2025/453030 İhale Kayıt Numaralı "Çağrı Merkezi Hizmet Alımı" İhalesi
Toplantıya Katılan Üyeler BAŞVURU SAHİBİ: Mak Kurumsal Organizasyon A.Ş. , İHALEYİ YAPAN İDARE: Türkiye İlaç ve Tıbbi Cihaz Kurumu Destek Hizmetleri ve Bilgi Yönetimi Başkan Yardımcılığı, BAŞVURUYA KONU İHALE: 2025/453030 İhale Kayıt Numaralı “ Çağrı Merkezi Hizmet Alımı ” İhalesi KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME: Türkiye İlaç ve Tıbbi Cihaz Kurumu Destek Hizmetleri ve Bilgi Yönetimi Başkan Yardımcılığı tarafından 02.05.2025 tarihinde açık ihale usulü ile gerçekleştirilen “ Çağrı Merkezi Hizmet Alımı ” ihalesine ilişkin olarak Mak Kurumsal Organizasyon A.Ş. nin 16.05.2025 tarihinde yaptığı şikâyet başvurusunun, idarenin 20.05.2025 tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibince 30.05.2025 tarih ve 184949 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 30.05.2025 tarihli dilekçe ile itirazen şikâyet başvurusunda bulunulmuştur. Başvuruya ilişkin olarak 2025/1070 sayılı itirazen şikâyet dosyası kapsamında yapılan inceleme neticesinde esas inceleme raporu tanzim edilmiştir. KARAR: Esas inceleme raporu ve ekleri incelendi. İtirazen şikâyet dilekçesinde özetle, idarece tekliflerinin aşırı düşük olarak belirlendiği ve firmalarına gönderilen aşırı düşük sorgu yazısında “İşçilik giderleri, resmi tatil ve dini bayram günleri çalışma giderleri, 4857 Sayılı İş Kanununa göre verilecek tazminat giderleri ile çağrı merkezi yazılım, işletim, destek, bakım ve onarım giderleri” nin açıklama istenilen önemli teklif bileşenleri olarak belirtildiği, sınır değer hesabında İdari Şartname’nin 25’inci maddesinde düzenlenen teklif fiyata dahil olan giderler üzerinden ve 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu kapsamında yer alan hükümler çerçevesinde, her bir iş kalemi üzerinden verilen birim fiyat teklifin, kalemler bazında aşırı düşük teklif olarak değerlendirilmesi ve ilgili iş kaleminin açıklamaya konu edilmesi gerektiği, firmalarınca yapılan aşırı düşük açıklamalarında; “Çağrı merkezi yazılım işletim bakım ve onarım” iş kalemine ilişkin verilen teklifin aşırı düşük teklif olarak değerlendirilmesinin hatalı olduğu, zira birim fiyat teklif cetvelinde anılan iş kalemine ilişkin olarak teklif edilen bedelin, idarece hesaplanan sınır değerin üzerinde olduğu, ayrıca firmalarınca yapılan açıklamanın; aşırı düşük teklif sorgulaması olarak değil, İdari Şartname’nin “İsteklilerden tekliflerine açıklık getirmelerinin istenilmesi” başlıklı 32’nci maddesi esas alınarak yapıldığı, Kıdem tazminatının teklif fiyata dahil edilmesinin ve önemli teklif bileşeni olarak belirlenmesinin mümkün olmadığı, zira kıdem tazminatının çalışan personelin yüklenici ile idare arasındaki sözleşme süresi bittiği zaman değil, üst iş veren olan Türkiye İlaç ve Tıbbi Cihaz Kurumu bünyesinden ayrıldığı zaman doğan bir tazminat olduğu, idarece yapılan sınır değer hesabında birim fiyat teklif cetvelinde yer almayan kıdem tazminatının eklenmesiyle, sınır değerin hatalı hesaplandığı ve firmalarının bu hatadan kaynaklı olarak tekliflerinin sınır değer altında kalmasından dolayı aşırı düşük olması ve tekliflerinin reddedilmesinin mevzuata aykırı olduğu, ihale komisyonunca alınan ihalenin iptali kararının iptal edilmesi gerektiği iddialarına yer verilmiştir. A) Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir. 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun “Aşırı düşük teklifler” başlıklı 38’inci maddesinde “ İhale komisyonu verilen teklifleri değerlendirdikten sonra, diğer tekliflere veya idarenin tespit ettiği yaklaşık maliyete göre teklif fiyatı aşırı düşük olanları tespit eder. Bu teklifleri reddetmeden önce, belirlediği süre içinde teklif sahiplerinden teklifte önemli olduğunu tespit ettiği bileşenler ile ilgili ayrıntıları yazılı olarak ister. İhale komisyonu; a) İmalat sürecinin, verilen hizmetin ve yapım yönteminin ekonomik olması, b) Seçilen teknik çözümler ve teklif sahibinin mal ve hizmetlerin temini