Rekabet Kurumu Başkanlığından, REKABET KURULU KARARI Dosya Sayısı : 2008 -3-18 (Muafiyet) Karar Sayısı : 08-56/891 -352 Karar Tarihi : 25.9.2008 A. TOPLANTIYA KATILAN ÜYELER 10 Başkan : Prof. Dr. Nurettin KALDIRIMCI Üyeler : Tuncay SONG ÖR,M. Sıraç ASLAN, Süreyya ÇAKIN, Mehmet Akif ERSİN, Dr.Mustafa ATEŞ, İsmail Hakkı KARAKELLE B. RAPORTÖRLER: Kürşat ÜNLÜSOY, Osman Tan ÇATALCALI C. BİLDİRİMDE BULUNAN : Sodima SAS Temsilcisi Av. Alev BAYRAKTAR Büyükdere Cad. Yap ı Kredi Plaza C Blok 34330 Levent/
Rekabet Kurumu Başkanlığından, REKABET KURULU KARARI Dosya Sayısı : 2008 -3-18 (Muafiyet) Karar Sayısı : 08-56/891 -352 Karar Tarihi : 25.9.2008 A. TOPLANTIYA KATILAN ÜYELER 10 Başkan : Prof. Dr. Nurettin KALDIRIMCI Üyeler : Tuncay SONG ÖR,M. Sıraç ASLAN, Süreyya ÇAKIN, Mehmet Akif ERSİN, Dr.Mustafa ATEŞ, İsmail Hakkı KARAKELLE B. RAPORTÖRLER: Kürşat ÜNLÜSOY, Osman Tan ÇATALCALI C. BİLDİRİMDE BULUNAN : Sodima SAS Temsilcisi Av. Alev BAYRAKTAR Büyükdere Cad. Yap ı Kredi Plaza C Blok 34330 Levent/İstanbul 20 D. TARAFLAR : Sodima SAS 170 bis, boulevard du Montparnasse, 75014 Paris/ FRANSA Pınar Süt Mamulleri Sanayi A.Ş. Şehit Fethi Bey Caddesi No: 120 Alsancak/İzmir E. DOSYA KONUSU: Pınar Süt Mamulleri Sanayi A.Ş. ile Sodima SAS arasında imzalanmış bulunan Yoplait Üretim ve Dağıtım Franchise Sözleşmesi başlıklı lisans sözleşmesinin muafiyet koşulları açısından değerlendirilmesi talebi. 30 F. DOSYA EVRELERİ: Kurum kayıtlarına 6.2.2008 tarih ve 890 sayı ile giren ve en son 19.8.2008 tarih ve 5446 sayı ile eksiklikleri tamamlanan bildirim üzerine, 4054 sayılı Rekabetin Korunması Hakkında Kanun un 4. ve 5. maddeleri ile 2002/2 sayılı Dikey Anlaşmalara İlişkin Grup Muafiyeti Tebliği ve 2008/2 sayılı Tekn oloji Transferi Anlaşmalarına İlişkin Grup Muafiyeti Tebliği nin ilgili hükümleri uyarınca yapılan inceleme sonucu düzenlenen 18 .9.2008 tarih ve 2008 -3-18/MM -08-KÜ sayılı Menfi Tespit/Muafiyet Ön İnceleme Raporu, 19.9.2008 tarih ve REK.0.07.00.00 - 130/202 s ayılı Başkanlık Önergesi ile 08 -56 sayılı Kurul toplantısında görüşülerek karara bağlanmıştır. 40 G. RAPORTÖRLERİN GÖRÜŞÜ: İlgili Rapor'da; Pınar Süt Mamulleri Sanayi A.Ş. ile Sodima SAS arasında imzalanmış bulunan Yoplait Üretim ve Dağıtım Franchise Sözleş mesi başlıklı lisans sözleşmesinin, 2008/2 sayılı Teknoloji Transferi Anlaşmalarına İlişkin Grup Muafiyeti Tebliği nde belirtilen koşulları sağlaması nedeniyle aynı Tebliğ kapsamında grup muafiyetinden yararlanmasının uygun olacağı sonucuna ulaşıldığı ifa de edilmiştir. 50 08-56/891 -352 2 H. İNCELEME VE DEĞERLENDİRME H.1. Taraflar H.1.1. Sodima SAS (Sodima) Fransa daki en büyük süt ve süt ürünleri üreticilerinden biri olan Sodima, Fransız yasaları uyarınca kurulan ve merkezi Paris te bulunan Yoplait SAS nin bir yavru şirketidir. Sodima, süt ve süt ürünleri alanında dünya çapında faaliyet gösteren 60 Yoplait Grubu nun ticari markaları ve know -how bilgisine ilişkin hakları kendisinde toplamıştır. Dünya genelinde 40 ülkede faaliyet göste ren Yoplait Grubu nun 2006 yılı satışl arının hacmi 1 milyon tondan fazla olup , tüm dünyada taze süt ürünleri satışında ikinci en büyük firmadır. Grubun Yoplait markalı ürünlerin tüm dünyadaki satışlarından elde ettiği ciro yaklaşık ( .) YTL ( Avro) tutarındadır. Sodima nın lisanslı ürünü olan Yoplait (2004 yılından itibaren) ve Yopi (2007 Şubat ayından itibaren) markalı ürünlerinin Türkiye deki üretimi ve dağıtımı Pınar Süt tarafından gerçekleştirilmektedir. 70 H.1.2. Pınar Süt Mamulleri Sanayi A.