Rekabet Kurumu Başkanlığından, REKABET KURULU KARARI Dosya Sayısı : 2019 -4-17 (Devralma ) Karar Sayısı : 19-21/311 -135 Karar Tarihi : 13.06.2019 A. TOPLANTIYA KATILAN ÜYELER Başkan : Prof. Dr. Ömer TORLAK Üyeler : Arsla n NARİN (İkinci Başkan) , Adem BİRCAN, Ahmet ALGAN, Hasan Hüseyin ÜNLÜ, Şükran KODALAK B. RAPORTÖR LER : Burak SAĞLAM, Sebahat Gözde SAVAŞ C. BİLDİRİMDE BULUNAN : - DSV A/S Temsilcileri: Av. Gönenç GÜRKAYNAK, Esra UÇTU, Av. Salih Buğrahan KÖROĞLU Çitlenbik Sok . No:12 Yıldız Ma
Rekabet Kurumu Başkanlığından, REKABET KURULU KARARI Dosya Sayısı : 2019 -4-17 (Devralma ) Karar Sayısı : 19-21/311 -135 Karar Tarihi : 13.06.2019 A. TOPLANTIYA KATILAN ÜYELER Başkan : Prof. Dr. Ömer TORLAK Üyeler : Arsla n NARİN (İkinci Başkan) , Adem BİRCAN, Ahmet ALGAN, Hasan Hüseyin ÜNLÜ, Şükran KODALAK B. RAPORTÖR LER : Burak SAĞLAM, Sebahat Gözde SAVAŞ C. BİLDİRİMDE BULUNAN : - DSV A/S Temsilcileri: Av. Gönenç GÜRKAYNAK, Esra UÇTU, Av. Salih Buğrahan KÖROĞLU Çitlenbik Sok . No:12 Yıldız Mah. Beşiktaş 34349 İstanbul (1) D. DOSYA KONUSU: Panalpina Welttransport Holding AG ve iştiraklerinin tek kontrolünün DSV A/S tarafından devralınması işlemine izin verilmesi talebi. (2) E. DOSYA EVRELERİ : Rekabet Kurum u kayıtlarına 10.05.2019 tarih ve 3149 sayı ile giren ve eksiklikleri 29.05.2019 tarih ve 3637 sayı ile tamamlanan bildirim üzerine düzenlenen 30.05.2019 tarih ve 2019 -4-17/Öİ sayılı Devralma Ön İnceleme Raporu görüşülerek karara bağlanmıştır. (3) F. RAPORTÖR GÖRÜŞÜ : İlgili raporda, bildirim konusu işleme izin verilmesinde sakınca bulunmadığı ifade edilmiştir . G. İNCELEME VE DEĞERLENDİRME (4) Bildirim in konusu , Panalpina Welttransport Holding AG nin (PANALPINA)1 hisselerinin tamamının ve tek kontrolünün DSV A/S (DSV) tarafından devralınması na ilişkindir. DSV, PANALPINA nın halka açık tüm hisseleri için ihtiyari kamu ihale teklifi ibraz etmiş ve teklif halihazırda PANALPINA nın hissedarlarının % ( ..) u tarafından desteklenmiştir. Bildirim Formunda ; kamu ihale tekli finin sonuca bağlanması ve uzlaşmaya varılmasının ardından, nihai aşamada DSV nin, PANALPINA nın hisselerinin ( ..) sahip olmasının planlandığı belirtilmektedir. Mevcut durumda PANALPINA nın stratejik ticari kararlar almaya yetkili, tek veya ortak kontrol sahibi hissedarı bulunmamaktadır. (5) İşlem sonrasında devre konu teşebbüs ün kontrol ü değişeceğinden , anılan işlem Rekabet Kurulundan İzin Alınması Gereken Birleşme ve Devralmalar Hakkında Tebliğ in (2010/4 sayılı Tebliğ) 5. maddesi çerçevesinde bir devralma niteliği taşımaktadır. Ayrıca tarafların cirolarının 2010/4 sayılı Tebliğ in 7. maddesinin (a) ve (b) bentlerinde belir tilen eşikleri aştığı ve dolayısıyla bildirim konusu işlemin izne tabi olduğu tespit edilmiştir. 