Rekabet Kurumu Başkanlığından , REKABET KURULU KARARI Dosya Sayısı : 2009 -1-49 (Devralma) Karar Sayısı : 09-32/700-162 Karar Tarihi : 8.7.2009 A. TOPLANTIYA KATILAN ÜYELER 10 Başkan : Prof. Dr. Nurettin KALDIRIMCI (Başkan V.) Üyeler : Mehmet Akif ERSİN, Dr. Mustafa ATEŞ, İsmail Hakkı KARAKELLE, Doç. Dr. Cevdet İlhan GÜNAY, Murat ÇETİNKAYA B. RAPORTÖR LER: F. Yeşim AKCOLLU OĞUZ, S. Yersu ŞAHİN C. BİLDİRİMDE BULUNAN : ABB Ltd. Temsilcileri Av. Gönenç GÜRKAYNAK , 20 Av. Murat Hakan ÖZGÖKÇEN , Av.
Rekabet Kurumu Başkanlığından , REKABET KURULU KARARI Dosya Sayısı : 2009 -1-49 (Devralma) Karar Sayısı : 09-32/700-162 Karar Tarihi : 8.7.2009 A. TOPLANTIYA KATILAN ÜYELER 10 Başkan : Prof. Dr. Nurettin KALDIRIMCI (Başkan V.) Üyeler : Mehmet Akif ERSİN, Dr. Mustafa ATEŞ, İsmail Hakkı KARAKELLE, Doç. Dr. Cevdet İlhan GÜNAY, Murat ÇETİNKAYA B. RAPORTÖR LER: F. Yeşim AKCOLLU OĞUZ, S. Yersu ŞAHİN C. BİLDİRİMDE BULUNAN : ABB Ltd. Temsilcileri Av. Gönenç GÜRKAYNAK , 20 Av. Murat Hakan ÖZGÖKÇEN , Av. Pınar KARA Elig Ortak Avukat Bürosu, Çitlenbik Sok. No:12 Yıldız Mah. Beşiktaş/İstanbul D. TARAFLAR : - ABB Ltd. Affolternstrasse 44, 8050 Zürich, SWİTZERLAND - Gian Carlo FERRETTO (VI), Via Spianzana n.8, A rcugnano İTALY - Paola FERRETTO (VI), Via Spianzana n.8 , Arcugnano İTALY 30 - Riccardo FERRETTO (VI), Via Spianzana n.8 , Arcugnano İTALY - Umberto FERRETTO (VI), Via Spianzana n.8 , Arcugnano İTALY - Gigliola CASENTİNİ (VI), Via Spianzana n.8 , Arcugnano İTALY - Bruna CANALE (VI), Via Spianzana n.8 , Arcugnano İTALY - Mirella CANALE (VI), Via Spianzana n.8 , Arcugnano İTALY 40 - Marianella Dal FERRO (VI), Via Spianzana n.8 , Arcugnano İTALY - Khin Low Yan 87 Duchess Avenue , 269139, SINGAPORE - Wah Low Yan 87 Duchess Aven ue, 269139, SINGAPORE E. DOSYA KONUSU: Comem S.p.A. nın sermayesinin tamamının, ABB Ltd. nin tamamına sahip olduğu iştiraki ABB S.p.A. aracılığıyla devralması işlemine izin verilmesi talebi. 50 09-32/700 -162 2 F. DOSYA EVRELERİ: Kurum kayıtlarına 29.5.2009 tarih ve 37 67 sayı ile giren ve eksiklikleri en son 26.6.2009 tarih ve 4436 sayı ile tamamlanan bildirim üzerine, 4054 sayılı Rekabetin Korunması Hakkında Kanun'un 7. maddesi ile 1997/1 sayılı Rekabet Kurulu'ndan İzin Alınması Gereken Birleşme ve Devralmalar Hakkında Tebl iğ'in ilgili hükümleri uyarınca yapılan inceleme sonucunda düzenlenen 1.7.2009 tarih ve 2009 -1- 49/Öİ-09-FYA sayılı Devralma Ön İnceleme Raporu, 3.7.2009 tarih, REK.0.05.00.00 - 120/106 sayılı Başkanlık önergesi ile 09-32 sayılı Kurul toplantısında görüşülere k karara bağlanmıştır. 60 G. RAPORTÖR LERİN GÖRÜŞÜ: İlgili raporda , Ferreto Satıcıları G.C. Ferretto, P. Ferretto, R. Ferretto, U. Ferretto, G. Casentini, B. Canale, M. Canale ve M. Dal Ferro ile Low Satıcıları K. Low ve W. Low un doğrudan ve 3F Investimenti S.r.l. (3F) aracılığıyla dolaylı olarak sahip oldukları ve Comem S.p.A. nın şirket sermayesinin %( .) temsil eden toplam ( .) hissenin ABB Ltd. tarafından devralınması ve bunun sonucunda ABB Ltd. nin Comem S.p.A. da tek başına