Ş. (Pınar Süt) Pınar Süt, 1975 yı lında kurulan ve merkezi İzmir de bulunan bir şirkettir. Şirket ağırlıklı olarak süt ve süt mamulleri, meyve suları, et ürünleri, sos ve toz ürünlerin üretim ve satışı alanında faaliyet göstermektedir. Yaşar Grubu bünyesinde faaliyet gösteren Pınar Süt ün belirli süt ürünleriyle ilgili üretim süreçleri, formül ve teknikleri, satış ve dağıtım yöntemlerini içeren bir know -how a sahip olduğu bilinmektedir. Başvuru konusu sözleşmenin imzalanması sonrasında Pınar Süt meyveli yoğurt 80 pazarında daha önce Canım Ç ekti markası adı altında ürettiği ürünler yerine Sodima dan aldığı lisans ve know -how bilgisi ışığında Yoplait markalı meyveli yoğurt ürünlerini üretmeye başlamıştır. Ancak, meyveli yoğurt pazarının büyümesinin 2007 yılında durması ve söz konusu üründen kar edilememesi nedeniyle bu ürünlerin üretimi durdurularak Pınar Süt ün bu pazardan çekildiği bilinmektedir. Pınar Süt meyveli peynir üretimini ise Yopi markası altında 2005 yılından bu yana sürdürmektedir. Pınar Süt ün ortaklık yapısına Tablo 1 de y er verilmektedir. 90 Tablo 1: Pınar Süt ün Ortaklık Yapısı Hissedarlar Hisse Oranı (%) Yaşar Holding A.Ş. ( .) Diğer ( .) Halka Açık ( .) Toplam 100,000 08-56/891 -352 3 Pınar Süt ün yönetim kurulu üyeleri; Emine Feyhan Kalpaklıoğlu (Başkan), İdil Yiğitbaşı (Başka n V.), Ata Murat Kudat , Taşkın Tuğlular , B. Safa Ocak , Yılmaz Gökoğlu ve Mehmet Aktaş tan oluşmaktadır. Şirketin 2005 ve 2006 yıllarına ilişkin cirosu sırasıyla ( ) YTL ve ( .) YTL olarak gerçekleşmiştir. 100 H.2. İlgili Pazar H.2.1. İlgili Ürün Pa zarı 1997/1 sayılı Rekabet Kurulu ndan İzin Alınması Gereken Birleşme ve Devralmalar Hakkında Tebliğ in 4. maddesine göre devralma işlemlerinde devre konu mal veya hizmetlerle tüketicinin gözünde fiyatı, kullanım amaçları ve nitelikleri bakımından aynı sayılan mal veya hizmetlerden oluşan pazar, ilgili ürün pazarını oluşturmaktadır. Dolayısıyla belirli bir ürün ve onunla yüksek ikame edilebilirliği olan diğer ürünlerden oluşan pazar ilgili ürün pazarının tanımında temel alınmaktadır. Söz konusu tanımın 110 açıklandığı İlgili Pazarın Tanımlanmasına İlişkin Kılavuz un (Kılavuz) 1.3. maddesinde ise ilgili ürün pazarının tanımlanmasında arz ve talep ikamelerinin göz önüne alınması gerektiği ifade edilmektedir. Buna göre ilgili ürün pazarı talep ikamesi yönünden d eğerlendirilirken ürünün göreceli fiyatlarda meydana gelen küçük, kalıcı değişiklikler karşısında gelişen talep ikamesinin göz önüne alınacağı, arz ikamesinin ise talep ikamesine eşdeğer etkisi olduğu durumlarda hesaplamaya dahil edilebileceği belirtilmekt edir. Pınar Süt ve Sodima arasında akdedilen sözleşmenin konusunu oluşturan ürünleri genel olarak yoğurtlar ve tatlılar olarak ikiye ayırmak mümkündür. Yoğurt 120 kategorisinin altında aromalandırılmış yoğurtlar, meyveli yoğurtlar, içilebilir yoğurtlar ve me yveli peynir bulunurken tatlılar kategorisinin altında aromalandırılmış puding, jöleler, dondurulmaya hazır süt ürünleri tatlıları gibi tatlılar yer almaktadır. Ancak dosya mevcudunda yer alan 19.8.2008 tarih, 5446 sayılı belgeden sözleşmenin imzalanmasınd an sonra sözleşme konusu ürünlerden sadece yoğurt kategorisinin altında yer alan meyveli yoğurt ve meyveli peynirin üretilerek piyasaya sürüldüğü anlaşılmaktadır. Dolayısıyla, ilgili ürün pazarının belirlenmesinde bu ürünlerin göz önünde bulundurulması yer inde olacaktır. Yoğurt pazarı sade , kaymaklı ve meyveli yoğurt olmak üzere 3 ana kategoriye 130 ayrılmaktadır. Sade ve kaymaklı yoğurtlar tüketiciler tarafından öğünlerde ana besin maddesi olarak tüketilmektedir. Meyveli yoğurtlar ise tüketiciler tarafından