DSM Holding Company USA Inc'e aittir; DSM Finance B.V., DSM Holding Compa ny USA Inc.'in hisselerinin %100'üne sahiptir. KONINKLIJKE DSM N.V., nihai olarak DSM Finance B.V.'nin hisselerinin %100'üne sahiptir. DSM Kunstharze GmbH nin hisselerinin %100 ü DSM Germany GmbH ye aittir ve bunun da hisselerinin %100 ü KONINKLIJKE DSM N .V. ye aittir. DSM Coating Resins International Holding B.V.'nin hisselerinin %100'ü KONINKLIJKE DSM N.V.'ye aittir. DSM Coating Resins Spain S.L.U. nun hisselerinin %100'ü DSM Group Spain 2000 SL'ye aittir ve bunun da %100'ü DSM Finance B.V.'ye aittir, KONINKLIJKE DSM N.V. nihai olarak DSM Finance B.V.'nin hisselerinin %100'üne sahiptir. DSM Material Science & Technology (Shanghai) Co. Ltd.'nin hisselerinin %100'ü Industriele Handelmaatschappii'ye aittir ve bunun da %100'ü DSM International BV'ye aittir . KONINKLIJKE DSM NV, nihai olarak DSM International BV'nin hisselerinin %100'üne sahiptir (12) Hedef Şirketler in Türkiye'de yerleşik herhangi bir iştiraki bulunmamaktadır. (13) Devreden taraf olan KONINKLIJKE DSM N.V. Amsterdam borsasında işlem görmekte olup herh angi bir kişi veya teşebbüs tarafından kontrol edilmemektedir. Aşağıda yer verilen hissedarlar, 31 Aralık 2019 tarihi itibarıyla KONINKLIJKE DSM N.V. nin toplam sermayesinde %3 ila %10 arasında doğrudan veya dolaylı (potansiyel) bir paya sahiptir: ( ..TİCARİ SIR .. ) G.1.2. Devralan: COVESTRO (14) COVESTRO, merkezi Almanya, Leverkusen de bulunan, polimerlerin geliştirilmesi, üretimi ve tedariki faaliyeti yürüten bir şirketler grubunun ana şirketidir. 1 Eylül 2015'te eski Bayer MaterialScience şirketi, Bayer A G'den bağımsız hale gelmiştir. COVESTRO nun hisseleri, Ekim 2015'ten beri Frankfurt Menkul Kıymetler Borsası'nda işlem görmektedir. Küresel olarak yaklaşık 17.200 çalışanıyla Avrupa'da (özellikle Almanya ve Belçika dâhil), Asya'da (özellikle Çin ve Tayland dâhil) ve Amerika Birleşik Devletleri'nde yaklaşık 30 üretim tesisi işletmektedir. (15) COVESTRO'nun ana faaliyet alanı (i) poliüretanlar (PUR); (ii) polikarbonatlar (PCS) ve kaplamalar; (iii) yapışkanlar, özel kimyasallar (CAS) olmak üzere üç bölümden oluşmak tadır: 21-07/96 -42 4/14 Poliüretanlar (PUR): Poliüretanlar, yumuşak veya sert köpük gibi malzemelerde, modern yaşamın birçok alanında bulunabilen bir polimer sınıfıdır. PUR ile üretilen bazı poliüretan yapı blokları (özellikle polieter polioller ve aromatik izosiyanatlar) kaplama bileşenlerinin (örneğin poliüretan reçineler) üretimi için girdi olarak kullanılmaktadır. COVESTRO, poliüretanların geliştirilmesi, üretimi ve pazarlanması üzerinde faaliyet göstermektedir. Polikarbonatlar (PCS): Çok hafif, şeffaf ve neredeyse kırı lmaz bir malzeme olan PCS, COVESTRO tarafından Makrolon markası altında satılmakta olup cam gibi malzemelere ikame olarak kullanılabilmektedir. COVESTRO, PCS nin geliştirilmesini, üretimini ve tedarikini gerçekleştirmektedir. Polikarbonatlar, Hedef Şirketl er in faaliyetleri ile bağlantılı değildir. Kaplamalar, Yapışkanlar, Özel Kimyasallar (CAS): COVESTRO CAS segmenti, yüksek performanslı malzemeler geliştirmekte, üretmekte ve tedarik etmektedir. Ayrıca özellikle kaplama, yapıştırıcı, dolgu malzemeleri ve e lastomer gibi özel ürünlerin üretiminde kullanılan bileşenlerin (örneğin reçineler) tedarik faaliyetlerini de yürütmektedir. COVESTRO , aynı zamanda kaplama bileşenlerinin (örneğin poliüretan reçineler ve çapraz bağlayıcılar) üretiminde girdi olarak kullanı lan alifatik izosiyanatların ve polyester poliollerin üretiminde bulunmaktadır . (16) COVESTRO nun Türkiye de yerleşik sadece bir adet iştiraki bulunmaktadır. Covestro Polimer A.