2022/1496057 İhale Kayıt Numaralı "Hakkari İli 13 Adet Okulun Performans Analizinin Yapılması ve Güçlendirme Projeleri Hazırlanması İşi" İhalesi
Toplantıya Katılan Üyeler BAŞVURU SAHİBİ: Canip Yıldırım ÖZALTAŞ, İHALEYİ YAPAN İDARE: Hakkari İl Milli Eğitim Müdürlüğü , BAŞVURUYA KONU İHALE: 2022/1496057 İhale Kayıt Numaralı “ Hakkâri İli 13 Adet Okulun Performans Analizinin Yapılması ve Güçlendirme Projeleri Hazırlanması İşi ” İhalesi KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME: Hakkâri İl Milli Eğitim Müdürlüğü tarafından 30.01.2023 tarihinde açık ihale usulü ile gerçekleştirilen “ Hakkari İli 13 Adet Okulun Performans Analizinin Yapılması ve Güçlendirme Projeleri Hazırlanması İşi ” ihalesine ilişkin olarak Canip Yıldırım Özaltaş ’ın 08.03.2023 tarihinde yaptığı şikâyet başvurusunun, idarenin 13.03.2023 tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibince 16.03.2023 tarih ve 84498 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 16.03.2023 tarihli dilekçe ile itirazen şikâyet başvurusunda bulunulmuştur. Başvuruya ilişkin olarak 2023/411 sayılı itirazen şikâyet dosyası kapsamında yapılan inceleme neticesinde esas inceleme raporu tanzim edilmiştir. KARAR: Esas inceleme raporu ve ekleri incelendi. İtirazen şikâyet dilekçesinde özetle, 1) Başvuruya konu ihalede teklifleri sınır değerin altında kalan isteklilerden aşırı düşük teklif açıklaması istenildiği, ancak ihale komisyon kararında geçerli olarak belirlenen aşırı düşük tekliflere ilişkin herhangi bir açıklama bulunmadığı, ihalede ekonomik açıdan en avantajlı teklif olarak belirlenen istekli Stanbul Yapı Tasarım Uygulama Ltd. Şti. ve diğer istekliler tarafından sunulan aşırı düşük teklif açıklamalarının mevzuata uygun olmadığı, şöyle ki, Söz konusu açıklamaların belgelendirilmediği, sadece beyan olarak verildiği, sunulan belgelerin mevzuattaki şekil şartlarına aykırı sunulduğu ve proforma fatura, belge veya hesaba dayanmadığı, ihale dokümanında yer alan Depremsellik ve Güçlendirme Teknik Şartnamesine göre yüklenici tarafından verilecek hizmetlerin belirlendiği ancak istekliler tarafından bu hizmetlerin giderlerini gösteren herhangi bir belgelendirme yapılmadığı, söz konusu ihalenin “ek_1_okul_listesi” dosyasında 13 adet iş kalemi olduğu, idare tarafından iş kalemlerine yönelik istenilen aşırı düşük açıklamasında, istekliler tarafından Depremsellik ve Güçlendirme Teknik Şartnamesinde yer verilen yüklenici tarafından verilecek hizmetlerin her birinin fiyatlandırılması, depremsellik testleri, güçlendirme projelerinin çizilmesi ve ihale dosyalarının hazırlanması hizmetleri kapsamındaki tüm giderlerin gösterilmesi gerekirken aşırı düşük açıklaması kabul edilen isteklilerin açıklamaları kapsamında bunların hiçbirinin belgelendirilmediği, Kamu İhale Genel Tebliği’nin 79.2.2.1’inci maddesi hükümlerine aykırı açıklama sunulduğu, aşırı düşük teklif açıklaması uygun bulunan isteklilerin açıklama kapsamında sundukları fiyat tekliflerinin üzerinde bulunması zorunlu olan ibarelerin yer almadığı, belgelere tarih ve tespit tutanağı sayısının verilmediği, ayrıca fiyat tekliflerinin teklife konu alanda faaliyet gösteren firmalardan alınmadığı, fiyat teklifini veren kişiyle tam tasdik sözleşmesi yapan veya beyannamelerini imzalamaya yetkili olan meslek mensubu tarafından kaşe/imza ile onaylanmadığı ve özel kaşe (TURMOB) kullanılmadığı, ayrıca ilgili firmalar tarafından alınan fiyat tekliflerinin ekinde Ek-O.5 ve Ek-O.6 tutanaklarının sunulmadığı, İhale dokümanında yer verilen pursantaj adlı dosya incelendiğinde verilecek hizmet bünyesinde öngörülen hizmetler ve ihale kapsamındaki yüzdeliklerin yer aldığı, aşırı düşük teklif açıklaması kapsamında bu hizmetler ve yüzdeliklerine göre açıklamalarını sunmalarının ve belgelendirmelerini yapmalarının gerektiği, ancak aşırı düşük