kontrol sahibi olması işlemi; - Yüksüz kapak değiştiricileri , kondensatör tipi olmayan rakorlar ve ölçüm ve güvenlik aletleri ilgili ürün pazarlarında pazar payı eşiğinin aşılması nedeniyle bu devrin 1997/1 sayılı Tebliğ'in 4. maddesi kapsamında olduğu, - Devralma sonrasında 405 4 sayılı Kanun un 7. maddesinde belirtilen, bir hakim 70 durumun yaratılması veya mevcut hakim durumun güçlendirilmesi ve böylece rekabetin önemli ölçüde azaltılması sonucunun doğmasının söz konusu olma ması nedeniyle, işlem e izin verilmesi gerektiği görüşü if ade edilmiştir. H. İNCELEME VE DEĞERLENDİRME H.1. İşlemin Niteliği Devralma işleminde Ferreto Satıcıları G.C. Ferretto, P. Ferretto, R. Ferretto, U. Ferretto, G. Casentini, B. Canale, M. Canale ve M. Dal Ferro ile Low Satıcıları olan K. 80 Low ve W. Low bi rlikte Satıcılar olarak adlandırılmaktadır. Satıcılar, doğrudan ve 3F Investimenti S.r.l. (3F) aracılığıyla dolaylı olarak Comem in şirket sermayesinin % ( .) temsil eden toplam ( .) hisseye sahiptir. 22.5.2009 tarihinde ABB ile Satıcılar Hisse ve Kota Al ım Sözleşmesi imzalamışlardır. Bu sözleşmeye göre, ABB, Satıcılara ait Comem hisselerinin % ( .) doğrudan ; Comem hisselerinin % ( .) de, bu hisselere sahip olan 3F nin kotalarının tamamını almak suretiyle dolaylı olarak devralacaktır. Geriye kalan % ( .) oran ındaki hisse, Comem in kendisinin sahip olduğu hisseler, bir başka deyişle hazine hisseleridir. Devir işlemi sonunda ABB, Comem in kontrolüne tek başına sahip olacak ve işlemin Türkiye deki 90 etkisi, Comem in Türkiye deki iştirakleri olan Elmek Elektromekani k Sanayi ve Ticaret A.Ş. ile Eleks Elektromekanik Sanayi ve Ticaret A.Ş. nin ABB ye devredilm esi şeklinde ortaya çıkacaktır. İşlemin kapanışı, antitröst makamlarından alınacak iznin de ön şartlar arasında sunulduğu, sözleşmenin Kapanış Şartları ve Anti tröst başlıklı 3. maddesindeki şartların sonuncusunun yerine getirildiği veya bunlardan feragat edildiği tarihten sonraki ayın son günü olarak planlanmaktadır. 09-32/700 -162 3 İtalyan hukukunda, bir şirketin hisse ya da paylarına ilişkin oy ve hisse hakları ile 100 sermaye artırımının onayı haklarına, ilgili şirketin hisselerinin ya da paylarının maliki değil; bu hisse ya da payların üzerinde kurulan intifa hakkı sahibi sahiptir. Bu bilgi ışığında Comem in devralma öncesi ve sonrası hissedarlık yapısına aşağıdaki tabloda yer verilmektedir: Tablo 1: Comem in Devralma Öncesi Hissedarlık Yapısı Tablo 2: Comem in Devralma Sonrası Hissedarlık Yapısı Hissedarlar Hisse Oranı (%) ABB S.p.A. ( .) 3F Investimenti S.r.l.1 ( .) Comem2 ( .) 110 Yukarıdaki tablolardan görüldüğü üzere, devralma işleminin tamamlanmasının ardından; ABB nin tamamına sahip olduğu ABB S.p.A., Comem hisselerinin % ( .) doğrudan; devralma işlemi sonucunda ABB S.p.A nın tamamına sahip olduğu iştiraki 3F Investimenti S.r.l. vasıtasıyla % ( .)dolaylı olarak; yani toplamda Comem hisselerinin % ( .) sahip olacaktır . H.2. Taraflar H.2.1. Devralan: ABB Ltd .