12. Hukuk Dairesi 2025/7515 E. , 2026/250 K. "" MAHKEMESİ: Van Bölge Adliye Mahkemesi 2. Hukuk Dairesi Yukarıda tarih ve numarası yazılı Bölge Adliye Mahkemesince verilen kararın müddeti içinde temyizen tetkiki şikayetçi tarafından istenmesi üzerine bu işle ilgili dosya daireye gönderilmiş olup, dava dosyası için Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen rapor dinlendikten ve dosya içerisindeki tüm belgeler okunup incelendikten sonra işin gereği görüşülüp düşünüldü: Alacaklı ta…
12. Hukuk Dairesi 2025/7515 E. , 2026/250 K. "İçtihat Metni" MAHKEMESİ: Van Bölge Adliye Mahkemesi 2. Hukuk Dairesi Yukarıda tarih ve numarası yazılı Bölge Adliye Mahkemesince verilen kararın müddeti içinde temyizen tetkiki şikayetçi tarafından istenmesi üzerine bu işle ilgili dosya daireye gönderilmiş olup, dava dosyası için Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen rapor dinlendikten ve dosya içerisindeki tüm belgeler okunup incelendikten sonra işin gereği görüşülüp düşünüldü: Alacaklı tarafından başlatılan ilamlı icra takibinde şikayetçinin icra mahkemesine başvurusunda; icraya konu ilama ilişkin alacağın öncelikle idareden yazılı şekilde talep edildikten sonra icraya konabileceği, Kamulaştırma Kanunu'nun ek 4. maddesi gereğince bu koşul sağlanmadan başlatılan takibin hukuka aykırı olduğu iddiası ile takibin iptaline karar verilmesini talep ettiği, İlk Derece Mahkemesince başvuru şartının yerine getirildiği gerekçesiyle şikayetin reddine karar verildiği, kararın şikayetçi tarafından istinaf edilmesi üzerine Bölge Adliye Mahkemesi tarafından istinaf başvurusunun esastan reddine karar verildiği, kararın şikayetçi tarafından temyiz edildiği anlaşılmıştır. Kamulaştırma Kanunu'nun ek 4. maddesi (Ek:16/11/2022-7421/5 md.); "Bu Kanun uyarınca mahkemelerce hükmedilen bedel, tazminat, vekâlet ücreti ve yargılama giderleri, davacının veya vekilinin davalı idareye yazılı şekilde bildireceği banka hesap numarasına, bu bildirim tarihinden itibaren, otuz gün içinde yatırılır. Bu süre içinde ödeme yapılmaması halinde, genel hükümler dairesinde icra olunur." hükmünü içermektedir Yukarıdaki yasal düzenleme uyarınca kuruma başvuru yapılması takip şartı olup, bu madde kapsamındaki şikayetler, İİK'nın 16/2. maddesi uyarınca süresiz olarak yapılabilir. Somut olayda, davalı alacaklılar tarafından takipten önce ... kanalıyla kuruma başvuru yaptıklarına ilişkin beyanda bulunulmuş ve başvuruya ilişkin ... gönderi takip numarası bildirilmiştir. Mahkemece gönderi içeriğine ilişkin ...'ye yazılan müzekkereye verilen 05.04.2024 havale tarihli cevap içeriğinden; dayanak ilamda alacaklılar vekili olarak ismi geçen Av.... tarafından iadeli taahhütlü olarak Karayolları Van 11. Bölge Müdürlüğü Kamulaştırma Birimine gönderilen tebligatın barkod sorgulamasında 18.07.2023 tarihinde ...’e evrakın teslim edildiği anlaşılmıştır. Mahkemece borçlu kuruma gönderinin içeriğine ilişkin yazılan müzekkere verilen 20.05.2024 havale tarihli cevapta “...bahse konu posta gönderi zarfında müzekkere evrağı haricinde başka bir belge bulunmadığı” bildirilmiş olup, gönderi takip bilgilerinin eklendiği anlaşılmıştır. Bu durumda ...'ye ve borçlu kuruma yazılan müzekkere cevapları ve ekindeki gönderi takip bilgilerinin