Rekabet Kurumu Başkanlığından, REKABET KURULU KARARI Dosya Sayısı : 2006 -1-30 (Devralma ) Karar Sayısı : 06-29/349-83 Karar Tarihi : 24.4.2006 A. TOPLANTIYA KATILAN ÜYELER 10 Başkan : Mustafa PARLAK Üyeler : Tuncay SONGÖR, Rıfkı ÜNAL, Prof. Dr. Nurettin KALDIRIMCI, M. Sıraç ASLAN, Süreyya ÇAKIN, Mehmet Akif ERSİN . B. RAPORTÖRLER: F. Yeşim AKCOLLU, Hakan Deniz KARAKOÇ C. BİLDİRİMDE BULUNAN : - Lord Corporation Temsilcisi: Av. Tolga KARATAŞ Lamartine Caddesi 10 20 34437, Taksim , İstanbul D. TAR
Rekabet Kurumu Başkanlığından, REKABET KURULU KARARI Dosya Sayısı : 2006 -1-30 (Devralma ) Karar Sayısı : 06-29/349-83 Karar Tarihi : 24.4.2006 A. TOPLANTIYA KATILAN ÜYELER 10 Başkan : Mustafa PARLAK Üyeler : Tuncay SONGÖR, Rıfkı ÜNAL, Prof. Dr. Nurettin KALDIRIMCI, M. Sıraç ASLAN, Süreyya ÇAKIN, Mehmet Akif ERSİN . B. RAPORTÖRLER: F. Yeşim AKCOLLU, Hakan Deniz KARAKOÇ C. BİLDİRİMDE BULUNAN : - Lord Corporation Temsilcisi: Av. Tolga KARATAŞ Lamartine Caddesi 10 20 34437, Taksim , İstanbul D. TARAFLAR : - Lord Corporation 111 Lord Drive, Cary, North Carolina, 27511 , ABD - Henkel KgaA HenkelStrasse 67, 40191, Duesseldorf, ALMANYA E. DOSYA KONUSU: Lord Corporation (Lord) ın iştiraki olan pAr Oberflaechenchemie GmbH vasıtasıyla, Henkel KgaA (Henkel) nın lastiğin substratlara iliştirilmesi ve lastik yüzeylerin işlenmesine yönelik bazı 30 kimyasalların üretimine ilişkin iş segmentini n devralınması işlemin e izin verilmesi talebi . F. DOSYA EVRELERİ: Kurum kayıtlarına 7.3.2006 tarih, 1402 sayı ile giren ve 30.3.2006 tarih, 1931 sayı ile eksiklikleri tamamlanan bildirim üzerine, 4054 sayılı Rekabetin Korunması Hakkında Kanun'un 7. maddesi ile 1997/1 sayılı Rekabet Kurulu ndan İzin Alınması Gereken Birleşme ve Devralmalar Hakkında Tebliğ in ilgili hükümleri uyarınca yapılan inceleme sonucunda düzenlenen 14.4 .2006 tarih ve 2006 -1-30/Öİ -06-FYA sayılı Devralma Ön İnceleme Raporu, 17 .4.2006 tarih ve REK.0.05.00.00 -120/54 sayılı Başkanlık 40 önergesi ile 06-29 sayılı Kurul toplantısında görüşülerek karara bağlanmıştır. G. RAPORTÖRLERİN GÖRÜŞÜ: İlgili raporda, Henkel in lastiğin substratlara iliştirilmesi ve lastik yüzeylerin işlenmesine yönelik bazı kimyasalların üretimine ilişkin iş segmentinin Lord tarafından devralınması işlemine Rekabet Kurulu nca izin verilmesi talebiyle yapılan başvuru değerlendirilmiş olup, - Söz konusu işlemin pazar payı eşiği itibarıyla 1997/1 sayılı Rekabet Kurulu ndan İzin Alınması Gereken Bir leşme ve Devralmalar Hakkında Tebliğ kapsamında bir devralma olduğu, 06-29/349-83 2 - Devralma işleminin, hakim durum yaratıcı ya da hakim durumu güçlendirici 50 nitelikte olmadığı, - Bu nedenle rekabetin önemli ölçüde azaltılması sonucunu doğurmayacağından hareketle devralma ya izin verilmesi gerektiği ifade edilmektedir. H. İNCELEME VE DEĞERLENDİRME H.1. İlgili Pazar H.1.1. İlgili Ürün Pazarı Devralmaya konu olan Henkel İş Kolu, Türkiye pazarında lastiklerin 60 substratlara yapıştırılmasına yönelik lastik kimyasalları ile las tik yüzeylerin işlenmesine yönelik kaplamalar ve floklama yapıştırıcıları pazarlarında faaliyet göstermektedir. Lord ise Türkiye pazarında lastik yüzeylerin işlenmesine yönelik kaplamalar hariç olmak üzere yukarıda anılan pazarlar ile aktif sistemler, şok, titreme, gürültü ile hareketi yönetmek için kontrol edilebilir sıvı araçları, magneto -reolojik sıvılar ve cihazları pazarlarında faaliyet göstermektedir. Bu faaliyet alanlarından da anlaşılabileceği her iki tarafın faaliyetlerinin kesiştiği pazarlar; last iklerin substratlara yapıştırılmasına yönelik lastik kimyasalları ile lastik yüzeylerin işlenmesine yönelik floklama yapıştırıcıları pazarlarıdır. 