Kamu İhale Kurulu · K.2026/UH.II-817 · YALOVA İL TARIM ORMAN MÜDÜRLÜĞÜ DÖNER SERMAYE BİRİMİ

2026/128523 İhale Kayıt Numaralı "2026 YILI TAŞIT KİRALAMA HİZMET ALIMI" İhalesi

Toplantıya Katılan Üyeler BAŞVURU SAHİBİ: Gold Dan. Hiz. Tur. İnş. Petrol Tar. San. Tic. Ltd. Şti., İHALEYİ YAPAN İDARE: Yalova İl Tarım Orman Müdürlüğü Döner Sermaye Birimi, BAŞVURUYA KONU İHALE: 2026/128523 İhale Kayıt Numaralı “ 2026 Yılı Taşıt Kiralama Hizmet Alımı ” İhalesi KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME: Yalova İl Tarım Orman Müdürlüğü Döner Sermaye Birimi tarafından 19.02.2026 tarihinde açık ihale usulü ile gerçekleştirilen “ 2026 Yılı Taşıt Kiralama Hizmet Alımı ” ihalesine ilişkin olarak Gold Dan. Hiz. Tur. İnş. Petrol Tar. San. Tic. Ltd. Şti.nin 13.02.2026 tarihinde yaptığı şikâyet başvurusunun, idarenin 16.02.2026 tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibince 24.02.2026 tarih ve 209309 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 24.02.2026 tarihli dilekçe ile itirazen şikâyet başvurusunda bulunulmuştur. Başvuruya ilişkin olarak 2026/604 sayılı itirazen şikâyet dosyası kapsamında yapılan inceleme neticesinde esas inceleme raporu tanzim edilmiştir. KARAR: Esas inceleme raporu ve ekleri incelendi. İtirazen şikâyet dilekçesinde özetle, 1) Teknik Şartname’nin “Hakediş Ödemeleri” başlıklı 4’üncü maddesinde yer alan ihtiyacın ortadan kalktığı gerekçesiyle, idarenin sözleşmeyi tek taraflı ve tazminatsız olarak feshetmesine imkân sağlayan, yüklenicinin de böyle bir fesih halinde herhangi bir hak talebinde bulunamayacağını öngören düzenlemenin ve idarenin ödenek gecikmesi gibi bir sebeple sözleşme kapsamında doğacak para borcunu vadesinde ödememesi neticesinde, yüklenicinin temerrüt faizini bile isteyemeyecek olmasının mevzuata ve taraflar arası eşitlik ilkesine aykırı olduğu, 2) Teknik Şartname’nin “Muayene ve Kabul” başlıklı 8’inci maddesinin (a) bendinde yer alan düzenlemede, araçların sözleşme imzalanmadan önce fiilen kampüse getirilmesinin ve idarece bu araçların uygun bulunması ve kabulü aşamasında ruhsat, kiralama sözleşmesi ve benzeri belgelerin ibraz edilmesinin istendiği, bu durumun henüz sözleşme imzalanmadan önce araçların ve belgelerin fiilen temin edilmesini gerektirdiği, sözleşme imzalanmadan önce araç tesliminin ve araçlara ilişkin belgelerin sunulmasının istenmesinin rekabeti daraltıcı nitelik taşıdığı ve ihaleye katılımı sınırlandırdığı, 3) Teknik Şartname’nin “Genel Şartlar” başlıklı 18’inci maddesinin (c) bendinde yüklenici veya personeli tarafından idareye zarar verilmesi halinde zararın nakden ve defaten tazmin edileceği, idarece doğacak zararların yüklenicinin kesin teminatından veya hakedişlerinden kesilebileceğine dair yapılan düzenlemenin mevzuata aykırı olduğu, 4) Anılan maddede yükleniciye, idarenin mesai saatleri içerisinde erişilebilir ve fiilen görev başında bulunan bir personel bulundurma yükümlülüğü getirildiği, anılan Şartname’nin 14’üncü maddesinde ise ihale konusu işte çalıştırılacak personelin haftada 5 gün, günde 9 saat olmak üzere toplam 45 saat çalışacağı düzenlemesine yer verildiği, dolayısıyla idarenin iş günlerinde talep ve isteklerini karşılayacak şekilde görevlendirilecek personelin çalışma süresinin tamamını bu iş kapsamında geçireceği, ancak bu personele ilişkin birim fiyat teklif cetvelinde ayrı bir satır açılmadığı, 5) Aynı maddede yüklenicinin sözleşme bitiminde işçilerin kıdem tazminatlarını ödemek zorunda olduğu ve bu yükümlülüğün yerine getirilmemesi halinde teminatın iade edilmeyeceği yönünde düzenleme yapıldığı ancak, süreklilik arz eden hizmet alımlarında sözleşme bitimiyle birlikte yükleniciye doğrudan kıdem tazminatı ödeme zorunluluğu getirilmesi ve bu yapılmadığı takdirde teminatın iade edilmemesinin öngörülmesinin 4857 sayılı İş Kanunu’na ve kamu ihale mevzuatına aykırı olduğu, 6) Teknik Şartname’nin “Arıza, Bakım ve Onarım” başlıklı 5’inci maddesinin (g) bendindeki trafik kazası sonucu düzenlenen kaza raporlarının gecikmesinde yükleniciye atfedilebilecek herhangi bir kusur bulunmadığı hâllerde dahi, yüklenicinin hakedişinden kesinti yapılabilmesini öngören düzenlemenin mevzuata aykırı olduğu, 7) Teknik Şartname’nin “Arıza, Bakım ve Onarım” başlıklı 5’inci maddesinin (f) bendinde yer alan düzenlemenin idareye sınırsız ve ölçütleri belirlenmemiş bir takdir yetkisi tanıdığı, sözleşmenin yürütülmesi aşamasında belirsizliğe ve ihtilafa yol açabileceği, yüklenici açısından öngörülebilirliği ortadan kaldırdığı, mevzuata göre sözleşmeye aykırılık hâllerinde uygulanacak yaptırımların açık, net ve objektif ölçütlere dayanması, tarafların hak ve yükümlülüklerinin tereddüde yer vermeyecek şekilde belirlenmesi gerektiği ancak anılan düzenlemede fesih yaptırımının net bir biçimde açıklanmadığı, ayrıca onarım süresinin 10 iş gününü aşması hâlinde, herhangi bir bildirim yapılmaksızın sözleşmenin doğrudan feshedileceğini öngörmesi bakımından da mevzuata aykırı olduğu, 8) Teknik Şartname’nin “Arıza, Bakım ve Onarım” başlıklı 5’inci maddesinin (k) bendinde yer alan düzenlemeye göre araçlarla ilgili kaza, bakım onarım gibi işlerin il dışında olması halinde yakıt bedelinin yükleniciye ait olduğu, ancak ihalede kiralanacak araçların 7/24 idarenin hizmetine tahsis edileceği, idarece il dışında da araçları kullanılabileceği, bu durumda il dışında gerçekleşen kaza vb. durumlarda aracın yakıt giderinin yükleniciye ait olmasının hakkaniyete ve taraflar arası eşitlik ilkesine aykırı olduğu, 9) Teknik Şartname’nin “Diğer Hususlar” başlıklı 6’ncı maddesinin (c) bendinde kiralanan araçların arızalanması halinde, durumun yükleniciye bildirilmesinden itibaren arızanın 24 saat içinde giderilmemesi halinde aracın o gün çalışmamış sayılacağı, çalışmadığı her gün için aracın o günkü yevmiyesi kadar hakedişten kesinti yapılacağı ve ayrıca sözleşmenin cezai hükümlerinin uygulanacağının düzenlendiği, ancak muadil araç istenmediği bunun yerine sadece arızalanan aracın tamir edilip getirilmesi istendiği, arızalı bir aracın 24 saat içinde onarılmasını taahhüt etmenin mümkün olmadığı, ayrıca aracın arızalanmasında yüklenicinin herhangi bir kusuru bulunup bulunmadığına bakılmaksızın hem hakedişten kesinti yapılmasının hem de ayrıca cezai hükümlerin uygulanmasının hakkaniyete ve taraflar arasındaki eşitlik ilkesine aykırı olduğu, öte yandan düzenlemede kesintinin hangi günler için uygulanacağı hususunun açık olmadığı, aracın arızalandığı ilk günden itibaren mi 24 saatlik sürenin dolmasından sonraki günler için mi kesinti ve ceza uygulanacağının belirsiz olduğu, bu belirsizliğin sözleşmenin uygulanması aşamasında tereddüt ve ihtilaflara yol açabileceği, 10) Teknik Şartname’nin “Diğer Hususlar” başlıklı 6’ncı maddesinin (h) bendinde sözleşmenin imzalanmasından sonra yürürlüğe giren ve yüklenici aleyhine sonuç doğuran mevzuat hükümlerinden yüklenicinin sorumlu tutulmasının mevzuata aykırı olduğu, 11) İdari Şartnamenin “Fiyat Farkı” başlıklı 43.1.1’inci maddesi ile Teknik Şartname’nin “Hakediş Ödemeleri” başlıklı 4’üncü maddesinde yer alan fiyat farkı ödeneceğine ilişkin düzenlemelerin çeliştiği, Ayrıca sözleşme süresi boyunca yapılacak ödemelerin sabit kalacağı ve yüklenicinin herhangi bir nedenle (enflasyon artışı, döviz kuru artışı, vergi ve sigorta maliyetlerindeki artışlar, araç piyasa bedellerindeki yükselişler vb.) ilave ücret talebinde de bulunamayacağına dair yapılan düzenlemenin çelişkiden bağımsız olarak mevzuata aykırı olduğu, 12) Teknik Şartname’nin “Genel Şartlar” başlıklı 3’üncü maddesinin (g) bendinde yer alan “periyodik bakım kasko kapsamında olacaktır” düzenlemesinin, kasko sigortasının aracın uğrayacağı rizikoları (çarpma, çalınma, yanma vb.) teminat altına alan bir sigorta türü olduğu, aracın olağan kullanımına bağlı olarak yapılması gereken periyodik bakım giderlerini kapsamadığı gerekçeleriyle mevzuata aykırı olduğu iddialarına yer verilmiştir. A) Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir. 1) Başvuru sahibinin 1’inci iddiasına ilişkin olarak: 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun “Temel ilkeler” başlıklı 5’inci maddesinde “İdareler, bu Kanuna göre yapılacak ihalelerde; saydamlığı, rekabeti, eşit muameleyi, güvenirliği, gizliliği, kamuoyu denetimini, ihtiyaçların uygun şartlarla ve zamanında karşılanmasını ve kaynakların verimli kullanılmasını sağlamakla sorumludur. … Ödeneği bulunmayan hiçbir iş için ihaleye çıkılamaz . ” hükmü, 4735 sayılı Kamu İhale Sözleşmeleri Kanunu’nun “Sözleşme kapsamında yaptırılabilecek ilave işler, iş eksilişi ve işin tasfiyesi” başlıklı 24’üncü maddesinde “Mal ve hizmet alımlarıyla yapım sözleşmelerinde, öngörülemeyen durumlar nedeniyle bir iş artışının zorunlu olması halinde, artışa konu olan iş; a) Sözleşmeye esas proje içinde kalması, b) İdareyi külfete sokmaksızın asıl işten ayrılmasının teknik veya ekonomik olarak mümkün olmaması, Şartlarıyla, anahtar teslimi götürü bedel ihale edilen yapım işlerinde sözleşme bedelinin % 10'una, birim fiyat teklif almak suretiyle ihale edilen mal ve hizmet alımlarıyla yapım işleri sözleşmelerinde ise % 20 'sine kadar oran dahilinde, süre hariç sözleşme ve ihale dokümanındaki hükümler çerçevesinde aynı yükleniciye yaptırılabilir. Birim fiyat sözleşme ile yürütülen yapım işlerinde, Cumhurbaşkanı bu oranı sözleşme bazında % 40 'a kadar artırmaya yetkilidir. İşin bu şartlar dahilinde tamamlanamayacağının anlaşılması durumunda ise artış yapılmaksızın hesabı genel hükümlere göre tasfiye edilir. Ancak bu durumda, işin tamamının ihale dokümanı ve sözleşme hükümlerine uygun olarak yerine getirilmesi zorunludur. Sözleşme bedelinin % 80'inden daha düşük bedelle tamamlanacağı anlaşılan işlerde, yüklenici işi bitirmek zorundadır. Bu durumda yükleniciye, yapmış olduğu gerçek giderleri ve yüklenici kârına karşılık olarak, sözleşme bedelinin % 80'i ile sözleşme fiyatlarıyla yaptığı işin tutarı arasındaki bedel farkının % 5'i geçici kabul tarihindeki fiyatlar üzerinden ödenir.” hükmü, İdari Şartname’nin “İhale konusu işe/alıma ilişkin bilgiler” başlıklı 2’nci maddesinde “ 2.1. İhale konusu işin/alımın; a) Adı: 2026 yılı taşıt kiralama hizmet alımı b) Türü: Hizmet alımı c) İlgili Uygulama Yönetmeliği: Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği ç) Miktarı: Yalova İl Tarım ve Orman Müdürlüğü ile İlçe Müdürlüğü hizmetlerinde kullanılmak üzere Teknik Şartnamenin 1’ inci ve 2’ nci maddelerde belirtilen özelliklerde,10 adet T-9 panel, 1 adet T-2 tip araç ve 5 (beş) yüklenici personeli , yakıtsız olarak 1 yıl süre ile kiralama yoluyla hizmet satın alınacaktır. Ayrıntılı bilgi idari şartnamenin ekinde yer almaktadır. d) İşin yapılacağı/malın teslim edileceği yer: Yalova” düzenlemesi, Sözleşme Tasarısı’nın “İşin süresi” başlıklı 9’uncu maddesinde “ 9.1. İşe başlama tarihi 01.03.2026; işi bitirme tarihi 28.02.2027 9.2. Bu sözleşmenin uygulanmasında sürelerin hesabı takvim günü esasına göre yapılmıştır.” düzenlemesi, “Sözleşme kapsamında yaptırılabilecek ilave işler, iş eksilişi ve işin tasfiyesi” başlıklı 29’uncu maddesinde “ 