(ABB) ABB, dünya çapında yaklaşık 100 ülkede faaliyet gösteren, güç ve otomasyon 120 teknolojileri sağlayıcısı olan bir holding şirketidir. ABB nin hisseleri, en büyüğü toplam sermaye ve oyların % ( .) sahip olan çok sayıda hissedar arasında dağılmış durumdadır. 1 Devralma işleminin akabinde, ABB S.p.A. nın tamamına sahip olduğu iştiraki olacaktır. 2 Hazine hisseleridir. Herhangi bir oy hakkı bahşetmemektedir. Hissedar lar İntifa hakkı Tam mülkiyet Çıplak mülkiyet Oy hakkı 3F Investimenti S.r.l. ( .) ( .) ( .) ( .) Gian Carlo Ferretto ( .) ( .) ( .) ( .) Gigliola Casentini ( .) ( .) ( .) ( .) Bruna Canale ( .) ( .) ( .) ( .) Mirella Canale ( .) ( .) ( .) ( .) Yan Wah Low ( .) ( .) ( .) ( .) Yan Khin Low ( .) ( .) ( .) ( .) Umberto Ferretto ( .) ( .) ( .) ( .) Riccardo Ferretto ( .) ( .) ( .) ( .) Paola Ferretto ( .) ( .) ( .) ( .) M. Dal Ferro ( .) ( .) ( .) ( .) Hazineye ait olan hi sseler ( .) ( .) ( .) ( .) ABB ( .) ( .) ( .) ( .) TOPLAM ( .) ( .) ( .) ( .) 09-32/700 -162 4 ABB, güç endüstrisinde güç ürünleri ve güç sistemleri bölümleri; otomasyon endüstrisinde ise otomasyon ürünleri, otomasyon süreci ve robotik bölümleri ile faaliyet göstermektedir. ABB nin yönetim kurulu üyele ri aşağıdaki tabloda yer almaktadır : Tablo 3: ABB Yönetim Kurulu Üyeleri Üye Görevi Hubertus von Grünberg Başkan Roger Agnelli Başkan Louis R. Hughes Üye Hans Ulrich Maerki Üye Michel de Rosen Üye Michael Treschow Üye Bernd W. Voss Üye Jacob Wallenberg Üye ABB nin dolaylı iştiraki olan ABB Holding A.Ş. ise pazarda faaliyet göstermeyen, ABB Barmek Elektrik Sanayi ve Ticaret A.Ş. ile ABB Elektrik Sanayi A.Ş. hisselerini elinde 130 bulunduran bir holding şirketidir. ABB Barmek Elektrik Sanayi ve Ticaret A.Ş. faaliyetlerini durdurmuş ve pazarda aktif olmayan bir şirkettir. ABB Elektrik Sanayi A.Ş., Türkiye de Kartal ve Dudullu daki fabrikalarında, hem Türkiye de hem de yurtdışında satılan güç trafoları, dağıtım trafoları, orta ve küçük voltaj an a şalter üretmektedir. Ayrıca, ABB nin yurt dışında üretilen ürünleri genelde Türkiye deki müşterilere de sunulmaktadır. ABB 2008 yılında dünya genelinde ( .) tutarında, Türkiye de ise ( .) tutarında ciro elde etmiştir. ABB Elektrik Sanayi A.Ş., Türkiye de ki müşterilerine yukarıda belirtilen ürünlerle ilgili hizmetleri de sunmaktadır. Şirketin yönetim kurulu aşağıda belirtilen üyelerden oluşmaktadır. 140 Tablo 4: ABB Elektrik Sanayi A.Ş. Yönetim Kurulu Üyeleri Burhan Gündem Başkan İsmail Timor Üye Celalettin Karadeniz Üye ABB, dünya çapında neredeyse tamamı ABB nin kendi tesislerinde orta voltaj ana şalterler ile dağıtım trafolarının yapımında kullanılmakta olan sınırlı sayıda epoksi ve silikon bileşenleri üretmektedir. 