70 a) Lastiklerin substratlara yapıştırılmasına yönelik lastik kimyasalları pazarı Lastiğin substrata yapıştırı lması, genelde metal olan ancak metal yenileme, kumaş veya fiber glas gibi başka bir substrat olabilen belirli bir substrat ve lastik bir parça arasında sabit bir bağ oluşturulması yöntemidir. Lastiğin substrata yapıştırılması, yaygın olarak, substratın in ce yapışkan olmayan bir yapıştırıcı madde ile kaplanmasıyla ve son olarak lastiğin pişirilmesi ile gerçekleştirilmektedir. Sanayi tipi yapıştırıcılar veya diğer kimyasallar, anılan yöntemin ikamesi olarak kullanılmamaktadır. Bağlama maddeleri, üst uç ve al t uç ürün segmentlerine ayrılabilir. Üst -uç 80 maddeler, titreme önleyici uygulamalar, metalle güçlendirilmiş pencere bandı profilleri ve diğer özel uygulamalar (örn: sert araba lastikleri, hortumlar, tekerlekler, düz mühür, contalar ve tank bandı gibi) için kullanılmaktadır. Bu bağlama sistemleri için başlıca uygulama alanı otomotiv tedarik sanayidir ve daha az oranla da havacılık, inşaat mühendisliği ve elektronik endüstrileridir. Üst uç yapıştırıcı sistemleri, sıklıkla teknik olarak dikkat gerektiren (örn: güvenlik) uygulamalarda kullanılmaktadır ve genel olarak bireysel müşterilerin ihtiyaç ve gereksinimlerini karşılamaktadır. Alt uç lastikli substrat RFL li (resorcinol formaldehyde latex taban) araç lastiği fitillerinin yapıştırılmasına yönelik kimyasallar ı ve teknik olarak daha az dikkat gerektiren uygulamalara 90 yönelik ürünleri kapsar. Hem Lord hem de Devredilen Henkel İş Kolu, lastiklerin substratlara yapıştırılmasına yönelik lastik kimyasalları pazarının münhasıran üst -uç 06-29/349-83 3 segmentinde1 faaliyet göstermekt edirler. Ürün fiyatları, ürün özellikleri, fonksiyonellikleri ve tedarik yönlü yerine kullanılabilirlik bakımından, üst -uç ve alt uç lastiklerin yapıştırıldığı substrat kimyasalları birbirleri arasında değiştirilebilir değillerdir ya da sadece sınırlı bir çerçevede değiştirilerek kullanılabilirler. Ancak bu ürünlerin üretimi aynı teknolojilere dayanmakta ve bu alt pazarlardaki tüm teşebbüslerin bahsi geçen ürünlerin tümünü kolaylıkla üretme kapasitesi bulunmaktadır. Bu nedenle arz ikamesi yönünden 100 değerlend irildiğinde ürünlerin tek bir pazar içerisinde yer alması gerektiği anlaşılmaktadır . b) Lastik yüzeylerin işlenmesine yönelik kaplama ve floklama yapıştırıcıları pazarı Kaplama, belirli bir fonksiyonelik veya kozmetik bir görünüm kazandırmak için lastik yüzeylerin işlenmesi yöntemidir. Kaplama lastik bir parça veya yüzeye bir kaplama maddesi uygulanmasıyla gerçekleştirilir. Kilit bir fonksiyonel uygulama ise otomob il kapıları gibi metal veya cam yüzeylerin lastik profil ve/veya su geçirmez bir bariyerden kolay kurtulmasına imkan sağlamak için 110 lastik hava bantlarının kaplanmasıdır (düşük sürtünmeli kaplamalar). Türkiye pazarına yönelik olan satışlar göz önüne alındığında Henkel in lastik kaplama