veya yapım işinin yerine getirilmesinde kullanacağı avantajlı koşullar, c) Teklif edilen mal, hizmet veya yapım işinin özgünlüğü, gibi hususlarda yapılan yazılı açıklamaları dikkate alarak, aşırı düşük teklifleri değerlendirir. Bu değerlendirme sonucunda, açıklamaları yeterli görülmeyen veya yazılı açıklamada bulunmayan isteklilerin teklifleri reddedilir. ” hükmü, Anılan Kanun’un “İdarelerce uyulması gereken diğer kurallar” başlıklı 62’nci maddesinde “Bu Kanun kapsamındaki idarelerce mal veya hizmet alımları ile yapım işleri için ihaleye çıkılmadan önce aşağıda belirtilen hususlara uyulması zorunludur: … e) (1) 5018 sayılı Kanuna ekli (I), (II), (III) ve (IV) sayılı cetvellerde yer alan kamu idareleri (MİT Müsteşarlığı hariç) ile bunlara bağlı döner sermayeli kuruluşlar, 375 sayılı Kanun Hükmünde Kararnameye ekli (I) sayılı listede yer alan idarelerin merkez ve taşra teşkilatları, il özel idareleri, belediyeler ile bağlı kuruluşları ve bunların üyesi olduğu mahalli idare birlikleri, birlikte veya ayrı ayrı sermayesinin yarısından fazlası il özel idareleri, belediyeler ve bağlı kuruluşlarına ait şirketler; merkezi yönetim, sosyal güvenlik kurumu, fon, kefalet sandığı, yatırım izleme ve koordinasyon başkanlığı, gençlik hizmetleri ve spor il müdürlüğü, mahalli idare ve şirket bütçelerinden veya döner sermaye bütçelerinden, anılan liste kapsamındaki diğer idareler için ise kendi bütçelerinden personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı veya niteliği itibarıyla bu sonucu doğuracak şekilde alım yapamaz ve buna imkân sağlayan diğer mevzuat hükümleri uygulanmaz. 2) Bu bendin uygulanmasında personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı; bu Kanun ve diğer mevzuattaki hükümler uyarınca ihale konuşu işte çalıştırılacak personel sayısının ihale dokümanında belirlendiği, bu personelin çalışma saatlerinin tamamının idare için kullanıldığı, yaklaşık maliyetinin en az %70’lik kısmının asgari işçilik maliyeti ile varsa ayni yemek ve yol giderleri dahil işçilik giderinden oluştuğu ve niteliği gereği süreklilik arz eden işlere ilişkin hizmet alımlarını ifade eder. Mahalli idare veya şirketlerinin bütçelerinden yapılan, yıl boyunca devam eden, niteliği gereği süreklilik arz eden ve haftalık çalışma saatlerinin tamamının idare için kullanıldığı park ve bahçe bakım ve onarımı ile çöp toplama, cadde, sokak, meydan ve benzerlerinin temizlik işlerine ilişkin alımlar personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı olarak kabul edilir. Hizmet alım sözleşmesi kapsamında niteliği birbirinden farklı hizmet türlerinin bulunması halinde personel çalıştırılmasına dayalı olup olmama yönünden yapılacak değerlendirme her hizmet türü için ayrı ayrı yapılır. Danışmanlık hizmetleri, hastane bilgi yönetim sistemi hizmetleri ve çağrı merkezi hizmetlerine ilişkin alımlar personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı olarak kabul edilmez...” hükmü, 696 sayılı Olağanüstü Hal Kapsamında Bazı Düzenlemeler Yapılması Hakkında Kanun Hükmünde Kararname’nin 83’üncü maddesinde “ 4/1/2002 tarihli ve 4734 sayılı Kamu İhale Kanununun 62 nci maddesinin birinci fıkrasının (e) bendi aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir. “e) 1 ) 5018 sayılı Kanuna ekli (I), (II), (III) ve (IV) sayılı cetvellerde yer alan kamu idareleri (MİT Müsteşarlığı hariç) ile bunlara bağlı döner sermayeli kuruluşlar, 375 sayılı Kanun Hükmünde Kararnameye ekli (I) sayılı listede yer alan idarelerin merkez ve taşra teşkilatları, il özel idareleri, belediyeler ile bağlı kuruluşları ve bunların üyesi olduğu mahalli idare birlikleri, birlikte veya ayrı ayrı sermayesinin yarısından fazlası il özel idareleri, belediyeler ve bağlı kuruluşlarına ait şirketler; merkezi yönetim, sosyal güvenlik kurumu, fon, kefalet sandığı, yatırım izleme ve koordinasyon başkanlığı, gençlik hizmetleri ve spor il müdürlüğü, mahalli idare ve şirket bütçelerinden veya döner sermaye bütçelerinden, anılan liste kapsamındaki diğer idareler için ise kendi bütçelerinden personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı veya niteliği itibarıyla bu sonucu doğuracak şekilde alım yapamaz ve buna imkân sağlayan diğer mevzuat hükümleri uygulanmaz. 