1 PANALPINA nın işlem öncesi hissedarlık yapısı ; Ernst Göhner Stiftung (İsviçre) %( ..) ; Cevian Capital II Master Fund L.P %( ..) ; Artisan Partners Limited Partnership %( ..) ; Diğer %( ..) şeklindedir. 19-21/311 -135 2/5 (6) DSV küresel çapta deniz, hava ve kara yo lu ile nakliye yönlendirme hizmetleri, sözleşmeli lojistik hizmetleri ve ardiyecilik hizmetleri sunmaktadır. Dosyada, DSV nin Türkiye de , uluslararası hava, kara ve deniz yoluyla nakliye yönlendirme ; yurt içi kara yolu ile nakliye yönlendirme ve sözleşmeli lojistik hizmetleri pazarlarında faaliyet gösterdiği, yurt içi hava ve deniz yoluyla nakliye yönlendirme pazarlarında faaliyet inin bulunmadığı belirtilmiştir. Teşebbüs nakliye yönlendirme ve sözleşmeli lojistik faaliyetlerini Türkiye de kurulu üç iştiraki aracılığıyla gerçekleştirmektedir. DSV nin Türkiye de kontrol yetkisine sahip olduğu iştirakleri ; DSV Hava ve Deniz Taşımacılığı A.Ş., DSV Uluslararası Kara Taşıma İşleri Organizatörlüğü A.Ş., DSV International Hava ve Deniz Taşımacılığı Ltd. Şti. dir. (7) Diğer yandan devre konu teşebbüs PANALPINA ise temel olarak deniz, hava ve kara yolu ile nakliye yönlendirme hizmetleri ve sözleşmeli lojistik hizmetleri sağlamaktadır. Dosyadaki bilgilere göre PANALPINA nın Türkiye de faaliyet gösterdiği alanlar , DSV ninki ler ile aynıdır. (8) Nakliye yönlendirme hizmetleri; müşteriler adına, müşterilerin ihtiyaçları doğrultusunda ürünlerin nakliyesinin organize edilmesi (gümrükten çekme, depolama, kara hizmetleri ve benzeri hizmetler) olarak tanımlanmaktadır. Nakliye yönlendir me hizmeti sunan teşebbüsler genellikle asıl taşımacılığı uzman sağlayıcılarla alt sözleşmeler aracılığıyla gerçekleştirmektedir. Bildirim Formunda işlem taraflarının pazardaki konumunun da bu yönde olduğu belirtilmektedir. Buna göre DSV ve PANALPINA, taşı nan ürünleri kontrol etmeleri ve bağımsız taşımacılık şirketleri, taşıma yüklenicileri, nakliyeciler, gemicilik şirketleri ve hava yolu şirketleri aracılığıyla asıl nakliye işlemlerini gerçekleştirmeleri bakımından geleneksel nakliye yönlendirme hizmeti sa ğlayıcılarıdır. (9) Kara, hava ve deniz yolu ile nakliye yönlendirme tür lerinin üçü nün de yurt içi ve uluslararası nakliye yönlendirme olarak ayrıştırıl ması mümkündür. Bildirim Formunda, kara yolu ve demir yolu ile nakliye yönlendirme arasında kısmi ikame edi lebilirlik olduğu belirtilmektedir. Hava ve deniz yolu ile nakliye yönlendirme hizmetleri ile ilgili olarak ise, bu hizmetlerin havaalanından/limanlardan veya havalimanlarına/limanlara nakliyeyi içerdiği, bu yönlendirme türünün kara yolu ile nakliye yönlen dirmeyi de içerebildiği ve uygulamada nakliye yönlendiricilerinin genel olarak üçüncü taraflardan nakliye kapasitesi kiralayarak bu hizmetl eri verdiği ifade edilmektedir. Diğer yandan sözleşmeli lojistik