incelenmesinde; alacaklı vekilinin iadeli taahhütlü gönderdiği tebligat içeriğinde, alacaklının şikayete konu takibe başlamadan önce idareye yönelik ödeme talebinde bulunduğuna ilişkin belge olduğu ispatlanamamıştır. Tebligat Tebligat Kanunu'nun Uygulanmasına Dair Yönetmeliğin Tüzel kişilere ve ticari işletmelere tebligatı düzenleyen 20. maddesinin 2. fıkrasında: "Bakanlıkların ve bunların teşkilatının, Kamu Malî Yönetimi ve Kontrol Kanununa ekli (I) sayılı cetvelde yer alan genel bütçe kapsamındaki kamu idareleri, (II) sayılı cetvelde yer alan özel bütçeli idareler, (III) sayılı cetvelde yer alan düzenleyici ve denetleyici kurumlar, (IV) sayılı cetvelde yer alan sosyal güvenlik kurumları ile il özel idarelerinin, belediyelerin, köylerin ve özel kanunlarına dayanılarak kurulmuş bulunan teşekküllerle, şirketlerin, derneklerin ve vakıfların yetkili temsilcileri, bağlı bulundukları kanunlara ve statülerine göre tayin edilir." hükmünü içermektedir. Kaldı ki, alacaklılar tarafından takipten önce başvuru yaptıklarını iddia ettikleri gönderi içeriğinden, alacaklıların Karayolları Van 11. Bölge Müdürlüğü Kamulaştırma Birimine başvuru yaptıkları, başvurunun 18.07.2023 tarihinde ...’e teslim edildiği, tebliğatın tüzelkişiliği olmayan Karayolları Van 11. Bölge Müdürlüğü Kamulaştırma Birimine gönderildiği anlaşılmış olup, alacaklılar tarafından yapılan başvurunun Genel Müdürlük adına tebligat almaya yetkisi olmayan birime yapıldığı, bu haliyle de Kamulaştırma Kanunu'nun ek 4. maddesi gereğince başvuru şartının yerine getirilmediği görülmektedir. O halde; mahkemece usulüne uygun başvuru olmadığından takibin iptaline karar verilmesi gerekirken, yazılı şekilde şikayetin reddi yönünde hüküm tesisi ve Bölge Adliye Mahkemesince borçlunun istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmesi isabetsiz olup, İlk Derece Mahkemesi kararının bozulması gerekmiştir. SONUÇ : Şikayetçinin temyiz isteminin kabulü ile yukarıda yazılı nedenlerle 5311 sayılı Kanun ile değişik İİK'nin 364/2. maddesinin göndermesiyle uygulanması gereken 6100 sayılı HMK'nın 373/1. maddesi uyarınca, Van Bölge Adliye Mahkemesi 2. Hukuk Dairesinin 19.06.2025 tarih ve 2025/242 E.-2025/700 K. sayılı kararının KALDIRILMASINA, Varto İcra Hukuk Mahkemesinin 04.12.2024 tarih ve 2023/8 E.-2024/13 K. sayılı kararının BOZULMASINA, peşin alınan harcın istek halinde iadesine, dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin de Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine, 20.01.2026 tarihinde oy çokluğuyla karar verildi. Karşı Oy İcra ve İflas dairesi, İcra ve İflas Kanununu birinci derecede uygulamakla görevlidir. Bu görevleri yaparken kanunu yanlış uygular, kanunun kendisine tanıdığı takdir yetkisini hadiseye uygun olarak kullanmaz, bir hakkı yerine getirmez veya bir hakkın yerine getirilmesini sebepsiz sürüncemede bırakırsa usul ve yasaya aykırı hareket etmiş olur. İcra ve iflas dairesinin bu gibi usulsüz işlemlerine karşı, bundan zarar gören ilgililer icra mahkemesinde şikayet yoluna başvurabilir. Şikayet; icra ve iflas dairelerinin icra ve iflas hukukuna aykırı olan işlemlerinin iptali veya düzeltilmesini sağlamak için kabul edilmiş kendine özgü bir kanun yoludur (Prof. Dr. Baki Kuru, İcra ve İflas