Ş.4 unvanlı bu teşebbüsün Türkiye deki müşterilerle ilgili olarak sırasıyla Almanya da ve İsviçre de faaliyet gösteren Covestro Deutschland AG ve Covestro International SA ya satış destek hizmetleri sunmakta olduğu, Covestro Polimer A.Ş.nin Covestro ürünlerinin müşterilere satışını gerçekleştirmediği ve herhangi bir üretim tesisine sahip olmadığı ifade edilmiştir. (17) Frankfurt Menkul Kıymetler Borsası'nda işlem gören COVESTRO , herhangi bir kişi veya teşebbüs tarafından kontrol edilmemektedir. COVESTRO nun en büyük hissedarları, her biri %10 unun altında paya sahip olan, ( ..) ve ( ..) tur. G.2. İlgili Pazar (18) Pazarda en genel anlamıyla kaplama bileşenleri için girdi malzemeleri, kaplama bileşenleri ve nihai ürün olan kaplamalar olmak üzere üç aşamalı bir yapı bulunmaktadır. Devralan COVESTRO pazarın en üst segmenti olan kaplama bileşenleri için girdi malzemleri alanında faaliyet göstermekte olup devralınan Hedef Şirketler in bu alanda herhangi bir faaliyeti bulunmamaktadır. Girdi malzemleri de kendi içerisinde diizosiyanatlar ve lineer dioll er olarak iki alt pazara ayrılmaktadır . (19) Tarafların her ikisinin de faaliyet gösterdiği kaplama bileşenleri pazarı da kendi içerisinde üç alt pazara ayrılmaktadır. Bunlar; kaplama reçineleri, çapraz bağlayıcılar ve katkı maddeleridir. Ancak taraflar kaplama reçinleri ve çapraz bağlayıcıları üretip satarken, katkı maddeleri alt pazarında yalnızca hedef şirketler aktiftir. (20) Nihai ürünlerde ise kaplama ürünü ortaya çıkmaktadır. Bu alanda ise yalnızca hedef şirketlerin faaliyeti bulunmaktadır . (21) Nihai ürün olan kaplamaların kullanım alanları aşağıdaki gibidir; Otomotiv OEM (otomobil; hafif ticari araç ve SUV, otomotiv OEM plastik ve metal parçaları dahil) Otomotiv tamir b oyaları 4 COVESTRO nun iştiraki olan Covestro Deutschland AG, hisselerinin tamamın a sahip olduğu Covestro Polimer A.Ş.yi tek başına kontrol etmektedir. 21-07/96 -42 5/14 Endüstriyel a hşap Bobin ve PCM (bobin, önceden kaplanmış levha (belirli uygulamalar için kullanılan tozlar dahil) - şeritler ve alüminyum ekst rüzyonlar dahil) Diğer endüstriyel u ygulamalar (tarım, inşaat, havacılık, ağır hizmet kamyonları, otobüsler, diğer kara taşımacılığı, elektrik, plastik, genel metal ve diğer ahşap olmayan ve bobin olmayan ürünler dahil) Marine (denizcilik) u ygulamaları Özel amaçlı u ygulamalar (koruyucu, endüstriyel bakım, trafik boyası ve kurutma uygulamalarını içermektedir) Paketleme Mimari (dekoratif ve koruyucu boya kaplamaları dahil) Kaplama benzeri ve k aplama dışı u ygulamalar (belirli kaplama uygulamalarına (tekstil veya mürekkepler gibi) tahsis edilmemiş reçineleri ve/veya kauçuk ve lastikler veya yapıştırıcılar gibi kaplama dışı uygulamalar için kullanılan reçineleri içermektedir) (22) Kaplamalar temel olarak dört bileşenden ve çapraz bağlayıcılardan oluşmaktadır. Bunlar aşağıda açıklamaktadır: Katkı maddeleri: Kaplamalara özel bir nitelik sağlar (mantar ve bakterilere karşı direnç, emülsiyo nların stabilize edilmesi, vb. i şlemleri yapar) Dolgu maddesi ve pigmentler: Renk ve saydamlığı belirleyen veya paslanmanın önlenmesin i ağlayan bileşenlerdir. Organik çözücüle r ya da s u: Reçinenin çözünmesini sağlar ve uygulaması için doğru akış direncini verir. Reçineler: Pigment parçacıklarını bağlamaktadır. Çapraz bağlayıcılar: Bir kaplamayı katılaştırmak ve performansını artırmak ama cıyla reçine molekül zincirleri arasında bağlar oluşturmak için kaplama formülasyonlarında sıklıkla kullanılan sertleştiricilerdir. G.2.1. İlgili Ürün Pazarı (23) İşlem ile Türkiy e'de COVESTRO'nun CAS segmenti altında faaliyet gösterdiği kaplama veya yapıştırıc ıların formülasyonu için kullanılan kaplama bileşenleri pazarlarında yatay olarak etkilenen pazarlar ortaya çıkmaktadır. Türkiye de kaplama bileşenleri pazarında yatay örtüşme; sıvı reçineler altındaki; i. su bazlı sıvı reçinelerden 1. su bazlı akrilik reçineler (PAC lar) 2. su bazlı poliüretan reçineler (PUD lar) ile ii. solvent bazlı sıvı reçin elerden 1. Solvent bazlı poliüretan reçineler 2. Solvent bazlı polyester poliollerde ve çapraz bağlayıcılardan HDI oligomerlerinde bulunmaktadır . 21-07/96 -42 6/14 (24) Avrupa Komisyonu nun5 ve Kurul un6 önceki kararlarında da ilgili ürün pazarı olarak tanımlanan ve işlem bakımından da her iki tarafın faaliyet göster dikleri s ıvı reçineler ile çapraz bağlayıcılar ilgili ürün pazarı ol arak tanımlanmıştır. (25) Öte yandan yalnızca küresel anlamda ve sınırlı düzey de reçineler için girdi malzemeleri ve yalnızca COVESTRO nun faaliyet gösterdiği kaplama bileşenleri için girdi malzemeleri pazarı ile hedef şirketlerin de faaliyet gösterdiği reçine pazarında bir dikey ilişki meydan a gelmektedir. (26) Üst pazarda yer alan ve COVESTRO nun ürettiği lineer p olioller ve diizosiyanatların alt pazarda yer alan ve hedef şirketlerce üretilen reçinelerin üretimi için girdi malzemeler olduğu görüldüğünde n söz konusu iki pazar da dikey anlamda il gili ürün pazarı ol arak tanımlanmıştır. Ancak söz konusu ilgili pazarlarda taraflardan hiçbirinin Türkiye'de faaliyeti bulunmamaktadır ve söz konusu ilişki küresel düzeyde gerçekleşmektedir. (27) Bunların yanında Hedef Şirketler'in küresel düzeyde faaliyet gösterdiği belirli nihai ürünlerle (solar kapla malar ve yapıştırıcılar) ilgili olarak dikey etkilenen pazarlar ortaya çıkmaktadır. Ancak, Hedef Şirketler'in Türkiye'de bu nihai ür ünlerin üretim faaliyeti bulun mam aktadır. Yalnızca DAM Türkiye ye ihmal edile bilir ölçüde nihai ürün satış ı gerçekleş tirmiştir. Söz konusu satış 2019 yılında ( ..) Euro değerinde olup yaklaşık ( ..) 3D baskı malzemesinden oluşmaktadır . İlgili satışın miktarı ve 3D baskı malzemesi pazarının büyüklüğü göz önüne alındığında pazar açısından ilgili satışların göz ardı edilebilebilec eği kanaati oluşmuştur. G.2.2. İlgili Coğrafi Pazar (28) İlgili Pazarın Tanımlanmasına İlişkin Kılavuz daki coğrafi pazar tanımından hareketle dosya kapsamında ilgili coğrafi pazar Türkiye olarak tespit edilmiştir. G.3. İşlemin Niteliğine İlişkin Değerlendirm e (29) Bildirime konu işlem KONINKLIJKE DSM N.V.'nin RFM iş kolunun tek kontrolünün COVESTRO tarafından devralınacaktır . Bu bakımdan dosya konusu işlem 2010/4 sayılı Tebliğ in 5. maddesi çerçevesinde bir devralma işlemi niteliğindedir. Dosya kapsamında yer alan ciro bilgilerinden, işlem taraflarının cirolarının 2010/4 sayılı Tebli ğ in 7. maddesinin birinci fıkrasının (a) ve (b) bentleri kapsamında öngörülen eşikleri aştığı ve bu nedenle işlemin izne tabi olduğu anlaşılmaktadır. G.4. Yatay ve Dikey Etkilenen Pa zarlara İlişkin Değerlendirme G.4.1. Yatay Etkilenen Pazarlara İlişkin Değerlendirilmesi (30) Tarafların faaliyetleri arasında işlem ile Türkiye de aşağıdaki pazarlarda yatay örtüşmeler ortaya çıkmaktadır: i. Sıvı Reçineler: a. Su bazlı akrilik reçineler (WB Akrilik Reçineler ya da PAC lar) b. Su bazlı poliüretan dispersiyonlar (PUD lar) c. Solvent bazlı üretan reçineleri (SB üretan reçineler) d. Solvent bazlı doymuş polyester polioller (SB doymuş polyester polioller) ii. Çapraz bağlayıcılar a. HDI oligomerleri (31) Söz konusu pazarlarda, 2019 yılında tarafların miktar ve ciro bazında gerçekleşen tahmini pazar payları Tablo 1 ve 2 de gösterilmektedir. 