sağlıklı/keyifli atıştırmalar olarak görülmekte ve gün içinde istenildiği zaman tüketilmektedir. Bu bakımdan meyveli yoğurtlar ile sade ve kaymaklı yoğurtların tüketicilerin tercihleri açısından birbirine ikame olmadığı söylenebilir. Kaymaklı ve sade yoğur tlar ile meyveli yoğurtlar arasında arz ikamesi olup olmadığının incelenmesinde, söz konusu ürünlerde temel olarak yoğurt ürünü girdi olarak kullan ıldığından bunun dikkate alınması gerekmektedir. Genel anlamda kaymaklı ve sade yoğurt üreten tesislerde meyv eli yoğurt üretiminin de yapılabileceği söylenebilir. Ancak meyveli yoğurt üretilebilmesi için kaymaklı ve sade yoğurtta kullanılandan 140 farklı ekipmanlara gereksinim duyulmakta ve yoğurdun içine meyveli yoğurt kültürünün ve meyve preparasyonlarının eklenmes i, know -how bilgisi ve ek yatırım 08-56/891 -352 4 gerektirmektedir. Bu nedenle her kaymaklı ve sade yoğurt üreticisi meyveli yoğurt üretememektedir. Pınar Süt tarafından sözleşme dahilinde üretimi yapılan bir diğer ürün ise meyveli peynir dir. Meyveli peynirler tüketici ler tarafından genellikle çocuklara ek gıda olarak verilen ürünlerdir. Meyveli yoğurtlar gibi ana öğünün dışında istenildiği zaman tüketilebilen bir üründür. Meyveli yoğurtlardan farkı ise bu ürünün ağırlıklı olarak çocuklar tarafından tüketilmesidir. Dola yısıyla farklı bir tüketici grubuna hitap eden 150 meyveli peynirin meyveli yoğurdun ikamesi olmadığı kanaatine varılmıştır . Arz ikamesi açısından bakıldığında da, meyveli yoğurtlarda olduğu gibi, ek yatırım ve know -how bilgisi gerektirmesi nedeniyle her sade veya kaymaklı yoğurt üreticisinin kolaylıkla bu ürünü üretemeyeceği söylenebilir. Ürünlerin bu özellikleri, 1997/1 sayılı Tebliğ ve Kılavuz da sıralanan unsurlar ve anlaşma konusu ürünlere ilişkin faaliyetler dikkate alınarak, ilgili ürün pazarları söz konusu dosya bakımından meyveli yoğurt ve meyveli peynir olarak belirlenm iştir. H.2.2. İlgili Coğrafi Pazar 160 Sözleşme konusu ürünler bakımından satış, dağıtım ve pazarlama faaliyetlerine ilişkin şartların bölgesel bir farklılık göstermemesi dikkate al ınarak ilgili coğrafi pazar Türkiye olarak kabul edilmiştir. H.3.Yapılan Tespitler ve Hukuki Değerlendirme 6.2.2003 tarih ve 04 -46/597 -145 sayılı Kurul kararı ile Pınar Süt ile Sodima arasında akdedilen 10 yıl süreli Yoplait Üretim ve Dağıtım Franchise Sözleşmesi (sözleşme) başlıklı lisans sözleşmesine 5 yıl için muafiyet tanınmıştır. Muafiyet süresinin 170 6.2.2008 tarihinde sona ermesi nedeniyle söz konusu anlaşmanın 2008/2 sayılı Teknoloji Transferi Anlaşmalarına İlişkin Grup Muafiyeti Tebliği kapsamınd a değerlendirilmesi, bu mümkün olmazsa anlaşmaya bireysel muafiyet tanınması talebini içeren mevcut dosya için başvuruda bulunulmuştur. H.3.1. Anlaşmanın Niteliği Sözleşme uyarınca Sodima, meyveli/aromalı süt ve hazır tatlı ürünlerine ilişkin patentli y a da patentsiz know -how ını, tescilli tasarım ve modellerini kullanarak kendisine ait Yoplait markasının ve Yoplait ürün serisine dahil sair markaların 180 üretim ve dağıtımı için Pınar Süt e bir franchise vermekle yükümlü kılınmakta ve Pınar Süt de bu franc hise ı alma hakkını elde etmektedir. Bu kapsamda Sodima nın üretimin başlaması öncesindeki know -how ın sunulması aşamasında ve üretimin 18 ay sonra başlayabilmesi için hazırlık aşamasında Pınar Süt e ticari ve teknik destek vermesi öngörülmüştür. Mevcut b ilgilerden, know how ın Sodima nın üretim süreçleri, üretim formülleri ve sırlar, gizli bilgi ve tasarımlar, sözleşme konusu ürünlerle ilgili şartname kitapçıklarında, yazılı plan ve çizimlerde