2025/224085 İhale Kayıt Numaralı "Yemek" İhalesi
Toplantıya Katılan Üyeler BAŞVURU SAHİBİ: Çözüm Kurumsal Danışmanlık Sosyal Hizmetler Bilgisayar İnşaat Temizlik Sanayi ve Ticaret Limited Şirketi , İHALEYİ YAPAN İDARE: Sağlık, Kültür ve Spor Daire Başkanlığı Yükseköğretim Kurumları Karabük Üniversitesi , BAŞVURUYA KONU İHALE: 2025/224085 İhale Kayıt Numaralı “ Yemek ” İhalesi KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME: Sağlık, Kültür ve Spor Daire Başkanlığı Yükseköğretim Kurumları Karabük Üniversitesi tarafından 07.04.2025 tarihinde açık ihale usulü ile gerçekleştirilen “ Yemek ” ihalesine ilişkin olarak Çözüm Kurumsal Danışmanlık Sosyal Hizmetler Bilgisayar İnşaat Temizlik Sanayi ve Ticaret Limited Şirketi ’nin 28.03.2025 tarihinde yaptığı şikâyet başvurusunun, idare tarafından süresi içinde karar alınmaması üzerine, başvuru sahibince 16.04.2025 tarih ve 182354 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 16.04.2025 tarihli dilekçe ile itirazen şikâyet başvurusunda bulunulmuştur. Başvuruya ilişkin olarak 2025/818 sayılı itirazen şikâyet dosyası kapsamında yapılan inceleme neticesinde esas inceleme raporu tanzim edilmiştir. KARAR: Esas inceleme raporu ve ekleri incelendi. İtirazen şikâyet dilekçesinde özetle, 1) Yemek İhalesi Teknik Şartnamesi örnek menü listesinde makarnanın 150 gram ve kompostonun 170 gram olduğu, anılan şartnamenin yemek içerikleri listesinde ise makarnanın 70 gram olarak kompostonun da 100 gram olarak belirlendiği, bu şekilde belirleme yapılmasının tutarsızlığa, belirsizliğe ve tereddüde neden olduğu, bu durumun maliyet hesabı yapmayı ve teklif fiyatı oluşturmayı engelleyecek nitelikte olduğu, söz konusu ürünlerin gramajlarına ilişkin ihale dokümanı içerisinde uyumsuzluk bulunduğu 2) Teknik Şartname’de belirli bir yemek sayısına göre üretim istenmesine rağmen ödemenin fiilen yemek yiyen kişi sayısına göre yapılacak olmasının hakkaniyete ve mevzuata aykırı olduğu iddialarına yer verilmiştir. Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir. Başvuru sahibinin 1’inci iddiasına ilişkin olarak: Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin “İhale ve ön yeterlik dokümanının içeriği” başlıklı 12’nci maddesinde “(1) İhale dokümanında; isteklilere talimatları da içeren idari şartname, sözleşme tasarısı ve teknik şartname ile gerekli diğer belge ve bilgiler bulunur. … (3) İhale veya ön yeterlik dokümanında yapılan düzenlemeler birbirine aykırı olamaz. ” hükmü, İdari Şartname’nin “İhale konusu işe/alıma ilişkin bilgiler” başlıklı 2’nci maddesinde “2.1. İhale konusu işin/alımın; a) Adı: Malzeme dahil yemek yapımı, servis ve servis sonrası hizmetler b) Türü: Hizmet alımı c) İlgili Uygulama Yönetmeliği: Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği … e) Miktarı: 1 öğünde 4 çeşitten oluşan 700.000 (yedi yüz bin) adet malzemeli yemek hizmet alımı Ayrıntılı bilgi idari şartnamenin ekinde yer almaktadır. f) İşin yapılacağı/malın teslim edileceği yer: Malzeme dahil yemeğin Karabük Üniversitesi Sosyal Tesis ve Öğrenci Yaşam Merkezinde bulunan mutfak ile Teknoloji Fakültesinde bulunan mutfakta pişirilip, Sosyal Tesis ve Öğrenci Yaşam Merkezinde bulunan öğrenci ve personel