29.1. Öngörülemeyen durumlar nedeniyle iş artışının zorunlu olması halinde, işin; a) Sözleşmeye konu hizmet içinde kalması, b) İdareyi külfete sokmaksızın asıl işten ayrılmasının teknik veya ekonomik olarak mümkün olmaması, şartlarıyla, sözleşme bedelinin % 20'sine kadar oran dahilinde, süre hariç sözleşme ve ihale dokümanındaki hükümler çerçevesinde ilave iş aynı yükleniciye yaptırılabilir. İşin bu şartlar dahilinde tamamlanamayacağının anlaşılması durumunda ise artış yapılmaksızın hesabı genel hükümlere göre tasfiye edilir. Bu durumda, yüklenicinin sözleşme bedeli tamamlanıncaya kadar işi ihale dokümanı ve sözleşme hükümlerine uygun olarak yerine getirmesi zorunludur. Bu ihalede 4735 sayılı Kamu İhale Sözleşmeleri Kanununun 24 üncü maddesi çevresinde iş eksilişi yapılabilir. İhale konusu işin sözleşme bedelinin % 80'inden daha düşük bedelle tamamlanacağının anlaşılması halinde ise, yükleniciye, yapmış olduğu gerçek giderler ve yüklenici kârına karşılık olarak, sözleşme bedelinin % 80'i ile sözleşme fiyatlarıyla yaptığı işin tutarı arasındaki bedel farkının % 5'i ödenir.” düzenlemesi, Teknik Şartname’nin “Hakediş Ödemeleri” başlıklı 4’üncü maddesinde “Yapılacak ödemelerde her hangi bir sebeple ödeneğin gecikmesi durumunda İdareye ödenek gelinceye kadar hakedişler bekletilecek, ödenek temin edildikten sonra ödeme yapılacaktır. Yüklenici hakediş ödemelerinin gecikmesi sebebiyle, herhangi bir gecikme bedeli talep edemez. Sözleşme süresince yapılacak ödemeler yıl boyunca TL bazında sabit olacaktır. Yüklenici herhangi bir nedenle (enflasyon artışı, döviz kuru artışı, vergi, sigorta maliyeti artışı, güncel araç fiyatları artışı gibi) ilave ücret talebinde bulunamaz. İdarenin kiralık araç ihtiyacı ortadan kalkması veya ödenek tahsisinin kaldırılması veya gönderilmeyeceğinin anlaşılması gibi sebeplerin doğması halinde 15 gün önceden haber verilmesi kaydıyla ihaleyi tek taraflı fesih yetkisine sahiptir. Yüklenici bu durumdan dolayı herhangi bir hak talebinde bulunamaz.” düzenlemesi yer almaktadır. İhale işlem dosyası incelendiğinde; başvuruya konu ihalenin 19.02.2026 tarihinde Yalova İl Tarım Orman Müdürlüğü Döner Sermaye Birimi tarafından gerçekleştirilen “Taşıt Kiralama Hizmet Alımı” ihalesi olduğu, bahse konu ihalede 9 adet ihale dokümanı indirildiği ve ihaleye 4 isteklinin katıldığı, 20.02.2026 onay tarihli ihale komisyonu kararı ile Ülger Kur. İnş. Yol Yap. San. Tic. Ltd. Şti.ne ait teklifin aşırı düşük olduğu gerekçesiyle reddedildiği, ekonomik açıdan en avantajlı teklif sahibinin Tuncay Nak. Hay. Sey. Tur. Oto. Petrol İnş. San. ve Tic. Ltd. Şti., ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif sahibinin ise Feram Tur. Organizasyon Nak. Ser. Taş. İnş. Tem. Per. Hiz. San. ve Tic. Ltd. Şti. olarak belirlendiği tespit edilmiştir. Teknik Şartname’nin şikâyete konu ilgili maddesinde idarenin kiralık araç ihtiyacının ortadan kalkması veya ödenek tahsisinin kaldırılması veya gönderilmeyeceğinin anlaşılması gibi sebeplerin doğması halinde 15 gün önceden haber verilmesi kaydıyla ihaleyi tek taraflı fesih edebileceği ve yüklenicinin bu durumdan dolayı herhangi bir hak talebinde bulunamayacağına dair düzenlemeye yer verildiği tespit edilmiştir 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun “Temel İlkeler” başlıklı 5’inci maddesinde ödeneği bulunmayan hiçbir iş için ihaleye çıkılamayacağı, idarelerin bu Kanuna göre yapılacak ihalelerde; saydamlığı, rekabeti, eşit muameleyi, güvenirliği, gizliliği, kamuoyu denetimini, ihtiyaçların uygun şartlarla ve zamanında karşılanmasını ve kaynakların verimli kullanılmasını sağlamakla sorumlu olduğu hüküm altına alınmıştır. İhale işlem dosyasının incelenmesi neticesinde 26.01.2026 tarihli ve 2026128523-001-2 sayılı ihale onay belgesinde ihale konusu işin yaklaşık maliyetinin 8.751.339,12 olduğu kullanılabilir ödenek tutarının 11.000.000,00 TL olarak belirtildiği görülmüştür. 4735 sayılı Kamu İhale Sözleşmeleri Kanunu’nun “Sözleşme kapsamında yaptırılabilecek ilave işler, iş eksilişi ve işin tasfiyesi” başlıklı 24’üncü maddesinde “…Sözleşme bedelinin % 80'inden daha düşük bedelle tamamlanacağı anlaşılan işlerde, yüklenici işi bitirmek zorundadır. Bu durumda yükleniciye, yapmış olduğu gerçek giderleri ve yüklenici kârına karşılık olarak, sözleşme bedelinin % 80'i ile sözleşme fiyatlarıyla yaptığı işin tutarı arasındaki bedel farkının % 5'i geçici kabul tarihindeki fiyatlar üzerinden ödenir.” hükmüne yer verilmiş olup idarelerce iş eksilişi yapılabilmesine de imkân tanınmıştır. Yukarıda yer verilen tespit ve değerlendirmeler çerçevesinde; ihale işlem dosyasında yer alan ihale onay belgesinde ihale konusu işin yaklaşık maliyetinin 8.751.339,12 TL, kullanılabilir ödenek tutarının ise 11.000.000,00 TL olarak belirlendiği, dolayısıyla ihale konusu iş için yeterli ödeneğin bulunduğu , bu itibarla, Teknik Şartname’de yer verilen ve idarenin kiralık araç ihtiyacının ortadan kalkması veya ödenek tahsisinin kaldırılması ya da gönderilmeyeceğinin anlaşılması gibi sebeplerle 15 gün önceden bildirimde bulunmak suretiyle sözleşmeyi tek taraflı olarak feshedebileceği ve yüklenicinin bu nedenle herhangi bir hak talebinde bulunamayacağına ilişkin düzenlemenin, 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun 5’inci maddesinde yer alan ödeneği bulunmayan hiçbir iş için ihaleye çıkılamayacağına ilişkin hüküm ile idarelerin ihtiyaçların uygun şartlarla ve zamanında karşılanmasını ve kaynakların verimli kullanılmasını sağlama yükümlülüğüne ilişkin temel ilkelere uygun olmadığı, Ayrıca 4735 sayılı Kamu İhale Sözleşmeleri Kanunu’nun 24’üncü maddesinde düzenlenen iş eksilişi ve işin tasfiyesine ilişkin hükümler uyarınca idarelerin ihtiyaç değişikliği gibi durumlarda iş eksilişi yapabilmelerinin mümkün olduğu, ancak bu durumda yüklenicinin Kanun’da öngörülen mali haklarının korunmasının gerektiği dikkate alındığında, şikâyete konu düzenlemenin yüklenicinin Kanun’dan doğan haklarını ortadan kaldırıcı nitelikte olduğu ve Kamu İhale mevzuatına uygun olmadığı anlaşıldığından başvuru sahibinin bahse konu iddiasının yerinde olduğu sonucuna ulaşılmıştır. 2) Başvuru sahibinin 2’nci iddiasına ilişkin olarak: Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin “İhale komisyonunun kurulması ve çalışma esasları ” başlıklı 19’uncu maddesinde “ (1) İhale yetkilisi, ihaleyi gerçekleştirmek üzere Kanunun 6 ncı maddesi gereğince, ihale ilanı veya ön yeterlik ilanı ya da davet tarihini izleyen en geç üç gün içinde ihale komisyonunu oluşturur. (2) İhale komisyonu, tek sayıda olmak üzere başkan dahil en az beş kişiden oluşur. Üyelerden en az ikisinin ihale konusu işin uzmanı ve diğer bir üyenin muhasebe veya mali işlerden sorumlu personel olması zorunludur. İhale komisyonunun görevlendirilmesi sırasında komisyonun eksiksiz toplanacağı dikkate alınarak, asıl üyeler ile bu üyelerin yerine geçecek aynı niteliklere sahip yeterli sayıda yedek üyenin isimleri ve bu üyelerin komisyonda hangi sıfatla yer alacakları belirtilir. (3) İhale komisyonunun idarenin personelinden oluşturulması esastır. Ancak, ihaleyi yapan idarede yeterli sayıda veya nitelikte personel bulunmaması halinde Kanun kapsamındaki idarelerden komisyona üye alınabilir. ( 4) İhale sürecindeki değerlendirmeleri yapmak üzere oluşturulan ihale komisyonu dışında, başka adlar altında komisyonlar kurulamaz. …” hükmü Hizmet Alımları Muayene ve Kabul Yönetmeliği’nin “Kapsam” başlıklı 2’nci maddesinde “Bu Yönetmelik, 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu kapsamındaki kamu kurum ve kuruluşlarının, bu Kanun hükümlerine göre yaptıkları ihaleler sonucunda idareye teslim edilen hizmet işlerinin muayene ve kabul işlemleri için 4735 sayılı Kamu İhale Sözleşmeleri Kanununun 11 inci maddesi uyarınca kuracakları muayene ve kabul komisyonlarının kuruluş ve çalışma esasları ile muayene ve kabul işlemlerinde uygulanacak esas ve usulleri kapsar.” hükmü, “Kabul Başvurusu” başlıklı 8’inci maddesinde “Sözleşme konusu iş tamamlandığında yüklenici yapılmış olan hizmet işinin kabulün yapılması için idareye yazılı olarak başvuruda bulunur. Bu başvuru üzerine, kontrol teşkilatınca yapılan ön inceleme sonucunda işin kabule uygun bulunması halinde durum, “Hizmet İşleri Kabul Teklif Belgesi” düzenlenmek suretiyle yetkili makama bildirilir. Hizmet İşleri Kabul Teklif Belgesinin yetkili makama sunulduğu tarihten itibaren on (10) günü geçmemek üzere idarece belirlenecek süre içinde yetkili makamca, Yönetmeliğin 5 inci maddesine göre, muayene ve kabul komisyonu oluşturulur ve durum yükleniciye yazılı olarak bildirilir…” hükmü, Teknik Şartname’nin “Muayene ve Kabul” başlıklı 8’inci maddesinde “a) Yüklenici, Teknik Şartname’de belirtilen araçları sözleşme öncesinde Müdürlüğümüz kampüsüne getirecek ve araçların kabule hazır olduğunu bildirecektir. Muayene ve kabul işlemleri için Müdürlüğümüz tarafından kurulmuş olan 3 kişilik komisyon tarafından araçlarda olması gereken aşağıdaki kriterler kontrol edildikten sonra kabul yapılacaktır. Araçların kabulünde, Yüklenici Firma temsilcisinden de 1 kişi görevli olacaktır. Kabulde istenecek kriterler; 1-Tüm Araçlar türbo dizel motor olacak. Madde 2’de yer alan tip 2 araç dizel olacaktır çarpma, ezik, çürük, boyasız olmayacak, 2-Madde 1, Madde 2 de istenen araçlar, istenen teknik özellikte olacaktır. 3-Aracın ruhsatı olacak. Yüklenici adına tescilli ya da en az 12 aylık kiralama sözleşmesi olacaktır. … ” düzenlemesi yer almaktadır. Yapılan incelemede, Teknik Şartname’nin şikâyete konu ilgili maddesinde yüklenici ile sözleşme imzalanmadan önce ihale konusu işte kullanılacak araçların muayene ve kabul işleminin gerçekleştirileceğine dair düzenleme yapıldığı, ancak isteklilerin sözleşme imzalanmasıyla birlikte yüklenici sıfatını haiz olacağı, dolayısıyla ilgili düzenlemede çelişen ifadelerin bir arada kullanıldığı, ayrıca yukarıda yer verilen mevzuat hükümlerine göre tekliflerin değerlendirilmesine ilişkin görev ve yetkinin yalnızca ihale komisyonuna ait olduğu, isteklilere ait tekliflerin teknik yeterliliklerinin teknik şartnamelere uygun olup olmadığının tespitinin ihale komisyonunca gerçekleştirilmesi gerektiği, ihale sürecindeki değerlendirmeleri yapmak üzere oluşturulan ihale komisyonu dışında başka adlar altında komisyonlar kurulamayacağı ve Hizmet Alımları Muayene ve Kabul Yönetmeliği kapsamında muayene ve kabul işleminin sözleşme konusu işin tamamlanmasından sonra gerçekleştirileceği dolayısıyla sözleşme imzalanmadan önce yapılacak olan muayene ve kabul işleminin mevzuata uygun olmadığı sonucuna ulaşılmıştır. 