ifade edilen, özellikle teknik değere sahip diğer bilgiler, ür ünleri teşhir, tanıtım ve pazarlama etkinliklerinin tümü ve satış artırma 190 yöntemleri, ürün isimleri, her türlü kendine özgü kap ve ambalaj biçimi, reklam ve 08-56/891 -352 5 tanıtım materyalleri ve Sodima nın sahip olduğu veya olacağı fikri mülkiyet hakkı saklı her türlü m ateryal gibi unsurlardan oluştuğu anlaşılmaktadır. Bu bilgiler den know -how ve markanın karma olarak lisansa konu olduğu bir anlaşmanın söz konusu olduğu anlaşılmaktadır. Lisans anlaşmalarının genellikle bir patent, marka, franchise, profesyonel hizmet, te knik veya yöntemsel know -how sahibi ile, ikinci bir taraf arasında belli bazı tanımlanmış şartlar çerçevesinde yapılan ve ikinci tarafı bu bilgilerden faydalanmaya yetkili kılan sözleşmeler olduğu dikkate alındığında başvuru konusu anlaşmanın esasen bir li sans anlaşması olarak 200 değerlendirilmesi yerinde olacaktır. Anılan anlaşma aynı zamanda 2008/2 sayılı Tebliğ in 4.1.a maddesinde yer alan teknoloji transferi anlaşması tanımına da uymaktadır. Bir teşebbüs tarafından diğer bir teşebbüse fikri mülkiyet hakl arı ve know -how içeren bir teknolojinin verilmesi aynı konuda birden çok araştırma ve geliştirme (Ar -Ge) faaliyetinin yapılmamasını sağlayarak kaynak israfını önlemekte ve Ar -Ge faaliyeti sonucunda elde edilen bilgi ve teknolojinin yayılmasını sağlayarak i ktisadi etkinlik yaratmaktadır. Ancak teknoloji transferi anlaşmaları içerdikleri bazı hükümler nedeniyle rekabetin belirli ölçüde sınırlanmasına yol açtıklarından rekabet hukuku 210 kapsamında ele alınabilmektedirler. 2008/2 sayılı Tebliğ in 2. maddesi uyar ınca, lisans verenin lisans alana lisansı verilen teknolojiyi anlaşma konusu ürünlerin üretimi için kullanma izni verdiği ve 4054 sayılı Kanun un 4. maddesi kapsamındaki teknoloji transferi anlaşmaları aynı Tebliğ kapsamında sayılmıştır. Dosya konusu sözle şmenin, devredilen ticari marka ve know -how ın münhasır olması ve taraflara rekabet etmeme yükümlülükleri getirilmesi gibi 4054 sayılı Kanun un 4. maddesine aykırı hükümler içeren bir teknoloji transferi anlaşması niteliğinde olması dikkate alındığında, an ılan sözleşmenin 2008/2 sayılı Tebliğ kapsamında bir anlaşma olduğu anlaşılmaktadır. 220 H.3.2. Anlaşma Hükümlerinin 2008/2 sayılı Tebliğ Çerçevesinde Değerlendirilmesi Teknoloji transferini içeren bir anlaşmanın 2008/2 sayılı Tebliğ kapsamında 4054 sayılı Kanun un 4. maddesi hükümlerinin uygulanmasından muaf tutulması için 2008/2 sayılı Tebliğ in 5. maddesinde yer alan genel koşulları sağlaması ve 6. maddesinde yer alan ve anlaşmayı grup muafiyeti dışına çıkaran sınırlamaları içermemesi gerekmektedir. Ayrı ca, bu tür anlaşmaların 2008/2 sayılı Tebliğ in 7. maddesinde yer verilen sınırlamaları içermesi durumunda söz konusu sınırlamaların 230 anlaşmanın ayrılmaz bir parçası olması durumunda tüm anlaşma, ayrılabilir bir parçası olması durumunda ise sadece söz konus u hükümler muafiyetten yararlanamamaktadır. H.3.2.1. Anlaşma Hükümlerinin 2008/2 sayılı Tebliğ in 5. Maddesi Çerçevesinde Değerlendirilmesi 2008/2 sayılı Tebliğ in 5. maddesinde teknoloji transferini içeren anlaşmalara tanınacak muafiyetin genel koşulla rı belirtilmektedir. Buna göre teknoloji transferini içeren anlaşmaların 2008/2 sayılı Tebliğ kapsamında değerlendirilebilmeleri için ilk 240 olarak lisans veren ve lisans alan olmak üzere iki tarafın bulunması ve anlaşma 08-56/891 -352 6 konusu ürünlerin üretimine ilişkin tek noloji transferi içermeleri gerekmektedir. Ayrıca taraflar arasındaki anlaşma; lisansı verilen teknoloji