yemekhanelerine, Mühendislik Fakültesi, Safranbolu Turizm Fakültesi, Yenice MYO, Eflani MYO, Eskipazar Meslek Yüksekokulu, Türkiye Odalar ve Borsalar Birliği Meslek Yüksek Okulu ile Üniversitemiz Diş Hekimliği Fakültesi Öğrencilerinin Klinik Eğitimini görmekte oldukları Karabük Ağız ve Diş Sağlığı Eğitim ve Araştırma Hastanesi yanında bulunan yemekhane” düzenlemesi, “Teklif fiyata dahil olan giderler” başlıklı 25’inci maddesinde “25.1. Sözleşmenin uygulanması sırasında, ilgili mevzuat gereğince ödenecek ulaşım, sigorta, vergi, resim ve harç giderleri teklif fiyatına dahildir. 25.2. 25.1. maddesinde yer alan gider kalemlerinde artış olması ya da benzeri yeni gider kalemlerinin oluşması hallerinde, teklif edilen fiyatın bu tür artış ya da farkları karşılayacak payı içerdiği kabul edilir. Yüklenici, bu artış ve farkları ileri sürerek herhangi bir hak talebinde bulunamaz. 25.3. Teklif fiyata dahil olan diğer giderler aşağıda belirtilmiştir: 25.3.1. 700.000 adet 1 öğünde 4 çeşitten oluşan yemek, servis hizmeti, yemek sonrası temizlik hizmeti ayrıca teknik şartnamede belirtilen yükümlülükler teklif fiyata dahildir...” düzenlemesi, İhaleye ait Teknik Şartname’nin “2 Haftalık Örnek Menü” başlıklı 7’nci maddesinde Çorbalar B-Yemek Grubu C-Yemek Grubu D-Yemek Grubu Pazartesi Ezogelin Çorba (200 gr) Püreli Hasanpaşa Köfte (160 gr) Fırın Makarna (150 gr) Elma (150 gr) Salı Düğün Çorbası (200 gr) Z.Y.Taze Fasulye (180 gr) Bulgur Pilavı (150 gr) Kış Salatası (80 gr) Çarşamba Sebze Çorbası (200 gr) Tavuk Sote (150 gr) Şeh.Pirinç Pilavı (150 gr) Yoğurt (170 gr) Perşembe Yayla Çorbası (200 gr) Etli Nohut (180 gr) Şeh.Pirinç Pilavı (150 gr) Kayısı Kompostosu (170 gr) Cuma Domates Çorba (200 gr) Orman Kebabı (160 gr) Kol Böreği (Patatesli) (100 gr) Fırın Sütlaç (130 gr) Pazartesi Düğün Çorbası (200 gr) Terbiyeli Köfte (160 gr) Spagetti Makarna (150 gr) Armut (150 gr) Salı Ezogelin Çorba (200 gr) Gemici Usulü Kuru Fasulye (180 gr) Bulgur Pilavı (150 gr)) Yoğurt (170 gr) Çarşamba Sebze Çorbası (200 gr) Tavuk Döner (140 gr) Şeh.Pirinç Pilavı (150 gr) Revani (80 gr) Perşembe Yayla Çorbası (200 gr) Z.Y. Barbunya (180 gr) Özbek Pilavı (150 gr) Komposto (Vişne) (170 gr) Cuma Mercimek Çorbası (200 gr) Etli Biber Dolması (180 gr) Peynirli Börek (100 gr) Makarna Salatası (100 gr) ” düzenlemesi, İhaleye ait Teknik Şartname’nin “Yemek Çeşitleri” başlıklı 45’inci maddesinde “ Yemeklerin ihtiva edeceği malzemeleri çiğ olarak cins ve en az miktarlarını gösterir liste Yemeğin Adı İçerisinde Bulunacak Malzemeler Gramajı … Fırın Makarna Makarna Yumurta Buğday unu Süt Beyaz peynir Kaşar peyniri Sıvı yağ Tuz 70 gr 6 gr 20 gr 40 gr 10 gr 15 gr 6 gr 1 gr Spagetti Makarna Makarna Salça Sıvı yağ Tuz 70 gr 10 gr 6 gr 1 gr Vişne Komposto Taze vişne Şeker 100 gr 40 gr Kayısı Komposto Taze kayısı Şeker 100 gr 40 gr ” düzenlemesi yer almaktadır. Bununla birlikte, Teknik Şartname’nin son sayfasında 1 porsiyon pişmiş yemek için gramaj listesinde makarna çeşitlerinin 150 gram, komposto çeşitlerinin ise 170 gram olması gerektiği de ayrıca ifade edilmiştir. İhale komisyonunun 10.04.2025 tarihli kararının incelenmesi neticesinde, şikâyete konu ihaleye 18 isteklinin katıldığı, idare