İSTİNAF KARAR TARİHİ: 03/12/2025 İlk derece mahkemesinin kararına karşı istinaf yasa yoluna başvurulması üzerine; 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 355. maddesindeki düzenleme gereğince, istinaf edenin sıfatına, istinaf nedenlerine ve kamu düzenine ilişkin olup resen gözetilmesi gereken hususlara hasren yapılan inceleme ve değerlendirme neticesinde; K A R A R Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; 26/09/2020 tarihinde sürücü ...'ın sevk ve idaresindeki ...plaka sayıl…
T.C. İSTANBUL BAM 8. HUKUK DAİRESİ T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A İ S T İ N A F M A H K E M E S İ K A R A R I DOSYA NO: 2022/705 KARAR NO : 2025/1888 İNCELENEN KARARIN MAHKEMESİ: İSTANBUL ANADOLU 10. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ TARİHİ: 13/01/2022 NUMARASI : 2021/223 Esas - 2022/27 Karar DAVANIN KONUSU: Trafik Kazasına Bağlı Ölüm Sebebiyle Açılan Manevi Tazminat İSTİNAF KARAR TARİHİ: 03/12/2025 İlk derece mahkemesinin kararına karşı istinaf yasa yoluna başvurulması üzerine; 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 355. maddesindeki düzenleme gereğince, istinaf edenin sıfatına, istinaf nedenlerine ve kamu düzenine ilişkin olup resen gözetilmesi gereken hususlara hasren yapılan inceleme ve değerlendirme neticesinde; K A R A R Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; 26/09/2020 tarihinde sürücü ...'ın sevk ve idaresindeki ...plaka sayılı aracın dava dışı sürücü ...yönetimindeki ... plaka sayılı kamyona arkadan çarpması sonucu araçta yolcu olarak bulunan ...'ın hayatını kaybettiğini, davacı müvekkillerinin ölenin anne, baba ve kardeşi olduğunu, ...plakalı aracın malikinin ...Otomotiv Petrol Nakliyat Sanayi ve Ticaret Anonim Şirketi olduğunu ancak aracın davalı ...Ticaret A.Ş'ne kiralandığını, şirketin aracın işleteni olduğunu, kazaya dair tutulan kaza tespit tutanağına göre, ...plaka sayılı araç sürücüsü ...'ın tam kusuru ile kazaya sebebiyet verdiğinin tespit edildiğini, aracın davalı ... Sigorta A.Ş. Nezdinde ihtiyati mali sorumluluk poliçesi ile sigortalı olduğunu, poliçe hükümleri ile sigorta şirketinin manevi tazminat zararını teminat altına aldığını beyanla, müvekkillerinden, ... yönünden 140.000-TL, ... yönünden 140.000-TL, ... yönünden 70.000-TL manevi tazminatın kaza tarihinden (davalı sigortacı yönünden ihbar tarihinden) itibaren işleyecek yasal faiziyle birlikte, davalılardan müştereken ve müteselsilen (sigorta şirketi yönünden poliçe limitleri kapsamında) tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir. Davalı ...vekili cevap dilekçesinde özetle; aracın davalı ... kullanımında olduğunu, müvekkili şirketin sorumluluğu bulunmadığını, müteveffa ...'in hatır taşıması sebebiyle kazaya sebebiyet veren araçta yer aldığını beyanla davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir. Davalı ... Sigorta A.Ş. vekili cevap dilekçesinde özetle; davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir. Davalı ... vekili cevap dilekçesinde özetle;davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir. İlk derece mahkemesince yapılan yargılama neticesinde; Adli Tıp Kurumu Trafik İhtisas Dairesi tarafından Sivas Cumhuriyet Başsavcılığı’na hitaben hazırlanan 25/12/2020 tarihli bilirkişi raporu ile sürücü ...’