ile ilgili fikri mülkiyet haklarına tanınan korumanın geçerli olduğu müddetçe, know -how söz konusu olduğunda ise know -how ın gizli kaldığı sürece geçer li olacaktır. Dosya konusu sözleşmenin tarafları Pınar Süt ve Sodima dan oluşmaktadır (Madde I). Sözleşme ile birlikte Pınar Süt ün Sodima nın sahip olduğu markaların üretimini Sodima dan alacağı teknoloji ile gerçekleştirmesi öngörülmüştür (Madde II). Sözleşmenin süresi ise XIV. maddede düzenlenmiştir. Buna göre sözleşme 250 başlangıç olarak 10 yıllık bir süreyi kapsamakta, sözleşmenin XIV.1. maddesinin üçüncü paragrafında ve XIV.3. mad desinde belirtilen durumların gerçekleşmesi halinde ise daha önce bitebilecektir. Ayrıca, sözleşmenin 10 yılın sonunda taraflardan biri diğerine aksine dair yazılı bir bildirimde bulunmadığı takdirde 10 yıllık sürelerle kendiliğinden uzaması öngörülmüştür. Yukarıda yer verilen sözleşme hükümleri 2008/2 sayılı Tebliğ in 5.1. maddesi çerçevesinde değerlendirildiğinde, sözleşmenin iki teşebbüs arasında yapıldığı ve telif hakkı ve know -how bilgisi Sodima da bulunan ürünlerin üretiminin Pınar Süt tarafından ger çekleştirilmesinin öngörüldüğü görülmektedir. Dolayısıyla sözleşmenin 260 bu açılardan 2008/2 sayılı Tebliğ in 5.1. maddesindeki genel koşulları sağladığı görülmektedir. 2008/2 sayılı Tebliğ in 5.2 ve 5.3. maddelerinde teknoloji transferi içeren anlaşmalara sırasıyla, tarafların rakip olmaları durumunda tarafların toplam pazar paylarının etkilenen ilgili teknoloji ve ürün pazarında %30 u geçmemesi koşuluyla; tarafların rakip olmamaları durumunda ise tarafların toplam pazar paylarının etkilenen ilgili teknoloj i ve ürün pazarında %40 ı geçmemesi koşuluyla muafiyet tanınabileceği ifade edilmektedir. 270 2008/2 sayılı Tebliğ de yer alan rakip ve rakip olmayan teşebbüslere ilişkin ayrımda esas alınan ölçüt anlaşmanın yapıldığı tarihte lisans alanın ilgili ürün pazarı nda faaliyet gösterip göstermemesidir. Buna göre teknoloji transferini içeren anlaşmaların akdedildiği tarihte lisans alanın anlaşma konusu ürünlerin bulunduğu pazarda faaliyet göstermesi durumunda tarafların birbiriyle rakip, faaliyet göstermemesi durumun da ise rakip olmadıkları kabul edilmektedir. Bu dosya bakımından ilgili ürün pazarları meyveli yoğurt ve meyveli peynir olarak belirlenmiştir. Pınar Süt ün, anlaşmanın imzalanmasından önce de meyveli yoğurt pazarında kendi markası olan Canım Çekti m arkasıyla faaliyet gösterdiği 280 bilinmektedir. Anlaşma sonrasında ise Sodima dan aldığı lisans ve know -how bilgisi ile Yoplait markasıyla faaliyet göstermeye başlamıştır. Bu bakımdan meyveli yoğurt pazarı için Pınar Süt ile Sodima nın birbirlerine rakip ol dukları görülmektedir. Pınar Süt ün meyveli peynir pazarında 2003 tarihli anlaşmanın imzalanmasından önce herhangi bir faaliyetinin bulunmaması nedeniyle anılan pazarda Pınar Süt ile Sodima nın birbirlerine rakip olmadıkları sonucuna ulaşılmıştır. Dosya mevcudu bilgi ve belgeden , Pınar Süt ün 2002 -2007 yılları arasında meyveli yoğurt pazarında miktar ve ciro bazındaki pazar payının % ( ) ila % ( ) arasında değiştiği görül mektedi r. Sodima nın ise anlaşma tarihinden önce bu pazarda faaliyet 290 göstermemesi ve an laşma sonrasında ise ürünlerinin Pınar Süt tarafından üretilip 08-56/891 -352 7 satılması nedeniyle meyveli yoğurt pazarında herhangi bir pazar payı bulunmamaktadır. Sonuç olarak meyveli yoğurt pazarında birbirlerine rakip olan Sodima ve Pınar Süt ün toplam pazar paylarını n %30 u geçmemesi nedeniyle dosya konusu işlem bakımından 2008/2 sayılı Tebliğ in 5.2. maddesinde yer alan pazar