2) Bu bendin uygulanmasında personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı; bu Kanun ve diğer mevzuattaki hükümler uyarınca ihale konusu işte çalıştırılacak personel sayısının ihale dokümanında belirlendiği, bu personelin çalışma saatlerinin tamamının idare için kullanıldığı, yaklaşık maliyetinin en az %70’lik kısmının asgari işçilik maliyeti ile varsa ayni yemek ve yol giderleri dahil işçilik giderinden oluştuğu ve niteliği gereği süreklilik arz eden işlere ilişkin hizmet alımlarını ifade eder. Mahalli idare veya şirketlerinin bütçelerinden yapılan, yıl boyunca devam eden, niteliği gereği süreklilik arz eden ve haftalık çalışma saatlerinin tamamının idare için kullanıldığı park ve bahçe bakım ve onarımı ile çöp toplama, cadde, sokak, meydan ve benzerlerinin temizlik işlerine ilişkin alımlar personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı olarak kabul edilir. Hizmet alım sözleşmesi kapsamında niteliği birbirinden farklı hizmet türlerinin bulunması halinde personel çalıştırılmasına dayalı olup olmama yönünden yapılacak değerlendirme her hizmet türü için ayrı ayrı yapılır. Danışmanlık hizmetleri, hastane bilgi yönetim sistemi hizmetleri ve çağrı merkezi hizmetlerine ilişkin alımlar personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı olarak kabul edilmez… ” hükmü, Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin “Yaklaşık maliyetin hesaplanması ve güncellenmesi” başlıklı 9’uncu maddesinde “ (1) Birim fiyat üzerinden teklif alınan ihalelerde; … (3) Hizmetin gerçekleştirilmesi için gerekli olan iş kalemlerine veya iş gruplarına ilişkin miktarların tespit edilen fiyatlarla çarpımı sonucu bulunan tutarların toplanması ile elde edilen genel toplam tutar, sözleşme giderleri ve genel giderler ile KDV hariç olarak belirlenir. Bulunan bu tutara işin niteliği dikkate alınarak % 7 oranını geçmemek üzere yüklenici kârı eklenir. Bu tutar, kâr hariç belirlenen genel toplam tutar üzerinden hesaplanan sözleşme giderleri ve genel giderler ile toplanarak yaklaşık maliyet hesaplanır. Buna ilişkin hesap cetveli hazırlayanlarca imzalandıktan sonra, ihale onay belgesinin ekine konularak ihale yetkilisine sunulur. Yüklenici için öngörülen kar tutarının bu cetvelde gösterilmesi zorunludur… ” hükmü, Kamu İhale Genel Tebliği’nin “Personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımlarında teklif fiyata dahil olacak giderler” başlıklı 78’inci maddesinde “…78.1.1. Personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı; ihale konusu işte çalıştırılacak personel sayısının ihale dokümanında belirlendiği, bu personelin çalışma saatlerinin tamamının idare için kullanıldığı, yaklaşık maliyetinin en az %70’lik kısmının asgari işçilik maliyeti ile varsa ayni yemek ve yol giderleri dahil işçilik giderinden oluştuğu ve niteliği gereği süreklilik arz eden hizmet alımlarını ifade eder. 78.1.2. Danışmanlık hizmetleri, hastane bilgi yönetim sistemi hizmetleri ve çağrı merkezi hizmetleri, 78.1.1 inci maddede yer alan koşullara bakılmaksızın personel çalıştırılmasına dayalı hizmet olarak kabul edilmez. … 78.1.4. Niteliği gereği süreklilik arz etme koşulu dışında diğer koşulları taşıyan ve ihale edilmesi mümkün olan hizmet alımları ile 78.1.1 maddede belirtilen koşulları taşıyan hastane bilgi yönetim sistemi hizmetleri ve çağrı merkezi hizmetlerinde, teklifler ile aşırı düşük tekliflerin hazırlanması ve değerlendirilmesinde bu Tebliğin personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı ihaleleri için öngördüğü düzenlemeler (asgari işçilik maliyeti ile sözleşme giderleri ve genel giderlerin hesabı, sınır değer tespiti, işçilik hesaplama modülünün kullanım zorunluluğu vb.) aynen uygulanır. …” açıklaması, Anılan Tebliğ’in “Hizmet alımı ihalelerinde sınır değer tespiti ve aşırı düşük tekliflerin değerlendirilmesi” başlıklı 79’uncu maddesinde “79.1. Hizmet alımı ihalelerinde sınır değer aşağıdaki kurallara göre tespit edilir. 