ın asli kusurlu, kamyon sürücüsü ...’nün kusursuz olduğunun tespit edildiği, 20/08/2021 tarihli heyet raporunda davalı sürücü (...plaka sayılı otomobil sürücüsü) ...’ın %100 (Yüzde yüz) oranında kusurlu olduğu, dava dışı sürücü (... plaka sayılı kamyon sürücüsü) ...’nün kusursuz olduğunun, davacıların yakını maktul yolcu ...’ın kazanın oluşumunda kusursuz olduğunun belirlendiği, Borçlar Kanunu md.56 gereğince hak ve adalete uygun bir tazminata hükmedilmesi gerektiği, her bir davacı lehine kabul edilen manevi tazminat miktarları yönünden AAÜT uyarınca ayrı ayrı vekalet ücreti takdir edilmesi gerektiği gerekçesiyle;a-Davacıların madde tazminat talepli davasının KISMEN KABULÜ İLE,b-Davacı ... için 100.000,00 TL manevi tazminatın, davalılar ... ve ...Ticaret A.Ş' den ölüm tarihi olan 04/10/2020 tarihinden itibaren işleyecek kanuni faizi ile birlikte; ... Sigorta Şirketi A.Ş'den temerrüd tarihi olan 19/10/2020 tarihinden itibaren kanuni faizi ile birlikte müştereken ve müteselsilen alınarak davacı ...'a verilmesine, fazlaya ilişkin talebin reddine,c-Davacı ... için 100.000,00 TL manevi tazminatın, davalılar ... ve ...Ticaret A.Ş' den ölüm tarihi olan 04/10/2020 tarihinden itibaren işleyecek kanuni faizi ile birlikte; ... Sigorta Şirketi A.Ş'den temerrüd tarihi olan 19/10/2020 tarihinden itibaren kanuni faizi ile birlikte müştereken ve müteselsilen alınarak davacı ...'a verilmesine, fazlaya ilişkin talebin reddine,ç-Davacı ... için 50.000,00 TL manevi tazminatın, davalılar ... ve ...Ticaret A.Ş' den ölüm tarihi olan 04/10/2020 tarihinden itibaren işleyecek kanuni faizi ile birlikte; ... Sigorta Şirketi A.Ş'den temerrüd tarihi olan 19/10/2020 tarihinden itibaren kanuni faizi ile birlikte müştereken ve müteselsilen alınarak davacı ... adına velayeten ...'a verilmesine, fazlaya ilişkin talebin reddine, karar verilmiştir.Karara karşı davalı ...Ticaret A.Ş vekili, davalı ... Sigorta A.Ş vekili ve katılma yolu ile de davacılar vekili tarafından ayrı ayrı istinaf yasa yoluna başvurulmuştur.İstinaf aşamasında ... Sigorta AŞ vekili tarafından sunulan dilekçe ile davalı ... Sigorta A.Ş'nin ... Sigorta AŞ bünyesinde birleştiği belirtildiğinden, ... Sigorta AŞ'nin davalı olarak eklendiği anlaşılmıştır. Davalı ...Ticaret A.Ş vekilinin istinaf nedenleri; dava konusu kazanın meydana geldiği tarihte davalı ...'ın yıllık izinde olduğu, müvekkili şirketten herhangi bir talimat almadığı, kazanın Sivas ilinde meydana geldiği, ancak müvekkili şirketin merkezinin İstanbul'da olduğu, bu durumda müvekkili şirketin araç üzerinde herhangi bir hakimiyetinin söz konusu olamayacağının açık olduğu, davalı Kenan'ın yıllık izinde olduğu sırada aracı özel amaçlarla kullandığı, aracın fiil hakimiyetinin davalı ...'da olduğu, dolayısıyla oluşan zararlardan müvekkili şirketin sorumluluğu yoluna gidilmiş olmasının hatalı olduğu, ayrıca müteveffanın hatır taşıması sebebiyle kazaya sebebiyet veren araçta yer aldığı, ancak mahkemece bu hususta bir değerlendirme yapılıp hükmedilen tazminattan hatır taşıması indirimi yapılmadığı, mahkemece kurulan hükümde vekalet ücretlerine ilişkin yapılan belirlemelerin de hatalı olduğu, bu nedenlerle mahkemece verilen kararın kaldırılması gerektiğine yöneliktir.Davalı ... Sigorta A.