satışları gerçekleştirdiği ancak Lord un herhangi bir satışını n söz konusu olmadığı ifade edilebilir. Floklama yapıştırıcıları lastik yüzeylere belirli bir fonksiyone llik veya kozmetik bir görünüm kazandırmak için uygulanan işleme yöntemidir. Floklama kısa polyamide veya polyesterden yapılan boylu yoğun fiber katmanının belirli bir hızda kuruyan floklama yapıştırıcısı vasıtasıyla lastik bir yüzeye veya parçaya yapıştırı lmasını ifade eder. Buradaki kilit fonksiyonel uygulama, metal veya cam yüzeylerin kolay kurtulması ve/veya su geçirmez bariyerin devamlılığını 120 sağlamak için lastik hava bantlarının uygulanmasıdır. Hem Devredilen Henkel İş Kolu ve hem de Lord sadece flokla ma işlemi için gerekli olan yapıştırıcıyı üretmektedir. Floklamanın yerine lastik yüzeye floklanmış bant yapıştırılması yöntemi de kullanılabilir. Ancak devralma tarafları olan teşebbüslerden herhangi birisi bu banttan üretmemektedir. Floklama lastik prof illere yönelik yapıştırıcılar ve kaplamalar farklı teknolojilere (yapıştırıcı vb. kaplama) dayanmakta ve kısmen farklı şirketler tarafından üretilmektedir ancak kaplama ve floklama lastik profillere yönelik yapıştırıcılar, talep yönünden geniş bir şekilde birbirlerinin yerine kullanılabilmektedirler. Her iki ürün de metal ve/veya cam yüzeylerin kolay kurtulmasına ve/veya su 130 geçirmez bir bariyerin sürekliliğine imkan vermek için ve/veya kozmetik görünüm için sürtünmeyi azaltmak üzere uygulandığından, fonksiy onelliği geniş ölçüde benzerdir. Bu nedenle bu ürünlere ilişkin ürün pazarını lastik yüzeylerin işlenmesine yönelik kaplama ve floklama yapıştırıcıları pazarları olarak tanımlanması uygun görülmektedir . Yukarıdaki değerlendirmeler ışığında ve bu dosya çerç evesinde, devralma işlemine konu olan ilgili ürün pazarlarının lastiklerin substratlara yapıştırılmasına yönelik lastik kimyasalları pazarı ile lastik yüzeylerin 1 Üst-uç lastiklerin uygulanması metal ve kumaş olarak farklı ala nlarda yapılmaktadır. Türkiye de, Devredilen Henkel İşi nin ve Lord un üst -uç lastiklerin kumaşlara yapıştırılmasına yönelik bağlama maddeleri alanında herhangi bir satışı bulunmamaktadır. 06-29/349-83 4 işlenmesine yönelik kaplama ve floklama yapıştırıcıları pazarı olarak olarak belirlenmişti r. 140 H.1.2. İlgili Coğrafi Pazar Gerek Lord un, gerekse Devredilen Henkel İşi nin tüm Türkiye genelinde faaliyette bulunmalarından hareketle bildirim konusu devir işlemi açısından ilgili coğrafi pazar, Türkiye Cumhuriyeti s ınırları dır. H.2. Yapılan Tes pitler ve Hukuki Değerlendirme Dosya da yer alan bilgilere göre, devir işlemi Henkel in lastiğin substratlara 150 iliştirilmesi ve lastik yüzeylerin işlenmesine yönelik bazı kimyasalların üretimine ilişkin iş segmentinin tamamen Lord un kontrolüne geçecek olm ası nedeniyle devralma işlemi 1997/1 sayılı Tebliğ in 2(b) maddesi anlamında bir devralmadır . Tarafların ilgili ürün pazarlarındaki 2005 yılına ait pazar payları ve ciroları Tablo 1 deki gibidir. Tablo 1 -Tarafların İlgili Ürün Pazarlarındaki Toplam Cirolar ı ve Pazar Payları Ciro (YTL) Pazar Payı (%) İlgili Ürün Pazarları Lord Henkel Lord Henkel Lastiklerin substratlara yapıştırılmasına yönelik lastik kimyasalları ( ) ( ) ( ) ( ) Lastik yüzeylerin işlenmesine yönelik kaplama ve floklama yapıştırıcı ları ( ) ( ) ( ) ( ) Tarafların ilgili ürün pazarındaki toplam ciroları 1998/2 sayılı Tebliğ ile değişik 1997/1 sayılı Tebliğin 4. maddesinin bir inci fıkrasında belirtilen ciro eşiğini 160 aşmamakla birlikte, toplam pazar payları (% ... ve % ...) söz kon usu fıkradaki pazar payı eşiğini aşmaktadır; dolayısıyla, gerçekleştirilen işlem izne tabi bir devir işlemidir. Lastiklerin substratlara yapıştırılmasına yönelik lastik kimyasalları pazarında faaliyet gösteren rakipler arasında Rohm and Haas, Chemical In novations Ltd., Dalton Dynamics, Wacker Chemie ve Rhodia bulunmaktadır. Ayrıca henüz Avrupa pazarına girmemiş olan çeşitli rakipler Japonya da ve Hindistan da faaliyet göstermektedir. Lastik yüzeylerin işlenmesine yönelik kaplama ve floklama yapıştırıcıla rı pazarında ise Rohm and Haas, GE Bayer Silicones, Klüber, Whitford ve Acheson faaliyet göstermektedir. 170 İlgili ürün pazarlarında büyük otomotiv şirketlerinin yüksek alım güçlerinin olması, ilgili ürün pazarında taşıma maliyetlerinin düşük olması ve tedar ikçi değiştirmenin çok kolay olması sebepleri ile pazara giriş oldukça kolaydır. Devralma işleminin sonuçlanmasının ardından, söz konusu ilgili ürün pazarlarında yoğunlaşma artışı yaşanacak olmasına rağmen pazarların rekabetçi yapısı ve yukarıda sayı lan sebeplerden dolayı giriş engellerinin olmadığı göz önüne alınırsa, söz konusu devralma işleminin, 4054 sayılı Kanun un 7. maddesi anlamında bir hakim durum yaratmayacağı veya mevcut bir hakim durumu güçlendirmeyeceği anlaşılmaktadır . 06-29/349-83 5 Taraflar arasında imzalanan anlaşmanın 13.1. maddesi nde devirin ardından 3 180 yıl boyunca satıcıya (Henkel) bazı rekabet etmeme yükümlülükleri getirilmektedir. Buna göre, 3 yıl süresince, Henkel veya iştirakleri devredilen iş kolunda iştigal edemeyecekler, bu iş kolundaki müşt erileri ayartmayacaklar, devrolunan çalışanları işten ayrılmaları yönünde teşvik etmeyecekler ve işin yürütülüş şeklini üçüncü şahıslara ifşa etmeyeceklerdir. Devredilen iş kolu mülkiyet hakları, know -how, mevcut tedarik sözleşmeleri, siparişleri ve mevcut ürünleri de kapsamaktadır. Dolayısıyla, dosya konusu devralma işlemindeki yan sınırlama hükmünün birleşmenin uygulanması açısından doğrudan ilgili ve gerekli olduğu, ancak bu şekilde devredilen Henkel iş kolunun müşterilerinin bağlılığının sağlanabileceği ve devralınan malvarlığının 190 değerinin karşılanabilmesinin mümkün olabileceği anla şılmaktadır. Anılan kısıtlama süresi, uygulandığı coğrafi alan, konusu ve de tabi olan kişiler açısından, tanımlanan amacı gerçekleştirmek için makul ve zaruri olarak değerle ndirilmiştir . I. SONUÇ Düzenlenen rapora ve incelenen dosya kapsamına göre; Bildirime konu işlemin 4054 sayılı Kanun un 7. maddesi ve bu Kanun a dayanılarak çıkarılan 1997/1 sayılı Rekabet Kurulu ndan İzin Alınması Gereken Birleşme ve Devralmalar hakkın da Tebliğ kapsamında izne tabi 200 olduğuna, ancak işlem sonucunda 4054 sayılı Kanun un 7. maddesi nde belirtilen nitelikte hakim durum yaratılmasının veya mevcut hakim durumun güçlendir ilmesinin ve böylece ilgili pazarlarda rekabetin önemli ölçüde azaltılmas ının söz konusu olmadığına, satıcıya getirilen 3 yıllık rekabet yasağının makul bir yan sınırlama sayılarak bildirime konu işleme izin verilmesine OYBİRLİĞİ ile karar verilmiştir.