2008 yılında ABB, ürettiği epoksi ve silikon reçine bileşenlerinin çok küçük kısmını üçüncü kişilere satmıştır. Bu satışların çoğunluğu, ABB nin orta voltaj ana şalterleri ya da dağıtım trafoları müşterilerine verilen satış sonrası hizmet kapsamında gerçekleştirilmiştir. ABB, 2008 yılında Tür kiye de hiçbir epoksi ve silikon bileşeni satmamıştır. Ayrıca ABB, Türkiye de IEC standartlarıyla uyumlu kondensatör tipi olan rakorlara yönelik satış yapmış olabileceğini tahmin 150 etmektedir. ABB ve Comem in faaliyetleri arasında bir uyuşma olmadığından, ABB, Comem in Türkiye de faaliyet gösterdiği alanların hiçbirinden ciro elde etmemiştir. H.2.2. Devredenler Ferreto Satıcıları olarak adlandırılan G.C. Ferretto, P. Ferretto, R. Ferretto, U. Ferretto, G. Casentini, B. Canale, M. Canale ve M. Dal Ferro il e Low Satıcıları olarak adlandırılan K. Low ve W. Low, Comem deki hisselerini ABB ye devretmektedirler. 160 09-32/700 -162 5 Devralma sonrasında ABB S.p.A nın tamamına sahip olduğu iştiraki haline gelecek olan 3F Investimenti S.r.l. nin, devralma öncesi hissedarlık yapısına a şağıdaki tabloda yer verilmektedir: Tablo 5: 3F Investimenti S.r.l. nin Devralma Öncesi Hissedarlık Yapısı Pay sahibi İntifa hakkı Tam mülkiyet Çıplak mülkiyet Oy hakları Gian Carlo Ferretto ( .) ( .) ( .) ( .) Umberto Ferretto ( .) ( .) ( .) ( .) Riccardo Ferretto ( .) ( .) ( .) ( .) Paola Ferretto ( .) ( .) ( .) ( .) Toplam ( .) ( .) ( .) ( .) Satıcılar doğrudan ve 3F Investimenti S.r.l. (3F) aracılığıyla dolaylı olarak Comem in şirket sermayesinin ( .) temsil eden toplam ( .) hisseye sahip tir. Ferretto Satıcıları ndan G.C. Ferretto, P. Ferretto, R. Ferretto ve U. Ferretto nun ortakları 170 olduğu 3F in kurulduğu günden bu yana tek faaliyeti, 3F hisselerini elinde bulundurmak olmuştur. H.2.3 Hisseleri Devre Konu Şirket: Comem S.p.A. ( Comem ) Comem, İtalya, Türkiye, Çin ve Brezilya da iştirakleri bulunan, Uluslararası Elektroteknik Komisyonu (IEC) standartları ile uyumlu elektrik mühendisliği bileşenleri üreticisidir. Comem, Avrupa tipi dağıtım trafolarında ve sınırlı olarak küçük güç trafolarınd a kullanılmak üzere yüksüz kapak değiştiricisi, kondensatör (yoğunlaştırıcı) olmayan cins rakor, ölçüm ve güvenlik aletleri üretmekte ve satmakta; ayrıca dağıtım 180 trafoları ve küçük güç trafolarını yüklemede kullanılan epoksi ve silikon reçine izolatörlerin in üretimi ve satışını yapmaktadır. Comem, doğrudan ve 3F Investimenti S.r.l. aracılığıyla dolaylı olarak Comem in şirket sermayesinin ç oğunluğunu kontrol etmektedir. Aşağıdaki tabloda Comem in yönetim kurulu üyelerine yer verilmektedir : Tablo 6: Comem Yönetim Kurulu Üyeleri Üye Görevi Raffaele Bono Başkan Silvio Dal Lago Üye Giancarlo Ferretto Üye Umberto Ferretto Üye Comem in Türkiye de 1985 te kurulmuş, dağıtım ve güç trafoları için kondensatör tipi olmayan rakorlar ile her çeşit aksesuarı ü retmekte olan Elmek Elektromekanik Sanayi 190 ve Ticaret A.Ş. (Elmek) adında bir iştiraki bulunmaktadır. Elmek in de tamamına sahip olduğu Eleks Elektromekanik Sanayi ve Ticaret A.Ş. (Eleks) adında bir iştiraki bulunmaktadır. Elmek ile Eleks yüksüz kapak değiş tiricileri, ölçüm ve güvenlik cihazları ile kondensatör tipi olmayan rakorlar üretmektedir. Aynı kişilerden oluşan Elmek ve Eleks in yönetim kurulu üyeleri aşağıd aki tabloda gösterilmektedir: Tablo 7: Elmek ve Eleks in Yönetim Kurulu Üyeleri Üye Görevi Tuncay Akoglu Başkan Orhan Cahit Cakti Üye Silvio Dal Lago Üye Gian Carlo Ferretto Üye Raffaele Bono Üye 09-32/700 -162 6 Comem, Elmek ve Eleks yönetim kurulu üyelerinden hiçbiri, ABB nin Türkiye de faaliyet gösterdiği dağıtım trafoları alanında faaliyet göster en bir şirketin yönetim kurulu üyesi veya denetçisi olarak görev yapmamaktadır. 