Hukuku El Kitabı). İİK’nın 16. maddesinde “Kanunun hallini mahkemeye bıraktığı hususlar müstesna olmak üzere icra ve iflas dairelerinin yaptığı muameleler hakkında kanuna muhalif olmasından veya hadiseye uygun bulunmamasından dolayı icra mahkemesine şikayet olunabilir. Şikayet bu muamelelerin öğrenildiği tarihten yedi gün içinde yapılır.” şeklinde düzenlenmiştir. Kural; şikayete konu işlemin öğrenildiği tarihten itibaren yedi günlük süreye tabi olmasıdır. Bu kuralın (süreye tâbi şikayetin) iki önemli istisnası vardır: 1-İİK'nın 16/2. maddesi gereğince “Bir hakkın yerine getirilmemesinden veya sebepsiz sürüncemede bırakılmasından dolayı her zaman (süresiz) şikayet olunabilir.” Bu hükmün amacı ilgilileri icra memurunun bir hakkı yerine getirmekten kaçınmasına karşı korumaktır. 2-Kamu düzenine aykırı olan işlemlere karşı da süresiz şikayet yoluna başvurulabilir. Anılan ilke doktrinde bu şekilde benimsenmiş ve Yargıtay uygulamalarında da kabul edilmiştir. Uyuşmazlık; ilamlı takipten ötürü 2942 sayılı Kamulaştırma Kanunu'nun Ek 4. maddesi uyarınca idareye başvuru koşulu gerçekleştirilmediğinden takibin iptali istemidir. Varto İcra Müdürlüğünün 2023/72 Esas sayılı takip dosyasının incelenmesinde; alacaklılar ... ve ... tarafından, borçlu Karayolları 11. Bölge Müdürlüğü hakkında Varto Asliye Hukuk Mahkemesinin 10.05.2023 tarihli, 2022/65 Esas-2023/109 Karar sayılı ilamlı takip yapıldığı, borçluya icra emrinin 11.11.2023 tarihinde tebliğ edildiği, şikayetçi/borçlunun 20.11.2023 tarihinde şikayette bulunmuştur. 26... tarihinde yayımlanarak yürürlüğe giren ve 7421 sayılı Yasanın 5. maddesi ile Kamulaştırma Kanununa eklenen Ek 4. maddesi "Bu Kanun uyarınca mahkemelerce hükmedilen bedel, tazminat, vekâlet ücreti ve yargılama giderleri, davacının veya vekilinin davalı idareye yazılı şekilde bildireceği banka hesap numarasına, bu bildirim tarihinden itibaren, otuz gün içinde yatırılır. Bu süre içinde ödeme yapılmaması halinde, genel hükümler dairesinde icra olunur." hükmünü içermektedir. Alacaklılar vekili cevap dilekçesi ekinde yazılı başvurusuna ilişkin beyanda bulunmuş, ayrıca başvuruya ilişkin ... gönderi takip numarasını da bildirmiştir. ...'nin 05.04.2024 tarihli müzekkere cevabında; dayanak ilamda alacaklılar vekili olarak ismi geçen Av.... tarafından iadeli taahhütlü olarak Karayolları Van 11. Bölge Müdürlüğü Kamulaştırma Birimine gönderilen tebligatın barkod sorgulamasında 18.07.2023 tarihinde ...'e evrakın teslim edildiği görülmüştür. Gönderi takip bilgileri incelendiğinde; evrakın ... aracılığıyla postalanma tarihinin 18.07.2023 olduğu, alacaklı vekilinin cevap dilekçesi ... teslim alındısı ile birlikte değerlendirildiğinde alacaklının 02.10.2023 tarihli şikayete konu takibe başlamadan evvel 18.07.2023 tarihinde idareye yazılı başvuruda bulunduğu görülmüş olup, mahkemece şikayetin reddine karar verilmesi usul ve yasaya uygundur. Belirtilen tüm bu nedenlerle; tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararında yazılı gerekçelere göre yerinde bulunmayan temyiz itirazlarının reddiyle usul ve kanuna uygun Bölge Adliye Mahkemesi kararının ONANMASINA karar verilmesi gerektiğinden, aksi yöndeki Dairemizin sayın çoğunluğunun bozma kararına iştirak edemiyorum.20.01.2026