79.1.1. Personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı ihalelerinde kar hariç yaklaşık maliyet tutarı sınır değer olarak kabul edilir. 79.1.2. Personel çalıştırılmasına dayalı olmayan hizmet alımı ihalelerinde sınır değer; SD: Sınır değeri, YM: Yaklaşık maliyeti, n: İhalenin ilk oturumunda teklif mektubu ve geçici teminatı usulüne uygun olduğu anlaşılan ve teklif tutarı yaklaşık maliyetin yüzde 60’ından düşük ve yaklaşık maliyetten yüksek olanlar dışındaki isteklilerin teklif sayısını, T1, T2, T3….Tn: İhalenin ilk oturumunda teklif mektubu ve geçici teminatı usulüne uygun olduğu anlaşılan ve teklif tutarı yaklaşık maliyetin yüzde 60’ından düşük ve yaklaşık maliyetten yüksek olanlar dışındaki isteklilerin teklif bedellerini, R: Sınır Değer Tespit Katsayısını 79.1.3. 79.1.2 nci maddede yer alan R değeri her yıl 1 Şubat tarihinden geçerli olmak üzere Kurum tarafından belirlenerek ilan edilir ve gerekli görülen hallerde güncellenebilir. İhalenin konusu veya işin niteliğine göre Kurum tarafından farklı R değerleri belirlenebilir. 79.2. İhale ilanında ve dokümanında teklifi sınır değerin altında kalan isteklilerden açıklama isteneceği belirtilen hizmet alımı ihalelerinde, aşırı düşük tekliflerin değerlendirilmesi aşamasında aşağıdaki düzenlemelere göre işlem tesis edilmesi gerekmektedir. 79.2.1. Aşırı düşük tekliflere yönelik açıklama istenmesine ilişkin yazıda, isteklilerin yapacakları açıklamalara esas olacak önemli teklif bileşenlerinin, bütün istekliler için aynı unsurları içerecek şekilde belirtilmesi zorunludur. Aşırı düşük teklif açıklaması sunulması için isteklilere üç (3) iş gününden az olmamak üzere uygun bir süre verilir. …” açıklaması, İdari Şartname’nin “İhale konusu işe/alıma ilişkin bilgiler” başlıklı 2’nci maddesinde “2.1. İhale konusu işin/alımın; a) Adı: ÇAĞRI MERKEZİ HİZMET ALIMI b) Türü: Hizmet alımı c) İlgili Uygulama Yönetmeliği: Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği ç) Yatırım proje no'su (yapım işlerinde): Bu madde boş bırakılmıştır. d) Kodu: e) Miktarı: 30 İşçi ile 12 Ay süreli Çağrı Merkezi Hizmeti Alımı Ayrıntılı bilgi idari şartnamenin ekinde yer almaktadır. f) İşin yapılacağı/malın teslim edileceği yer: Türkiye İlaç ve Tıbbi Cihaz Kurumu” düzenlemesi, Anılan Şartname’nin “Teklif fiyata dahil olan giderler” başlıklı 25’inci maddesinde “25.1. Sözleşmenin uygulanması sırasında, ilgili mevzuat gereğince ödenecek ulaşım, sigorta, vergi, resim ve harç giderleri teklif fiyatına dahildir. 25.2. 25.1. maddesinde yer alan gider kalemlerinde artış olması ya da benzeri yeni gider kalemlerinin oluşması hallerinde, teklif edilen fiyatın bu tür artış ya da farkları karşılayacak payı içerdiği kabul edilir. Yüklenici, bu artış ve farkları ileri sürerek herhangi bir hak talebinde bulunamaz. 25.3. Teklif fiyata dahil olan diğer giderler aşağıda belirtilmiştir: 25.3.1. İletişim Merkezi Temsilcisi, 21 kişi Asgari Ücretin %79 fazlası İletişim Merkezi Uzman Temsilcisi, 4 kişi Asgari Ücretin %122 fazlası Takım Lideri, 2 kişi Asgari Ücretin %155 fazlası Mevduat Uzmanı 3 kişi Asgari Ücretin %175 fazlası verilecektir. Resmi Tatil ve Dini Bayram Günleri Çalışma; İletişim Merkezi Temsilcisi Asgari Ücretin %79 fazlası, 3 kişi 15.5 gün Yemek Bedeli; yüklenici tarafından karşılanacak olup ayda 24 (yirmidört) gün esas alınacaktır. Yemek bedeli çalışılan her gün için günlük brüt 264,00 TL olarak hesaplanacak. İstekliler teklif fiyatına personel yemek giderini dahil edecek ve bordroda gösterecektir. Çağrı Merkezi Yazılım İşletim, Destek, Bakım ve Onarım İşleri , 12. ayını doldurmuş personelin 4857 sayılı iş kanununa göre hak edeceği tazminat giderleri, Teknik Şartnamede belirtilen diğer hususlar teklif fiyata dahil edilecektir. 