3) Başvuru sahibinin 3’üncü iddiasına ilişkin olarak: 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun “Kesin teminat” başlıklı 43’üncü maddesinde “Taahhüdün sözleşme ve ihale dokümanı hükümlerine uygun olarak yerine getirilmesini sağlamak amacıyla, sözleşmenin yapılmasından önce ihale üzerinde kalan istekliden ihale bedeli üzerinden hesaplanmak suretiyle % 6 oranında kesin teminat alınır. … Kurum, ihale üzerinde kalan isteklinin teklifinin sınır değerin altında olması hâlinde, bu istekliden yaklaşık maliyetin % 6’sından az ve % 15’inden fazla olmamak üzere alınacak kesin teminat oranına ilişkin düzenlemeler yapabilir.” hükmü, 4735 sayılı Kamu İhale Sözleşmeleri Kanunu’nun “Kesin teminat ve ek kesin teminatların geri verilmesi” başlıklı 13’üncü maddesinde “ Taahhüdün, sözleşme ve ihale dokümanı hükümlerine uygun olarak yerine getirildiği ve yüklenicinin bu işten dolayı idareye herhangi bir borcunun olmadığı tespit edildikten sonra alınmış olan kesin teminat ve varsa ek kesin teminatların; a) Yapım işlerinde; varsa eksik ve kusurların giderilerek geçici kabul tutanağının onaylanmasından sonra yarısı, Sosyal Sigortalar Kurumundan ilişiksiz belgesi getirilmesi ve kesin kabul tutanağının onaylanmasından sonra kalanı, b) Yapım işleri dışındaki işlerde Sosyal Sigortalar Kurumundan ilişiksiz belgesinin getirildiği saptandıktan sonra; alınan mal veya yapılan iş için bir garanti süresi öngörülmesi halinde yarısı, garanti süresi dolduktan sonra kalanı, garanti süresi öngörülmeyen hallerde ise tamamı yükleniciye iade edilir. Yüklenicinin bu iş nedeniyle idareye ve Sosyal Sigortalar Kurumuna olan borçları ile ücret ve ücret sayılan ödemelerden yapılan kanunî vergi kesintilerinin yapım işlerinde kesin kabul tarihine, diğer işlerde kabul tarihine veya varsa garanti süresinin bitimine kadar ödenmemesi halinde, protesto çekmeye ve hüküm almaya gerek kalmaksızın kesin teminatlar paraya çevrilerek borçlarına karşılık mahsup edilir, varsa kalanı yükleniciye geri verilir. İşin konusunun piyasadan hazır halde alınıp satılan mal alımı olması halinde, Sosyal Sigortalar Kurumundan ilişiksiz belgesi getirilmesi şartı aranmaz.” hükmü, “İdarenin sözleşmeyi feshetmesi” başlıklı 20’nci maddesinde “ Aşağıda belirtilen hallerde idare sözleşmeyi fesheder: ... Hallerinde, ayrıca protesto çekmeye gerek kalmaksızın kesin teminat ve varsa ek kesin teminatlar gelir kaydedilir ve sözleşme feshedilerek hesabı genel hükümlere göre tasfiye edilir. ” hükmü, Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin “Teminatlar” başlıklı 55’inci maddesinde “ (2) İhale üzerinde bırakılan istekliden sözleşme imzalanmadan önce, teklif fiyatının sınır değere eşit veya üzerinde olması halinde teklif fiyatının % 6’sı, sınır değerin altında olması halinde ise yaklaşık maliyetin % 9’u oranında kesin teminat alınır...” hükmü, Kamu İhale Genel Tebliği’nin “Teminat mektuplarının iadesi” başlıklı 18.4’üncü maddesinde “ 18.4.1. İş tamamlandığı halde ilgilisi tarafından iadesi istenmemiş, ancak mektup üzerinde öngörülen geçerlilik süresini doldurduğu için teminat olma vasfını yitirmiş olan kesin teminat mektupları ile Sosyal Güvenlik Kurumu (SGK) tarafından sosyal güvenlik borcu bulunmadığına ilişkin yazıların geç verilmesi ve kesin teminat mektuplarının geçerlilik süresinin dolması durumunda geçerlilik süresi dolan kesin teminat mektuplarına ilişkin olarak, idarelerce 4735 sayılı Kanunun 13 ve 14 üncü maddeleri gereğince işlem yapılacaktır. 18.4.1.1 İdarelerce SGK tarafından sosyal güvenlik borcu bulunmadığına ilişkin yazıların geç verilmesi sebebiyle kesin teminat mektuplarının geçerlik süresinin dolmasına meydan verilmeksizin işlemlerin tekemmül ettirilmesini teminen, 4735 sayılı Kanunun 13 üncü maddesinin ikinci fıkrası gereğince, yükleniciler tarafından yapım işlerinde kesin kabul tarihine, diğer işlerde kabul tarihine veya varsa garanti süresinin bitimine kadar SGK’dan ilişiksiz belgesi getirilmemesi halinde kesin teminatlar paraya çevrilerek borçlarına mahsup edilecek, varsa kalanı yükleniciye geri verilecektir. Kesin teminatların paraya çevrilmesi esnasında yüklenicinin SGK’ya olan borcunun miktarının bilinememesi halinde, Sosyal Güvenlik Kurumu Prim ve İdari Para Cezası Borçlarının Hakedişlerden Mahsubu, Ödenmesi ve İlişiksizlik Belgesinin Aranması Hakkında Yönetmeliğin “Kesin Teminatın İadesi” başlıklı 7 nci maddesi gereğince işlem tesis edilerek, yüklenicinin tespit edilecek borcu Sosyal Güvenlik Kurumunun ilgili biriminin hesabına yatırılacak ve varsa kalanı yükleniciye geri verilecektir. ” açıklaması, Hizmet İşleri Genel Şartnamesi’nin “Kesin teminatın ve ek kesin teminatın geri verilmesi” başlıklı 51’inci maddesinde “ Taahhüdün sözleşme ve şartname hükümlerine uygun şekilde yerine getirildiği usulüne göre anlaşıldıktan ve yüklenicinin bu işten dolayı idareye herhangi bir borcunun olmadığı tespit edildikten sonra, Sosyal Güvenlik Kurumundan ilişiksizlik belgesinin getirilmesi halinde yapılan iş için bir garanti süresi öngörülmüş ise kesin teminatın ve varsa ek kesin teminatın yarısı, garanti süresinin sonunda tamamı; garanti süresi öngörülmeyen hallerde ise tamamı yükleniciye iade edilir. Yüklenicinin sözleşme konusu işler nedeniyle idareye ve Sosyal Güvenlik Kurumuna olan borçları ile ücret ve ücret sayılan ödemelerden yapılan yasal vergi kesintilerinin kabul tarihine veya varsa garanti süresinin bitimine kadar ödenmemesi halinde kesin teminat ve ek kesin teminat, 4735 sayılı Kanunun 13’üncü maddesi hükmüne göre paraya çevrilerek borçlarına karşılık mahsup edilir, varsa kalanı yükleniciye geri verilir. Yukarıdaki hükümlere göre mahsup işlemi yapılmasına gerek bulunmayan hallerde; işin kabul tarihinden veya varsa garanti süresinin bitim tarihinden itibaren iki (2) yıl içinde idarenin yazılı uyarısına rağmen talep edilmemesi nedeniyle iade edilemeyen kesin teminat mektupları hükümsüz kalır ve bankasına veya sigorta şirketine iade edilir. Teminat mektubu dışındaki teminatlar sürenin bitiminde Hazineye gelir kaydedilir.” düzenlemesi, İdari Şartname’nin “Kesin teminat” başlıklı 37’nci maddesinde “37.1 . İhale üzerinde bırakılan istekliden sözleşme imzalanmadan önce, teklif fiyatının sınır değere eşit veya üzerinde olması halinde teklif fiyatının % 6’sı, sınır değerin altında olması halinde ise yaklaşık maliyetin % 9’u oranında kesin teminat alınır. Kısmi teklif verilmesine imkân tanınması halinde, tek bir sözleşmeye konu olacak kısımların herhangi birisi veya birkaçı için teklif edilen fiyatın, ilgili kısım için hesaplanan sınır değerin altında olması halinde alınacak kesin teminat tutarı, isteklinin sınır değerin altında teklif sunmuş olduğu kısma veya kısımlara ilişkin yaklaşık maliyetin % 9’u, sözleşmeye konu diğer kısma veya kısımlara ilişkin teklif fiyatının ise % 6’sı oranında hesaplanır ve bu tutarların toplamı kadar kesin teminat alınır…” düzenlemesi, Teknik Şartname’nin “Genel Şartlar” başlıklı 18’inci maddesinin (c) bendinde “…İşbu şartname hükümlerinin uygulanması sırasında veya uygulanması dolayısıyla yüklenici ya da personeli tarafından idareye zarar verilmesi halinde, yüklenici bu zararı nakden ve defaten tazmin etmeyi kabul eder. İdarenin doğacak zararları yüklenicinin kati teminatından veya hakedişlerinden tevkif etme hakkı vardır. Yüklenicinin faaliyetlerinden doğan her türlü resim, harç, ceza, ücret, vergi, SGK primi gibi tüm yasal yükümlülükler ile ayrıca doğabilecek bütün hukuki, idari, mali ve cezai sorumluluklar tamamen yükleniciye aittir. Ancak yüklenicinin sorumluluğunda olmasına rağmen idare herhangi bir ödeme yapmak zorunda kalırsa, yüklenici bu meblağı idarenin talebi üzerine, hiçbir ihtara veya hüküm almaya gerek kalmaksızın derhal, defaten ve nakden idareye ödemeyi kabul, beyan ve taahhüt eder. Talebe rağmen yüklenici tarafından ödeme yapılmaması halinde bu meblağ teminatından veya hakedişlerinden kesilir; tekrarı halinde aynı işlem uygulanarak sözleşme feshedilir.” düzenlemesi yer almaktadır. Yapılan incelemede, Teknik Şartname’nin şikâyete konu olan 18’inci maddesinin (c) bendinde sözleşmenin uygulanması aşamasında yüklenici ya da personeli tarafından idareye zarar verilmesi halinde zararın ve yüklenicinin faaliyetlerinden doğan her türlü resim, harç, ceza, ücret, vergi, SGK primi gibi tüm yasal yükümlülükler ile ayrıca doğabilecek bütün hukuki, idari, mali ve cezai sorumluluklarından kaynaklanan ödemelerin yükleniciden defaten ve nakden temin edileceği, yüklenicinin bu sorumluluğunu yerine getirmediği takdirde kesin teminatından veya hakedişlerinden kesinti yapılacağı, aynı hususun tekrarlanması halinde ise aynı işlem uygulanarak sözleşmenin feshedileceği düzenlemesine yer verildiği tespit edilmiştir. 4735 sayılı Kamu İhale Sözleşmeleri Kanunu’nda taahhüdün sözleşme ve ihale dokümanı hükümlerine uygun olarak yerine getirilmesini sağlamak amacıyla alınan kesin teminatın iadesine ilişkin 13’üncü madde hükümlerine yer verildiği, bahse konu madde kapsamında kesin teminatın hangi hallerde iade edilmeyeceği ve yüklenicinin hangi borçlarının kesin teminattan karşılanacağının hüküm altına alındığı, bu çerçevede, yüklenici tarafından taahhüdün, sözleşme ve ihale dokümanı düzenlemelerine uygun olarak yerine getirilmemesi veya yüklenicinin bu işten dolayı idareye herhangi bir borcu olması durumunda kesin teminatın yükleniciye iade edilmeyeceği, yüklenicinin sözleşme konusu iş nedeniyle idareye ve Sosyal Sigortalar Kurumuna olan borçları ile ücret ve ücret sayılan ödemelerden yapılan kanunî vergi kesintilerinin yapım işlerinde kesin kabul tarihine, diğer işlerde kabul tarihine veya varsa garanti süresinin bitimine kadar ödenmemesi halinde, protesto çekmeye ve hüküm almaya gerek kalmaksızın kesin teminatın paraya çevrileceği ve yüklenicinin borçlarına karşılık mahsup edileceği, varsa kalanının yükleniciye geri verileceği, aynı şekilde Hizmet İşleri Genel Şartnamesi’nin 51’inci maddesinde de söz konusu hususu tamamlar nitelikte düzenlemelere yer verildiği anlaşılmaktadır. Yukarıda aktarılan mevzuat ve inceleme neticesinde, 4735 sayılı Kamu İhale Sözleşmeleri Kanunu’nun 13’üncü maddesinde yüklenicinin kesin teminatının hangi hallerde gelir kaydedileceğinin veya kesin teminattan kesinti yapılacağının hüküm altına alındığı, iddia konusu düzenlemede, doğrudan kesin teminattan kesinti yapılacağının belirtilmediği, işin yürütülmesi aşamasında, yüklenicinin sorumluluğunda olan işler kapsamında idareye zarar verildiği takdirde idarenin doğacak zararları ve yüklenicinin yasal yükümlülüklerinden doğan ve doğabilecek bütün hukuki, idari, mali ve cezai ödemelerin yüklenici tarafından ödenmediği takdirde öncelikle yüklenicinin hakedişinden keseceği, kesin teminattan kesinti yapılabilme imkânının ise ancak iş tamamlandıktan sonra yüklenicinin sorumluluğunda olan hususlardan kaynaklı olarak idareye borcunun bulunması halinde mümkün olabileceği, dolayısıyla yüklenicinin yükümlülüklerini yerine getirmemesinden dolayı idareye sözleşme konusu iş devam ederken bir borç çıkarılması durumunda kesin teminattan kesinti yapılması durumunun ortaya çıkmayacağı, kesin teminattan kesinti yapılmasına ilişkin düzenlemenin işin kabulünden sonraki aşamaya ilişkin olduğu değerlendirildiğinden şikâyete konu düzenlemenin mevzuat hükümlerine aykırılık teşkil etmediği ve başvuru sahibinin iddiasının yerinde olmadığı sonucuna varılmıştır. 