2026/547889 İhale Kayıt Numaralı "Yol Yapım Bakım ve Onarım Çalışmaları Kapsamında İş Makinesi Kiralama Hizmet Alım İşi" İhalesi
Toplantıya Katılan Üyeler BAŞVURU SAHİBİ: Halil ÇALIK , İHALEYİ YAPAN İDARE: Van Büyükşehir Belediyesi Yol Yapım Bakım ve Onarım Dairesi Başkanlığı, BAŞVURUYA KONU İHALE: 2026/547889 İhale Kayıt Numaralı “ Yol Yapım Bakım ve Onarım Çalışmaları Kapsamında İş Makinesi Kiralama Hizmet Alım İşi ” İhalesi KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME: Van Büyükşehir Belediyesi Yol Yapım Bakım ve Onarım Dairesi Başkanlığı tarafından 27.04.2026 tarihinde açık ihale usulü ile gerçekleştirilen “ Yol Yapım Bakım ve Onarım Çalışmaları Kapsamında İş Makinesi Kiralama Hizmet Alım İşi ” ihalesine ilişkin olarak Halil Çalık ’ın 20.04.2026 tarihinde yaptığı şikâyet başvurusunun, idarenin 24.04.2026 tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibince 04.05.2026 tarih ve 214815 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 04.05.2026 tarihli dilekçe ile itirazen şikâyet başvurusunda bulunulmuştur. Başvuruya ilişkin olarak 2026/1198 sayılı itirazen şikâyet dosyası kapsamında yapılan inceleme neticesinde esas inceleme raporu tanzim edilmiştir. KARAR: Esas inceleme raporu ve ekleri incelendi. İtirazen şikâyet dilekçesinde özetle, 1) Kamu İhale Genel Tebliği'nin 78.3'üncü maddesi uyarınca haftalık çalışma saatlerinin tamamını idarede geçirecek olan 194 adet operatör ve şoför personeli için birim fiyat teklif cetvelinde işçilik giderine dair ayrı satır açılmadığı, her ne kadar idare tarafından çalıştırılacak personel sayısı Teknik Şartname’de belirtilmemiş olsa da kiralanacak olan kamyon, iş makineleri ve araçların sayısının 194 olması ve Teknik Şartname’nin 3.15’inci maddesine göre şoför ve operatörlerin yüklenici tarafından temin edileceğinin açık şekilde belirtilmiş olmasının, toplamda 194 personelin tam zamanlı olarak çalıştırılacağı anlamına geldiği, 2) Teknik Şartnamenin 6.6, 6.8 ve 6.9 maddeleri gereği, ihale konusu işin, çalışacak olan personelin tam zamanlı ve 7/24 esasına dayalı olarak çalıştırılmasının mümkün olduğu bir iş olduğu, bu nedenle ihale konusu işte çalıştırılacak olan personelin resmi tatil ve fazla çalışma ücretleri için birim fiyat teklif cetvelinde ayrı satır açılması gerektiği 3) Sözleşme Tasarısının 16.1.3 ve 16.1.3.1 maddelerindeki ağır aykırılık hâli ve cezai işlem oranlarına ilişkin düzenlemelerin birbirleriyle çelişki oluşturduğu iddialarına yer verilmiştir. Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir. 1) Başvuru sahibinin 1’inci ve 2’nci iddiasına ilişkin olarak: Kamu İhale Genel Tebliği’nin “Personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımlarında teklif fiyata dahil olacak giderler” başlıklı 78’inci maddesinde “…78.3. (Değişik: 12/06/2015-29384 R.G./6. md.; Değişik madde: 18/05/2024-32550 R.G/37. md., yürürlük: 15/06/2024) Personel çalıştırılmasına dayalı olmayan hizmet alımlarına ilişkin ihale dokümanında, haftalık çalışma saatlerinin tamamını idarede geçirecek personel sayısının belirtilmesi halinde teklif fiyata dahil giderler arasında işçilik giderine yer verilmesi ve her bir işçilik maliyeti için birim fiyat teklif cetvelinde ayrı satır açılması zorunludur. 