tarafından yapılan yeterlik değerlendirilmesinde 7 isteklinin geçici teminatı uygun olmadığından dolayı değerlendirme dışı bırakıldığı, diğer isteklilerin tekliflerinin geçerli olduğu, sınır değerin ise 64.482.802,57 TL olarak belirlendiği, bütün tekliflerin sınır değerin üzerinde olduğu ve Fer-Ah Yemekhane Hiz. San. ve Tic. Ltd. Şti.nin ekonomik açıdan en avantajlı teklif sahibi olarak belirlendiği anlaşılmıştır. Yüklenici tarafından hazırlanacak yemeklerin Teknik Şartname düzenlemelerinde yer alan miktar ve gramajlara uygun olması gerektiği, , Teknik Şartname’de yer alan “2 Haftalık Örnek Menü” içerisinde yapılacak yemek gruplarının örneğinin bulunduğu, söz konusu listede 1 ve 2. haftaların pazartesi günü C-yemek Grubu kısmında fırında ve spagetti makarnasının 150 gram, kompostoların 170 gram olarak belirlendiği, ayrıca Teknik Şartname’nin son sayfasında bir porsiyon pişmiş yemek için gramaj listesinde makarna çeşitlerinin 150 gram, komposto çeşitlerinin ise 170 gram olması gerektiğinin ifade edildiği, yine aynı Şartnamede yer alan “Yemek Çeşitleri’nde”, 3. Çeşit Yemekler başlığı altında yemeklerin ihtiva edeceği malzemelerin çiğ olarak cins ve en az miktarlarını gösterir liste yönünde düzenlemenin yer aldığı anlaşılmıştır. Mevcut ihale dokümanı incelendiğinde yemek çeşitleri listesindeki yemek gramajlarının yemeklerin yapımına ilişkin olarak çiğ olarak ve en az miktarlarını gösterir liste olduğu, öte yandan örnek menüde ise sunulacak olan yemeğin gramajının belirtildiği, bu nedenle mevcut durumda şikâyete konu düzenlemeler arasında bir çelişkiden net olarak bahsedilemeyeceği, basiretli tacir sıfatını haiz isteklilerin tekliflerini sözleşme sürecinde servis edecekleri yemeğin gramajını örnek menü ve bir porsiyon pişmiş yemek için gramaj listesinde yer alan makarnalar için 150 gram, kompostolar için 170 gram miktarını esas alarak oluşturmalarının mümkün olduğu, örnek menülerin tekliflerin oluşturulmasında esas alınması gereken öncelikli belgeler olduğu hususu da göz önüne alındığında tüm isteklilerin bu durumda eşit koşullar altında yarışabilecekleri anlaşıldığından, başvuru sahibinin aksi yöndeki iddiasının yerinde olmadığı sonucuna varılmıştır. Başvuru sahibinin 2’nci iddiasına ilişkin olarak: 4735 sayılı Kamu İhale Sözleşmeler Kanunu’nun “Sözleşme kapsamında yaptırılabilecek ilave işler, iş eksilişi ve işin tasfiyesi” başlıklı 24’üncü maddesinde “ Mal ve hizmet alımlarıyla yapım sözleşmelerinde, öngörülemeyen durumlar nedeniyle bir iş artışının zorunlu olması halinde, artışa konu olan iş; a) Sözleşmeye esas proje içinde kalması, b) İdareyi külfete sokmaksızın asıl işten ayrılmasının teknik veya ekonomik olarak mümkün olmaması, Şartlarıyla, anahtar teslimi götürü bedel ihale edilen yapım işlerinde sözleşme bedelinin % 10'una, birim fiyat teklif almak suretiyle ihale edilen mal ve hizmet alımlarıyla yapım işleri sözleşmelerinde ise % 20 'sine kadar oran dahilinde, süre hariç sözleşme ve ihale dokümanındaki hükümler çerçevesinde aynı yükleniciye yaptırılabilir. … Sözleşme bedelinin % 80'inden daha düşük bedelle tamamlanacağı anlaşılan işlerde, yüklenici işi bitirmek zorundadır. Bu durumda yükleniciye, yapmış olduğu gerçek giderleri