4) Başvuru sahibinin 4’üncü iddiasına ilişkin olarak: Kamu İhale Genel Tebliği’nin “Personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımlarında teklif fiyata dâhil olacak giderler” başlıklı 78’inci maddesinde “ 78.1. Bu Tebliğde personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımları için öngörülen düzenlemeler, 4734 sayılı Kanunun 62 nci maddesinin birinci fıkrasının (e) bendi gereğince ihale edilebilecek personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı ihalelerine uygulanır. 375 sayılı Kanun Hükmünde Kararnamenin geçici 23 ve 24 üncü maddeleri gereğince kadroya geçiş uygulamasına tabi olan hizmet alımları ile bu hizmetlerin karakteristik edimlerini içeren veya alt hizmetleri niteliğinde olan hizmetler, personel çalıştırılmasına dayalı hizmet olarak değerlendirilecektir. 78.1.1. Personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı; ihale konusu işte çalıştırılacak personel sayısının ihale dokümanında belirlendiği, bu personelin çalışma saatlerinin tamamının idare için kullanıldığı, yaklaşık maliyetinin en az %70’lik kısmının asgari işçilik maliyeti ile varsa ayni yemek ve yol giderleri dâhil işcilik giderinden oluştuğu ve niteliği gereği süreklilik arz eden hizmet alımlarını ifade eder. … 78.3. Personel çalıştırılmasına dayalı olmayan hizmet alımlarına ilişkin ihale dokümanında, haftalık çalışma saatlerinin tamamını idarede geçirecek personel sayısının belirtilmesi halinde teklif fiyata dahil giderler arasında işcilik giderine yer verilmesi ve her bir işcilik maliyeti için birim fiyat teklif cetvelinde ayrı satır açılması zorunludur…” açıklaması Sıra No Açıklama Birimi İşçi Sayısı Ay/gün/saat 1 Yüklenici Personeli 4 Kişi Asgari Ücretin %40 Fazlası(Brüt asgari ücretin %40 fazlası) Ay 4,00 12 2 Yüklenici Personeli 1 Kişi Asgari Ücretin %50 Fazlası(Brüt asgari ücretin %50 fazlası) Ay 1,00 12 Sıra No Açıklama Birimi Miktarı 1 T-9 Panel 10 Adet araç x ay 12 2 T-2 Binek Otomobil araç x ay 12 Okas Kodu Okas Açıklaması 601700001 Yolcu taşıma araçlarının sürücüsüz kiralanması 60171000 Binek otomobillerinin sürücüsü ile kiralanması İdari Şartname’nin ekinde aşağıdaki tablo yer almaktadır. Teknik Şartname’nin “İşin Konusu” başlığında “Yalova İl Tarım ve Orman Müdürlüğü ile İlçe Müdürlüğü hizmetlerinde kullanılmak üzere aşağıda 1’inci ve 2’nci maddelerde belirtilen özelliklerde, 10 adet T-9 panel, 1 adet T-2 tip araç ve 5 (beş) yüklenici personeli, yakıtsız olarak 1 yıl süre ile kiralama yoluyla hizmet satın alınacaktır.” düzenlemesi, Anılan Şartname’nin “Yüklenici Personeli Teknik Şartnamesi” başlığı altında yer alan 10’uncu maddesinde “ 4 adet yüklenici personeli Asgari ücretin %40 fazlası 1 adet yüklenici personeli asgari ücretin %50 fazlası olacaktır. Yüklenici personeli; 1 kişi sürücü ehliyetli, araçların temizliği, bakımını, yakıt ikmalini, garaj, otopark ve çevresinin temizliğini yapacaktır. İdarece şoför olarak çalıştırılabileceği gibi yeteneğine uygun verilecek benzer işleri yapmakla da görevli olacaktır.” düzenlemesi, 11’inci maddesinde “Şoför olarak çalıştırılacak yüklenici personelinden aşağıdaki belgeler istenecek; a)-îkamet adresi, b)-Nüfus cüzdan fotokopisi, c)-Sabıka kaydı, d)-En az B sınıfı Sürücü belgesi fotokopisi, (en az 3 yıllık olacak) e)-Salık Raporu gibi belgeler İdareye bir hafta içerisinde teslim edilecektir.” düzenlemesi, 12’nci maddesinde “Çalıştırılan yüklenici personeli, Araçlar göreve gitmeden önce göreve hazır hale getirecek. Bunun için gerekli temizlik ve yakıt ikmali yapılmış olarak hazırlanacaktır. Araçların bulunduğu garaj, otopark ve otopark içerisinde ver alan çevre, bahçe temizliğini de yapacaktır. Dikkatsizlik ve ihmalden kaynaklanan olabilecek hasarlar yüklenici tarafından tazmin edilecektir.” düzenlemesi, 14’üncü maddesinde “ Personel günde 9 saat olmak üzere haftanın 5 gün 45 saat çalışacaktır. İdare gerek görürse haftalık çalışma saatini geçmemek üzere cumartesi ve Pazar günleri ile diğer resmi veya idari tatil günlerinde de personeli çalıştıracaktır. Mesai dışı çalıştırılan gün ve saatler için izin verilecektir.” düzenlemesi, “Genel Şartlar” başlıklı 18’inci maddesinin (c) bendinde “ …Yüklenici, ikametgâh olarak bildirdiği adreste iş günleri Yalova Çalışma ve İş Kurumu İl Müdürlüğü’nün mesai başlangıç saatinde ve mesai bitiminde yapılacak temas ve istekleri karşılamak üzere telefonlara cevap verecek bir görevliyi iş başında bulundurmayı taahhüt eder...” düzenlemesi yer almaktadır. Şikâyete konu ihaleye ait Birim Fiyat Teklif Cetveli aşağıdaki gibidir. A 2 B 3 Sıra No İş Kaleminin Adı ve Kısa Açıklaması 4 Miktarı Teklif Edilen Birim Fiyat Tutarı 5 Birimi İşçi Sayısı Ay/Gün/Saat 1 Yüklenici Personeli 4 Kişi Asgari Ücretin %40 Fazlası(Brüt asgari ücretin %40 fazlası) Ay 4 12 2 Yüklenici Personeli 1 Kişi Asgari Ücretin %50 Fazlası(Brüt asgari ücretin %50 fazlası) Ay 1 12 I. ARA TOPLAM (KDV Hariç) 6 Sıra No İş Kaleminin Adı ve Kısa Açıklaması 7 Birimi Miktarı Teklif Edilen Birim Fiyat Tutarı 5 1 T9 Panel 10 Adet araç x ay 12 2 T—2 Binek Otomobil araç x ay 12 II. ARA TOPLAM (KDV Hariç) 8 TOPLAM TUTAR (KDV Hariç) Söz konusu hizmet alım ihalesinin 1 yıl süreli, yakıtsız, 10 adet T-9 panel ve 1 adet T-2 tip binek otomobil kiralama işi olduğu, ihale konusu işte 5 personel çalıştırılmasının öngörüldüğü, personelin günde 9 saat olmak üzere haftanın 5 günü toplam 45 saat çalıştırılacağı dolayısıyla personelin haftalık çalışma süresinin tamamını idarede geçireceğinin doküman düzenlemelerinden anlaşıldığı, birim fiyat teklif cetvelinde ise brüt asgari ücretin %40 fazlası ücret öngörülen 4 personel için ve brüt asgari ücretin %50 fazlası ücret öngörülen 1 personel için ayrı satır açıldığı, Ayrıca ilgili dokümanda yükleniciden, yüklenicinin ikametgâh olarak bildirdiği adreste iş günlerinde ve Yalova Çalışma ve İş Kurumu İl Müdürlüğü’nün mesai saatleri içerisinde idarenin isteklerini karşılamak üzere telefonlara cevap verecek bir görevliyi iş başında bulundurmasının talep edildiği tespit edilmiştir Kamu İhale Genel Tebliği’nin 78.3’üncü maddesine göre, personel çalıştırılmasına dayalı olmayan hizmet alımlarına ilişkin ihale dokümanında, haftalık çalışma saatlerinin tamamını idarede geçirecek personel sayısının belirtilmesi hâlinde teklif fiyata dâhil giderler arasında işçilik giderine yer verilmesi ve her bir işçilik maliyeti için birim fiyat teklif cetvelinde ayrı satır açılması zorunlu tutulmuştur. Bu kapsamda ihale konusu iş kapsamında çalıştırılması öngörülen 5 personel için birim fiyat teklif cetvelinde ayrı satır açılmıştır. Dokümanda ayrıca düzenlenen yüklenicinin ikametgâh adresinde görev alan mesai saatleri içerisinde idare ile iletişimi sağlayacak olan personelin haftalık çalışma saatlerinin tamamını idarede geçirmeyeceği dolayısıyla söz konusu personele ait işçilik gideri için birim fiyat teklif cetvelinde ayrı satır açma zorunluluğu bulunmadığı anlaşıldığından başvuru sahibinin iddiasının yerinde olmadığı sonucuna varılmıştır. 5) Başvuru sahibinin 5’inci iddiasına ilişkin olarak: 4857 sayılı İş Kanunu’nun “Tanımlar” başlıklı 2’nci maddesinde “ Bir iş sözleşmesine dayanarak çalışan gerçek kişiye işçi, işçi çalıştıran gerçek veya tüzel kişiye yahut tüzel kişiliği olmayan kurum ve kuruluşlara işveren, işçi ile işveren arasında kurulan ilişkiye iş ilişkisi denir. İşveren tarafından mal veya hizmet üretmek amacıyla maddî olan ve olmayan unsurlar ile işçinin birlikte örgütlendiği birime işyeri denir. … Bir işverenden, işyerinde yürüttüğü mal veya hizmet üretimine ilişkin yardımcı işlerinde veya asıl işin bir bölümünde işletmenin ve işin gereği ile teknolojik nedenlerle uzmanlık gerektiren işlerde iş alan ve bu iş için görevlendirdiği işçilerini sadece bu işyerinde aldığı işte çalıştıran diğer işveren ile iş aldığı işveren arasında kurulan ilişkiye asıl işveren-alt işveren ilişkisi denir. Bu ilişkide asıl işveren, alt işverenin işçilerine karşı o işyeri ile ilgili olarak bu Kanundan, iş sözleşmesinden veya alt işverenin taraf olduğu toplu iş sözleşmesinden doğan yükümlülüklerinden alt işveren ile birlikte sorumludur. … ” hükmü, Anılan Kanun’un “Bazı kamu kurum ve kuruluşlarında çalışanların kıdem tazminatı” başlıklı 112’nci maddesinde “ Kanuna veya kanunun verdiği yetkiye dayanılarak kurulan kurum ve kuruluşların haklarında bu Kanun ve 854, 5953, 5434 sayılı kanunların hükümleri uygulanmayan personeli ile kamu kuruluşlarında sözleşmeli olarak istihdam edilenlere mevzuat veya sözleşmelerine göre kıdem tazminatı niteliğinde yapılan ödemeler kıdem tazminatı sayılır. 4/1/2002 tarihli ve 4734 sayılı Kamu İhale Kanununun 62 nci maddesinin birinci fıkrasının (e) bendi kapsamında alt işverenler tarafından çalıştırılan işçilerin kıdem tazminatları; a) Alt işverenlerinin değişip değişmediğine bakılmaksızın aralıksız olarak aynı kamu kurum veya kuruluşuna ait işyerlerinde çalışmış olanların bu şekilde çalışmış oldukları sürelere ilişkin kıdem tazminatına esas hizmet süreleri, aynı kamu kurum veya kuruluşuna ait işyerlerinde geçen toplam çalışma süreleri esas alınarak tespit olunur. Bunlardan son alt işverenleri ile yapılmış olan iş sözleşmeleri 1475 sayılı İş Kanununun 14 üncü maddesine göre kıdem tazminatı ödenmesini gerektirecek şekilde sona ermiş olanların kıdem tazminatları ilgili kamu kurum veya kuruluşları tarafından, b) Aynı alt işveren tarafından ve aynı iş sözleşmesi çerçevesinde farklı kamu kurum veya kuruluşlarında çalıştırılmış olan işçilerden iş sözleşmeleri 1475 sayılı İş Kanununun 14 üncü maddesine göre kıdem tazminatı ödenmesini gerektirecek şekilde sona ermiş olanlara, 4734 sayılı Kanunun 62 nci maddesinin birinci fıkrasının (e) bendi kapsamında farklı kamu kurum ve kuruluşuna ait işyerlerinde geçen hizmet sürelerinin toplamı esas alınarak çalıştırıldığı son kamu kurum veya kuruluşu tarafından, işçinin banka hesabına yatırılmak suretiyle ödenir. Alt işveren ile yapmış olduğu iş sözleşmesi sona ermediği gibi, alt işveren tarafından 4734 sayılı Kanun kapsamında bulunan idarelere ait işyerleri dışında bir işyerinde çalıştırılmaya devam olunan ve bu şekilde çalıştırıldığı sırada iş sözleşmesi kıdem tazminatı ödenmesini gerektirecek şekilde sona eren işçinin kıdem tazminatı, işçinin yazılı talebi hâlinde, kıdem tazminatının söz konusu kamu kurum veya kuruluşlarına ait işyerlerinde geçen süreye ilişkin kısmı, kamu kurum veya kuruluşuna ait çalıştığı son işyerindeki ücretinin yılları itibarıyla asgari ücret artış oranları dikkate alınarak güncellenmiş miktarı üzerinden hesaplanmak suretiyle son kamu kurum veya kuruluşu tarafından işçinin banka hesabına yatırılmak suretiyle ödenir. Bu şekilde hesaplanarak ödenen kıdem tazminatı tutarının, iş sözleşmesinin sona erdiği tarihteki ücreti üzerinden aynı süreler dikkate alınarak hesaplanacak kıdem tazminatı tutarından daha düşük olması hâlinde, işçinin aradaki farkı alt işverenden talep hakkı saklıdır. İkinci fıkranın (b) bendi veya üçüncü fıkra uyarınca farklı kamu kurum veya kuruluşlarına ait işyerlerinde geçen hizmet sürelerinin toplamı üzerinden kıdem tazminatı ödenmesi hâlinde, kıdem tazminatı ödemesini gerçekleştiren son kamu kurum veya kuruluşu, ödenen kıdem tazminatı tutarının diğer kamu kurum veya kuruluşlarında geçen hizmet süresine ilişkin