78.3.1. (Ek madde: 18/05/2024-32550 R.G/37. md., yürürlük: 15/06/2024) Personel çalıştırılmasına dayalı olmayan ve teklif fiyata dahil giderler arasında işçilik giderine yer verilen hizmet alımlarında, birim fiyat teklif cetvelinde her bir işçilik maliyeti için açılan satırda, ilgili mevzuatına göre hesaplanacak sözleşme gideri ve genel giderler dahil asgari işçilik maliyetinin altında teklif sunan isteklilerin teklifleri, ihale dokümanına aykırı teklif sunulduğu gerekçesiyle değerlendirme dışı bırakılır.” açıklaması, İdari Şartname’nin “İhale konusu işe/alıma ilişkin bilgiler” başlıklı 2’nci maddesinde “2.1. İhale konusu işin/alımın; a) Adı: Yol Yapım Bakım ve Onarım Çalışmaları Kapsamında İş Makinesi Kiralama Hizmet Alım İşi b) Türü: Hizmet alımı c) İlgili Uygulama Yönetmeliği: Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği ç) Miktarı: 2 Kısımda Toplam 200 Adet İş Makinesi Kiralama İşi Ayrıntılı bilgi idari şartnamenin ekinde yer almaktadır. d) İşin yapılacağı/malın teslim edileceği yer: Van Büyükşehir Belediyesi Yol Yapım Bakım ve Onarım Dairesi Başkanlığı” düzenlemesi, “Teklif fiyata dahil olan giderler” başlıklı 25’inci maddesinde “25.1. Sözleşmenin uygulanması sırasında, ilgili mevzuat gereğince ödenecek ulaşım, sigorta, vergi, resim ve harç giderleri teklif fiyatına dâhildir. 25.2. 25.1 inci maddede yer alan gider kalemlerinde artış olması ya da benzeri yeni gider kalemlerinin oluşması hallerinde, teklif edilen fiyatın bu tür artış ya da farkları karşılayacak payı içerdiği kabul edilir. Yüklenici, bu artış ve farkları ileri sürerek herhangi bir hak talebinde bulunamaz. 25.3. Teklif fiyata dâhil olan diğer giderler aşağıda belirtilmiştir: 25.3.1. Sözleşmenin uygulanması sırasında ilgili mevzuat gereğince yapılacak her türlü Vergi (KDV Hariç), ulaşım, nakliye, sürücü, konaklama, yemek, sigorta, resim, harç, amortisman, bakım-onarım, lastik ve benzeri tüm giderler ile söz konusu araçlara takılacak takip sistemlerinin tüm giderleri ile hizmetin yerine getirilmesine yönelik doğacak diğer giderler ve burada belirtilmeyip, teknik şartnamede bahsi geçen tüm giderler yükleniciye ait olmak üzere teklif fiyata dahildir. 25.3.4. Bu madde boş bırakılmıştır. 25.4. Sözleşme konusu işin bedelinin ödenmesi aşamasında doğacak Katma Değer Vergisi (KDV), ilgili mevzuatı çerçevesinde İdare tarafından yükleniciye ayrıca ödenir.” düzenlemesi, Teknik Şartname’nin “Tanımlar” başlıklı 1’inci maddesinde “İşin Tanımı: Van Büyükşehir Belediyesi 2026 Yılında Planlanan İyileştirme. Stabilize, BSK Kaplama, Asfalt Yapımı, Sanat Yapıları, Bakım ve Onarım İşlerinin Yapılması İçin İş Makinesi Kiralama Hizmet Alım İşidir.” düzenlemesi, “İş makineleri ve araçlarla ilgili hususlar” başlıklı 3’üncü maddesinde “…3.11. İş makinesi ve araçların operatörsüz/şoförsüz veya operatörlerin/şoförlerin İdareden habersiz iş başı yapmaması durumunda günlük teklif ettiği bedelin iki katı oranında cezai işlem uygulanacaktır. … 3.15. Çalıştırılacak iş makinası ve araçların operatörleri, şoförleri yüklenici tarafından temin edilecektir. Ancak finişer operatörsüz ve arazi pikaplar şoförsüz İdareye teslim edilecektir. 