25.4. Sözleşme konusu işin bedelinin ödenmesi aşamasında doğacak Katma Değer Vergisi (KDV), ilgili mevzuatı çerçevesinde İdare tarafından yükleniciye ayrıca ödenir. 25.5. Kısa vadeli sigorta prim oranları belirtilecektir. 2,25” düzenlemesi, Aynı Şartname’nin “Aşırı düşük teklifler” başlıklı 33’üncü maddesinde “33.1. Teklifi sınır değerin altında kalan isteklilerden Kanunun 38 inci maddesine göre açıklama istenecektir. Bu kapsamda; ihale komisyonu sınır değerin altında kalan teklifleri aşırı düşük teklif olarak tespit eder ve bu teklif sahiplerinden Kurum tarafından belirlenen kriterlere göre teklifte önemli olduğunu tespit ettiği bileşenler ile ilgili ayrıntıları yazılı olarak ister. İhale komisyonu; a) Verilen hizmetin ekonomik olması, b) Seçilen teknik çözümler ve teklif sahibinin işin yerine getirilmesinde kullanacağı avantajlı koşullar, c) Teklif edilen hizmetin özgünlüğü, gibi hususlarda yapılan yazılı açıklamaları dikkate alarak aşırı düşük teklifleri değerlendirir. Bu değerlendirme sonucunda, açıklamaları yeterli görülmeyen veya yazılı açıklamada bulunmayan isteklilerin teklifi reddedilir.” düzenlemesi yer almaktadır. İhaleye ait birim fiyat teklif cetvelinin aşağıdaki gibi olduğu görülmüştür. A B İş Kaleminin Adı ve Kısa Açıklaması 3 Miktarı Teklif Edilen Birim Fiyat Tutarı Birimi İşçi sayısı Ay/gün/saat İletişim Merkezi Temsilcisi (Brüt asgari ücretin %79 fazlası) Ay 21 12 İletişim Merkezi Uzman Temsilcisi (Brüt asgari ücretin %122 fazlası) Ay 4 12 Takım Lideri (Brüt asgari ücretin %155 fazlası) Ay 2 12 Mevzuat Uzmanı (Brüt asgari ücretin %175 fazlası) Ay 3 12 I. ARA TOPLAM (K.D.V Hariç) İş Kaleminin Adı ve Kısa Açıklaması Birimi Miktarı Teklif Edilen 4 Birim Fiyat Tutarı Ulusal Bayram ve Genel Tatil Günleri (İletişim Merkezi Temsilcisi Asgari Ücretin %79 Fazlası) gün 46,5 Çağrı Merkezi Yazılım İşletim Bakım ve Onarım adet 1 II. ARA TOPLAM (K.D.V. Hariç) TOPLAM TUTAR (K.D.V Hariç) İhale dokümanı düzenlemelerinden, başvuruya konu ihalenin Türkiye İlaç ve Tıbbi Cihaz Kurumu Destek Hizmetleri ve Bilgi Yönetimi Başkan Yardımcılığı tarafından açık ihale usulü ile gerçekleştirilen “Çağrı Merkezi Hizmet Alımı” ihalesi olduğu, söz konusu ihalede 8 adet ihale dokümanı indirildiği ve ihaleye 5 istekli tarafından teklif verildiği, yaklaşık maliyeti 32.209.747,55 TL olan ihalede, idarece sınır değerin 30.178.502,21 TL olarak belirlendiği, başvuru sahibinin de yer aldığı teklifi sınır değer altında kalan isteklilere 05.05.2025 tarihli ve “…aşırı düşük teklif açıklamalarının sunulması” konulu yazının gönderildiği, anılan yazıda “…İdari Şartnamenin Teklif Fiyata Dahil Olan Giderler başlıklı 25. Maddesinde belirtilen tüm bileşenlerle ilgili olarak; 1- İşçilik Giderleri 2- Resmi Tatil ve Dini Bayram Günleri Çalışma Giderleri 3- 4857 Sayılı İş Kanununa göre verilecek Tazminat Giderleri 4- Çağrı Merkezi Yazılım, İşletim, Destek, Bakım ve Onarım Giderleri 4734 sayılı Kanunun 38’nci maddesi uyarınca yukarda belirtilen bileşenlere yapılacak açıklamalara dayanak teşkil edecek bilgi ve belgelerin, Kamu İhale Genel Tebliğinin 79’uncu maddesinin ilgili hükümlerine uygun olarak açıklanması ve belgelendirilmesi suretiyle, 09.05.2025 tarihi Cuma günü mesai bitimine kadar İdaremize bildirmeniz gerekmektedir. …” ifadelerine yer verilerek, açıklanması istenilen önemli teklif bileşenlerinin işçilik giderleri, resmi tatil ve dini bayram günleri çalışma giderleri, 4857 sayılı İş Kanunu’na göre verilecek tazminat giderleri ve çağrı merkezi yazılım, işletim, destek, bakım ve onarım giderleri olarak belirlendiği, 14.05.2025 tarihli kesinleşen ihale komisyonu kararında teklifleri sınır değer altında kalan Gong Global Tesis Yön. Temiz. Sos. Hiz. Bil. Tur. İnş. Eml. Yem. Film ve Yapım. San. İç ve Dış Tic. Ltd. Şti. ile Mega Çağrı Merkezi İletişim ve Servis Hizmetleri İnş. Tic. Ltd. Şti.nin aşırı düşük teklif açıklamalarında bulunulmadığı, açıklamada bulunan başvuru sahibi Mak Kurumsal Organizasyon A.