kısmını ilgili kamu kurum veya kuruluşundan tahsil eder. Ancak, merkezi yönetim kapsamındaki kamu idareleri arasında bu fıkra hükümlerine göre bir tahsil işlemi yapılmaz. Kıdem tazminatı tutarı, 4734 sayılı Kanunun ek 8 inci maddesinin birinci fıkrasının (a) bendi kapsamında belirtilen işyerlerinde kıdem tazminatı ile ilgili açılacak bütçe tertibinden, (b) bendi kapsamında belirtilen işyerlerinde ise hizmet alımı gider kaleminden, ödeneğin yetip yetmediğine bakılmaksızın ödenir. Bu madde kapsamında alt işverenler yanında çalışan işçilerin bu işyerlerinde geçen hizmet süresinin hesabı, alt işverenden ve alt işveren işçisinden istenecek belgeler ve ödeme süreci ile ilgili diğer usul ve esaslar Maliye Bakanlığı ve Kamu İhale Kurumunun görüşleri alınarak Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığınca çıkarılan yönetmelikle belirlenir… ” hükmü, 6552 sayılı İş Kanunu ile Bazı Kanun ve Kanun Hükmünde Kararnamelerde Değişiklik Yapılması ile Bazı Alacakların Yeniden Yapılandırılmasına Dair Kanun’un 3’üncü maddesinde “ 4857 sayılı Kanunun 36’ncı maddesinin beşinci fıkrası aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir: İşverenler, alt işverene iş vermeleri hâlinde, bunların işçilerinin ücretlerinin ödenip ödenmediğini işçinin başvurusu üzerine veya aylık olarak resen kontrol etmekle ve varsa ödenmeyen ücretleri hak edişlerinden keserek işçilerin banka hesabına yatırmakla yükümlüdür. ” hükmü, Anılan Kanun’un 8’inci maddesinde “ 4857 sayılı Kanunun 112 nci maddesine aşağıdaki fıkralar eklenmiştir. “4/1/2002 tarihli ve 4734 sayılı Kamu İhale Kanununun 62 nci maddesinin birinci fıkrasının (e) bendi kapsamında alt işverenler tarafından çalıştırılan işçilerin kıdem tazminatları; a) Alt işverenlerinin değişip değişmediğine bakılmaksızın aralıksız olarak aynı kamu kurum veya kuruluşuna ait işyerlerinde çalışmış olanların bu şekilde çalışmış oldukları sürelere ilişkin kıdem tazminatına esas hizmet süreleri, aynı kamu kurum veya kuruluşuna ait işyerlerinde geçen toplam çalışma süreleri esas alınarak tespit olunur. Bunlardan son alt işverenleri ile yapılmış olan iş sözleşmeleri 1475 sayılı İş Kanununun 14 üncü maddesine göre kıdem tazminatı ödenmesini gerektirecek şekilde sona ermiş olanların kıdem tazminatları ilgili kamu kurum veya kuruluşları tarafından, b) Aynı alt işveren tarafından ve aynı iş sözleşmesi çerçevesinde farklı kamu kurum veya kuruluşlarında çalıştırılmış olan işçilerden iş sözleşmeleri 1475 sayılı İş Kanununun 14 üncü maddesine göre kıdem tazminatı ödenmesini gerektirecek şekilde sona ermiş olanlara, 4734 sayılı Kanunun 62 nci maddesinin birinci fıkrasının (e) bendi kapsamında farklı kamu kurum ve kuruluşuna ait işyerlerinde geçen hizmet sürelerinin toplamı esas alınarak çalıştırıldığı son kamu kurum veya kuruluşu tarafından, işçinin banka hesabına yatırılmak suretiyle ödenir. Alt işveren ile yapmış olduğu iş sözleşmesi sona ermediği gibi, alt işveren tarafından 4734 sayılı Kanun kapsamında bulunan idarelere ait işyerleri dışında bir işyerinde çalıştırılmaya devam olunan ve bu şekilde çalıştırıldığı sırada iş sözleşmesi kıdem tazminatı ödenmesini gerektirecek şekilde sona eren işçinin kıdem tazminatı, işçinin yazılı talebi hâlinde, kıdem tazminatının söz konusu kamu kurum veya kuruluşlarına ait işyerlerinde geçen süreye ilişkin kısmı, kamu kurum veya kuruluşuna ait çalıştığı son işyerindeki ücretinin yılları itibarıyla asgari ücret artış oranları dikkate alınarak güncellenmiş miktarı üzerinden hesaplanmak suretiyle son kamu kurum veya kuruluşu tarafından işçinin banka hesabına yatırılmak suretiyle ödenir. Bu şekilde hesaplanarak ödenen kıdem tazminatı tutarının, iş sözleşmesinin sona erdiği tarihteki ücreti üzerinden aynı süreler dikkate alınarak hesaplanacak kıdem tazminatı tutarından daha düşük olması hâlinde, işçinin aradaki farkı alt işverenden talep hakkı saklıdır. İkinci fıkranın (b) bendi veya üçüncü fıkra uyarınca farklı kamu kurum veya kuruluşlarına ait işyerlerinde geçen hizmet sürelerinin toplamı üzerinden kıdem tazminatı ödenmesi hâlinde, kıdem tazminatı ödemesini gerçekleştiren son kamu kurum veya kuruluşu, ödenen kıdem tazminatı tutarının diğer kamu kurum veya kuruluşlarında geçen hizmet süresine ilişkin kısmını ilgili kamu kurum veya kuruluşundan tahsil eder. Ancak, merkezi yönetim kapsamındaki kamu idareleri arasında bu fıkra hükümlerine göre bir tahsil işlemi yapılmaz. Kıdem tazminatı tutarı, 4734 sayılı Kanunun ek 8 inci maddesinin birinci fıkrasının (a) bendi kapsamında belirtilen işyerlerinde kıdem tazminatı ile ilgili açılacak bütçe tertibinden, (b) bendi kapsamında belirtilen işyerlerinde ise hizmet alımı gider kaleminden, ödeneğin yetip yetmediğine bakılmaksızın ödenir. Bu madde kapsamında alt işverenler yanında çalışan işçilerin bu işyerlerinde geçen hizmet süresinin hesabı, alt işverenden ve alt işveren işçisinden istenecek belgeler ve ödeme süreci ile ilgili diğer usul ve esaslar Maliye Bakanlığı ve Kamu İhale Kurumunun görüşleri alınarak Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığınca çıkarılan yönetmelikle belirlenir. ” hükmü yer almaktadır. 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun “İdarelerce uyulması gereken diğer kurallar” başlıklı 62’nci maddesinde “…e) 1 ) 5018 sayılı Kanuna ekli (I), (II), (III) ve (IV) sayılı cetvellerde yer alan kamu idareleri (MİT Müsteşarlığı hariç) ile bunlara bağlı döner sermayeli kuruluşlar, 375 sayılı Kanun Hükmünde Kararnameye ekli (I) sayılı listede yer alan idarelerin merkez ve taşra teşkilatları, il özel idareleri, belediyeler ile bağlı kuruluşları ve bunların üyesi olduğu mahalli idare birlikleri, birlikte veya ayrı ayrı sermayesinin yarısından fazlası il özel idareleri, belediyeler ve bağlı kuruluşlarına ait şirketler; merkezi yönetim, sosyal güvenlik kurumu, fon, kefalet sandığı, yatırım izleme ve koordinasyon başkanlığı, gençlik hizmetleri ve spor il müdürlüğü, mahalli idare ve şirket bütçelerinden veya döner sermaye bütçelerinden, anılan liste kapsamındaki diğer idareler için ise kendi bütçelerinden personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı veya niteliği itibarıyla bu sonucu doğuracak şekilde alım yapamaz ve buna imkân sağlayan diğer mevzuat hükümleri uygulanmaz….” hükmü, Teknik Şartname’nin “Genel Şartlar” başlıklı 18’inci maddesinin (c) bendinde “… c) Yüklenici, işveren sıfatıyla çalıştırdığı işçilere karşı muamele ve yükümlülüklerinden doğrudan doğruya sorumludur. İstekli, taahhüt ettiği faaliyetlerin yürütülmesi esnasında işvereni olduğu işçilerin sağlığını ve iş güvenliğini sağlamak için gerekli olan her türlü tedbiri almak, gerekli şartları sağlamak ve araçları noksansız bulundurmakla yükümlü olup, meydana gelecek iş kazalarından işveren sıfatıyla sorumlu olacağını kabul ve taahhüt eder. İşbu şartname hükümlerinin uygulanması sırasında ve uygulanması dolayısıyla yüklenici ve personeli tarafından fiili, maddi ve cezai herhangi bir zarar verildiği takdirde, yüklenici zararı nakden ve defaten tazmin etmeyi kabul eder. İdarenin doğacak zararları yüklenicinin kati teminatından veya hak edişlerinden tevkif etme hakkı vardır. Yüklenicinin faaliyetlerinden doğan her türlü resim, harç, ceza, ücret, vergi, SGK primi gibi tüm yasal yükümlülükler ile doğabilecek bütün hukuki, idari, mali ve cezai mesuliyetler tamamen yükleniciye aittir. Ancak idare bu mükellef olmamasına rağmen herhangi bir ödeme yapmak zorunda kalırsa, yüklenici bu meblağı idarenin talebi üzerine, hiçbir ihtara veya hüküm almaya gerek kalmaksızın derhal ve defaten idareye ödemeyi beyan ve taahhüt eder. Talebe rağmen yüklenici tarafından ödeme yapılmaması halinde, idare bu meblağı teminatından veya hak edişlerinden keser; tekrarı halinde aynı işlem uygulanır. Sözleşmenin sona ermesi durumunda yüklenicinin vergi, sigorta ve diğer yasal yükümlülüklerinin yanı sıra başta 4857 sayılı İş Kanunu olmak üzere tabi olunan mevzuat gereğince çalışanların hak ve yükümlülükleri konusunda gereğini yerine getirdiğinin belgelenmesi istenir. Bu süreç tamamlandıktan sonra teminat iade edilir. Tüm işçi alacakları (maaş ve diğer ücret ödemeleri, kıdem ve ihbar tazminatı vb.) konusundaki sorumluluk tamamen yükleniciye aittir. İşçi alacaklarının ödenmemesi halinde teminat iade edilmez. Personel hareketleri yüklenicinin tasarrufunda olup, yerlerinin değiştirilmesi ve işten çıkarılmaları idarenin onayı alındıktan sonra gerçekleştirilir. Yüklenici, idarenin haberi olmadan personel değişikliği yapamaz. İdarenin, eleman değiştirilmesini talep etme hakkı saklıdır. Raporlu veya herhangi bir sebeple işinden ayrılan personelin yerine, idarenin onayı alındıktan sonra yüklenici derhal yeni personel istihdam eder. Yüklenici, ikametgâh olarak bildirdiği adreste, iş günleri Yalova Çalışma ve İş Kurumu İl Müdürlüğü’nün mesai başlangıç ve bitiş saatlerinde yapılacak temas ve istekleri karşılamak üzere telefonlara cevap verecek bir görevliyi iş başında bulundurmayı taahhüt eder. Bu şartnamede bulunmayan hususlarda, aynı konuyla ilgili Hizmet Alımı Genel Şartnamesi ile teknik şartname hükümleri geçerlidir.” düzenlemesi yer almaktadır. 4857 sayılı İş Kanunu’nun yukarıda yer verilen 112’nci maddesinde, 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun 62’nci maddesinin birinci fıkrasının (e) bendine atıfta bulunularak kıdem tazminatının ödenmesine ilişkin öncelikli muhatabın ilgili kamu kurum ve kuruluşları olduğunun hüküm altına alındığı, 4734 sayılı Kanun’un 62’nci maddesinin birinci fıkrasının (e) bendinin personel çalıştırmasına dayalı ihalelere ilişkin olduğu, bu çerçevede, 4734 sayılı Kanun’a göre ihale edilen personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı ihalelerinde kıdem tazminatının ödenmesine ilişkin öncelikli muhatabın ilgili kamu kurum ve kuruluşu olduğu, diğer taraftan 4857 sayılı Kanun’un 2’nci maddesi gereğince, asıl işveren-alt işveren ilişkisinde, asıl işverenin, alt işverenin işçilerine karşı o işyeri ile ilgili olarak bu Kanun’dan, iş sözleşmesinden veya alt işverenin taraf olduğu toplu iş sözleşmesinden doğan yükümlülüklerinden alt işveren ile birlikte sorumlu olduğu anlaşılmıştır. Personel çalıştırılmasına dayalı olmayan bir hizmet alımı olan başvuruya konu ihalede 4857 sayılı İş Kanunu'nun 112’nci maddesinde yer alan ve kıdem tazminatının idarelerce ödenmesi hususuna ilişkin kuralların söz konusu ihalede uygulanamayacağı ve personel çalıştırmasına dayalı olmayan hizmet alımı ihalelerinde, kıdem tazminatının ödenmesinde öncelikli muhatabın ilgili kamu kurum ve kuruluşları olmadığı anlaşılmaktır. 