5 Komisyon un çapraz bağlayıcılara ilişkin M.8674 BASF/Solvay s Polyamde Business kararı, para. 362 vd. 6 Kurul un sıvı reçin elere ilişkin 13.06.2019 tarih ve19 -21/301 -129 sayılı karar ı, 17.01.2013 tarih ve 13 - 05/41 -20 sayılı kararı, 29.06.2006 tarih ve 06 -46/595 -167 sayılı kararı. 21-07/96 -42 7/14 Tablo 1: Türkiye'de yatay olarak örtüşen pazarlar/segmentler de miktar bazında pazar payları (2019) (%) Ürün Endüst riyel Uygulamalar Toplam Covestro Hedef Şirketler Sıvı Reçineler WB Akrilik Reçineler Tümü ( ..) ( ..) ( ..) PUD lar Tümü ( ..) ( ..) ( ..) Mimari Uygulamalar ( ..) ( ..) ( ..) SB üretan reçineler Tümü ( ..) ( ..) ( ..) SB doymuş polyester polioller Tümü ( ..) ( ..) ( ..) Çapraz Bağlayıcılar Çapraz bağlayıcılar Tümü (HDI, IPDI, MDI, TDI) Tümü ( ..) ( ..) ( ..) HDI oligomerleri Tümü ( ..) ( ..) ( ..) Tablo 2: Türkiye'de yatay olarak örtüşen pazarlar/segmentler de ciro bazın da pazar payları (2019) (%) Ürün Endüstriyel Uygulamalar Toplam Covestro Hedef Şirketler Sıvı Reçineler WB Akrilik Reçineler Tümü ( ..) ( ..) ( ..) PUD lar Tümü ( ..) ( ..) ( ..) Mimari Uygulamalar ( ..) ( ..) ( ..) SB üretan reçineler Tümü ( ..) ( ..) ( ..) SB doymuş polyester polioller Tümü ( ..) ( ..) ( ..) Çapraz Bağlayıcılar Çapraz bağlayıcılar Tümü (HDI, IPDI, MDI, TDI) Tümü ( ..) ( ..) ( ..) HDI oligomerleri Tümü ( ..) ( ..) ( ..) (32) Türkiye de etkilenen pazarlar açısından rakiplerin miktar bazlı pazar paylarına Tablo 3, 4, 5, 6 ve 7 de verilmektedir. Tablo 3: Su bazlı akrilik r eçineler pazarındaki rakiplerin ve birleşik teşebbüsün miktar bazlı pazar payları (2019) (%) Ticari Unvan Tahmin Edilen Pazar Payı BASF ( ..) DOW ( ..) Synthomer ( ..) A&B ( ..) Allnex ( ..) Celanese ( ..) Worlee ( ..) Birleşik teşebbüs ( ..) 21-07/96 -42 8/14 Tablo 4: Su bazlı poliüretan d ispersiyonları pazarındaki rakiplerin birleşik teşebbüsün miktar bazlı pazar payları (2019) (%) Ticari Unvan Tahmin Edilen Pazar Payı Allnex ( ..) Stahl ( ..) A&B ( ..) BASF ( ..) Birleşik teşebbüs ( ..) Tablo 5: Solvent bazlı polyester p olioller pazarındaki rakiplerin birleşik teşebbüsün miktar bazlı pazar payları (2019) (%) Ticari Unvan Tahmin Edilen Pazar Payı Evonik ( ..) Allnex ( ..) Arkema ( ..) COIM ( ..) BASF ( ..) Birleşik teşebbüs ( ..) Tablo 6: Solvent bazlı ü retanlar pazarındaki rakiplerin birleşik teşebbüsün miktar bazlı pazar payları (2019) (%) Ticari Unvan Tahmin Edilen Pazar Payı Lubrizol ( ..) COIM ( ..) Stahl ( ..) BASF ( ..) Lamverti ( ..) Morchem ( ..) Allnex ( ..) Birleşik teşebbüs ( ..) Tablo 7: HDI o ligomerleri (çağraz bağlayıcıl ar) pazarındaki rakiplerin birleşik teşebbüsün miktar bazlı pazar payları (2019) (%) Ticari Unvan Tahmin Edilen Pazar Payı BASF ( ..) Vencorex ( ..) Wanhua ( ..) Birleşik teşebbüs ( ..) (33) Türkiye de yatay olarak örtüşen pazarlardan su bazlı akrilik reç ineler, solvent bazlı polyester polioller ve solvent bazlı poliüretanlar pazarlarında tarafların pazar paylarının sırasıyla ( ..) ve ( ..) seviyelerinde olduğu görülm üştür. Bu pazarlarda işlem sonrasında birleşik teşebbüsün pazar