Ş vekilinin istinaf nedenleri; mahkemece hükmedilen manevi tazminat miktarının fahiş bulunduğu, kararın bu yönüyle kaldırılması gerektiğine yöneliktir.Davacılar vekilinin istinaf nedenleri ise; müvekkilleri yararına takdir olunan manevi tazminat miktarının düşük bulunduğu, tazminat taleplerinin tam kabulüne karar verilmesi gerekirken kısmen kabulüne karar verilmiş olmasının hatalı olduğu, mahkemenin gerekçesinin yetersiz ve açıklayıcı olmadığı, davalıların oluşan zarardan müştereken ve müteselsilen sorumlu oldukları halde mahkeme kararında buna değinilmediği, yargılama giderlerine ilişkin hüküm bölümünde davalı ve davacı ifadeleri yerine davacılar ve davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiline ibaresinin eklenmesi gerektiği, kararın bu yönleriyle kaldırılması gerektiğine yöneliktir.Dava, trafik kazasına bağlı ölüm nedeniyle manevi tazminat istemine ilişkindir.6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu’nun 56/1. maddesine göre, hakimin olayın özelliklerini göz önünde tutarak manevi tazminat adı ile hak sahibi yararına takdir edeceği para tutarı, adalete uygun olmalıdır. Hükmedilecek bu para, zarara uğrayanda manevi huzuru doğurmayı gerçekleştirecek tazminata benzer işlevi olan özgün bir nitelik taşır. Bir ceza olmadığı gibi, malvarlığı hukukuna ilişkin zararın karşılanması da amaç edinilmemiştir. O halde, tazminatın sınırı onun amacına göre belirlenmelidir. Takdir edilecek miktar, mevcut halde elde edilmek istenilen tatmin duygusunun etkisine ulaşmak için gerektiği kadar olmalıdır. 22/06/1966 günlü ve 7/7 sayılı Yargıtay İçtihadı Birleştirme Kararı'nın gerekçesinde, takdir olunacak manevi tazminatın tutarını etkileyecek özel hal ve şartlar açıkça gösterilmiştir. Bunlar, her olaya göre değişebileceğinden; hakim, bu konuda takdir hakkını kullanırken ona etkili olan nedenleri de karar yerinde objektif ölçülere göre isabetli bir biçimde göstermelidir.Dosya içerisindeki bilgi ve belgelere, mahkeme kararının gerekçesinde dayanılan delillerin tartışılıp değerlendirilmesinde usul ve yasaya aykırı bir yön bulunmamasına, Motorlu araçların işletilme tehlikesine karşı, zarar gören üçüncü şahısları korumak amacıyla getirilmiş olan bu düzenleme ile öngörülen sorumluluğun bir kusur sorumluluğu olmayıp, sebep sorumluluğu olduğu, böylece araç işletenin sorumluluğunun sebep sorumluluğunun ikinci türü olan tehlike sorumluluğuna ilişkin olmasına ve işleten ...Ticaret A.Ş'nin zarardan sorumlu tutulmasında ve davacıların ihtiyari dava arkadaşı olduğu, her birinin davasının diğerinden bağımsız olduğu, usul ekonomisi ilkesi dikkate alınarak birlikte dava açtıkları durumda esasen birden fazla dava olduğu dikkate alınarak; her bir davacı yönünden kabul edilen tazminat miktarları üzerinden ayrı ayrı vekalet ücretine hükmedilmesinde hukuka aykırılık bulunmamasına, kazanın meydana geldiği tarih (2020), kazanın oluş şekli, kazadaki kusur durumu, davalı araç sürücüsünün kazanın meydana gelmesinde asli ve tam kusurlu olması, ölümün karşılaşılabilecek en ağır sonuç oluşu, ölen ile davacıların yakınlığı, yaşı kaç olursa olsun davacıların kardeş ve evlat kaybına bağlı olarak yaşam tecrübelerine göre duyacakları elem ve ızdırabın ağırlığı, kaza tarihindeki paranın alım gücü, tarafların dosyaya yansıyan sosyal ve ekonomik durumları ile manevi tazminatın bir sebepsiz zenginleşme aracı olmaması gereği yanında manevi huzuru sağlayabilecek kadar olması, ölenin araçta yolcu olarak