3.16. Çalıştırılacak İş Makinesi Operatörleri G sınıfı sürücü belgesine veya operatör belgesine/sertifikasına, yine çalıştırılacak çekici-lowbed, arazöz, kamyon, akaryakıt tankeri minimum C sınıfı sürücü belgesine minibüs ve çift kabin kamyonet şoförü ise minimum B sınıfı sürücü belgesine sahip olacaktır. Belirtilen özelliklere haiz olmayan operatör ve şoförler çalıştırılmayacaktır…” düzenlemesi bulunmaktadır. “İş makineleri tablosu” başlıklı bölümünde aşağıdaki liste yer almaktadır: 1.KISIM Sayı No Araç Cinsi Araç Sayısı Asgari Model Yılı İşin Süresi 1 GREYDER 21 Adet 2006 180 Gün 2 LODER 23 Adet 2006 180 Gün 3 BEKO-LODER 24 Adet 2013 180 Gün 4 EKSKAVATÖR KIRICILI 8 Adet 2010 180 Gün 5 EKSKAVATÖR KIRIC1SIZ 9 Adet 2010 180 Gün 6 EKSKAVATÖR LASTİKLİ 1 Adet 2015 180 Gün 7 DOZER 2 Adet 2000 180 Gün 8 TOPRAK SİLİNDİRİ 13 Adet 2010 180 Gün 9 ÇELİK BANDAJLI SİLİNDİR 2 Adet 2010 180 Gün 10 FİNİŞER 1 Adet 2017 180 Gün 2.KISIM Sayı No Araç Cinsi Araç Sayısı Asgari Model Yılı İşin Süresi 1 ÇEKİCİ-LOWBED 4 Adet 2010 180 Gün 2 AKARYAKIT TANKERİ 4 Adet 2010 180 Gün 3 KAMYON (Minimum 6x4 Çekiş Sistemi) 32 Adet 2010 180 Gün 4 KAMYON (Minimum 6x2 Çekiş Sistemi) 26 Adet 2010 180 Gün 5 ARAZÖZ 12 Adet 2005 180 Gün 6 ÇİFT KABİN KAMYONET 4 Adet 2014 180 Gün 7 MİNİBÜS 9 Adet 2012 180 Gün 8 ARAZİ PİKAP 5 Adet 2020 180 Gün Aynı Şartnamenin “Genel hususlar” başlıklı 6’ncı maddesinde “…6.2. İş makinaları ve araçların yakıtları İdare tarafından sağlanacaktır. Yüklenici tarafından işe başlatılacak her bir iş makinası ve aracın yakıt deposu dolu olarak işe başlatılacaktır. İşten çıkarılacak tüm iş makinası ve araçların yakıt depoları İdare tarafından doldurularak çıkışları sağlanacaktır. 6.3. İdarece kiralanan pikaplar ve çift kabin kamyonetler fiilen arazi hizmetlerinde çalıştırılacaktır. 6.4. İdare uygun gördüğü takdirde iş makineleri/araçların sayısında arttırmaya veya eksiltmeye gidebilecektir. İdare ile Yüklenici firma arasında iş sözleşmesi imzalandıktan sonra İdarenin talep ettiği iş makinaları ve araçlar ile ilgili; işe hangi iş makinası veya aracın başlayacağı ve işe başlama tarihi belirlenecektir. İdarenin belirlediği iş makinası, araç sayısı ve tarihleri Yüklenici firmaya bildirilerek, bildirilen talep doğrultusunda hareket edilecektir. İdare uygun gördüğü takdirde ihtiyaç fazlası kalan aracın çıkışını yapabilecektir. Yüklenici Firma buna uymak zorundadır. Yüklenici bu durumdan dolayı herhangi bir hak talebinde bulunamaz. 6.5. İşin süresi işe başlama tarihinden itibaren 180 takvim günüdür. İdare gerek görmesi halinde çalışma süreleri biten araçların çalışmalarına devam etmesi için süre uzatımı verebilecektir. 6.6. İdare, resmi izin ve bayram tatillerinde Yüklenici Firmadan iş makinesi/araçların çalışmalarını isteyebilir. Tüm iş makinası ve araçlar idarenin belirleyeceği alanlarda ve şantiyelerde İdarenin uygun göreceği süre boyunca çalıştırılacaktır. Yüklenici iş makinası ve araçların idari, resmi ve hafta sonu tatilleri de dahil olmak üzere 7/24 esasına dayalı çalıştırılmasından dolayı ekstradan herhangi bir hak talebinde bulunamaz. 6.7. İş makinesi/araçlar İdarenin belirttiği saatlerde ve işlerde çalıştırılacaktır. Mücbir sebepler ve/veya kurumun ihtiyacı halinde araçlar (operatör ve/veya sürücüsü ile beraber) tüm çalışma sahalarında çalıştırılabilecektir. Yüklenici bundan dolayı ekstradan herhangi bir hak talebinde bulunamaz. 6.8. İdarenin uygun görmesi halinde Yüklenici iş makinası ve araçların 7/24 çalıştırılmasını sağlayacak şekilde her türlü tedbiri (yedek operatör, şoför vb.) almakla yükümlüdür. Yüklenici bundan dolayı ekstradan herhangi bir hak talebinde bulunamaz. 