200 Comem, 2008 yılında dünya genelinde ( .) tutarında ciro elde etmiştir. Comem in 2008 yılı Türkiye cirosu ( .). H.3. İlgili Pazar H.3.1. İlgili Ürün Pazarı Comem, IEC standa rtlarıyla uyumlu elektrik mühendisliği bileşenleri üreticisidir. Avrupa tipi dağıtım trafolarında ve sınırlı olarak küçük güç trafolarında kullanılmak üzere yüksüz kapak değiştiricisi, kondensatör (yoğunlaştırıcı) tipi olmayan rakor, ölçüm ve 210 güvenlik aletleri üretmekte ve satmakta; ayrıca dağıtım trafoları ve küçük güç trafolarını yüklemede kullanılan epoksi ve silikon reçine izolatörlerinin ü retimi ve satışını yapmaktadır. Trafolar ve Trafo Bileşenleri Trafo, elektriği bir elektrik devresinden diğerine manyetik bağlantılarla dönüştüren bir elektrik cihazıdır. Yüksek ve alçak voltaj; yani yüksek ve alçak akım arasında değişim için kullanılmaktadır. Voltajın yükseltilmesi, elektriğin, uzak mesafelerde daha etkin şekilde taşınmasını sağlamaktadır. Elektrik, orta voltaj seviyesindeki (10 -15 Kilovolt 220 kV ) üretim tesislerinde üretilmekte ve sonra yüksek voltajlı (220 -400 k V) güç trafolarına çıkarılmaktadır. Şehirlerarası güç dağıtımı için, yüksek voltajdan orta voltaja düşülmektedir. Dağıtım trafoları, elektriğin evlerde kullanımı için voltajı daha da düşürebilmektedir. Bileşenler, ayrım yapılmaksızın tüm trafolar için ku llanılamamaktadır. Bunlar, belirli voltaj ve akım (amper) aralıklarında çalışmak için özel olarak tasarlanmışlardır. Voltaj ve akım, belirli bir bileşenin, bir dağıtım trafosuna veya küçük, orta ya da büyük bir güç trafosuna yüklenip yüklenemeyeceğini beli rler. Bileşenlere yönelik dünyada kullanılan iki tip standart bulunmaktadır: ABD ve Kanada da kullanılan trafolara yönelik 230 bileşenlere IEEE (Elektrik Elektronik Mühendisleri Enstitüsü) standartları, Türkiye dahil olmak üzere dünyanın geri kalanında kullanı lan trafolara yönelik bileşenlere ise IEC (Uluslar arası Elektroteknik Komisyonu) standartları uygulanmaktadır. (a) Kondensatör Tipi Olmayan Rakorlar Rakorlar, yerdeki bir engel aracılığıyla yüksek potansiyelde akım taşıyan bir elektrik bileşenidir. Tasa rım ve üretim süreçleri ile kullandıkları voltaj ve akım seviyelerine bağlı olarak kondensatör tipi olan ve olmayan rakor ayrımı yapılabilmektedir. 240 Kondensatör tipi rakorlar, genellikle voltajı 52 kV den başlayan güç trafolarında kullanılmakta; ancak dağı tım trafolarında kullanılmamaktadır. Kondensatör tipi olmayan rakorlar ise, kondensatör tipi rakorlara kıyasla daha yüksek voltaj ve akımlarda kullanılmaktadırlar. Bu tip rakorlar hemen her zaman dağıtım trafolarında kullanılmakta; ancak çok özel bazı uyg ulamalar için 75 kV nin altında voltaj ve 8000 amperin altındaki akımlarda küçük güç trafolarında da kullanılabilmektedirler. 