4734 sayılı Kanun’un 62’nci maddesinin birinci fırkasının (e) bendinde, personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı; ihale konusu işte çalıştırılacak personel sayısının ihale dokümanında belirlendiği, bu personelin çalışma saatlerinin tamamının idare için kullanıldığı, yaklaşık maliyetinin en az %70’lik kısmının asgari işçilik maliyeti ile varsa ayni yemek ve yol giderleri dâhil işçilik giderinden oluştuğu ve niteliği gereği süreklilik arz eden işlere ilişkin hizmet alımları olarak tanımlanmış olup söz konusu tanımda yer alan kriterlerin aynı anda gerçekleşmesi gerekmektedir. İhale konusu iş ile ilgili olarak hazırlanan yaklaşık maliyet incelendiğinde, ihale konusu işin personel çalıştırmasına dayalı olmayan hizmet alımı olduğu, söz konusu ihalelerde, kıdem tazminatının ödenmesinde öncelikli muhatabın ilgili kamu kurum ve kuruluşları olmayacağı, söz konusu giderlerden asıl işveren konumundaki ilgili kamu kurum ve kuruluşlarının alt işvereni olan yükleniciler ile birlikte sorumlu olduğunun açık olduğu anlaşılmıştır. Yapılan inceleme neticesinde, personel çalıştırılmasına dayalı olmayan söz konusu hizmet alımı ihalesinde işçilerin kıdem tazminatının ödenmesindeki sorumluluğun yükleniciye ait olduğuna dair yapılan düzenlemenin mevzuata uygun olduğu, başvuru sahibinin iddiasının yerinde olmadığı sonucuna ulaşılmıştır. 6) Başvuru sahibinin 6’ncı iddiasına ilişkin olarak: 4735 sayılı Kamu İhale Sözleşmeleri Kanunu “İdarenin sözleşmeyi feshetmesi” başlıklı 20’inci maddesinde “Aşağıda belirtilen hallerde idare sözleşmeyi fesheder: a) Yüklenicinin taahhüdünü ihale dokümanı ve sözleşme hükümlerine uygun olarak yerine getirmemesi veya işi süresinde bitirmemesi üzerine, ihale dokümanında belirlenen oranda gecikme cezası uygulanmak üzere, idarenin en az on gün süreli ve nedenleri açıkça belirtilen ihtarına rağmen aynı durumun devam etmesi, b) Sözleşmenin uygulanması sırasında yüklenicinin 25 inci maddede sayılan yasak fiil veya davranışlarda bulunduğunun tespit edilmesi, Hallerinde, ayrıca protesto çekmeye gerek kalmaksızın kesin teminat ve varsa ek kesin teminatlar gelir kaydedilir ve sözleşme feshedilerek hesabı genel hükümlere göre tasfiye edilir.” hükmü, Teknik Şartname’nin “Arıza, Bakım ve Onarım” başlıklı 5’inci maddesinde “… d) Aracın çalışma süresi içerisinde yüklenici firmaya bildirimin yapıldığı tarihten itibaren onarımı en fazla 3 iş gününde yaptırılarak araç geri teslim edilecektir. Bu sürenin aşılması halinde onarım yapılıncaya kadar firma aracın yerine muadili bir araç verecektir. Ayrıca, aracın herhangi bir nedenle (kaza, çalınma, yangın, v.b. ) iş göremezliği durumunda veya tamiri mümkün değilse yerine muadili araç temin edilecektir. e) Arıza, kaza, çalınma, yangın v.b. nedenle firmanın belirtilen 3 iş günü süre sonunda aracı teslim edememesi veya yerine muadili araçları verememesi halinde, günlük kira bedeli ödenmeyeceği gibi, geciken her gün için İhale sözleşme bedelinin % 03 kadar gecikme cezası uygulanacaktır. f) Ancak onarım süresi veya yerine araç teslim edilmeme süresi 10 iş gününü geçmesi halinde İdare, firmanın yükümlülüklerini yerine getirmediği gerekçesi ile sözleşmeyi isterse tek taraflı fesih edebilir. Fesih gerçekleştirildiğinde tüm kati teminatı irad kaydedilir. Bunun yanında aracın çalıştırılmamasından dolayı tüm ceza bedelleri firmanın alacaklarından kesilecektir. Cezadan kaynaklanan alacakların tamamının tahsil edilmesini müteakip firmanın araçları iade edilecektir. g) Aracın trafik kazası sonucu kaza raporlarının gecikmesi ve bunun da firmaya geç bildirilmesi halinde kaza bildirim tarihi ile raporların ulaştırılma tarihi 3 iş gününü aşarsa, aşan süreler için kira ödemesi yapılmaz, ancak bu tarihler arasında ceza işlemi uygulanmaz. Ceza işlemi ile ilgili süreç, kaza raporlarının bildirim tarihi itibariyle başlatılır…” düzenlemesi, Sözleşme Tasarısı’nın “Sözleşmeye aykırılık halleri, cezalar ve sözleşmenin feshi” başlıklı 16’ncı maddesinde “16.1. İhale konusu işin niteliği ve özelliğine göre işin sözleşmesine uygun olmayan haller ve idare tarafından uygulanacak cezalar aşağıda belirtilmiştir. Cezalar, aykırılık halleri ve sözleşmenin feshine ilişkin hususlar bu Sözleşmenin 16, 24, 25, 26, 27, 28 ve 29 uncu maddelerinde düzenlenmiştir. Bu hususlara ilişkin olarak söz konusu maddeler dışındaki ve ihale dokümanındaki diğer düzenlemeler sadece 16.1.1 inci madde kapsamında değerlendirilir. 16.1.1. Bu sözleşmenin 16.1.2 nci maddesinde yer alan özel aykırılık ve 16.1.3 üncü maddesinde yer alan ağır aykırılık halleri dışında, sözleşme hükümlerine uyulmaması halinde uygulanacak ceza oranı, ilk sözleşme bedelinin Binde 3 'dır. Aynı fiilin tekrarı halinde bu oran % 50 artırımlı uygulanır. … 16.1.4. Bu sözleşme kapsamında kesilecek cezaların toplam tutarı hiçbir durumda ilk sözleşme bedelinin % 30’unu geçemez. Toplam ceza tutarının ilk sözleşme bedelinin % 30?unu geçtiğinin anlaşılması durumunda bu orana kadar ceza uygulanır ve 4735 sayılı Kanunun 20 nci maddesinin (b) bendine göre protesto çekmeye gerek kalmaksızın sözleşme feshedilir. 16.1.5. Bu sözleşmenin 16.1.2 nci ve 16.1.3 üncü maddelerinde yer verilen aykırılıklar kapsamında somut fiillere yer verilmemesi halinde, söz konusu maddelerde yer alan cezalar ve/veya fesih yaptırımları uygulanamaz. Ayrıca, aynı aykırılığın 16.1.2 nci ve 16.1.3 üncü maddelerde birlikte sayıldığı hallerde, sözleşme uygulamasında 16.1.3 üncü madde dikkate alınır. 16.2. Yukarıda belirtilen cezalar ayrıca protesto çekmeye gerek kalmaksızın yükleniciye yapılacak ödemelerden kesilir. Cezanın ödemelerden karşılanamaması halinde ceza tutarı yükleniciden ayrıca tahsil edilir. 16.3. Yüklenici sözleşmeye uygun olarak işi süresinde bitirmediği takdirde 4735 sayılı Kanunun 20 nci maddesi gereğince en az on gün süreli yazılı ihtar yapılarak gecikilen her takvim günü için ilk sözleşme bedeli üzerinden 16.1.1 inci maddede belirtilen ceza oranında (kısmi kabul öngörülmüşse süresinde tamamlanmayan kısmın ilk sözleşme bedeli üzerinden) gecikme cezası uygulanır. Yapılacak ihtarda belirtilen sürenin bitmesine rağmen aynı durumun devam etmesi halinde, ayrıca protesto çekmeye gerek kalmaksızın kesin teminat ve varsa ek kesin teminat gelir kaydedilir ve sözleşme feshedilerek hesabı genel hükümlere göre tasfiye edilir. Gecikmenin yol açtığı aykırılığın işin niteliği gereği giderilmesinin mümkün olmadığı hallerde, 4735 sayılı Kanunun 20 nci maddesinin (b) bendine göre protesto çekmeye gerek kalmaksızın sözleşme idarece feshedilebilecektir. 16.3.1. İşin tamamının ya da varsa kısmi kabule konu kısmının süresinde bitirilmemesi haline ilişkin olarak 16.1.2 nci veya 16.1.3 üncü maddelerde yapılan düzenlemeler uygulanmaz. 16.4. Sözleşmenin uygulanması sırasında yüklenicinin 4735 sayılı Kanunun 25 inci maddesinde sayılan yasak fiil veya davranışlarda bulunduğunun tespit edilmesi, halinde ise ayrıca protesto çekmeye gerek kalmaksızın kesin teminat ve varsa ek kesin teminatlar gelir kaydedilir ve sözleşme feshedilerek hesabı genel hükümlere göre tasfiye edilir.” düzenlemesi yer almaktadır. Yapılan inceleme neticesinde, Teknik Şartname’de yer verilen şikâyete konu ilgili düzenlemede kaza raporlarının gecikmesi ve bu hususun da yükleniciye geç bildirilmesi durumunda, kaza bildirim tarihi ile raporların ulaştırılma tarihinin 3 iş gününü aşması hâlinde, aşan süreler için idare tarafından kira ödemesi yapılmayacağı, ancak bu süreler için ayrıca ceza uygulanmayacağının öngörüldüğü, anılan düzenlemenin hizmetin ifasının eksiksiz bir şekilde yerine getirilmesini teminen ve işlerin aksama ihtimaline istinaden yapılan bir düzenleme olduğu anlaşıldığından başvuru sahibinin iddiasının yerinde olmadığı sonucuna ulaşılmıştır. 7) Başvuru sahibinin 7’nci iddiasına ilişkin olarak: Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin “İhale ve ön yeterlik dokümanının içeriği” başlıklı 12’nci maddesinde “…(3) İhale veya ön yeterlik dokümanında yapılan düzenlemeler birbirine aykırı olamaz.” hükmü, İdari Şartname’nin “Sözleşmenin uygulanmasına ilişkin hususlar” başlıklı 42’nci maddesinde “42.1. Sözleşmenin uygulanmasına ilişkin aşağıdaki hususlar sözleşme tasarısında düzenlenmiştir. … e) Cezalar ve sözleşmenin feshi …” düzenlemesi, Sözleşme Tasarısı’nın “Sözleşmeye aykırılık halleri, cezalar ve sözleşmenin feshi” başlıklı 16’ncı maddesinde “16.1. İhale konusu işin niteliği ve özelliğine göre işin sözleşmesine uygun olmayan haller ve idare tarafından uygulanacak cezalar aşağıda belirtilmiştir. Cezalar, aykırılık halleri ve sözleşmenin feshine ilişkin hususlar bu Sözleşmenin 16, 24, 25, 26, 27, 28 ve 29 uncu maddelerinde düzenlenmiştir. Bu hususlara ilişkin olarak söz konusu maddeler dışındaki ve ihale dokümanındaki diğer düzenlemeler sadece 16.1.1 inci madde kapsamında değerlendirilir.” düzenlemesi, Teknik Şartname’nin “Arıza, Bakım ve Onarım” başlıklı 5’inci maddesinde “…f) Ancak onarım süresi veya yerine araç teslim edilmeme süresi 10 iş gününü geçmesi halinde İdare, firmanın yükümlülüklerini yerine getirmediği gerekçesi ile sözleşmeyi isterse tek taraflı fesih edebilir. Fesih gerçekleştirildiğinde tüm kati teminatı irad kaydedilir. Bunun yanında aracın çalıştırılmamasından dolayı tüm ceza bedelleri firmanın alacaklarından kesilecektir. Cezadan kaynaklanan alacakların tamamının tahsil edilmesini müteakip firmanın araçları iade edilecektir.” düzenlemesi yer almaktadır. Teknik Şartname’nin 5’inci maddesinin (f) bendinde araçların onarım süresi veya yerine araç temin edilmeme süresinin 10 iş gününü aşması hâlinde idare tarafından yüklenicinin yükümlülüklerini yerine getirmediği gerekçesiyle sözleşmenin tek taraflı olarak feshedebileceği ve kesin teminatın gelir kaydedileceğine ilişkin düzenlemelere yer verildiği tespit edilmiştir. Aktarılan mevzuat çerçevesinde sözleşmeye aykırılık hallerine ve uygulanacak cezalar ile sözleşmenin feshi hükümlerine Sözleşme Tasarısı’nda yer verilmesi gerektiği, bu hususlara ilişkin diğer dokümanlarda yer alan düzenlemelerin idarece sözleşmenin yürütülmesi aşamasında uygulanamayacağı, bahse konu aykırılıkların ise Sözleşme Tasarısının 16’ncı maddesinde yer alan “…Bu hususlara ilişkin olarak söz konusu maddeler dışındaki ve ihale dokümanındaki diğer düzenlemeler sadece 16.1.1 inci madde kapsamında değerlendirilir….” düzenlemesi kapsamında değerlendirileceği anlaşıldığından başvuru sahibinin iddiasının yerinde olmadığı sonucuna ulaşılmıştır. 8) Başvuru sahibinin 8’inci iddiasına ilişkin olarak: Teknik Şartname’nin “Arıza, Bakım ve Onarım” başlıklı 5’inci maddesinin (k) bendinde “ Araçlarla ilgili kaza, bakım, onarım, gibi işler il dışında olması durumunda yakıt gideri yüklenici tarafından karşılanır. Sigorta, vergi gibi her türlü işlemde İl Tarım ve Orman Müdürlüğünün muhatabı Yüklenici Firma olacaktır.” düzenlemesi yer almaktadır Yapılan incelemede neticesinde, isteklilerin tekliflerini oluştururken ihale dokümanını esas aldığı bu çerçevede; basiretli tacir sıfatına haiz ihaleye teklif sunacaklar tarafından ihale konusu işte kullanılacak araç sayısı dikkate alınarak ve idarece Teknik Şartname’de yer verilen düzenleme ile ihale konusu işe ait maliyet öngörülerek teklif fiyatının oluşturulabileceği anlaşıldığından başvuru sahibinin iddiasının yerinde olmadığı sonucuna varılmıştır. 