ve yüklenici kârına karşılık olarak, sözleşme bedelinin % 80'i ile sözleşme fiyatlarıyla yaptığı işin tutarı arasındaki bedel farkının % 5'i geçici kabul tarihindeki fiyatlar üzerinden ödenir .” hükmü, Sözleşme Tasarısı’nın 12.1’inci maddesinde “ …Ödemenin yapılabilmesi için: İdare tarafından kullanılan, Banka ile entegre İşyeri Takip Sisteminden alınan yemek sayıları aylık icmal listesi şeklinde Banka tarafından onaylanarak üniversitenin ilgili birim elemanlarınca kontrolü yapıldıktan sonra kontrol teşkilatının raporuna bakılarak, ayda bir evrakların eksiksiz verilmesi halinde fatura karşılığı Hizmet Alımı Sözleşme Tasarısının 12.1.1 maddesi kapsamında gerçekleştirilecektir. Yemekhanelerde Turnike sistemi kullanılacak olup, elektrik olmaması, makinaların arızalanması ve yeni kurulan yemekhanelerde turnike sistemi olmaması durumunda üniversite görevlisi tarafından yemek fişi satışa sunulacaktır. Toplanan fişler günlük olarak belirlenip idare ve firma tarafından imzalanacak tutanakla teslim alınacaktır. Ödemelerde günlük tutanakların aylığa dönüştürülmesiyle saptanan adet esas alınarak fiilen yenen yemek sayısı dikkate alınmak suretiyle yapılacaktır.” düzenlemesi, Teknik Şartname’nin 8.d maddesinde “ Günlük yemek sayıları önceki yemek sayıları dikkate alınarak yüklenici tarafından belirlenerek çıkarılacaktır. Yüklenici tekliflerini verirken öğrenci ve personel sayısı akademik takvim (yaz tatili, yarıyıl tatili, öğrencilerin sınav takvimi, hava şartları vb.)ve yemeğin menüsüne göre yemek yiyen kişilerin sayısının değişebileceğini göz önüne alarak teklif fiyatlarını vermiş oldukları kabul edilecektir. Yemek yiyen öğrenci ve personel sayısının azalıp çoğalması idareye herhangi bir sorumluluk getirmez. Ödemeler fiilen yenen yemek sayısına göre yapılacaktır. Fazla kalan yemekten idare sorumlu olmayacaktır.” düzenlemesi yer almaktadır. Bununla birlikte, Teknik Şartname’nin 23’üncü maddesinde hizmetin sunulması öngörülen yemekhanelere ilişkin bilgilere yer verildiği, yemekhanelerin her birinin kapasitesine, personel ve öğrenci sayılarına yer verildiği, anılan Şartname’nin 25’inci maddesinde de önceki 5 yıla ilişkin tüketilen öğün sayılarının aylara göre dağılımlarının belirtildiği anlaşılmıştır. Şikayete konu ihalenin üniversitenin belirlenen yemekhanelerinde personele ve öğrencilere verilmesi öngörülen 700.000 öğün yemek hizmetine ilişkin olduğu, Teknik Şartname içeriğinde günlük yemek sayılarının önceki yılların verileri esas alınarak yüklenici tarafından belirlenmesi gerektiği, yapılacak ödemelerin mevcut tüketilen öğün sayısı üzerinden hesaplanacağı, net sayıların belirlenmesinde turnike geçişlerinin ve arıza durumunda yemek fiş sayılarının göz önünde bulundurulacağı anlaşılmış olup Kanun’un anılan maddesi gereğince de ihale konusu işin sözleşme sürecinde iş artışı ve eksilişine ilişkin hükümlerin geçerli olduğu anlaşılmıştır. Yukarıda anılan doküman düzenlemeleri birlikte değerlendirildiğinde, işin ifası süresince tüketilmesi öngörülen toplam yemek adedinin ihale dokümanında düzenlendiği, isteklilerin tekliflerini birim fiyat teklif cetveli içeriğinde yer alan toplam öğün adedi ve personel giderleri doğrultusunda oluşturmaları