hizmetleri ise, başlangıç noktasından tüketim noktas ına kadar müşterilerin gereksinimlerini karşılamak amacıyla malların, hizmetlerin ve ilgili bilgilerin verimli, etkili akışını ve depolanmasını planlayan, uygulayan ve kontrol eden tedarik zinciri sürecinin bir parçası olarak tanımlanmaktadır. Buna göre sö zleşmeli lojistik, bir mal üreticisi veya satıcısı ile lojistik hizmet sağlayıcısı arasında bir hizmet sözleşmesi (kontrat) kapsamında yüksek bir iş hacminin oluştuğu uzun bir işbirliğini temel alan bir iş modelini kapsamaktadır. Bu bağlamda sözleşmeli loj istik hizmetlerinin nakliye yönlendirme hizmetlerinden temel farklarından birinin üretilen ürünlerin nakliyesinin organizasyonuna odaklı bir nakliye hizmeti olması söylenebilecektir. Nitekim dosyadaki belgelerde sözleşmeli lojistik hizmetinin yalnızca taşımacılık, nakliye yönlendirme ve depolama hizmetlerinin aksine müşteriler için malların akışının yönetimini de içermesi sebebiyle Avrupa Komisyon u (Komisyon) tarafından ayrı bir pazar olarak ele alındığına işaret edilmektedir2. 2 Dosyada söz konusu hizmetin malların nihai varış noktasına dağıtılmadan önce depolanması hizmetine ek olarak müşterilerin mallarının paketlenmesi, monte edilmesi, ilgili malların kalite kontrolün yapılması gibi faaliyetleri de kapsayabi leceği ifade edilmektedir. 19-21/311 -135 3/5 (10) Bildirim Formunda Komisyonun sözleşmeli lojistik hizmetleri pazarı bakımından da tehlikeli/riskli ürünlerin nakliyesini, ayrıca belli bir sıcaklıkta nakliyesi gereken besinlerin nakliyesini farklı pazarlar olarak değer lendirme girişimlerinin olduğu ve otomobil tedarik zincirine yönel ik bitmiş araç lojistiği ( finished vehicles logistics -FVL) pazarını da ayrı bir pazar olarak değerlendirdiği belirtilmiştir. Bununla birlikte işlem taraflarınca sözleşmeli lojistik hizmetleri pazarı bakımından söz konusu ayrımların esaslı bir dayanağının o lmadığının düşünüldüğü, zira lojistik hizmet sağlayıcılarının sanayi sektörleri arasında ayrım yapmadan her müşteri türüne hizmet sağladığı, sözleşmeli lojistik hizmetleri sürecinin ürün türünden bağımsız bir şekilde aynı olduğu, sözleşmeli lojistik tedari kçilerinin depolama tesislerini kirala maları nedeniyle belli türden ürünleri temin etmek için özel alt yapı yatırımları yapmasına gerek olmadığı ifade edilmiştir. (11) Yukarıda yer verilen bilgiler çerçevesinde işlem taraflarının Türkiye de faaliyetlerinin yatay seviyede örtüştüğü pazarlar , nakliye yönlendirme ve sözleşmeli lojistik hizmetleri pazarları şeklinde ; nakliye yönlendirme pazarı ise kara, hava ve deniz yolu ile nakliye yönlendirme pazarları şeklinde değerlendirilmiştir .3 Öte yandan , Bildirim Formunda nakliye yönlendirme hizmetleri pazarı ile sözleşmeli lojistik hizmetleri pazarı arasında teorik olarak bir dikey