09-32/700 -162 7 Comem, IEC standardıyla uyumlu ve Avrupa tipi trafolarda kullanılabilen kondensatör tipi olmayan rakorlar üretmektedir. ABB nin ise Türkiye de, söz konusu ilgili ürün pazarında herhangi bir üretim veya satışı bulunmamaktadır. 250 (b) Yüksüz Kapak Değiştiricileri Yüksüz kapak değiştiricisi, kapalı kalmış bir trafo üzerindeki voltaj seviyesini ayarlamak ve düzenlemek için kullanılmakta dır. Comem, IEC standardıyla uyumlu ve Avrupa tipi dağıtım trafolarında, küçük ve orta güç trafolarında kullanılabilen yüksüz kapak değiştiricileri üretirken; ABB, IEEE standardıyla uyumlu ve yalnızca Amerikan tipi dağıtım ve güç trafolarında kullanılabil en yüksüz kapak değiştiricileri üretmektedir. 260 (c) Ölçüm ve Güvenlik Cihazları Comem, çoğunlukla yağlanmış dağıtım trafolarında kullanılan IEC standardıyla uyumlu aşağıda sıralanan ölçüm ve güvenlik cihazlarını üretmektedir: Dağıtım trafosunun doğru çalış ması için gereken fiziksel niceliklerin ölçümü için gerekli bazı fonksiyonları tek bir alette birleştiren R.I.S. (Entegre edilmiş güvenlik dedektörü), Trafodaki gaz ve yağ hareketlerini denetlemek için kullanılan koruma cihazları olan Buchholz rölesi ile d ikey koruma rölesi, 270 Konservatörün kurumasını engellemek için trafodan hızlı yağ kaybı halinde kullanılan otomatik çalışır valfler olan kapatıcı valfler, Patlama kazası yaratabilecek olan trafo tankındaki basıncın hızla artmasını engellemek için kullanılan basınç giderme veya güvenlik valfleri, Koruyucunun içindeki yağ seviyesine ilişkin görsel alarm vermesi için trafo koruyucularının üzerinde kullanılan yağ seviyesi göstergeleri, Yalıtıcı yağ ve/veya trafolardaki döngülerin ısısının ölçümü için tasarlanmış olan döngü, bimetal ve yağ ısısı göstergeleri, Trafolarda kullanılan ve yalıtıcı sıvının termal çekilmesi sırasında koruyucu tarafından emilmiş olan havanın rutubetini içine çekme fonksiyonuna sahip hava 280 rutubet alıcılar (nem tutucuları), İlgili metal akse suarlar. ABB ise bu pazarda faaliyet göstermemekte, sadece IEEE standardıyla uyumlu röleler ile basınç giderme valflerini üretmekte ve satmaktadır. (d) Epoksi ve silikon reçine bileşenleri Comem, dağıtım trafoları, 52 kV altındaki voltaj seviyelerindek i küçük güç trafoları, orta voltaj ana şalterleri ile anahtarlarına yükleme yapmak için epoksi, silikon ve/veya 290 sikloalifatik reçine bileşenleri üretmektedir. ABB, güç trafoları ve anahtarlara yüklemek için silikon ve/veya sikloalifatik reçine bileşenle ri üretmemekte ve satmamakta; ancak orta voltajdaki ana şalterler ve dağıtım trafoları için sınırlı sayıda epoksi ve silikon reçine bileşenleri üretmektedir. Bu üretimin büyük kısmı ABB nin kendi kullanımına yönelik olup, (2008 yılında dünya çapında ( .) Euro yu geçmeyen) küçük bir bölümü de üçüncü kişilere satılmaktadır. Bu satışların önemli bölümü de, ABB nin orta voltaj ana şalterleri ya da dağıtım trafoları 09-32/700 -162 8 müşterilerine verilen satış sonrası hizmet niteliği taşımaktadır. ABB nin 2008 yılında Türkiye de ki müşterilerine epoksi veya silikon bileşeni satışı bulunmamaktadır. 