6.9. İş makinası ve araçlar (operatör ve/veya sürücüsü ile beraber) İdare tarafından il sınırlan içerisindeki ve gerekmesi halinde il sınırları dışındaki tüm çalışma sahalarında çalıştırılabilecektir. Yüklenici bundan dolayı ekstradan herhangi bir hak talebinde bulunamaz. 6.10. Hak ediş düzenlenirken iş makinası/araç başına teklif edilen aylık bedel 30 güne bölünerek araç başı günlük bedel tespit edilecektir. Çalışan iş makinası/araçlara ait hak edişler tespit edilen günlük bedele dayalı olarak oluşturulacak puantaj üzerinden hesaplanacaktır. 6.11. Yüklenici çalıştıracağı operatörlerin/şoförlerin ücret, sigorta, vergi, harç vb. mali ve sosyal giderlerini ve ihtiyacı için gerekli bütün iaşe, ibate, yeme, içme, ulaşım, reflektörlü yelek, giyim, barınma, ısınma, iş güvenliği eğitimleri ve ekipmanları karşılamak zorundadır. Bundan kaynaklı oluşabilecek tüm sorumluluk yükleniciye aittir...” düzenlemesi yer almaktadır. Başvuruya konu ihaleye ilişkin idarece hazırlanan birim fiyat teklif cetveli aşağıda belirtildiği şekilde düzenlenmiştir: “İhale Kayıt Numarası (İKN): 2026/547889 1. Kısım(İş Makineleri): 2026/547889 A2 B3 Sıra No İş Kaleminin Adı ve Kısa Açıklaması 7 Birimi Miktarı Teklif Edilen Birim Fiyat Tutarı5 1 Greyder(21adetx180gün) adet x gün 3.780,000 2 Loder(23adetx180gün) adet x gün 4.140,000 3 Beko-Loder(24adetx180gün) adet x gün 4.320,000 4 Ekskavatör Kırıcılı(8adetx180gün) adet x gün 1.440,000 5 Ekskavatör Kırıcısız(9adetx180gün) adet x gün 1.620,000 6 Ekskavatör Lastikli(1adetx180gün) adet x gün 180,000 7 Dozer(2adetx180gün) adet x gün 360,000 8 Toprak Silindiri(13adetx180gün) adet x gün 2.340,000 9 Çelik Bandajlı Silindir(2adetx180gün) adet x gün 360,000 10 Finişer(1adetx180gün) adet x gün 180,000 KISIM TOPLAM TUTARI(KDV Hariç) 2.Kısım(Kamyon ve Diğerleri): 2026/547889 A2 B3 Sıra No İş Kaleminin Adı ve Kısa Açıklaması 7 Birimi Miktarı Teklif Edilen Birim Fiyat Tutarı5 1 Çekici-Lowbed(4adetx180) adet x gün 720,000 2 Akaryakıt Tankeri(4adetx180) adet x gün 720,000 3 Kamyon(minimum 6x4 çekiş sistemi)(32adetx180gün) adet x gün 5.760,000 4 Kamyon(minimum 6x2 çekiş sistemi)(26adetx180gün) adet x gün 4.680,000 5 Arazöz(12adetx180gün) adet x gün 2.160,000 6 Çift Kabin Kamyonet(4adetx180gün) adet x gün 720,000 7 Minibüs(9adetx180gün) adet x gün 1.620,000 8 Arazi Pikap(5adetx180gün) adet x gün 900,000 KISIM TOPLAM TUTARI(KDV Hariç) GENEL TOPLAM B22 a) Kısmi teklif verilmesine izin verilen ihalede, kısımlar ihale dokümanına ve ikincil ihale mevzuatına uygun olarak düzenlenecektir b) Konsorsiyumların ihaleye teklif verebileceklerinin öngörülmesi halinde, bu cetvel işin uzmanlık gerektiren kısımları esas alınarak ayrı ayrı düzenlenecektir. 2Bu sütun idarece hazırlanacaktır. 3Bu sütun isteklilerce doldurulacaktır. 4a) İşçi sayısı üzerinden teklif alınacak iş kalemleri için birim fiyat teklif cetvelinin bu kısmı kullanılacaktır. Engelli işçiler için ayrı satır açılacaktır. b) Farklı ücret gruplarının her biri için ayrı satır açılacaktır. c) Kıst ay (artık gün) hesabı yapılacak işlerde kıst ay için ayrı satır açılacaktır. Farklı ücret grupları için kıst çalışma öngörülüyorsa her biri için ayrı satır açılacaktır. 5Hesaplama yapılırken her bir iş kaleminin miktar sütunundaki/sütunlarındaki rakam/rakamlar ile teklif edilen birim fiyat çarpılarak o iş kalemine ait teklif tutarı bulunacaktır. 