payının rakiplerine göre d üşük kaldığı anlaşılmıştır . Bu nedenle söz konusu pazarlar açısından işlem sonrasında herhangi bir rekabetçi endişe doğmayacağı kanaati oluşmuştur . (34) Buna karşılık su bazlı poliüretanlar ve HDI oligomerleri pazarlarında işlem sonrasında sırasıyla ( ..) ve ( ..) pazar payları oluşacağı görülm üştür. Söz konusu pazar payının neredeyse tamamına yakınının devralma işlemi öncesinde COVESTRO ya ait olduğu anlaşıl dığından işlem neticesinde söz konusu iki pazardaki pazar payı artışı da ( ..) altında gerçekleşecektir. (35) İşlemin ülkemizdeki su bazlı poliüretan dispersiyonları ve HDI oligomerleri pazarlarındaki olası etkilerinin değerlendirilmesi bakımından tarafların pazar paylarının yanı sıra, söz konusu pazar larda faaliyet gösteren en büyük dört teşebbüsün pazar payları nın 21-07/96 -42 9/14 toplamınd a oluşan yoğunlaşma oranı (CR4 - concentration r atio) değerleri de incelen miştir. Ü lkemizdeki su bazlı poliüretan d ispersiyonları ve HDI oligomerleri pazarındaki CR4 değerlerine aşağıdaki tablo larda yer verilmiştir: Tablo 8: Su bazlı Poliüretan Dispersiyonları pazarındaki CR4 Verileri (2019, miktar bazlı) (%) Teşebbüsler İşlem Öncesi Teşebbüsler İşlem Sonrası Allnex ( ..) Allnex ( ..) Stahl ( ..) Stahl ( ..) A&B ( ..) A&B ( ..) Covestro ( ..) Birleşik Teşebbüs ( ..) Toplam 75 Toplam 75 Tablo 9: HDI Oligomerleri pazarındaki CR4 Verileri (2019, miktar bazlı) (%) Teşebbüsler İşlem Öncesi Teşebbüsler İşlem Sonrası BASF ( ..) BASF ( ..) Vencorex ( ..) Vencorex ( ..) Wanhua ( ..) Wanhua ( ..) Covestro ( ..) Birleşik Teşebbüs ( ..) Toplam 90 Toplam 90 (36) CR4 oranının %30 un altında kaldığı durumların, genellikle düşük yoğunlaşma/yüksek rekabete; %50 ile %70 arasında ise yüksek yoğunlaşmaya/düşük rekabete işaret ettiği kabul edilmektedir. Yatay Birleşme ve Devralmaların Değerlendirilmesi Hakkında Kılavuz a (Yatay Kılavuz) göre, pazar payları ve yoğunlaşma seviyeleri, pazar yapısı ile birleşme işleminin tarafları arasındaki rekabete ilişkin önemli bilgiler sunan öncül göstergelerdir. Yatay Kılavuz un 18. paragrafında birleşik teşebbüslerin ilgili pazardaki paylarının toplamının %20 nin altında olması halinde, söz konusu birleşme işleminin rekabet bakımından olumsuz etkilerinin, incelemenin derinleştirilmesini ve birleşmenin yasaklanmasını gerektir ecek düzeyde olmadığı varsayılabilir . açıklaması yer almaktadır. Yine Yatay Kılavuz un 28. paragrafında birleşme taraflarının ürünleri arasındaki ikame oranının yüksek olmasının birleşik teşebbüsün fiyatlarını önemli ölçüde artırma olasılığını ortaya çıka rdığı belirtilmişitir. (37) Tablo 8 ve 9 da su bazlı poliüretan dispersiyonları ve HDI oligomerleri pazarlarındaki CR4 endeksinin sırasıyla 75 ve 90 olduğu görülm üştür. Söz konusu endekse göre ilgili pazarlarda yüksek yoğunlaşmanın olduğu söylenebilecektir. An cak her iki pazar açısından işlem sonrasında birleşik teşebbüsün pazar payında ( ..) altında artış gerçekleştiği ve pazardaki diğer rakiplerin de güçlü olduğu tespit edilmiştir . Bunun yanında su bazlı poliüretan dispersiyonları pazarındaki faaliyetlerinin endüstriyel uygulamada birbirini tamamlayıcı nitelikte olduğu da öğrenilmiştir . (38) HDI oligomerleri pazarı açısından birleşik şirketin Türkiye deki pazar payı ( ..) olup Hedef Şirketler 2017 ve 2018 yıllarında Türkiye ye hiç satış gerçekleştirmemiştir. 