payı koşulunun sağlandığı kanaatine varılmıştır. Dosya mevcudu bilgi ve belgede yer alan meyveli peynir pazarına ilişkin bilgiler incelendiği nde, Pınar Süt ün bu pazardaki 2005 -2007 yıllarına ilişkin pazar payının %( ) ila % ( ) arasında değiştiği görül mekt edir. Sodima nın ise bu pazarda, meyveli 300 yoğurt pazarında olduğu gibi, anlaşma tarihinden önce pazarda herhangi bir faaliyetinin olmaması ve anlaşma sonrasında ise ürünlerinin Pınar Süt tarafından üretilip satılması nedeniyle herhangi bir pazar payı bulunmamaktadır. Özetle meyveli peynir pazarında birbirlerine rakip olmayan Pınar Süt ve Sodima nın toplam pazar paylarının %40 ı geçmemesi nedeniy le dosya konusu işlem bakımından 2008/2 sayılı Tebliğ in 5.3. maddesinde yer alan pazar payı koşulunun sağlandığı görülmektedir. H.3.2.2. Anlaşma Hükümlerinin 2008/2 sayılı Tebliğ in 6. Maddesi Çerçevesinde Değerlendirilmesi 310 2008/2 sayılı Tebliğ in 6. m addesi ile teknoloji transferi anlaşmalarını grup muafiyeti kapsamı dışına çıkaran sınırlamalar düzenlenmiştir. Teşebbüslerin birbirlerine rakip olmaları halinde anlaşmayı 2008/2 sayılı Tebliğ in kapsamı dışına çıkaran sınırlamalar 6.2. maddede düzenlenirk en, teşebbüslerin birbirlerine rakip olmadığı durumlar için aynı türden sınırlamalara 6.3. maddede yer verilmiştir. Pınar Süt ve Sodima söz konusu dosya kapsamında tanımlanan iki farklı ilgili ürün pazarından meyveli yoğurt pazarında birbirlerine rakip ike n meyveli peynir pazarında rakip değillerdir. Bu bakımdan ilk olarak meyveli yoğurt pazarı daha sonra ise meyveli peynir pazarı 2008/2 sayılı Tebliğ in 6. maddesi çerçevesinde incelenecektir. 320 H.3.2.2.1. Anlaşma Hükümlerinin 2008/2 sayılı Tebliğ in 6.2. Ma ddesi Çerçevesinde Değerlendirilmesi 2008/2 sayılı Tebliğ in 6.2. maddesinde, 2008/2 sayılı Tebliğ ile öngörülen muafiyetin aynı maddenin a, b, c ve ç bentlerinde yer verilen amaçları taşıyan anlaşmalara uygulanmayacağı ifade edilmektedir. 2008/2 sayılı T ebliğ in 6.2.a. maddesinde taraflardan birinin kendi satış fiyatını belirleme hakkının sınırlanması durumunda, 6.2.b. maddesinde anlaşma konusu ürünlerin üretim ve satış miktarının sınırlanması durumunda, 6.2.c. maddesinde aynı maddenin devamında yer alan 6 farklı koşul hariç olmak üzere pazarların veya müşterinin paylaşılması durumunda ve 6.2.ç. 330 maddesinde ise lisans alanın kendi teknolojisini kullanma hakkının sınırlanması ya da lisansı verilen know -how ın üçüncü kişilere ifşasını engellemek için zorunlu olmadıkça anlaşma taraflarından herhangi birinin araştırma ve geliştirme faaliyetinde bulunmasının sınırlanması durumunda teknoloji transferi içeren anlaşmaların 2008/2 sayılı Tebliğ ile öngörülen muafiyetten yararlanamayacağı belirtilmektedir. Pınar Süt ile Sodima arasında akdedilen sözleşme 2008/2 sayılı Tebliğ in 6.2. maddesi çerçevesinde incelendiğinde sözleşmede, taraflardan birinin kendi satış fiyatını belirleme hakkının sınırlanmasına, anlaşma konusu ürünlerin üretim ve satış miktarının sınırlanmas ına ve lisans alanın kendi teknolojisini kullanma hakkının ya da 340 know -how ın üçüncü kişilere ifşasını engellemek için zorunlu olma durumu dışında 08-56/891 -352 8 taraflardan herhangi birinin araştırma ve geliştirme faaliyetinde bulunmasının sınırlanmasına yönelik herhangi bir hükmün bulunmadığı görülmektedir. Bu kapsamda dosya konusu anlaşmanın 2008/2 sayılı Tebliğ in 6.2.a, 6.2.b. ve 6.2.