6Hizmetin tamamının işçi sayısı üzerinden teklif alınacak iş kalemlerinden oluşması halinde, ara toplam satırları ile “II. Ara Toplam”ın bulunduğu tablo kaldırılacaktır. a) İşçi sayısı üzerinden teklif alınmayacak iş kalemleri (Ulusal bayram, genel tatil günleri ve fazla çalışma iş kalemleri dâhil) için birim fiyat teklif cetvelinin bu kısmı kullanılacaktır. b) Ulusal bayram ve genel tatil günleri (ulusal bayram, resmi ve dini bayram günleri ile 1 Mayıs Emek ve Dayanışma günü, 15 Temmuz Demokrasi ve Milli Birlik günü ve yılbaşı günü) için ayrı bir satır açılacaktır. İdareler bu satırı düzenlerken birim sütununa “gün” ibaresini yazacak, miktar sütununa çalışılacak toplam tatil günü süresini yazacaktır. Farklı ücret grupları için tatil günlerinde çalışma öngörülüyorsa her biri için ayrı satır açılacaktır. c) Fazla çalışma öngörülmesi durumunda, fazla çalışma için ayrı satır açılacaktır. İdareler bu satırı düzenlerken birim sütununa “saat” ibaresini yazacak, miktar sütununa toplam fazla çalışma saatini yazacaktır. Farklı ücret grupları için fazla çalışma öngörülüyorsa her biri için ayrı satır açılacaktır. ç) Teklif fiyatına dâhil edilmesi öngörülen malzemelerin tamamı tek bir iş kalemi olarak kabul edilmek suretiyle malzeme için tek satır açılabileceği gibi, adet, kg, lt. vb. ölçüler üzerinden her bir malzeme için ayrı satır da açılabilecektir. Ayrı satır açılması halinde “birim” sütununa adet, kg, lt. vb. yazılacak ve miktar kısmına işin toplam süresi boyunca kullanılacak toplam adet, kg, lt. vb. her bir ölçü birimi için rakam yazılacaktır.” Başvuru konusu ihalenin, Van Büyükşehir Belediyesi Yol Yapım Bakım ve Onarım Dairesi Başkanlığı tarafından, açık ihale usulü ve birim fiyat alınmak suretiyle gerçekleştirilen “Yol Yapım Bakım ve Onarım Çalışmaları Kapsamında İş Makinesi Kiralama Hizmet Alım İşi”ne ilişkin olduğu, anılan ihalenin 2 kısımdan oluştuğu, ihalede 31 adet ihale dokümanı indirildiği ve 9 istekli tarafından ihaleye teklif sunulduğu, itirazen şikâyet başvuru tarihi itibarıyla alınmış olan herhangi bir ihale komisyonu kararı bulunmadığı görülmüştür. İhaleye ilişkin doküman düzenlemelerinden; ihale konusu işin, 180 gün süreli, Van Büyükşehir Belediyesi tarafından 2026 yılı için planlanan iyileştirme, stabilize, BSK kaplama, asfalt yapımı, sanat yapıları, bakım ve onarım işlerinin gerçekleştirilmesi amacıyla iş makinesi kiralama hizmet alımı olduğu; bu kapsamda anılan işe ilişkin doküman düzenlemelerinden, ihale konusu işte 200 adet iş makinesi ve araç çalıştırılacağı, söz konusu iş makinesi ve araçlara ait şoför ve operatörlerin yüklenici tarafından temin edileceği, ancak 5 adet “arazi pikap” ve 1 adet “finişer” cinsi aracın şoförsüz olarak idareye teslim edileceği, dolayısıyla en az 194 araca ilişkin şoför ve operatör temininin yüklenici tarafından sağlanacağı anlaşılmaktadır. Yine doküman düzenlemeleri arasında, ihale konusu işte çalıştırılacak olan araçların idarenin uygun göreceği süre boyunca ve idari, resmi ve hafta sonu tatilleri de dâhil olmak üzere 7 gün 24 saat esasına dayalı olarak çalıştırılacağı, yüklenicinin söz konusu çalışma dolayısıyla ekstra bir hak talebinde bulunamayacağı düzenlemeleri yer almaktadır. İdarece hazırlanan Birim Fiyat Teklif Cetveli’nde yer verilen iş kalemlerinin, 