2019 yılında ise Hedef Şirketler in Türkiye deki pazar payı ( ..) oranında gerçekleşmiştir. Bildirim formunda su bazlı poliüretan dispersiyonları pazarına benzer olarak, HDI oligomerleri pazarı açısından da tarafların ürün odakları ve uygulama odakları açısında n birbirinden önemli ölçüde farklılaştığı, tarafların birbirinin yakın rakibi olmadığı belirtilm iştir. (39) Diğer yandan Kurul kararlarında7 tarafların faaliyetlerinin tamamlayıcı nitelikte olması ve tamamlayıcı faaliyetlerinin birleşmesinden dolayı meydana ge lecek etkinlik kazanımlarının rekabeti olumlu yönde etkileyeceği değerlendirilmiştir. 7 Kurul un 09.08.2017 tarih ve 17 -26/399 -178 sayılı, 23.11.2017 tarih 17 -38/611 -267 sayılı, 06.12.2016 tarih ve 16 -42/690 -308 sayılı, 25.11.2009 tarih ve 09 -57/1351 -346 sayılı, 14.06.2012 tarih ve 12 -33/937 -293 sayılı kararları . 21-07/96 -42 10/14 (40) Yukarıdaki bilgi ve açıklamalar çerçevesinde, devralma işlemi neticesinde gerek su bazlı akrilik reçineler, solvent bazlı polyester polioller ve solvent bazlı poliüretan lar pazarlarında gerekse de su bazlı poliüretanlar ve HDI oligomerleri pazarlarında rekabeti olumsuz etkilenmeyeceği kanaatine varılmıştır . G.4.2. Dikey Etkilenen Pazarlara İlişkin Değerlendirilmesi (41) Aşağıdaki tablolarda 2019 yılında Türkiye de dikey ilişk inin olduğu, Hedef Şirketler in faaliyette bulunduğu alt pazarlardaki tarafların tahmini pazar paylarına ve COVESTRO nun üst pazarlardaki küresel ölçekte pazar paylarına yer veril mektedir . Tablo 10: 2019 yılında Hedef Şirketler'in T ürkiye'de faaliyette bulunduğu alt pazarlarda tarafların toplam pazar payı (miktar bazında) (%) Reçine Kimyasalları Endüstriyel Uygulamalar Toplam Covestro Hedef Şirketler PUD lar Tümü ( ..) ( ..) ( ..) Paketleme Uygulamaları ( ..) ( ..) ( ..) Mimari Uygulamalar ( ..) ( ..) ( ..) SB poliüretanlar Tümü ( ..) ( ..) ( ..) Paketleme Uygulamaları ( ..) ( ..) ( ..) Tablo 11: 2019 yılında Hedef Şirketler'in Türkiye'de faaliyette bulunduğu alt pazarlarda tarafların toplam pazar payı (ciro bazında) (%) Reçine Kimyasalları Endüstriyel Uygulamalar Toplam Covestro Hedef Şirketler PUD lar Tümü ( ..) ( ..) ( ..) Paketleme Uygulamaları ( ..) ( ..) ( ..) Mimari Uygulamalar ( ..) ( ..) ( ..) SB poliüretanlar Tümü ( ..) ( ..) ( ..) Paketleme Uygulamaları ( ..) ( ..) ( ..) Tablo 12: 2017 -2019 yılları arasında Türkiye de COVESTRO 'nun üst pazarlardaki pazar payları (miktar bazında) (%) Bileşen 2017 2018 2019 HDI ( ..) ( ..) ( ..) IPDI ( ..) ( ..) ( ..) H12MD I ( ..) ( ..) ( ..) mMDI ( ..) ( ..) ( ..) TDI ( ..) ( ..) ( ..) Polyester dioller ( ..) ( ..) ( ..) Polikarbonat dioller ( ..) ( ..) ( ..) Polieter dioller ( ..) ( ..) ( ..) Tablo 13: 2017 -2019 yılları arasında COVESTRO 'nun üst pazarlardaki pazar payları (ciro bazında) (%) Bileşen 2017 2018 2019 HDI ( ..) ( ..) ( ..) IPDI ( ..) ( ..) ( ..) H12MDI ( ..) ( ..) ( ..) mMDI ( ..) ( ..) ( ..) TDI ( ..) ( ..) ( ..) Polyester dioller ( ..) ( ..) ( ..) Polikarbonat dioller ( ..) ( ..) ( ..) Polieter dioller ( ..) ( ..) ( ..) 21-07/96 -42 11/14 (42) Belirli PU r eçine pazarlarındaki faaliyetlerinin bir sonucu olarak, diizosiyanatlar (özellikle HDI, IPDI, H12MDI, TDI ve mMDI) ve lineer polioller (özellikle polieter dioller, polyester diolle r ve polikarbonat dioller) üst pazarlarının her biri küresel ölçekte dikey olarak etkilenen pazarları oluşturmaktadır. (43) COVESTRO nun , HDI ( ..) , TDI ( ..) , IPDI ( ..) , mMDI ( ..) , polieter dioller ( ..) , polyester dioller ( ..) ve polikarbonat diollerin ( ..) satışı pazarlarında dünya çapında sınırlı bir konuma sahip olduğu; Avrupa Ekonomik