Ş.nin aşırı düşük teklif açıklamalarının ise Kamu İhale Genel Tebliği’nin 79.2.2.1’inci maddesinde belirtilen hususlara uygun olmadığı gerekçesiyle tekliflerinin değerlendirme dışı bırakıldığı, ihalede tek geçerli teklifi veren isteklinin Pusula Customer Experience İletişim A.Ş. olduğu, fakat rekabetin tam anlamıyla sağlanamadığı, 4734 Sayılı Kamu ihale Kanunu’nun “ihtiyacın uygun şartlarla karşılanması” ve “kaynakların verimli kullanılması” ilkelerinin tesis edilememesi gerekçesiyle ihalenin iptal edilmesine karar verildiği görülmüştür. Yukarıda yer verilen mevzuat hüküm ve açıklamalarına göre ihale komisyonunun verilen teklifleri değerlendirdikten sonra, diğer tekliflere veya idarenin tespit ettiği yaklaşık maliyete göre teklif fiyatı aşırı düşük olanları tespit edeceği, bu teklifleri reddetmeden önce, belirlediği süre içinde teklif sahiplerinden teklifte önemli olduğunu tespit ettiği bileşenler ile ilgili ayrıntıları yazılı olarak isteyeceği ve aşırı düşük teklifleri değerlendireceği, bu değerlendirme sonucunda, açıklamaları yeterli görülmeyen veya yazılı açıklamada bulunmayan isteklilerin teklifinin reddedileceği anlaşılmaktadır. 4734 sayılı Kanun’un “İdarelerce uyulması gereken diğer kurallar” başlıklı 62’nci maddesinin birinci fırkasının (e) bendinde 696 sayılı KHK ile yapılan değişiklikle, anılan maddede sayılan idarelerin ilgili bütçelerden personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı veya niteliği itibarıyla bu sonucu doğuracak şekilde alım yapılamayacağı hüküm altına alınmış olup, söz konusu bendin uygulanmasında personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı “bu Kanun ve diğer mevzuattaki hükümler uyarınca ihale konusu işte çalıştırılacak personel sayısının ihale dokümanında belirlendiği, bu personelin çalışma saatlerinin tamamının idare için kullanıldığı, yaklaşık maliyetinin en az %70’lik kısmının asgari işçilik maliyeti ile varsa ayni yemek ve yol giderleri dâhil işçilik giderinden oluştuğu ve niteliği gereği süreklilik arz eden işlere ilişkin hizmet alımları” olarak tanımlanmış ve “danışmanlık hizmetleri, hastane bilgi yönetim sistemi hizmetleri ve çağrı merkezi hizmetlerine ilişkin alımlar” ın personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı olarak kabul edilmeyeceği hükme bağlanmıştır. İhale dokümanı düzenlemelerine göre incelemeye konu ihalenin çağrı merkezi hizmet alımı ihalesi olduğu, 696 sayılı Kanun Hükmünde Kararname’ye göre çağrı merkezi hizmetlerine ilişkin alımların personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı olarak kabul edilmeyeceği, Tebliğ’in 78.1.4’üncü maddesinde yer alan açıklamaya göre niteliği gereği süreklilik arz etme koşulu dışında diğer koşulları taşıyan ve ihale edilmesi mümkün olan hizmet alımları ile 78.1.1’inci maddede belirtilen koşulları taşıyan hastane bilgi yönetim sistemi hizmetleri ve çağrı merkezi hizmetlerinde, teklifler ile aşırı düşük tekliflerin hazırlanması ve değerlendirilmesinde Tebliğ’in personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı ihaleleri için öngördüğü asgari işçilik maliyeti ile sözleşme giderleri ve genel giderlerin hesabı, sınır değer tespiti, işçilik hesaplama modülünün kullanım zorunluluğu gibi düzenlemelerin uygulanacağı ve Tebliğ açıklamalarına göre personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı ihalelerinde kar hariç yaklaşık maliyet tutarının sınır değer olarak kabul edileceği, hizmet alımı ihalelerinde de yaklaşık maliyete % 7 oranını geçmemek üzere yüklenici kârının ekleneceği anlaşılmaktadır. İhale konusu işte çalıştırılacak personel sayısının ihale dokümanında belirlendiği, bu personelin çalışma saatlerinin tamamının idare için kullanıldığı, yaklaşık maliyetinin en az %70’lik kısmının asgari işçilik maliyeti giderinden oluştuğu, idare tarafından yaklaşık maliyetin piyasa rayiçleri ve KİK İşçilik Hesaplama Modülü kullanılarak hesaplandığı, hazırlanan yaklaşık maliyet cetvelinde kâr oranının 2.031.245,34 TL olarak belirlendiği, dolayısıyla sınır değer hesabının, kar hariç yaklaşık maliyet tutarı (32.209.747,55 TL - 