ç. maddelerindeki koşulları karşıladığı kanaatine ulaşılmıştır. Pınar Süt ile Sodima arasında akdedilen sözleşmede yer alan maddeler 20 08/2 sayılı Tebliğ in 6.2.c. maddesi çerçevesinde incelendiğinde Pınar Süt ve Sodima nın birbirlerine bazı bölge kısıtlamaları getirdikleri görülmektedir. Bu kapsamda sözleşmenin II.1. maddesinde Pınar Süt e sözleşme konusu ürünleri sadece Türkiye 350 Cumhuriy eti sınırları dahilinde üretme ve satma izni verilmekte, Sodima ya ise sözleşmenin II.2. maddesiyle, Pınar Süt ün faaliyet göstereceği Türkiye Cumhuriyeti sınırları içinde sözleşme süresi boyunca başka bir franchise vermeme ve kendisinin veya kendisine bağ lı herhangi bir teşebbüsün Türkiye Cumhuriyeti sınırları içinde sözleşme konusu ürünleri üretip satmama yükümlülüğü getirilmektedir. Her ne kadar ilk bakışta söz konusu kısıtlamalar 2008/2 sayılı Tebliğ in 6.2.c. maddesine aykırı gözükse de, anılan kısıtla maların aynı maddenin devamında yer alan ve sözleşmede bulunması durumunda sözleşmenin 6.2.c. maddesine aykırı olmayacağını düzenleyen haller içinde yer aldığı görülmektedir. Bu nedenle dosya konusu anlaşma 2008/2 sayılı Tebliğ in 6.2.c. maddesi ile uyumlu dur. 360 H.3.2.2.2. Anlaşma Hükümlerinin 2008/2 sayılı Tebliğ in 6.3. Maddesi Çerçevesinde Değerlendirilmesi 2008/2 sayılı Tebliğ in 6.3. maddesinde, 2008/2 sayılı Tebliğ ile öngörülen muafiyetin aynı maddenin a, b ve c bentlerinde yer verilen amaçları taşı yan anlaşmalara uygulanmayacağı ifade edilmektedir. 2008/2 sayılı Tebliğ in 6.3.a. maddesinde taraflardan birinin kendi satış fiyatını belirleme hakkının sınırlanamayacağı ancak taraflardan herhangi birinin baskısı veya teşviki sonucu sabit veya asgari sat ış fiyatına dönüşmemesi kaydıyla, azami satış fiyatının belirlenebilmesinin veya tavsiye 370 edilebilmesinin mümkün olduğu, 6.3.b. maddesinde aynı maddenin devamında sayılan haller dışında lisans alanın anlaşma konusu ürünleri pasif olarak satabileceği bölge y a da müşterilere sınırlama getirilemeyeceği ve 6.3.c. maddesinde ise seçici dağıtım sisteminde bir sistem üyesinin yetkili olmadığı yerde faaliyet göstermesinin yasaklanması hakkı saklı kalmak kaydıyla, perakende seviyesinde faaliyet gösteren bir lisans al anın son kullanıcılara yapacağı aktif ve pasif satışların sınırlanamayacağı belirtilmektedir. Pınar Süt ile Sodima arasında akdedilen sözleşme 2008/2 sayılı Tebliğ in 6.3. maddesi çerçevesinde incelendiğinde, sözleşmede bu maddede yer alan ve 380 sözleşmeyi 2008/2 sayılı Tebliğ ile sağlanan muafiyetin dışında çıkaran herhangi bir hükmün bulunmadığı görülmektedir. Ayrıca, sözleşmenin yukarıda yer verilen II.1 ve II.2. maddelerinde getirilen rekabet sınırlamalarının Tebliğ in 6.3.b maddesindeki istisnai hallerd en olduğunu belirtmek gerekir. Bu nedenle dosya konusu anlaşmanın 2008/2 sayılı Tebliğ in 6.3. maddesindeki koşulları sağladığı kanaatine varılmıştır. H.3.2 .3. Anlaşma Hükümlerinin 2008/2 sayılı Tebliğ in 7. Maddesi Çerçevesinde Değerlendirilmesi 2008/2 sayılı Tebliğ in 7.2 ve 7.3. maddelerinde teknoloji transferi anlaşmalarına 390 tanınan grup muafiyetinden yararlanamayacak olan sınırlamalara yer verilmiştir. 08-56/891 -352 9 Tebliğ in 7.2. maddesine göre muafiyet , teknoloji transferi anlaşmalarında yer alan aşağıdaki sınırl amalara uygulanmamaktadır: a) Lisans alana doğrudan veya dolaylı olarak, lisansı verilen teknoloji üzerinde yaptığı ve bu teknolojiden ayrılabilir nitelikte olan iyileştirmeler ya da lisansı verilen teknolojinin yeni uygulamaları bakımından, lisans veren e veya lisans veren tarafından gösterilen üçüncü bir kişiye münhasır lisans vermesi yükümlülüğü getirilmesi, b) Lisans alana doğrudan veya dolaylı olarak, lisansı verilen teknoloji üzerinde 400 yaptığı ve bu teknolojiden ayrılabilir