9) Başvuru sahibinin 9’uncu iddiasına ilişkin olarak: Teknik Şartname’nin “ Diğer Hususlar” başlıklı 6’ncı maddesinde “b) Çalışma süresi içerisinde; normal çalışma ve işletme koşullarında aracın sık, sık arıza yapması durumunda (yıl içerisinde 15 günü geçmesi halinde) Müdürlüğümüz hizmetlerinin aksamasına neden olacağından, bu araç veya Araçların değiştirilmesi firmadan istenebilecektir. Değiştirilen araç muadili ve aynı sözleşme koşullarında çalıştırılacaktır. c) Yüklenici, kiralama süresi içerisinde aracı satılmaması, başkasına devredilmemesi ve araç değişikliği talebinde (kullanılamayacak derecede hasarlı olması hariç) bulunmaması esastır. Ancak Yüklenici, aracını mevcut sözleşme ve şartname koşullarında teknik özelliklerinden aşağı olmamak şartıyla ve İl Tarım ve Orman Müdürlüğünün de onayı halinde, daha üst bir model araçla değiştirebilecektir. Değiştirilen araçların teslimatı kabul edilecektir. Kiralanan araçların arızalanması durumunda; söz konusu durumun yükleniciye faks veya elden tebliğle bildiriminden itibaren araç arızası 24 saat içinde giderilecektir. Arızalanan aracın arızası 24 saat içerisinde giderilmez ise araç o gün için çalışmamış kabul edilecek ve aracın çalışmadığı her gün için yüklenicinin hakedişinden aracın o günkü yevmiyesi kadar kesinti yapılacak olup ayrıca sözleşmenin cezai hükümleri de uygulanacaktır…” düzenlemesi yer almaktadır. Yapılan incelemede, Teknik Şartname’nin şikâyete konu ilgili maddesinde ihale konusu işte kullanılacak kiralanan araçların arızalanması halinde bu durumun yükleniciye tebliğ edileceği, tebliğden itibaren 24 saat içinde arızanın giderilmesi gerektiği, aracın arızasının 24 saat içerisinde giderilmediği takdirde aracın o gün için çalışmadığı kabul edileceği ve aracın çalışmadığı her gün için yüklenicinin hakedişinden aracın o günkü yevmiyesi kadar kesinti yapılacağı ve sözleşmenin cezai hükümlerinin de uygulanacağı düzenlemesine yer verildiği, söz konusu uygulamaların ne zaman gerçekleştirileceğinin açıkça ifade edildiği, ayrıca ilgili düzenlemede muadil araç istenmediğine dair bir belirlemenin yapılmadığı, yüklenici tarafından aracın kullanılamayacak derecede hasarlı olması durumunda araç değişikliği talebinde bulunulabileceği, ayrıca yükleniciye, aracını mevcut sözleşme ve Şartname’de düzenlenen teknik özelliklerden aşağı olmamak şartıyla ve idarenin de onayı ile daha üst bir model araçla değiştirebilme imkânının da tanındığı anlaşıldığından başvuru sahibinin iddiasının yerinde olmadığı sonucuna varılmıştır. 10) Başvuru sahibinin 10’uncu iddiasına ilişkin olarak: Hizmet İşleri Genel Şartnamesi’nin “Yüklenicinin genel sorumlulukları ” başlıklı 6’ncı maddesinde “ Yüklenici, işleri gereken özen ve ihtimamı göstererek planlayacak, projelendirecek (sözleşmede öngörüldüğü şekilde), yürütecek, tamamlayacak ve işlerde olabilecek kusurları sözleşme hükümlerine uygun olarak giderecektir. Yüklenici, bu sorumluluklarının yerine getirilmesi için, ister kalıcı, ister geçici nitelikte olsun, gereken bütün denetim, muayene ve testleri yaptıracak ve işçilik, malzeme, tesis, ekipman vb. temin edecektir. Yüklenici, işin görülmesi sırasında ilgili mevzuatın izin vermediği insan ve çevre sağlığına zarar verici nitelikte malzeme kullanamaz veya yöntem uygulayamaz. İlgili mevzuatın izin verdiği malzeme ve yöntemler ise, öngörülmüş tedbirler alınarak ve usulüne uygun şekilde kullanılabilir. Bu yükümlülüklerin ihlal edilmesi halinde yüklenici, idarenin ve üçüncü şahısların tüm zararlarını karşılamak zorundadır. Yüklenici, bu Genel Şartnamede öngörülen yükümlülük ve yasakları ihlâl ederek idareye veya üçüncü kişilere verdiği zarardan dolayı bizzat sorumludur.” hükmü Teknik Şartname’nin “Diğer Hususlar” başlıklı 6’ncı maddesinin (h) bendinde “ h) Söz konusu Sözleşmeden sonra yönetmelik veya mevzuatlarda yapılacak değişikliklerden doğan yüklenici aleyhine olan sorumlulukları yüklenici kabul etmiş sayılır.” düzenlemesi yer almaktadır. Yukarıda aktarılan mevzuat hükümleri ve doküman düzenlemeleri birlikte değerlendirildiğinde, yüklenicinin ihale konusu işin yürütülmesi sırasında yürürlükte bulunan tüm mevzuat hükümlerine uygun hareket etmekle yükümlü olduğu anlaşılmaktadır. Nitekim Hizmet İşleri Genel Şartnamesi’nin 6’ncı maddesinde yüklenicinin işi gereken özen ve ihtimamı göstererek yürütmesi, tamamlaması ve iş kapsamında gerekli tüm tedbirleri alması gerektiği, ayrıca işin görülmesi sırasında ilgili mevzuatın izin vermediği uygulamalarda bulunamayacağı açıkça hüküm altına alınmıştır. Bu çerçevede, kamu hizmetinin yürütülmesinde yürürlükte bulunan mevzuat hükümlerine uyulmasının zorunlu olduğu, sözleşmenin imzalanmasından sonra yürürlüğe girecek kanun, yönetmelik, tebliğ ve diğer mevzuat hükümlerinin de taraflar bakımından bağlayıcı olacağı, dolayısıyla sözleşme süresi içerisinde mevzuatta meydana gelebilecek değişikliklere uyulmasının yüklenicinin sorumlulukları kapsamında bulunduğu anlaşıldığından söz konusu düzenlemenin mevzuata aykırı olmadığı ve başvuru sahibinin iddiasının yerinde olmadığı sonucuna varılmıştır 11) Başvuru sahibinin 11’inci iddiasına ilişkin olarak: 4734 Sayılı Kamu İhale Kanununa Göre İhale Edilen Hizmet Alımlarında Uygulanacak Fiyat Farkına İlişkin Esaslar’ın “Fiyat farkı hesabı” başlıklı 5’inci maddesinde “(1) Fiyat farkı aşağıdaki formüllere göre hesaplanır: a) Sağlık Uygulama Tebliğinde fiyatları belli olan teşhis ve tedaviye yönelik hizmet alımlarında; F = A n x B x [(S n /S o )-1] b) Elektronik haberleşme hizmeti alımlarında; F = A n x B x [(E n /E o )-1] c) Diğer hizmet alımlarında; F = A n x B x ( P n -1) İ n AY n Y n G n M n P n = a 1 + a 2 —— + b 1 —— + b 2 —— + b 3 —— + c —— İ o AY o Y o G o M o (2) Formüllerde yer alan; a) F: Fiyat farkını (TL), b) B: 0,90 sabit katsayısını, c) A n : İlk geçici hakedişte (n=1) olmak üzere (n) inci hak edişte; birim fiyatlı işlerde uygulama ayında gerçekleşen iş kalemlerinin sözleşme fiyatlarıyla çarpılması sonucu bulunan tutarı (TL), götürü bedel işlerde ise uygulama ayında gerçekleşen ilerleme yüzdesiyle sözleşme bedelinin çarpılması sonucu bulunan tutarı (TL), ç) P n : İlk geçici hakedişte (n=1) olmak üzere (n) inci hakedişte, fiyat farkı hesabında kullanılan temel endeksler ve güncel endeksler ile a 1 , a 2 , b 1 , b 2 , b 3 ve c değerlerinin ağırlık oranlarını temsil eden katsayıların yukarıdaki formüle uygulanması sonucu bulunan fiyat farkı katsayısını, d) a 1 : Haftalık çalışma saatinin tamamı idare için kullanılan işçiliklerin ağırlık oranını temsil eden ve 6 ncı maddeye göre fiyat farkı hesaplanan sabit bir katsayıyı, e) a 2 : Haftalık çalışma saatinin tamamı idare için kullanılmayan işçiliklerin ağırlık oranını temsil eden sabit bir katsayıyı, … ifade eder. (3) Ağırlık oranlarına ilişkin sabit katsayıların, işin niteliğine ve işte kullanılan girdilere uygun biçimde toplamı bire (1.00) eşit olacak şekilde belirlenerek ihale dokümanında gösterilmesi ve her sabit katsayı için dördüncü fıkraya göre hesaplamaya esas endeksin belirlenmesi zorunludur. Katsayıların belirlenmesinde öncelikle a 2 , b 1 , b 2 , b 3 ve c katsayıları belirlendikten sonra bunların toplamı birden çıkarılarak bulunan sayı a 1 katsayısı olarak alınır. (4) Formüldeki temel endeksler (o) ve güncel endeksler (n)’den; a) İ o , İ n : İşçilikle ilgili temel asgari ücreti ve güncel asgari ücreti, b) AY o : Akaryakıt ürünleri için ihale tarihindeki satış fiyatını, AY n : Akaryakıt ürünleri için uygulama ayına ait ortalama satış fiyatını, c) G o , G n : İhale konusu hizmet kapsamında yer alan malzeme ve diğer hizmetler için fiyat farkı hesabına esas sayı veya sayıları, … ifade eder...” hükmü, “İşçilik maliyetlerindeki değişiklik” başlıklı 6’ncı maddesinde “ (1) İhale dokümanında personel sayısının belirlendiği ve haftalık çalışma saatinin tamamının idare için kullanılmasının öngörüldüğü işçilikler için, 31/5/2006 tarihli ve 5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanunu uyarınca çalıştırılan işçinin idari şartnameye göre ihale tarihi itibarıyla hesaplanan brüt maliyeti ile uygulama ayındaki brüt maliyeti arasındaki fark, 5 inci madde uygulanmaksızın ödenir veya kesilir. (2) İhale dokümanında sözleşme kapsamında çalıştırılacak personele brüt asgari ücretin belli bir yüzde fazlası oranında ücret ödenmesi öngörülmüş ise, uygulama ayında fiilen ödenen ücret üzerinden fiyat farkına esas olacak brüt maliyet bulunur ve fiyat farkı, bu maliyete asgari ücretteki brüt artış oranı uygulanarak hesaplanır. Ulusal bayram ve genel tatil günleri ile fazla çalışma ücretiyle ilgili olarak bu fıkraya göre belirlenen ücret esas alınarak fiyat farkı hesaplanır. (3) Uygulama ayına ilişkin aylık ücret bordrosunda belirtilen kısa vadeli sigorta kolları prim oranı ile idari şartnamede idarece öngörülen kısa vadeli sigorta kolları prim oranı arasında farklılık olması halinde, bu değişiklik fiyat farkı hesabında dikkate alınır.” hükmü, “Uygulama esasları” başlıklı 7’nci maddesinde “ (1) Bu Esaslara tabi hizmet alımı ihalelerinde fiyat farkı uygulanabilmesi için söz konusu işlerin ihalelerine ilişkin idari şartname ve sözleşmelerde bu Esaslara göre fiyat farkı hesaplanacağının belirtilmiş olması gerekir. Bu hizmet alımı ihalelerinde aşağıdaki hususlar çerçevesinde düzenleme yapılır. a) Sözleşme süresi 365 takvim gününü aşan hizmet alımlarında tüm girdiler için fiyat farkı hesaplanacağına ilişkin düzenlemeye yer verilmesi zorunludur. b) Sözleşme süresi 365 takvim gününü aşmayan; 1) İhale dokümanında personel sayısı belirlenerek haftalık çalışma saatinin tamamının idare için kullanılacağı düzenlenen hizmet alımlarında, sadece 6 ncı maddeye göre veya idarelerin takdirine bağlı olarak tüm girdiler için fiyat farkı hesaplanacağına ilişkin düzenlemeye yer verilir…” hükmü, İdari Şartname’nin “Teklif fiyata dâhil olan giderler” başlıklı 25’inci maddesinde “ 25.1. Sözleşmenin uygulanması sırasında, ilgili mevzuat gereğince ödenecek ulaşım, sigorta, vergi, resim ve harç giderleri teklif fiyatına dâhildir. 25.2. 25.1 inci maddede yer alan gider kalemlerinde artış olması ya da benzeri yeni gider kalemlerinin oluşması hallerinde, teklif edilen fiyatın bu tür artış ya da farkları karşılayacak payı içerdiği kabul edilir. Yüklenici, bu artış ve farkları ileri sürerek herhangi bir hak talebinde bulunamaz. 25.3. Teklif fiyata dâhil olan diğer giderler aşağıda belirtilmiştir: 25.3.1. Tüm araçlarda bakanlığımız sistemi ile uyumlu takip cihazları takılı olacaktır. Uyumlu olmayan takip cihazlı araçlar idareni talebi ile değiştirilecektir. Yüklenici tarafından temin edilecek araçların ön kapılarına, Resmi hizmete mahsustur ve kurum logosu yapıştırılacaktır. Muayene, logo, tescil v.b. tüm masraflar yükleniciye ait olacaktır.Bir adet gıda kontrol aracı idarenin talep etmesi durumunda bakanlık formatında giydirme yapılacaktır …. 25.4. Sözleşme konusu işin bedelinin ödenmesi aşamasında doğacak Katma Değer Vergisi (KDV), ilgili mevzuatı çerçevesinde İdare tarafından yükleniciye ayrıca ödenir. 25.5. Kısa vadeli sigorta prim oranları belirtilecektir. %2,25” düzenlemesi , “Fiyat farkı” başlıklı 43’üncü maddesinde “43.1. İhale konusu iş için sözleşmenin uygulanması sırasında aşağıdaki esaslara göre fiyat farkı hesaplanacaktır. 43.1.1. 