hatır taşıması gereği bulunması nedeniyle hakkaniyet indirimi yapılması gerekliliği birlikte değerlendirildiğinde; ölümle sonuçlanan eylem nedeniyle davacılar yararına hüküm altına alınan manevi tazminat miktarlarının yukarıda açıklanan ilkelere ve 4721 sayılı Türk Medeni Kanunu'nun 4.maddesinde düzenlenen takdir hakkının kullanılmasına ilişkin kurala göre az ya da çok olmamasına göre taraf vekillerinin bu hususlara temas eden istinaf taleplerinin reddine karar vermek gerekmiştir. Ancak, davacılar vekili dava dilekçesi ile davalıların müştereken ve müteselsilen sorumluluğuna karar verilmesini talep etmiş olmakla, Yerel Mahkemece hüküm kısmında yalnızca "davalıdan" ya da "davacıdan" tahsiline şeklinde hükmedilen alacak kalemleri bakımından birden fazla ve davacı ve davalı olduğu gözetildiğinde, infazda tereddüt oluşturacak mahiyette hüküm kurulması doğru görülmemiştir. Davacılar vekilinin bu hususa temas eden istinaf talebi yerinde bulunmuştur.Ancak; hatalı uygulamanın giderilmesi yeniden yargılama yapılmasını gerektirmediğinden, davacılar vekilinin bu yönü amaçlayan istinaf itirazının kabulü ile ilk derece mahkemesince verilen kararın HMK.m.353/1-b/2 hükmü uyarınca kaldırılmasına ve sadece yanılgılı olduğu sonucuna varılan hususun düzeltilmesi suretiyle, yeniden esas hakkında hüküm tesis edilmesi gerektiği sonuç ve kanaatine varılmıştır. GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ/ Gerekçe uyarınca, 1-İstanbul Anadolu 10. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 13/01/2022 tarih ve 2021/223 Esas- 2022/27 Karar sayılı kararına karşı davalı ...Ticaret A.Ş vekili, davalı ... Sigorta A.Ş vekilinin istinaf başvurularının HMK'nın 353/1-b/1 maddesi gereğince ESASTAN REDDİNE, davacılar vekilinin istinaf başvurusunun KISMEN KABULÜNE,a/İstinaf yasa yoluna başvuran davacıların adli yardım talebi kabul edildiğinden bu hususta karar verilmesine yer olmadığına,b/İstinaf yasa yoluna başvuran davalılar ...şirketi ve ... Sigorta şirketinden birlikte alınması gereken 17.077,50-TL harçtan davalılar tarafından ayrı ayrı yatırılan toplam 8.538,78-TL harcın düşümü ile bakiye 8.538,72-TL harcın istinaf eden davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile Hazineye gelir kaydına,c/İncelemenin duruşmasız olarak yapılması nedeniyle avukatlık ücreti takdirine yer olmadığına,d/İstinaf yasa yoluna başvuran taraflar tarafından istinaf aşamasında yapılan yargılama giderlerinin takdiren kendi üzerinde bırakılmasına, 2-İstanbul Anadolu 10. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 13/01/2022 tarih ve 2021/223 Esas - 2022/27 Karar sayılı kararının HMK'nın 353/1-b/2 maddesi gereğince KALDIRILMASINA, 3-Davacıların manevi tazminat talepli davasının KISMEN KABULÜ İLE,4-Davacı ... için 100.000,00 TL manevi tazminatın, davalılar ... ve ...Ticaret A.Ş'den ölüm tarihi olan 04/10/2020 tarihinden itibaren işleyecek kanuni faizi ile birlikte; ... Sigorta Şirketi A.Ş'den temerrüd tarihi olan 19/10/2020 tarihinden itibaren kanuni faizi ile birlikte müştereken ve müteselsilen alınarak davacı ...'a verilmesine, fazlaya ilişkin talebin reddine,5-Davacı ... için 100.000,00 TL manevi tazminatın, davalılar ... ve ...Ticaret A.Ş' den ölüm tarihi olan 04/10/2020 tarihinden itibaren işleyecek kanuni faizi ile birlikte; ... Sigorta Şirketi A.