Alanı (AEA) düzeyindeki pazar paylarının ise her zaman ( ..) altında kaldığı; Türkiye pazarında ise 2019 yılında; HDI de ( ..) , TDI de ( ..) , mMDI de ( ..) , polieter dio llerde ( ..) , polyester dioller de ( ..) , polikarbonat dioller de ( ..) , IPDI de ( ..) ve H12MDI de ( ..) pazar pay ına sahip olduğu öğrenilmiştir. (44) COVESTRO, TDI pazarında 2017'de ( ..) pazar payına sahipken 2018 de ( ..) ve 2019 da ( ..) pazar payına gerilem iştir. Bu düşüşün COVESTRO ile DOW firması arasındaki TDI ya yönelik alım - satım anlaşmasının 2018 yılında sonlandırılm asından kaynaklandığı ifade edil miştir. (45) Benzer şekilde Covestro, polieter poliol pazarında, 2017'de ( ..) pazar payına sahip iken, pa zar payı 2018'de ( ..) ve 2019'da ( ..) düşmüştür. Buna gerekçe olarak taraflar, COVESTRO nun fiyatlandırma stratejisi sonucunda birkaç büyük müşterisini kaybederek pazar payında düşüş yaşadığı nı ifade etmişlerdir. (46) IPDI pazarında ise COVESTRO 'nun pazar pa yı 2017'de ( ..) olarak gerçekleşmiştir. İlgili pazar payı 2018'de ( ..) ve 2019'da ( ..) düşmüştür. Bu durumun Covestro nun ( ..) , rakip tedarikçiye geçişinden kaynaklandığı ifade edilmiştir. ( ..) Türkiye pazarında IPDI için bilinen en büyük alıcı olduğu , Covestro 2018'den itibaren rakiplerinin daha rekabetçi fiyatlar sunması nedeniyle bu pazardaki ( ..) müşterisi olan ( ..) kaybettiği, bu tedarikçi geçişinin PUD bileşenleri için girdi malzemeleri pazarındaki rekabet düzeyini ve alternatif tedarikçilerin varlığını açıkça gösterdiği belirtilmiştir. (47) HDI i le ilgili olarak ise taraflardan HDI nın uçucu özelliği nedeniyle, su bazlı akrilik reçinelerin üretimi için önemli bir girdi olmadığı ve nadiren bu amaçla satıldığı bu nedenle HDI üretiminin yalnızca ( ..) su bazlı akrilik reçineler için kullanıldığı, geri kalanın HDI poliizosiyanatlar için kullanıldığı öğrenilmiştir. HDI'nin su bazlı akrilik reçineler için girdi olarak sınırlı bir önem taşıdığı hususu, Hedef Şirketler'in 2019'da HDI talebinin AEA'da yalnızc a ( ..) ton (AEA'daki toplam diizosiyanat talebinin yalnızca ( ..) temsil etmektedir) olmasından da görüldüğü ifade edilm iştir. Bu nedenle, işlem in, COVESTRO nun AEA'daki pozisyonunun bir sonucu olarak su bazlı akrilik reçineler için alt pazarlarda/segment lerde herhangi bir girdi kısıtlaması endişesine yol açmayacağı değerlendirilm iştir. (48) Sözkonusu pazarlar açısından rakiplerin durumuna aşağıdaki tablolarda yer verilmektedir: Tablo 14: 2019 yılında Türkiye de mMDI pazarında rakiplerin pazar payları (miktar bazında) (%) Ticari Unvan Pazar Payı BASF ( ..) DOW ( ..) Wanhua ( ..) Huntsma ( ..) 21-07/96 -42 12/14 Tablo 15: 2019 yılında Türkiye de TDI pazarında rakiplerin pazar payları (miktar bazında) (%) Ticari Unvan Paza r Payı BASF ( ..) Wanhua ( ..) DOW ( ..) Tablo 16: 2019 yılında Türkiye de HDI pazarında rakiplerin pazar payları (miktar bazında) (%) Ticari Unvan Pazar Payı Vencorex ( ..) Wanhua ( ..) BASF ( ..) Sapici ( ..) Tablo 17: 2019 yılında Türkiye de IPDI pazarında rakiplerin pazar payları (miktar bazında) (%) Ticari Unvan Pazar Payı Evonik ( ..) Vencorex ( ..) BASF ( ..) Tablo 18: 2019 yılında Türkiye de H12MDI pa zarında rakiplerin pazar payları (miktar bazında) (%) Ticari Unvan Pazar Payı Evonik ( ..) Wanhua ( ..) Tablo 19: 2019 yılında Türkiye de Polyester Dioller pazarında rakiplerin pazar payları (miktar bazında) (%) Ticari Unvan Pazar Payı COIM ( ..) BASF ( ..) Ema Kimya ( ..) Kimteks ( ..) Perstorp ( ..) Synthesia ( ..) DOW ( ..) Poliser ( ..) Tablo 20: 2019 yılında Türkiye de Polikarbonat Dioller pazarında rakiplerin miktar bazlı pazar payları (%) Ticari Unvan Pazar Payı Ube ( ..) Caffaro ( ..) Perstorp ( ..) Tablo 21: 2019 yılında Türkiye de Polieter Dioller pazarında rakiplerin miktar bazlı pazar payları (%) Ticari Unvan Pazar Payı COIM ( ..) BASF ( ..) Perstorp ( ..) Synthesia ( ..) Repsol ( ..) DOW ( ..) Helios ( ..) Purinova ( ..) Stepan ( ..) (49) Yukarıdaki tablolardan COVESTRO nun %25 ten fazla pazar payına sahip olduğu pazarlardan MDI da BASF % ( ..) , DOW % ( ..) , Wanhua % ( ..) , Hunt sman % ( ..) ile TDI da BASF % ( ..) , Wanhua % ( ..) , DOW % ( ..) ile H12MDI da ise Evonik % ( ..) , 21-07/96 -42 13/14 Wanhua % ( ..) ile pazar paylarının olduğu, söz konusu pazar paylarından rakiplerin pazarda önemli bir konuma sahip olduğu görülm üştür. (50) Yukarıda açıklandığı üzere , TDI ve IPDI pazarlarındaki ani düşüşler COVESTRO nun Türkiye pazarındaki rakiplerinin fiyatlandırma stratejisi açısından daha rekabetçi davrandığı na işaret etmektedir. Müşterilerin fiyat hareketleri sonucu tedarikçi değişiklikleri, PUD bileşenleri için g irdi malzemeleri pazarındaki rekabet düzeyini ve alternatif tedarikçilerin varlığını göste rmektedir. (51) Bu bilgi ve değerlendirmeler ışığında, ilgili pazarlar açısından rakiplerin güçl ü bir rekabet baskısı yarattığı, COVESTRO nun pazardaki konumunun alt paza rı rakiplere kapamaya elverişli olmadığı kanaati oluşmuştur . Nitekim dikey bütünleşik yapıda olmayan kaplama reçinesi müşterilerinin, bu girdileri temin edebileceği alternatif tedarikçiler bulunmaktadır. (52) Taraflar ın Türkiye'de herhangi bir üretim tesisi b ulunmadığından, tarafların üst pazardaki rakiplere karşı pazarı kapaması mümkün değildir. (53) Diğer yandan taraflar küresel ölçekte tarafların üst pazardaki rakiplere karşı pazarı kapaması kabiliyetlerinin bulunmadığını belirtmiştir. Nitekim su bazlı akrilik reçineleri müşterilerinin, genellikle üst pazardaki tedarikçiler için kritik veya hatta özellikle önemli bir müşteri tabanı niteliğini haiz olmadığı, alt pazarda çok sayıda rakip bulunduğu, bu anlamda alternatif müşterinin fazla olduğu ifade edilmiştir. (54) Dosya kapsamında taraflar Hedef Şirketler'in ilgili girdi ürünlerine yönelik talebinin, ilgili ürünlere yönelik AEA veya küresel talebin ihmal edilebilir bir payına denk geldiğini belirtmiştir . Yapılan açıklamalar doğrultusunda tarafların küresel ölçekte de üst pazardaki rakiplere karşı pazarı kapaması mümkün olmadığı kanaati oluşmuştur . (55) Yukarıda yer verilen bilgi ve değerlendirmeler çe rçevesinde, bildirim konusu işlemin 4054 sayılı Kanun un 7. maddesi kapsamında Türkiye de başta hâkim durum yaratılması ve ya mevcut bir hâkim durumu güçlendirilmesi olmak üzere, ülkenin bütünü yahut bir kısmında ilgili pazarda etkin rekabetin önemli ölçüde azalt masının söz konusu olmadığı sonucuna ulaşılmıştır. 21-07/96 -42 14/14 H. SONUÇ (56) Düzenlenen rapora ve incelenen dosya kapsamına göre, bildirim konusu işlemin 4054 sayılı Kanun un 7. maddesi ve bu maddeye dayanılarak çıkarılan 2010/4 sayılı Rekabet Kurulundan İzin Alınması Gereken Birleşme ve Devralmalar Hakkında Tebliğ kapsamında izne tabi olduğuna; işlem sonucunda etkin rekabetin önemli ö lçüde azaltılmasının söz konusu olmaması nedeniyle işleme izin verilmesine, gerekçeli kararın tebliğinden itibaren 60 gün içinde Ankara İdare Mahkemelerinde yargı yolu açık olmak üzere, OYBİRLİĞİ ile karar verilmiştir.