4734 Sayılı Kamu İhale Kanunu’na göre İhale Edilen Hizmet Alımlarında Uygulanacak Fiyat Farkına İlişkin Esaslar'ın 6'ncı maddesine göre fiyat farkı hesaplanacaktır.” düzenlemesi, Teknik Şartname’nin “Hakediş Ödemeleri” başlıklı 4’üncü maddesinde “ Teknik Şartname’nin Yapılacak ödemelerde her hangi bir sebeple Ödeneğin gecikmesi durumunda İdareye ödenek gelinceye kadar hak edişler bekletilecek, ödenek temin edildikten sonra ödeme yapılacaktır. Yüklenici hak ediş ödemelerinin gecikmesi sebebiyle, herhangi bir gecikme bedeli talep edemez. Sözleşme süresince yapılacak ödemeler yıl boyunca TL bazında sabit olacaktır. Yüklenici herhangi bir nedenle (enflasyon artışı, döviz kuru artışı, vergi, sigorta maliyeti artışı, güncel araç fiyatları artışı gibi) ilave ücret talebinde bulunamaz…” düzenlemesi yer almaktadır. Hizmet Alımlarında Uygulanacak Fiyat Farkına İlişkin Esasları çerçevesinde sözleşme süresi 365 takvim gününü aşmayan ihalelerde fiyat farkı düzenlemesine ilişkin bir düzenlemeye yer verilmesinin zorunlu olmadığı, ihale dokümanında personel sayısı belirlenerek haftalık çalışma saatinin tamamının idare için kullanılacağı düzenlenen hizmet alımlarında, sadece mevzuatın 6’ncı maddesine göre veya idarelerin takdirine bağlı olarak tüm girdiler için fiyat farkı hesaplanabileceği, ilgili maddeye göre ihale dokümanında personel sayısının belirlendiği ve haftalık çalışma saatinin tamamının idare için kullanılmasının öngörüldüğü işçilikler için, 31/5/2006 tarihli ve 5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanunu uyarınca çalıştırılan işçinin idari şartnameye göre ihale tarihi itibarıyla hesaplanan brüt maliyeti ile uygulama ayındaki brüt maliyeti arasındaki farkın 5’inci madde uygulanmaksızın ödeneceği anlaşılmıştır . Söz konusu ihalede işin 01.03.2026-28.02.2027 tarihleri arasında 1 yıl süreli bir iş olduğu, ihale dokümanında 5 personelin haftalık çalışma saatinin tamamının idare için kullanılmasının öngörüldüğü , İdari Şartname’nin “ Fiyat Farkı” başlıklı 43’üncü maddesinde “Hizmet Alımlarında Uygulanacak Fiyat Farkına İlişkin Esaslar'ın 6'ncı maddesine göre fiyat farkı hesaplanacaktır.” düzenlemesine yer verilmiş, Teknik Şartname de ise sözleşme süresince yüklenicinin enflasyon artışı, döviz kuru artışı gibi herhangi bir nedenle ilave ücret talebinde bulunamayacağı düzenlenmiştir. Yapılan inceleme neticesinde İdari Şartname’de yer verilen fiyat farkına ilişkin yapılan düzenlemenin anılan mevzuata uygun olduğu, Teknik Şartname’de sözleşme süresi boyunca yüklenicinin enflasyon artışı, döviz kuru artışı, vergi ve sigorta maliyetlerindeki artışlar gibi nedenlerle ilave ücret talebinde bulunamayacağı yönünde düzenlemenin fiyat farkı kapsamında değerlendirilmeyen diğer maliyet unsurlarına ilişkin olduğu anlaşıldığından İdari Şartname’de yer verilen düzenlemenin Teknik Şartname ile çelişmediği, başvuru sahibinin iddiasının yerinde olmadığı sonucuna ulaşılmıştır. 12) Başvuru sahibinin 12’nci iddiasına ilişkin olarak: Sigortacılık ve Özel Emeklilik Düzenleme ve Denetleme Kurumu resmi internet sayfasında yer alan Kara Araçları Kasko Sigortası Genel Şartları’nın “Sigortanın Kapsamı” bölümünde “A.1. Sigortanın Konusu: Bu sigorta ile sigortacı, sigortalının poliçede belirtilen ve karayolunda kullanma izni olan motorlu ve motorsuz kara araçlarından, römork veya karavanlardan iş makinelerinden, lastik tekerlekli traktörler, diğer zirai tarım makinelerinden doğan menfaatin aşağıda belirtilen risklerin gerçekleşmesi sonucunda doğrudan uğrayacağı maddi zararları teminat altına alır. a) Aracın karayolunda veya demiryolunda kullanılabilen motorlu, motorsuz araçlarla çarpışması, b) Gerek hareket gerek durma halinde iken sigortalının veya aracı kullananın iradesi dışında araca ani ve harici etkiler neticesinde sabit veya hareketli bir cismin çarpması veya aracın böyle bir cisme çarpması, devrilmesi, düşmesi, yuvarlanması gibi kazalar, c) Üçüncü kişilerin kötü niyet veya muziplikle yaptıkları hareketler, ile fiil ehliyetine sahip olmayan kişilerin yol açacağı zararlar, d) Aracın yanması, e) Aracın veya araç parçalarının çalınması veya çalınmaya teşebbüs edilmesi Kasko sigortası uygulamasında aşağıdaki ürün isimleri altında ve içeriklerinde teminat verilir. Dar Kasko: Yukarıdaki teminat gruplarından bir kısmı için teminatın verildiği üründür. Kasko: Yukarıdaki teminat gruplarının tamamı için teminatın verildiği üründür. Genişletilmiş Kasko: Yukarıdaki teminat gruplarının tamamı ve bu genel şartlarda ek sözleşme ile teminat kapsamına dahil edilebilecek risklerden bir kısmı için teminatın verildiği üründür. Tam Kasko: Yukarıdaki teminat gruplarının tamamı ve bu genel şartlarda ek sözleşme ile teminat kapsamına dahil edilebilecek tüm riskler için teminatın verildiği üründür…. … A.4. Ek Sözleşme ile Teminat Kapsamına Dahil Edilebilecek Zararlar: Aşağıda belirtilen haller ancak ek sözleşmeyle teminat altına alınabilir: 4.1.Türkiye sınırları dışında meydana gelen zararlar, 4.2.Grev, Iokavt, kargaşalık ile halk hareketleri ve bunları önlemek ve etkileri azaltmak üzere yetkili organlar tarafından yapılan müdahaleler sonucunda meydana gelen zararlar, 4.3.A.5 maddesinin 9 uncu bendinde belirtilen zararlar hariç olmak üzere, 3713 sayılı Terörle Mücadele Kanununda belirtilen terör eylemleri ve bu eylemlerden doğan sabotaj ile bunları önlemek ve etkilerini azaltmak amacıyla yetkili organlar tarafından yapılan müdahaleler sonucunda meydana gelen zararlar, 4.4.Deprem, toprak kayması, fırtına, dolu, yıldırım veya yanardağ püskürmesi nedeni ile meydana gelen zararlar, 4.5.Sel ve su baskını ile meydana gelen zararlar, 4.6. Araçta sigara benzeri maddelerin teması ile meydana gelen yangın dışındaki zararlar, 4.7.Yetkili olmayan kişilere çektirilen araca gelen zararlar ile kurallara uygun olmadan çekilen veya çektirilen araçlara gelen zararlar, 4.8.Aracın sigorta kapsamına giren tam veya kısmi bir zarara uğraması nedeni ile tam hasar halinde tazminatın ödenmesine, kısmi hasar halinde hasarın giderilmesine kadar olan sürede poliçede bu korumaya ilişkin belirtilen limitle sınırlı olmak üzere kullanım ve gelir kaybından doğan zararlar, 4.9.Aracın, kurallara uygun bir şekilde yasal olarak taşınmasına izin verilen patlayıcı, parlayıcı ve yakıcı maddeler taşınması nedeniyle uğrayacağı zararlar, 4.10.Aracın iddia ve yarışlara katılması sonucu ile bunlara hazırlık denemeleri sırasında meydana gelen zararlar, 4.11.Araç anahtarının ek sözleşmede belirtilen haller sonucunda ele geçirilmesi suretiyle aracın çalınması ve çalınmaya teşebbüsü sonucu meydana gelecek ziya ve hasarlar, 4.12.Ek sözleşmede belirtilen haller sonucunda kaybolan ve çalınan anahtarlar dolayısıyla aracın kilit mekanizmasının değiştirilmesi nedeniyle uğranılan zararlar, 4.13.Kemirgen ve ek sözleşmede belirtilen durumlar dahilinde diğer hayvanların vereceği zararlar, 4.14.Yağsızlık, susuzluk, donma, bozukluk, eskime, çürüme, paslanma ve bakımsızlık nedeniyle meydana gelen zararlar, 4.15.Sigorta kapsamına giren bir olaydan doğmadıkça ve böyle bir olayla sonuçlanmadıkça aracın mekanik, elektrik ve elektronik donanımında meydana gelen her türlü arızalar, kırılmalar ile lastiklerde meydana gelen zararlar. Sigorta poliçesinde yukarıda sayılmayan ve bu Genel Şartlarda teminat dışında kalan zararlar arasında düzenlenmeyen rizikolar için de ek sözleşme ile teminat sağlanabilir.” düzenlemesi, Teknik Şartname’nin “Genel Şartlar” başlıklı 3’üncü maddesinin (g) bendinde “ g)-Araçların çalışma süresi boyunca Zorunlu Mali Mesuliyet Sigortası koltuk sayısına ve birden fazla sürücünün kullanmasını kapsayacak şekilde tam kasko sigortası ve Motorlu Taşıtlar Vergisi (ek vergiler dâhil), trafik muayenesi yapılmış olacaktır. Periyodik bakım, kasko kapsamında olacaktır. Yol yardımı (7/24 çekici, gezici servis), egzoz muayenesi ve ücreti buna benzer yasal sorumluluklar yükleniciye ait olup, yüklenici tarafından zamanında yerine getirecektir. Bu belgelerin eksikliklerinden ve/veya geciktirilmesinden doğacak her türlü ceza ve sorumluluk yükleniciye ait olacaktır.” düzenlemesi yer almaktadır. Yapılan inceleme neticesinde, Sigortacılık ve Özel Emeklilik Düzenleme ve Denetleme Kurumu resmi internet sayfasında yer alan Kara Araçları Kasko Sigortası Genel Şartları’nda yapılan düzenleme çerçevesinde kasko sigortasının, araçların çarpma, çarpışma, devrilme, yanma, çalınma gibi rizikolar sonucu uğrayabileceği zararları teminat altına alan bir sigorta türü olduğu, bu kapsamda kasko sigortasının aracın periyodik bakım giderlerini karşılayan bir sigorta türü olmadığı, dolayısıyla söz konusu giderlerin kasko kapsamında karşılanacağı yönünde yapılan düzenlemenin uygulanabilir nitelik taşımadığı anlaşıldığından başvuru sahibinin bahse konu iddiasının yerinde olduğu sonucuna ulaşılmıştır. Öte yandan, 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun 53’üncü maddesinin (j) fıkrasının dördüncü paragrafında “ İtirazen şikâyet başvuru bedelinin, itirazen şikâyet başvuru dilekçesinde yer verilen iddialar dikkate alınarak belirlenecek haklılık oranına karşılık gelen kısmının Kurul kararı ile başvuru sahibine iadesine karar verilir. Ancak Kurum tarafından 54 üncü maddenin onbirinci fıkrasının (c) bendi uyarınca başvurunun reddine veya eşit muamele ilkesi yönünden yapılan inceleme sonucunda 54 üncü maddenin onbirinci fıkrasının (a) ve (b) bentleri uyarınca ihalenin iptaline veya düzeltici işlem belirlenmesine karar verilmesi halinde başvuru bedeli iade edilmez… ” hükmü yer almaktadır. Bu çerçevede yapılan incelemede, başvuru sahibinin toplam 12 iddiasından 3 iddiasında haklı bulunduğu tespit edilmiş olup, haklılık oranı 3/12 olarak belirlenmiştir. Başvuru sahibi tarafından Kurum şikâyet gelirleri hesabına 64.652,00 TL başvuru bedelinin yatırıldığı dikkate alındığında, Kurul kararının başvuru sahibine bildirimini izleyen otuz gün içinde yazılı talepte bulunulması halinde, söz konusu bedelin haklılık oranına karşılık gelen 16.163,00TL’lik kısmının iade edilmesi gerektiği sonucuna varılmıştır. Sonuç olarak, yukarıda mevzuata aykırılığı belirlenen ihale işlemlerinin düzeltici işlemle giderilemeyecek nitelikte işlemler olduğu tespit edildiğinden, ihalenin iptali gerekmektedir. Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanun'un 65'inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen otuz gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere, 1) Anılan Kanun'un 54'üncü maddesinin onbirinci fıkrasının (a) bendi gereğince ihalenin iptaline, 2) İddialarındaki haklılık oranına karşılık gelen başvuru bedelinin Kurul kararının başvuru sahibine bildirimini izleyen otuz gün içinde Kamu İhale Kurumuna yazılı talebi hâlinde iadesine, Oybirliği ile karar verildi.

• Kamu İhale Kurulu · K.2026/UH.II-940 · Elazığ İl Özel İdaresi26.03.2026
• Kamu İhale Kurulu · K.2026/UH.II-944 · BATMAN BELEDİYESİ PERSONEL ANONİM ŞİRKETİ GENEL MÜDÜRLÜĞÜ26.03.2026
• Kamu İhale Kurulu · K.2026/UY.II-942 · ADALET BAKANLIĞI - DESTEK HİZMETLERİ DAİRESİ BAŞKANLIĞI26.03.2026
• Kamu İhale Kurulu · K.2026/UM.II-945 · ADANA SU VE KANALİZASYON İDARESİ GENEL MÜDÜRLÜĞÜ26.03.2026