nitelikte olan iyileştirmel er ya da lisansı verilen teknolojinin yeni uygulamaları ile ilgili hakları kısmen veya tamamen lisans verene veya lisans veren tarafından gösterilen üçüncü bir kişiye devretmesi yükümlülüğü getirilmesi, c) Lisans alana lisans verenin Türkiye de sahip olduğ u ilgili fikri mülkiyet haklarının geçerliliğine itiraz etmeme yükümlülüğü getirilmesi. Ancak lisans alanın lisansı verilen ilgili fikri mülkiyet haklarından bir ya da daha fazlasının geçerliliğine itiraz etmesi durumunda, lisans verenin teknoloji transfer i anlaşmasını feshetme hakkı saklıdır. 410 Buna ek olarak, 2008/2 sayılı Tebliğ in 7.3. maddesinde anlaşmaya taraf olan teşebbüslerin rakip olmadığı hallerde, muafiyetin, doğrudan veya dolaylı olarak; lisans alanın kendi teknolojisini kullanma hakkını sınırl ayan ya da lisansı verilen know -how ın üçüncü kişilere ifşasını engellemek için zorunlu olmadıkça, anlaşma taraflarından herhangi birinin araştırma ve geliştirme faaliyetinde bulunmasını sınırlayan herhangi bir yükümlülük için geçerli olmayacağı hükme bağl anmıştır. Yukarıdaki sıralanan hükümler bakımından başvuru konusu sözleşmenin Pınar Süt tarafından yapılacak iyileştirme ve geliştirilecek yenilikleri düzenleyen ilgili maddelerinin ele alınmasında yarar bulunmaktadır. 420 Sözleşmenin IX.2.1. maddesi Pınar Süt ün keşfedeceği yeniliklere ilişkin hükümler içermektedir. Bu madde uyarınca anılan yeniliklerin lisansı verilen teknolojiden ayrılabilme ölçütleri getirilirken özellikle know -how bilgisinden ayrılabilir olması ve bu bilginin hiçbir şekilde kullanılmad an geliştirilmiş olması vurgulanmaktadır. Sözleşmenin X.2.2. maddesiyle de Pınar Süt ün anılan yenilikleri Sodima ya bildirme zorunluluğu getirildiği görülmektedir. IX.2.3. maddede ise Sodima ya lisans verme hakkı da dahil olmak üzere söz konusu yenilikler le bağlantılı her türlü kullanım hakkını Pınar Süt ten iyi niyetle müzakere edilecek hüküm ve koşullar çerçevesinde alma seçeneği tanınmaktadır. Aynı madde uyarınca Sodima nın bu seçeneği 430 kullanmaması ya da söz konusu müzakerelerden bir sonuç alınamaması durumunda, Pınar Süt ün bu konuda serbest olduğu görülmektedir. Dolayısıyla, Pınar Süt ün lisansı verilen teknolojinin yeni uygulamaları ile ilgili münhasır lisans vermesi ya da bununla ilgili hakları kısmen veya tamamen devretmesi konusunda 2008/2 sayılı Tebliğ in 7.2.a ve 7.2.b maddeleri anlamında bir zorunluluğun söz konusu olmadığı anlaşılmaktadır. Pınar Süt tarafından geliştirilen iyileştirmeler ise IX.3. maddede düzenlenmiştir. Madde, Pınar Süt e münhasır lisans verme de dahil olmak üzere basit iyi leştirmelerle ilgili hakları Sodima ya devretme yükümlülüğü getirmektedir. Anılan hükmün 440 Sodima nın know -how ından ayrılabilir nitelikte olmayan iyileştirmelerle sınırlı 08-56/891 -352 10 olmasından dolayı, 2008/2 sayılı Tebliğ in 7.2.a ve 7.2.b maddeleri ile çelişmediğini söylemek yerinde olacaktır. Bu bilgilerden ve sözleşmenin 2008/2 sayılı Tebliğ in 7. maddesinde yer verilen grup muafiyetinden yararlanamayan sınırlamalardan herhangi birini içermemesinden hareketle, sözleşmenin bu yönüyle de Tebliğ çerçevesinde muafiyet ten yararlanmasında sakınca bulunma maktadır. I. SONUÇ 450 Düzenlenen rapora ve incelenen dosya kapsamına göre; Pınar Süt Mamulleri Sanayi A.Ş. ile Sodima SAS arasında imzalanmış bulunan Yoplait Üretim ve Dağıtım Franchise Sözleşmesi başlıklı lisans sözleş mesinin, 2008/2 sayılı Teknoloji Transferi Anlaşmalarına İlişkin Grup Muafiyeti Tebliği kapsamında sağla nan muafiyet ten yararlan dığına OYBİRLİĞİ ile karar verilmiştir.