300 Yukarıda verilen bilgiler ışığında, ilgili ürün pazarları Kondensatör Tipi Olmayan Rakorlar , Yüksüz Kapak Değiştiricileri , Ölçüm ve Güvenlik Cihazları , Epoksi ve Silikon Reçin e Bileşenleri pazarları olarak belirlenmiştir. H.3.2. İlgili Coğrafi Pazar Comem in ürünlerinin tüm ülke genelinde pazarlandığı dikkate alındığında bildirim konusu devir işlemi açısından ilgili coğrafi pazar Türkiye olarak kabul edilmiştir. 310 H.4. Yapı lan Tespitler ve Hukuki Değerlendirme ABB ile Satıcılar (Ferreto Satıcıları olarak adlandırılan G.C. Ferretto, P. Ferretto, R. Ferretto, U. Ferretto, G. Casentini, B. Canale, M. Canale ve M. Dal Ferro ile Low Satıcıları olarak adlandırılan K. Low ve W. Lo w) arasında 22.5.2009 tarihinde imzalanan Hisse ve Kota Alım Sözleşmesine göre ABB, Satıcılara ait Comem hisselerinin % ( .) doğrudan; % ( .) de, bu hisselere sahip olan 3F nin kotalarının tamamını devralmak suretiyle dolaylı olarak devralacak ve % ( .) hisse ile Comem in kontrolüne tek başına sahip olacaktır. 320 Satıcıların kontrolündeki Comem, devralma işlemi sonrasında ABB nin kontrolüne geçecektir. Dolayısıyla, söz konusu işlem 1997/1 sayılı Tebliğ in 2(b) maddesi anlamında bir devralma işlemidir . ABB nin Türkiye de, Comem in faaliyet gösterdiği alanlarda faaliyeti olmadığından tarafların ilgili ürün pazarlarında örtüşen faaliyeti ve ABB nin Türkiye de cirosu ve pazar payı bulunmamaktadır. Comem in i lgili ürün pazarlarındaki ciro ve pazar payı bilgileri ise aşağıdaki tabloda yer almaktadır: Tablo 8: Comem in 2008 Yılına İlişkin İlgili Ürün Pazarlarındaki Ciro ve Pazar Payları İlgili Ürün Pazarı Ciro (TL) Pazar Payı (%) Yüksüz kapak değiştiricileri ( .) ( .) Epoksi ve silikon reçine bileşenleri ( .) ( .) Kondensatör tipi olmayan rakorlar ( .) ( .) Ölçüm ve güvenlik cihazları ( .) ( .) 330 Yukarıdaki tabloda yer alan bilgilerden, yüksüz kapak değiştiricileri , kondensatör tipi olmayan rakorlar ve ölçüm ve güvenlik cihazları ilgili ürün pazarlarında 1998 /2 sayılı Tebliğ ile değişik 1997/1 sayılı Tebliğ'in 4. maddesinde öngörülen pazar payı eşi ğinin aşıldığı , dolayısıyla söz konusu devralma işleminin izne tabi olduğu görülmektedir. ABB, Comem in Türkiye deki en büyük müşterisi durumundadır. Dolayısıyla, güç trafoları, dağıtım trafoları, orta ve küçük voltaj ana şalter üretim ve satışı yapan ABB ile Comem arasında dikey ilişki söz konusudur. Bu nedenle, devralma işleminin ilgili ürün pazarlarında pazar kapama etkisi doğurup doğurmayacağı nın incelenme si gerekmektedir. 340 Comem in ABB ye Türkiye de 2008 yılında yaptığı kondensatör tipi olmayan rakorlar, epoksi ve silikon reçine bileşenleri, ölçüm ve güvenlik cihazları ile yüksüz kapak değiştiricilerine dair satışların Comem in satışları içerisi ndeki ve toplam pazar içindeki payını gösteren tablo ya aşağıda yer verilmektedir: 09-32/700 -162 9 Tablo 9: 2008 Yılında ABB ye Yapılan Satışların Comem in Satışları ve Toplam Pazar İçerisindeki Yeri İlgili Ürün Pazarı ABB ye Yapılan Satışların Comem in Satışları İçerisindeki Yeri (%) ABB ye Yapılan Satışların Toplam Pazar İçerisindeki Yeri (%) Yüksüz kapak değiştiricileri ( .) ( .) Epoksi ve silikon reçine bileşenleri ( .) ( .) Kondensatör tipi olmayan rakorlar ( .) ( .) Ölçüm ve güvenlik cihazları ( .) ( .) Yukarıdaki t ablodan görüleceği üzere, Türkiye de ilgili ürün pazarlarında Comem in üretimi, ABB nin bu ürünlere olan toplam gereksinimini bir hayli aşmaktadır. 