Ş'den temerrüd tarihi olan 19/10/2020 tarihinden itibaren kanuni faizi ile birlikte müştereken ve müteselsilen alınarak davacı ...'a verilmesine, fazlaya ilişkin talebin reddine,6-Davacı ... için 50.000,00 TL manevi tazminatın, davalılar ... ve ...Ticaret A.Ş' den ölüm tarihi olan 04/10/2020 tarihinden itibaren işleyecek kanuni faizi ile birlikte; ... Sigorta Şirketi A.Ş'den temerrüd tarihi olan 19/10/2020 tarihinden itibaren kanuni faizi ile birlikte müştereken ve müteselsilen alınarak davacı ... adına velayeten ...'a verilmesine, fazlaya ilişkin talebin reddine,a/Hüküm altına alınan miktar üzerinden hesaplanan 17.077,50 TL karar ilam harcının davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile hazineye irat kaydına, b/Davacılar tarafından yapılan 45 TL yargılama giderinin davanın kabul-red oranına göre hesaplanan 31,95 TL'sinin davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacılara verilmesine, bakiyesinin davacılar üzerinde bırakılmasına,c/Devlet hazinesinden karşılanan 2.079,00 TL yargılama giderinden davanın kabul-red oranına göre hesaplanan 1.476,09 TL'sinin davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile hazineye irat kaydına,ç/Devlet hazinesinden karşılanan 2.079,00 TL yargılama giderinden davanın kabul-red oranına göre hesaplanan 602,91 TL'sinin davacılardan tahsili ile hazineye irat kaydına,d/Davalı ... tarafından yapılan 9 TL yargılama giderinin davanın kabul-red oranına göre hesaplanan 2,61 TL'sinin davacılardan tahsili ile davalı ...'a verilmesine, bakiyesinin davalı ... üzerinde bırakılmasına,e/Arabuluculuk ücreti 1.320,00 TL'nin davanın kabul-red oranına göre hesaplanan 937,20 TL'sinin davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile hazineye irat kaydına,f/Arabuluculuk ücreti 1.320,00 TL'nin davanın kabul-red oranına göre hesaplanan 382,80 TL'sinin davacılardan tahsili ile hazineye irat kaydına,g/Taraflarca dava dosyasına yatırılan gider avansından artan kısmın HMK. 333.maddesi gereğince karar kesinleştikten sonra yatırana iadesine,ğ/Davacı ... davada kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesine uyarınca davanın kabul edilen miktarı üzerinden hesaplanan 13.450,00 TL vekâlet ücretinin davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacı ...'a verilmesine,h/Davacı ... davada kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesine uyarınca davanın kabul edilen miktarı üzerinden hesaplanan 13.450,00 TL vekâlet ücretinin davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacı ...'a verilmesine,ı/Davacı ... davada kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesine uyarınca davanın kabul edilen miktarı üzerinden hesaplanan 7.300,00 TL vekâlet ücretinin davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacı ...'a velayeten ...'a verilmesine,i/Davalı ...Ticaret A.Ş davada kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesine uyarınca davanın reddedilen miktarı üzerinden hesaplanan 13.450,00 TL vekâlet ücretinin davacılardan alınarak davalı ...Ticaret A.Ş ye verilmesine,7-Karar kesinleştiğinde kullanılmayan gider avansının ilgilisine iadesine,Dosya üzerinden yapılan inceleme neticesinde, HMK'nın 361. madde hükmü uyarınca gerekçeli kararın tebliğ tarihinden itibaren 2 haftalık süresi içinde Yargıtay’a temyiz yolu açık olmak üzere, oy birliği ile karar verildi.03/12/2025