1’inci kısımda 104 adet iş makinesini içeren 10 iş kaleminden, 2’nci kısımda ise 96 adet diğer araçları içeren 8 iş kaleminden oluştuğu görülmüştür. Kamu İhale Genel Tebliği’nin 78.3’üncü maddesine göre, personel çalıştırılmasına dayalı olmayan hizmet alımlarına ilişkin ihale dokümanında, haftalık çalışma saatlerinin tamamını idarede geçirecek personel sayısının belirtilmesi hâlinde teklif fiyata dâhil giderler arasında işçilik giderine yer verilmesi ve her bir işçilik maliyeti için birim fiyat teklif cetvelinde ayrı satır açılması zorunlu tutulmuştur. Başvuruya konu ihalenin personel çalıştırılmasına dayalı olmayan “Yol Yapım Bakım ve Onarım Çalışmaları Kapsamında İş Makinesi Kiralama Hizmet Alım İşi” olduğu, ihale kapsamında 180 gün boyunca 2026 yılı için çalışma hizmetlerinde kullanılmak üzere toplamda 200 adet iş makinesi ve aracın kiralanacağı, yüklenicinin belirtilen araç ve iş makineleri için ayrı ayrı operatör ve şoför istihdam edeceği, şoför ve operatörlerin mali ve sosyal haklarının tamamının yüklenici tarafından karşılanacağı düzenlemeleri yer almaktadır. Yapılan inceleme ve değerlendirme neticesinde, ihale dokümanında çalışacak personelin çalışma saatlerinin tamamını idarede geçirecek olmasına ilişkin açık veya bu anlama gelebilecek bir doküman düzenlemesinin yer almadığı, bu çerçevede birim fiyat teklif cetvelinde anılan personel için ayrı satır açılmasına gerek bulunmadığı anlaşıldığından, başvuru sahibinin bu yöndeki iddiasının yerinde olmadığı anlaşılmıştır. Ayrıca yapılan inceleme neticesinde, ihale konusu işte çalışacak personelin çalışma saatlerinin tamamını idarede geçirecek olmasına ilişkin ihale dokümanında açık veya bu anlama gelebilecek bir doküman düzenlemesinin yer almadığı tespit edildiğinden, yine aynı şekilde ulusal bayram ve genel tatil günleri için birim fiyat teklif cetvelinde ayrı satır açılmasına gerek bulunmadığı, dolayısıyla bu hususunun da mevzuata aykırılık teşkil etmediği anlaşıldığından başvuru sahibinin bu yöndeki iddiasının da yerinde olmadığı anlaşılmıştır. 2) Başvuru sahibinin 3’üncü iddiasına ilişkin olarak: 4735 sayılı Kamu İhale Sözleşmeleri Kanunu’nun “Tip Sözleşmeler” başlıklı 5’inci maddesinde “…İdarelerce yapılacak sözleşmeler Tip Sözleşme hükümleri esas alınarak düzenlenir.” hükmü, Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin “Sözleşme Tasarısı” başlıklı 17’nci maddesinde “… (5) Cezalar, aykırılık halleri ve sözleşmenin feshine ilişkin hususlarla ilgili olarak sözleşme tasarısı dışındaki diğer ihale dokümanında yapılan düzenlemeler dikkate alınmaz.” hükmü yer almaktadır. Teknik Şartname’nin “Ağır aykırılık halleri” başlıklı 4’üncü maddesinde “4.1 Sözleşmenin imzalandığı günden itibaren en geç 10 gün içerisinde birim fiyat teklif cetvelinde belirtilen araçlardan en az % 50’sinin işe başlatılmaması durumu ağır aykırılık hali olarak kabul edilecek olup, her gün için sözleşme bedelinin %1 (yüzde bir) oranında cezai işlem uygulanacaktır.” düzenlemesi, Hizmet Alımlarına Ait Tip Sözleşme’nin “Sözleşmeye aykırılık halleri, cezalar ve sözleşmenin feshi” başlıklı 16’ncı maddesinde “…16.1.3. (Ek: 16/03/2019-30716 R.G./87. md.; yürürlük: 26/03/2019; Değişik madde: 20/06/2021-31517 R.G./15. md., yürürlük: 05/07/2021; Değişik madde:18/05/2022-31839 R.G./3. md.; yürürlük:28/05/2022) Aşağıdaki tabloda yer alan ağır aykırılık hallerinden herhangi birinin gerçekleşmesi halinde, 4735 sayılı Kanunun 20 nci maddesinin (b) bendine göre protesto çekmeye gerek kalmaksızın sözleşme feshedilir. Ağır Aykırılık Halleri 1 2 3 …. 