ilişki bulunmasının mümkün olduğu ifade edilmekle beraber, işlem taraflarının Türkiye deki faaliyetleri arasında bu tür bir dikey ilişkinin bulunmadığı belirtildiğinden, aşağıda yer verilen pazar payları da dikkate alınarak dikey eksende rekabetçi bir endişe doğmayacağı anlaşıldığından , dikey pazarlar ın tanımlanmasına gerek görülmemiştir. (12) Nakliye yönlendirme hizmetleri pazarında DSV nin Türkiye de 2018 yılı faaliyetleri itibarıyla satış değeri bazındaki pazar payı yaklaşık % ( ..) iken PANALPINA nın aynı pazarda ki payı yaklaşık % ( ..) düzeyindedir. Dolayısıyla tarafların anılan pazar daki toplam payları % ( ..) un altında olup, işlem sonrasında paz arda yoğunlaşma seviyesindeki artışın sınırlı düzeyde kalacağı anlaşılmaktadır. Öte yandan tarafların ve rakiplerinin kara, hava ve deniz yolu ile nakliye yönlendirme alt pazarlarındaki pazar payları aşağıdaki tablolarda sunulmaktadır4. Tablo -1: Kara Yolu Nakliye Yönlendirme Hizmetleri Pazarında Satış Değeri Bazlı Pazar Payları (%) Teşebbüs 2016 2017 2018 DSV ( ..) ( ..) ( ..) PANALPINA ( ..) ( ..) ( ..) Ekol Lojistik A.Ş. (EKOL) ( ..) ( ..) ( ..) Mars Lojistik Uluslararası Taşımacılık Depolama Dağıtım ve Ticaret A.Ş. (MARS) ( ..) ( ..) ( ..) DHL Worldwide Express Taşımacılık ve Ticaret A.Ş. (DHL) ( ..) ( ..) ( ..) Schenker Arkas Nakliyat ve Ticaret A.Ş. (DB SCHENKER) ( ..) ( ..) ( ..) Barsan Global Lojistik A.Ş. ( ..) ( ..) ( ..) Diğer ( ..) ( ..) ( ..) Toplam 100 100 100 Kaynak: Bildirim Formu 3 Öte yandan tarafların faaliyetlerinin ihmal edilebilecek düzeyde olduğunun ve pazar verisine ulaşmanın mümkün olmadığının belirtildiği diğer alt pazarlar bakımından tarafların söz konusu pazarlardaki payının yukarıda tanımlanan pazarlardan yüksek olmadığına yönelik olarak tarafların teyidi alınmıştır. 4 Tarafların hava ve deniz yoluyla nakliye yönlendirme pazarındaki payları uluslararası faaliyetlerinden oluşmaktadır. 19-21/311 -135 4/5 Tablo -2: Deniz Yolu Nakliye Yönlendirme Hizmetleri Pazarında Satış Değeri Bazlı Pazar Payları (%) Teşebbüs 2016 2017 2018 DSV ( ..) ( ..) ( ..) PANALPINA ( ..) ( ..) ( ..) Kühne Nagel Nakliyat Ltd. Ş ti. (KÜHNE NAGEL) ( ..) ( ..) ( ..) DHL ( ..) ( ..) ( ..) DB SCHENKER ( ..) ( ..) ( ..) Komet Turizm ve Denizcilik Ticaret ve Sanayi A.Ş. ( ..) ( ..) ( ..) Expeditors Internatıonal Taş. v e Tic. A.Ş. (EXPEDITORS) ( ..) ( ..) ( ..) Diğer ( ..) ( ..) ( ..) Toplam 100 100 100 Kaynak: Bildirim Formu Tablo -3: Hava Yolu Nakliye Yönlendirme Hizmetleri Pazarında Satış Değeri Bazlı Pazar Payları (%) Teşebbüs 2016 2017 2018 DSV ( ..) ( ..) ( ..) PANALPINA ( ..) ( ..) ( ..) DHL ( ..) ( ..) ( ..) Toll Glob al Forwardıng Turkey Nakliyat A.