2.031.245,34 TL = 30.178.502,21) esas alınarak hesaplandığı tespit edilmiştir. Başvuru sahibinin iddiasında belirttiği “sınır değer hesabının her bir iş kalemi üzerinden verilen birim fiyat teklifin, kalemler bazında aşırı düşük teklif olarak değerlendirilmesi ve ilgili iş kaleminin açıklamaya konu edilmesi gerektiği, firmalarınca yapılan aşırı düşük açıklamalarında; “Çağrı Merkezi Yazılım İşletim Bakım ve Onarım” iş kalemine ilişkin verilen teklifin aşırı düşük teklif olarak değerlendirilmesinin hatalı olduğu” iddiasının yerinde olmadığı, zira sınır değer hesabının yukarıda açıklandığı şekilde yapılması gerektiği ve idarece hesaplanan sınır değerin mevzuat hükümleri doğrultusunda olduğu anlaşılmıştır. Başvuru sahibinin “ Kıdem tazminatının teklif fiyata dahil edilmesinin ve önemli teklif bileşeni olarak belirlenmesinin mümkün olmadığı, idarece yapılan sınır değer hesabında birim fiyat teklif cetvelinde yer almayan kıdem tazminatının eklenmesiyle, sınır değerin hatalı hesaplandığı” iddiası yönünden yapılan incelemede ise; İdari Şartname’nin “Teklif fiyata dahil olan giderler” başlıklı 25’inci maddesinde “…12. ayını doldurmuş personelin 4857 sayılı iş kanununa göre hak edeceği tazminat giderleri, Teknik Şartnamede belirtilen diğer hususlar teklif fiyata dahil edilecektir. …” düzenlemesine yer verildiği, başvuru sahibinin iddiasında belirtilen kıdem tazminatının teklif fiyata dahil giderler arasında yer alamayacağı hususunun ihale dokümanında yer alan bir düzenlemeye ilişkin olduğu, bu kapsamda; 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun “İhalelere yönelik başvurular” başlıklı 54’üncü maddesinde “İhale sürecindeki hukuka aykırı işlem veya eylemler nedeniyle bir hak kaybına veya zarara uğradığını veya zarara uğramasının muhtemel olduğunu iddia eden aday veya istekli ile istekli olabilecekler, bu Kanunda belirtilen şekil ve usul kurallarına uygun olmak şartıyla şikayet ve itirazen şikayet başvurusunda bulunabilirler. Şikayet ve itirazen şikayet başvuruları, dava açılmadan önce tüketilmesi zorunlu idari başvuru yollarıdır…” hükmü, Anılan Kanun’un “İdareye şikâyet başvurusu” başlıklı 55’inci maddesinde “ Şikâyet başvurusu, ihale sürecindeki işlem veya eylemlerin hukuka aykırılığı iddiasıyla bu işlem veya eylemlerin farkına varıldığı veya farkına varılmış olması gereken tarihi izleyen günden itibaren 21 inci maddenin (b) ve (c) bentlerine göre yapılan ihalelerde beş gün, diğer hallerde ise on gün içinde ve sözleşmenin imzalanmasından önce, ihaleyi yapan idareye yapılır. İlanda yer alan hususlara yönelik başvuruların süresi ilk ilan tarihinden, ön yeterlik veya ihale dokümanının ilana yansımayan diğer hükümlerine yönelik başvuruların süresi ise dokümanın satın alındığı tarihte başlar. İlan, ön yeterlik veya ihale dokümanına ilişkin şikâyetler birinci fıkradaki süreleri aşmamak üzere en geç ihale veya son başvuru tarihinden üç iş günü öncesine kadar yapılabilir. Bu yöndeki başvuruların idarelerce ihale veya son başvuru tarihinden önce sonuçlandırılması esastır. …” hükmü, İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Yönetmelik’in “Başvuru süreleri” başlıklı 6’ncı maddesinde “(1) İdareye şikâyet süresi; ihale sürecindeki şikâyete konu işlem veya eylemlerin farkına varıldığı veya farkına varılmış olması gerektiği tarihi izleyen günden itibaren Kanunun 21 inci maddesinin birinci fıkrasının (b) ve (c) bentlerine göre yapılan ihalelere yönelik başvurularda beş gün, diğer hallerde on gündür. (2) Ancak, ilan ile ön yeterlik veya ihale dokümanına yönelik şikâyetler, birinci fıkradaki süreleri aşmamak kaydıyla başvuru veya teklif sunulmadan önce en geç ihale veya son başvuru tarihinden üç iş günü öncesine kadar yapılabilir…” hükmü, Aynı Yönetmelik’in “Sürelerle ilgili genel esaslar” başlıklı 7’nci maddesinde “(1) Süreler; … b) Ön yeterlik veya ihale dokümanının ilana yansımayan hükümleri için dokümanın EKAP üzerinden e-imza kullanılarak indirildiği tarihi, zeyilnameye yönelik başvurularda