16.1.3.1. (Ek madde:18/05/2022-31839 R.G./3. md., yürürlük:28/05/2022) …………………………………….(26.5)…” düzenlemesi, Anılan Sözleşmenin 16.1.3.1’inci maddesine ilişkin 26.5 numaralı dipnotunda “(Ek dipnot:18/05/2022-31839 R.G./3. md., yürürlük:28/05/2022; Değişik dipnot: 18/05/2024-32550 R.G/70. md., yürürlük: 15/06/2024) Ağır aykırılık hallerine ilişkin ceza uygulanmasına yönelik düzenleme, sözleşmenin 16.1.3.1 inci maddesinde yapılacaktır. Bu madde idare tarafından aşağıdaki (1) ve (2) numaralı seçeneklerden biri seçilerek düzenlenecektir. (1) 16.1.3 üncü madde kapsamında belirlenen bir aykırılığın gerçekleşmesi üzerine idarece ceza uygulanmasının da öngörülmesi halinde “Sözleşmenin feshine yol açan ağır aykırılık hali nedeniyle ayrıca ilk sözleşme bedelinin %2’si oranında ceza uygulanacaktır. Ağır aykırılık hallerine ilişkin bu madde dışında ceza oranı belirlenmiş olması halinde söz konusu düzenleme dikkate alınmayacak ve ilk sözleşme bedelinin %2’si oranı dışında ceza uygulanmayacaktır.” yazılacaktır. (2) 16.1.3 üncü madde kapsamında belirlenen bir aykırılığın gerçekleşmesi üzerine idarece ayrıca ceza uygulanmasının öngörülmemesi halinde “Sözleşmenin feshine yol açan ağır aykırılık haline ilişkin ayrıca ceza uygulanmayacaktır. Ağır aykırılık hallerine ilişkin ayrıca ceza uygulanmasına yönelik bu madde dışında düzenleme yapılmış olması halinde dahi söz konusu düzenleme dikkate alınmayacaktır.” yazılacaktır.” düzenlemesi, Sözleşme Tasarısı’nın “Sözleşmeye aykırılık halleri, cezalar ve sözleşmenin feshi” başlıklı 16’ncı maddesinde “16.1. İhale konusu işin niteliği ve özelliğine göre işin sözleşmesine uygun olmayan haller ve idare tarafından uygulanacak cezalar aşağıda belirtilmiştir. Cezalar, aykırılık halleri ve sözleşmenin feshine ilişkin hususlar bu Sözleşmenin 16, 24, 25, 26, 27, 28 ve 29 uncu maddelerinde düzenlenmiştir. Bu hususlara ilişkin olarak söz konusu maddeler dışındaki ve ihale dokümanındaki diğer düzenlemeler sadece 16.1.1 inci madde kapsamında değerlendirilir. … 16.1.3. Aşağıdaki tabloda yer alan ağır aykırılık hallerinden herhangi birinin gerçekleşmesi halinde, 4735 sayılı Kanunun 20’nci maddesinin (b) bendine göre protesto çekmeye gerek kalmaksızın sözleşme feshedilir. Ağır Aykırılık Halleri 1 Sözleşmenin imzalandığı günden itibaren en geç 10 gün içinde birim teklif cetvelinde belirtilen araçlardan en az %50'sinin işe başlatılmaması durumu ağır aykırılık hali olarak kabul edilecek olup, her gün için sözleşme bedelinin % 1 (yüzde bir) oranında cezai işlem uygulanacaktır. 16.1.3.1. Sözleşmenin feshine yol açan ağır aykırılık hali nedeniyle ayrıca ilk sözleşme bedelinin %2’si oranında ceza uygulanacaktır. Ağır aykırılık hallerine ilişkin bu madde dışında ceza oranı belirlenmiş olması halinde söz konusu düzenleme dikkate alınmayacak ve ilk sözleşme bedelinin %2'si oranı dışında ceza uygulanmayacaktır…” düzenlemesi yer almaktadır. 