Rekabet Kurumu Başkanlığından, REKABET KURULU KARARI Dosya Sayısı : 2009 -1-146 (İlk İnceleme ) Karar Sayısı : 09-56/1334 -338 Karar Tarihi : 18.11.2009 A. TOPLANTIYA KATILAN ÜYELER 10 Başkan : Prof. Dr. Nurettin KALDIRIMCI (Başkan V.) Üyeler : Mehmet Akif ERSİN , Doç. Dr. Mustafa ATEŞ, İsmail Hakkı KARAKELLE , Doç. Dr. Cevdet İlhan GÜNAY, Murat ÇETİNKAYA, Reşit GÜRPINAR B. RAPORTÖRLER: Harun ULU, Harun GÜNDÜZ, Burak SAĞLAM C. ŞİKAYET EDEN : İhsan MERT Vekilleri: Av.Ya şar AYDIN, Av.Osman Yücel
Rekabet Kurumu Başkanlığından, REKABET KURULU KARARI Dosya Sayısı : 2009 -1-146 (İlk İnceleme ) Karar Sayısı : 09-56/1334 -338 Karar Tarihi : 18.11.2009 A. TOPLANTIYA KATILAN ÜYELER 10 Başkan : Prof. Dr. Nurettin KALDIRIMCI (Başkan V.) Üyeler : Mehmet Akif ERSİN , Doç. Dr. Mustafa ATEŞ, İsmail Hakkı KARAKELLE , Doç. Dr. Cevdet İlhan GÜNAY, Murat ÇETİNKAYA, Reşit GÜRPINAR B. RAPORTÖRLER: Harun ULU, Harun GÜNDÜZ, Burak SAĞLAM C. ŞİKAYET EDEN : İhsan MERT Vekilleri: Av.Ya şar AYDIN, Av.Osman Yücel ÖNAL Mersin Adana Karayolu 11.Km. Bağcılar Beldesi Mersin 20 D. HAKKINDA İLK İNCELEME YAPILAN : - Petrol Ofisi A.Ş. Eski Büyükdere Caddesi No:33 -37 34398 Maslak /İstanbul E. DOSYA KONUS U: Taraflar arasında düzenlenen intifa sözleşmesinin 4054 sayılı Kanun ve 2002/2 sayılı Tebliğ e aykırı olduğu iddiası. F. DOSYA EVRELERİ: Kurum kayıtlarına 2.11.2009 tarih ve 7805 sayı ile intikal eden şikayet başvurusunda öne sürülen iddiaların 4054 say ılı Rekab etin Korunması 30 Hakkında Kanun çerçevesinde incelenmesi sonucu düzenlenen 6.11.200 9 tarih ve 2009 -1-146/İİ -09-HU sayılı İlk İnceleme Raporu, 9.11.2009 tarih ve REK.0.05.00.00 - 110/248 sayılı Başkanlık önergesi ile 09-56 sayılı Kurul toplantısında gö rüşülerek karara bağlanmıştır. G. İDDİALARIN ÖZETİ: Şikayet başvurusu nda özetle; - Şikayetçi ile Petrol Ofisi A.Ş. (POAŞ) arasında 15.9.1993 tarihinde bir akaryakıt bayilik sözleşmesi imzalandığı, - Aynı tarihte, ilgili bayilik sözleşmesine bağlı olarak, a dı geçen dağıtım şirketi lehine, akaryakıt istasyonunun bulunduğu, müvekkil e ait Tekirdağ İli Çorlu 40 ilçesi ndeki gayrimenkul üzerine 20 yıl süreli bir intifa hakkı tesis edildiği , - Daha sonra şikayetçi ile POAŞ arasında anlaşmazlıklar yaşandığı ve bu süreçte POAŞ ın intifa hakkına dayanarak Çorlu Asliye Hukuk Mahkemesi nde açtığı dava sonucunda ilgili gayrimenkulun müvekkilin elinden alınarak dağıtım şirketine teslim edildiği ifade edilerek, rekabet kurallarına aykırı olarak tesis edilen 20 yıllık intifa hakk ına dayanarak akaryakıt istasyonunu şikayetçinin idaresinden alan dağıtım şirketi hakkında 4054 sayılı Kanun un 4. maddesi uyarınca soruşturma açılması talep edilmektedir. 50 09-56/1334 -338 2H. RAPORTÖR LERİN GÖRÜŞÜ: İlgili raporda , - Başvuru konusu akaryakıt istasyonuna ili şkin olarak yapılan ve esasını POAŞ lehine intifa hakkı tesis eden sözleşme nin oluşturduğu dikey anlaşma nın 18.9.2010 tarihine kadar 2002/2 sayılı Dikey Anlaşmalara İlişkin Grup Muafiyeti Tebliği nde tanınan muafiyetten yararlandığı , - Söz konusu dikey anla şmanın her iki tarafın açık iradesi olmaksızın hukuken veya fiilen 18.9.2010 tarihin i aşacak şekilde cebren uzatılmaya çalışılması halinde 4054 sayılı Kanun un 4. maddesi çerçevesinde işlem tesis edilebileceği ifade edilmiştir. 