Ş. (TOLL) ( ..) ( ..) ( ..) DB SCHENKER ( ..) ( ..) ( ..) KÜHNE NAGEL ( ..) ( ..) ( ..) EXPEDITORS ( ..) ( ..) ( ..) Diğer ( ..) ( ..) ( ..) Toplam 100 100 100 Kaynak: Bildirim Formu (13) Tablolar incelendiğinde tarafları n deniz yolu ve kara yolu nakliye yönlendirme hizmetlerinde toplam pazar paylarının % ( ..) in altında kaldığı, hava yolu ile nakliye yönlendirme pazarında ise tarafların 2018 yılındaki toplam pazar payının % ( ..) olduğu görülmektedir. Ek olarak PANALPINA n ın üç pazarda da pazar payı % ( ..) in altında olup, işlem sonrasında DSV nin pazar payında son derece sınırlı bir artış gerçekleşecektir. Dolayısıyla tablolardan tarafların anılan pazarlarda düşük pazar paylarına sahip oyuncular olduğu görüldüğü gibi, işle m sonrasında da önemli bir yoğunlaşmanın ortaya çıkmayacağı anlaşılmaktadır. Öte yandan söz konusu pazarlar da DHL, KÜHNE NAGEL , TOLL, DB SCHENKER, EKOL ve MARS gibi global ölçekte faaliyet gösteren çok sayıda oyuncu nun bulunduğu anlaşılmaktadır. Bu tespitl er ışığında nakliye yönlendirme hizmetleri bakımından deniz, hava ve kara yolu şeklinde alt kırımlara indirgenmiş pazar tanımlarında da planlanan işlem sonrasında rekabetçi endişe doğuracak bir yoğunlaşma nın meydana gelmeyeceği kanaatine varılmıştır . (14) Diğer yandan tarafların sözleşmeli lojistik hizmetleri pazarında ki paylarının da %( ..) in altında seyrettiği anlaşılmıştır . Dosyadaki belgelerde, t arafların sözleşmeli lojistik hizmetleri pazarında faaliyetlerinin gümrüklü antrepo hizmetleri pazarı ile FVL pazarında çakıştığı da görülmekle birlikte, bu iki pazarda da toplam pazar paylarının %( ..) ler seviyesinde olduğu ve rekabetçi endişe yaratacak düzeyde olmadığı kanaatine varılmıştır . Dolayısıyla bu bilgiler ışığında sözleşmeli hizmetler pazarı nda, gerek ge niş tanımlı gerekse dar tanımlı alt pazarlar bakımından işlem sonucunda rekabetçi bir endişenin oluşmayacağı sonucuna ulaşılm ıştır. 19-21/311 -135 5/5 (15) Yukarıdaki bilgiler çerçevesinde bildirime konu işlem ile 4054 sayılı Kanun un 7. maddesi kapsamında herhangi bir pazarda hâ kim durum yaratılmasının veya mevcut hâkim durumun güçlendirilmesinin ve böylece rekabetin önemli ölçüde azaltılmasının söz konusu olmayacağı kanaatine varılmıştır. H. SONUÇ (16) Düzenlenen rapora ve incelenen dosya kapsamına göre; bildirim konus u işlemin 4054 sayılı Kanun un 7. maddesi ve bu maddeye dayanılarak çıkarılan 2010/4 sayılı Rekabet Kurulundan İzin Alınması Gereken Birleşme ve Devralmalar Hakkında Tebliğ kapsamında izne tabi olduğuna; işlem sonucunda aynı Kanun maddesinde yasaklanan nit elikte hâkim durum yaratılmasının veya mevcut hâkim durumun güçlendirilmesinin ve böylece rekabetin önemli ölçüde azaltılmasının söz konusu olmaması nedeniyle işleme izin verilmesine , gerekçeli kararın tebliğinden itibaren 60 gün içinde Ankara İdare Mahkem elerinde yargı yolu açık olmak üzere, OYBİRLİĞİ ile karar verilmiştir.