ise zeyilnamenin bildirildiği tarihi, … izleyen günden itibaren başlar…” hükmü yer almaktadır. Yukarıda aktarılan mevzuat hükümlerinden, ihale sürecindeki hukuka aykırı işlem veya eylemler nedeniyle bir hak kaybına veya zarara uğradığını veya zarara uğramasının muhtemel olduğunu iddia eden aday veya istekli ile istekli olabileceklerin 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nda belirtilen şekil ve usul kurallarına uygun olmak şartıyla şikâyet ve itirazen şikayet başvurusunda bulunabilecekleri, şikayet başvurularında; ihale sürecindeki işlem veya eylemlerin hukuka aykırılığı iddiasıyla bu işlem veya eylemlerin farkına varıldığı veya farkına varılmış olması gereken tarihi izleyen günden itibaren 21’inci maddenin (b) ve (c) bentlerine göre yapılan ihalelerde beş gün, diğer hallerde ise on gün içinde ve sözleşmenin imzalanmasından önce yapılması gerektiği ayrıca ön yeterlik veya ihale dokümanının ilana yansımayan hükümleri için dokümanın EKAP üzerinden e-imza kullanılarak indirildiği tarihin farkına varma tarihi olduğu ve yukarıda bahsi geçen 5 ve 10 günlük süreleri aşmamak kaydıyla başvuru veya teklif sunulmadan önce en geç ihale veya son başvuru tarihinden üç iş günü öncesine kadar yapılması gerektiği anlaşılmıştır. Bu kapsamda başvuru sahibinin kıdem tazminatının teklif fiyata dahil edilmesinin mümkün olmadığı hususundaki iddiasının, ihale dokümanında yer alan düzenlemelere ilişkin olması nedeniyle yukarıda yer alan mevzuat hükümleri çerçevesinde, ihale dokümanına yönelik şikâyetlerde, farkına varma tarihinin ihale dokümanının EKAP üzerinden indirildiği tarih olan 12.04.2025’den itibaren 10 gün içerisinde ve en geç ihalenin (ihale tarihi 02.05.2025) 3 iş günü öncesine kadar yapılmasının gerektiği, fakat başvuru sahibi istekli tarafından ilk olarak 16.05.2025 tarihinde idareye şikâyet başvurusunda bulunulduğu, dolayısıyla başvuru süresi geçirildikten sonra idareye şikâyet başvurusunda bulunulduğunun anlaşıldığı, dolayısıyla başvuru sahibinin bu yöndeki iddiasının yukarıda aktarılan Kanun’un 54’üncü maddesinin onbirinci fıkrasının (c) bendi gereğince süre yönünden reddedilmesi gerektiği sonucuna varılmıştır. Diğer taraftan 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun 53’üncü maddesinde “Başvuru sahibinin iddialarının tamamında haklı bulunması halinde, Kurul kararı ile itirazen şikâyet başvuru bedelinin başvuru sahibine iadesine karar verilir. Kurul kararının başvuru sahibine bildirimini izleyen otuz gün içinde başvuru sahibinin Kuruma yazılı talebi üzerine, bu talep tarihini izleyen otuz gün içinde Kurum tarafından itirazen şikâyet başvuru bedelinin iadesi yapılır ve son ödeme tarihine kadar geçen süre için faiz işlemez. Diğer hallerde başvuru bedeli iade edilmez.” hükmü yer almaktadır. Aktarılan Kanun hükmüne göre, başvuru sahibinin itirazen şikâyete konu iddialarının tamamında haklı bulunması halinde başvuru bedeli iadesinin söz konusu olabileceği dikkate alındığında, yukarıda yer verilen tespit ve değerlendirmeler neticesinde, başvuru sahibinin, iddialarının tamamında haklı bulunmadığı anlaşıldığından başvuru bedelinin başvuru sahibine iadesi için Kanunun öngördüğü şekilde " başvuru sahibinin iddialarının tamamında haklı bulunması " koşulunun gerçekleşmediği, dolayısıyla 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun 53’üncü maddesinin (j) fıkrasının 9’uncu alt bendi hükmü gereğince başvuru bedelinin iadesinin mümkün bulunmadığı sonucuna varılmıştır. B) İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Yönetmelik’in 18’inci maddesinin ikinci fıkrası yönünden yapılan inceleme sonucunda herhangi bir aykırılık tespit edilmemiştir. Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanun'un 65'inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen otuz gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere, Anılan Kanun'un 54'üncü maddesinin onbirinci fıkrasının (c) bendi gereğince itirazen şikâyet başvurusunun reddine, Oybirliği ile karar verildi.