60 I. İNCELEME VE DEĞERLENDİRM E Dosyada yer alan bilgi ve belgelerden; - 15.9.1993 tarihinde İhsan Mert ile POAŞ arasında akaryakıt bayiliğine ilişkin bir sözleşmesi imzalandığı , - Bayilik sözleşmesi ile birlikte akaryakıt istasyonunun bulunduğu ve İhsan Mert in mülkiyetinde bulunan gayri menkul üzerinde POAŞ lehine 20 yıl süreli bi r intifa hakkı tesis edildiği , - İhsan Mert ve POAŞ arasında 15.12.2004 tarihinde yeni bir bayili k sözleşmesi imzalandığı , 70 - İhsan Mert tarafından söz konusu istasyonun işletilmesi nin 10.3.2008 tarihinde Likitsan Kimya Tic. Ltd. Şti. n e devredil diği, bu şirket in de 10.6.2009 tarihine kadar POAŞ bayiliğine devam et tiği, - Likitsan Kimya Tic. Ltd. Şti. nin faaliyetini 7.7.2009 tarihinde durdur duğu ve taşınmazı mülkiyet sahibi İhsan Mert e teslim et tiği, - İhsan Mert in bu kez rakip dağıtım şirketi Starpet Garzan Akaryakıt Dağıtım Pazarlama A.Ş. ile 13. 4.2009 tarihinde bayilik sözleşmesi imzala dığı, - Bunun üzerine Çorlu Asliye Hukuk Mahkemesi nde açtığı dava sonucunda, ilgili gayrimenkul ün 6.7.2009 tarihli tedbir kararı ile POAŞ ın kullanımına veril diği, İhsan Mert in anılan mahkeme kararına karşı açtığı davalar ın ise reddedil diği 80 anlaşılmaktadır. Rekabet Kurulunun konuyla ilgili olarak daha önce almış olduğu kararlar çerçevesinde, bayilik sözleşmeleri ile bu sözle şmelerde yer alan rekabet etmeme yükümlülüğü süresine etki eden intifa sözleşmeleri ve kira sözleşmelerinin tamamı tek bir dikey anlaşma olarak kabul edilmektedir. Bu dikey anlaşmalar ile bayiye 5 yıldan uzun süreli rekabet yasağı getirilmesi söz konusu di key ilişkiyi grup muafiyeti kapsamı dışına çıkarmaktadır. Dosyadaki bilgilere göre şikayetçi ile POAŞ arasındaki dikey ilişkinin 2002/2 sayılı Tebliğ in 5. maddesinde öngörülen beş yıllık süreyi aşar nitelikte rekabet etmeme yükümlülüğü içerdiği görülmekte dir. Şöyle ki; ş ikayetçi ile POAŞ arasında 1993 yılında yapılan intifa hakkının süresi 2013 yılında sona ermektedir. Rekabet Kurulunun 90 akaryakıt sektörüne yönelik olarak daha önce almış olduğu kararlar çerçevesinde, 18.9.2005 tarihinden önce yapılmış olan ve bu tarih itibarıyla kalan süreleri beş yılı aşan anlaşmaların , 18.9.2010 tarihine kadar 2002/2 sayılı Tebliğ ile tanınan grup muafiyetinden yararlanma ve uygulama süresi bulun maktadır. Bu bağlamda, Petrol Ofisi A.Ş. ile bayisi İhsan Mert arasında ki dike y ilişkiyi oluşturan intifa hakkı nın, söz konusu intifa sözleş mesinin 18.9.2005 tarihi itibarı yla kalan süresi 5 yılı aştığından, 18.9.2010 tarihine kadar 2002/2 sayılı Tebliğ de belirtilen kapsamda 09-56/1334 -338 3olduğu ve grup muafiyetinden yararlandığı anlaşılmaktadır . Bununla birlikte, 18.9.2010 tarihinden sonra belirtilen esaslara aykırılıklar içermeye devam eden dikey ilişkilerle ilgili olarak rekabet mevzuatı çerçevesinde işlem yapılması söz konusu alabilecektir. 100 Bu doğrultuda, şikayet dilekçesinde yer verilen husu slarla ilgili olarak mevcut durumda yapılacak bir işlemin olmadığı kanaatine varılmıştır . J. SONUÇ Düzenlenen rap ora ve dosya kapsamına göre ; 1- Başvuru konusu akaryakıt istasyonuna ilişkin olarak yapılan esasını Petrol Ofisi A.Ş. lehine intifa hakkı tesis e den sözleşmenin oluşturduğu dikey anlaşmanın 18.9.2010 tarihine kadar 2002/2 sayılı Dikey Anlaşmalara İlişkin Grup Muafiyeti Tebliği kapsamında grup muafiyetinden yararlandığına, 2- Söz konusu dikey anlaşmanın her iki tarafın açık iradesi olmaksızın hukuken v eya fiilen 18.9.2010 tarihini aşacak şekilde cebren uzatılmaya çalışılması halinde 4054 110 sayılı Kanun un 4. maddesi çerçevesinde işlem tesis edileceği hususunun taraflara bildirilmesine OYBİRLİĞİ ile karar verilmiştir.