gerektiği, sözleşmenin ifası sürecinde ise yemek yiyecek kişi sayısının değişebileceği, tüketilen öğün sayısında oluşabilecek değişimler göz önünde bulundurularak turnikelerden yapılan geçiş verileri doğrultusunda ödeme yapılacağının düzenlendiği, aksi takdirde idarenin tüketmediği öğünlerin bedelini ödeyerek kamu zararına sebebiyet verileceği, basiretli tacir sıfatını haiz isteklilerin sözleşmenin ifası sürecinde geçmiş yılların verilerini göz önünde bulundurarak öğün sayılarını hesaplayarak işi tamamlayabilecekleri, ayrıca 4735 sayılı Kamu İhale Sözleşmeleri Kanunu’nun 24’üncü maddesi gereğince birim fiyat sözleşmelerde süre hariç ve ihale dokümanındaki hükümler çerçevesinde %20 iş artışı yapılabileceği, ilaveten sözleşme bedelinin %80’inden daha düşük bedelle işin tamamlanacağının anlaşılması durumunda yükleniciye kârına karşılık olarak, sözleşme bedelinin % 80'i ile sözleşme fiyatlarıyla yaptığı işin tutarı arasındaki bedel farkının % 5'inin geçici kabul tarihindeki fiyatlar üzerinden ödeneceğinin anlaşıldığı, dolayısıyla birim fiyat ile sözleşmeye bağlanan işlerde iş artışı ve iş azalışının olabileceği, anılan durumun hali hazırda tekliflerin oluşturulmasını engeller nitelikte olmadığı ve yapılan değerlendirme gereği idare tarafından yükleniciye ödemenin yenilen öğün üzerinden yapılmasında mevzuat açısından bir aykırılık bulunmadığı kanaatine varıldığından başvuru sahibinin iddiasını yerinde olmadığı sonucuna varılmıştır. Öte yandan, 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun 53’üncü maddesinin (j) fıkrasının 9’uncu alt bendinde “Başvuru sahibinin iddialarının tamamında haklı bulunması halinde, Kurul kararı ile itirazen şikâyet başvuru bedelinin başvuru sahibine iadesine karar verilir. Kurul kararının başvuru sahibine bildirimini izleyen otuz gün içinde başvuru sahibinin Kuruma yazılı talebi üzerine, bu talep tarihini izleyen otuz gün içinde Kurum tarafından itirazen şikâyet başvuru bedelinin iadesi yapılır ve son ödeme tarihine kadar geçen süre için faiz işlemez. Diğer hallerde başvuru bedeli iade edilmez. Bu fıkranın (1) numaralı bendi uyarınca tahsil edilen bedel hiçbir durumda iade edilmez.” hükmü yer almaktadır. Aktarılan Kanun hükmüne göre, başvuru sahibinin itirazen şikâyete konu iddialarının tamamında haklı bulunması halinde başvuru bedeli iadesinin söz konusu olabileceği dikkate alındığında, yukarıda yer verilen tespit ve değerlendirmeler neticesinde, başvuru sahibinin, iddialarının tamamında haklı bulunmadığı anlaşıldığından başvuru bedelinin başvuru sahibine iadesi için Kanunun öngördüğü şekilde “ başvuru sahibinin iddialarının tamamında haklı bulunması ” koşulunun gerçekleşmediği, dolayısıyla 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun 53’üncü maddesinin (j) fıkrasının 9’uncu alt bendi hükmü gereğince başvuru bedelinin iadesinin mümkün bulunmadığı anlaşılmıştır. Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanun'un 65'inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen otuz gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere, Anılan Kanun'un 54'üncü maddesinin onbirinci fıkrasının (c) bendi gereğince itirazen şikâyet başvurusunun reddine, Oybirliği ile karar verildi.