4735 sayılı Kamu İhale Sözleşmeleri Kanunu’nun “Tip Sözleşmeler” başlıklı 5’inci maddesi uyarınca, idarelerce yapılacak sözleşmelerde Tip Sözleşme hükümlerinin esas alınacağı ve Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği ekinde yer alan Hizmet Alımları Tip Sözleşmesi’nin 16’ncı maddesinde cezaların ne şekilde düzenleneceği belirtilmiştir. Başvuru konusu ihaleye ilişkin Sözleşme Tasarısı’nın 16.1.3’üncü maddesinde; sözleşmenin imzalandığı günden itibaren en geç 10 gün içinde birim teklif cetvelinde belirtilen araçlardan en az %50'sinin işe başlatılmaması durumunun ağır aykırılık hâli olarak düzenlendiği görülmüştür. Söz konusu durumun oluşması hâlinde her gün için sözleşme bedelinin %1’i (yüzde bir) oranında cezai işlem uygulanacağı da aynı maddede düzenlenmiştir. Yukarıda yer verilen mevzuat hükümleri gereğince, idarelerce yapılacak sözleşmelerde Tip Sözleşme hükümleri esas alınacaktır. Başvuru konusu ihaleye ilişkin Sözleşme Tasarısı’nın 16.1.3’üncü maddesinde, ağır aykırılık hâli düzenlenerek, ek olarak ne kadar cezai işlem uygulanacağının da düzenlendiği görülmüştür. Ancak maddenin 16.1.3.1’inci alt bendinde, Tip Sözleşme’de yer alan ifadeye uygun olarak “ Sözleşmenin feshine yol açan ağır aykırılık hali nedeniyle ayrıca ilk sözleşme bedelinin %2’si oranında ceza uygulanacaktır. Ağır aykırılık hallerine ilişkin bu madde dışında ceza oranı belirlenmiş olması halinde söz konusu düzenleme dikkate alınmayacak ve ilk sözleşme bedelinin %2’si oranı dışında ceza uygulanmayacaktır.” maddesinin eklendiği, dolayısıyla her ne kadar 16.1.3’üncü maddede ağır aykırılık hâlinin yanında her gün için sözleşme bedelinin %1’i (yüzde bir) oranında cezai işlem belirlemesi yapılmış olsa da, 16.1.3.1 maddesi gereğince, ağır aykırılık hâllerine ilişkin 16.1.3.1 maddesi dışında ceza oranı belirlenmiş olması hâlinde söz konusu düzenlemenin dikkate alınmayacağı ve ilk sözleşme bedelinin %2’si dışında ceza uygulanmayacağının ifade edildiği ve iddia konusu olan 16.1.3 ve 16.1.3.1 maddeleri arasında çelişki bulunmadığı değerlendirildiğinden başvuru sahibinin iddiasının yerinde olmadığı sonucuna ulaşılmıştır. Öte yandan, 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun 53’üncü maddesinin (j) fıkrasının dördüncü paragrafında “ İtirazen şikâyet başvuru bedelinin, itirazen şikâyet başvuru dilekçesinde yer verilen iddialar dikkate alınarak belirlenecek haklılık oranına karşılık gelen kısmının Kurul kararı ile başvuru sahibine iadesine karar verilir. Ancak Kurum tarafından 54 üncü maddenin onbirinci fıkrasının (c) bendi uyarınca başvurunun reddine veya eşit muamele ilkesi yönünden yapılan inceleme sonucunda 54 üncü maddenin onbirinci fıkrasının (a) ve (b) bentleri uyarınca ihalenin iptaline veya düzeltici işlem belirlenmesine karar verilmesi halinde başvuru bedeli iade edilmez… ” hükmü yer almaktadır. Bu çerçevede yapılan incelemede, başvuru sahibinin ileri sürdüğü iddialarında haklı bulunmadığı tespit edilmiş olup, Kanun’da öngörülen şekilde bir haklılık oranı oluşmamıştır. Bu nedenle, 4734 sayılı Kanun’un 53’üncü maddesinin (j) fıkrasının dördüncü paragrafı uyarınca itirazen şikâyet başvuru bedelinin iadesinin mümkün olmadığı sonucuna varılmıştır. Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanun'un 65'inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen otuz gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere, Anılan Kanun'un 54'üncü maddesinin onbirinci fıkrasının (c) bendi gereğince itirazen şikâyet başvurusunun reddine, Oybirliği ile karar verildi.