350 Dolayısıyla, Comem devralma sonrasında ABB nin rakiplerine satış yapmaya devam edecektir. Ayrıca aynı tablod a, Comem in, Türkiye de 2008 yılı kondensatör tipi olmayan rakor satışlarının %( .) ABB ye yapmış olduğu görülmektedir. Türkiye de kondensatör tipi olmayan rakorlar pazarında faaliyet gösteren başlıca teşebbüsler ve bunların pazar paylarına ise aşağ ıdaki t abloda yer verilmektedir: Tablo 10: Türkiye de Kondensatör Tipi Olmayan Rakorlar Pazarında Faaliyet Gösteren Teşebbüslerin Pazar Payları Teşebbüsler Pazar Payı (%) Comem ( .) Cedaspe ( .) Preis ( .) Demir Machina ( .) Diğer ( .) Toplam ( .) 360 Kondens atör tipi olmayan rakorlar pazarında Comem in Türkiye deki rakipleri incelendiğinde, söz konusu ürün pazarında Comem e rakip yeterli sayıda firma olduğu ve bunlardan Demir Machina nın pazar payının Comem in pazar payı ile aşağı yukarı aynı olduğu görülmekt edir. Dolayısıyla, anılan ilgili ürün pazarında ABB nin rakipleri için Comem dışında ürün alabilecekleri alternatif tedarikçiler bulunmaktadır. Buradan da hareketle, dosya konusu devralma sonrasında ABB ve Comem arasındaki dikey ilişkinin pazardaki rekabet i olumsuz yönde etkilemeyeceği düşünülmektedir. Taraflar arasında imzalanan s özleşmenin Satıcıların Rekabet Etmeme Akitleri başlığını taşıyan 9.1. maddesi nde satıcılara, kapanış tarihinden itibaren üç yıllık süre 370 boyunca ilgili ürün pazarlarında rekab et etmeme ve iki yıllık süre boyunca çalışanları ayartmama yükümlülüğü getirilmektedir. Söz konusu madde incelendiğinde , ilgili hükümlerin devir işlemiyle doğrudan ilgili, işlemin yürütülebilmesi için gerekli, süre ve kapsam yönünden makul olduğu anlaşılma ktadır. Dolayısıyla bu maddeyle getirilen düzenleme izin kapsamında değerlendirilm iştir. Bu değerlendirmeler bağlamında, söz konusu devir işlemi sonucunda, belirtilen ilgili ürün pazarlarında hakim durumun yaratılması veya mevcut bir hakim durumun güçlend irilmesi ve böylece rekabetin olumsuz yönde etkilenmesine neden olunmayacağı kanaatine varılmıştır. 380 09-32/700 -162 10 I. SONUÇ Düzenlenen rapora ve incelenen dosya kapsam ına göre, bildirim konusu işlemin 4054 sayılı Kanun un 7. maddesine dayanılarak çıkarılan 1997/1 sayı lı Rekabet Kurulu ndan İzin Alınması Gereken Birleşme ve Devralmalar Hakkında Tebliğ kapsamında izne tabi olduğuna , işlem sonucunda aynı Kanun maddesinde belirtilen nitelikte hakim durum yaratılmasının veya mevcut hakim durumun güçlendirilmesinin ve böyl ece rekabetin önemli ölçüde azaltılması söz konusu olmaması nedeniyle işleme izin verilmesine OYBİRLİĞİ ile karar verilmiştir.