açıklaması kabul edilen isteklilerin ihale dokümanında yer verilen pursantaj adlı dosyada yer verilen hizmetler ve yüzdelik dilimlerine hiç yer vermeden açıklama yaptıkları, 2) İhaleye katılım sağlayan firmaların; iş deneyim belgeleri, ciro bilanço bilgileri, lisanslı programlara ait lisans belge ve bilgileri, teminat mektubu ve referans mektubu vb. yeterliliklere ait bilgi ve belgelerin Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’ne göre incelenmesi gerektiği iddialarına yer verilmiştir. A) Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir. 1) Başvuru sahibinin 1’inci iddiasına ilişkin olarak: 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun “Aşırı düşük teklifler” başlıklı 38’inci maddesinde “İhale komisyonu verilen teklifleri değerlendirdikten sonra, diğer tekliflere veya idarenin tespit ettiği yaklaşık maliyete göre teklif fiyatı aşırı düşük olanları tespit eder. Bu teklifleri reddetmeden önce, belirlediği süre içinde teklif sahiplerinden teklifte önemli olduğunu tespit ettiği bileşenler ile ilgili ayrıntıları yazılı olarak ister. İhale komisyonu; a) İmalat sürecinin, verilen hizmetin ve yapım yönteminin ekonomik olması, b) Seçilen teknik çözümler ve teklif sahibinin mal ve hizmetlerin temini veya yapım işinin yerine getirilmesinde kullanacağı avantajlı koşullar, c) Teklif edilen mal, hizmet veya yapım işinin özgünlüğü, gibi hususlarda yapılan yazılı açıklamaları dikkate alarak, aşırı düşük teklifleri değerlendirir. Bu değerlendirme sonucunda, açıklamaları yeterli görülmeyen veya yazılı açıklamada bulunmayan isteklilerin teklifleri reddedilir. ” hükmü, Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin “Sınır değer ve aşırı düşük teklifler” başlıklı 59’uncu maddesinde; “(1) İhale komisyonu verilen teklifleri değerlendirdikten sonra Kurum tarafından belirlenen yönteme göre sınır değeri hesaplar. (2) Aşırı düşük teklif tespit ve değerlendirme işlemlerine ilişkin olarak, ihale ilanı ve dokümanında belirtilmek kaydıyla üçüncü, dördüncü ve beşinci fıkralardaki koşullar çerçevesinde aşağıdaki seçeneklerden bir tanesi kullanılır. a) Sınır değerin altında olan teklifler ihale komisyonunca aşırı düşük teklif olarak tespit edilir ve bu teklif sahiplerinden Kurum tarafından belirlenen kriterlere göre teklifte önemli olduğu tespit edilen bileşenler ile ilgili ayrıntılar yazılı olarak istenir. İhale komisyonu; 1) Verilen hizmetin ekonomik olması, 2) Seçilen teknik çözümler ve teklif sahibinin işin yerine getirilmesinde kullanacağı avantajlı koşullar, 3) Teklif edilen hizmetin özgünlüğü, gibi hususlarda yapılan yazılı açıklamaları dikkate alarak aşırı düşük teklifleri değerlendirir. Bu değerlendirme sonucunda, açıklamaları yeterli görülmeyen veya yazılı açıklamada bulunmayan isteklilerin teklifleri reddedilir…” hükmü, Kamu İhale Genel Tebliği’nin “Hizmet alımı ihalelerinde sınır değer tespiti ve aşırı düşük tekliflerin değerlendirilmesi” başlıklı 79’uncu maddesinde “…79.2. İhale ilanında ve dokümanında teklifi sınır değerin altında kalan isteklilerden açıklama isteneceği belirtilen hizmet alımı ihalelerinde, aşırı düşük tekliflerin değerlendirilmesi aşamasında aşağıdaki düzenlemelere göre işlem tesis edilmesi gerekmektedir. 79.2.1. Aşırı düşük tekliflere yönelik açıklama istenmesine ilişkin yazıda, isteklilerin yapacakları açıklamalara esas olacak önemli teklif bileşenlerinin, bütün istekliler için aynı unsurları içerecek şekilde belirtilmesi zorunludur. Aşırı düşük teklif açıklaması sunulması için isteklilere üç (3) iş gününden az olmamak üzere uygun bir süre verilir. 79.2.2. İstekliler aşırı düşük olarak tespit edilen tekliflerini aşağıdaki yöntemleri kullanarak açıklayabilirler. 79.2.2.1. Üçüncü Kişilerden Alınan Fiyat Teklifleri: Teklifi oluşturan maliyet bileşenlerine ilişkin üçüncü kişilerden fiyat teklifi alınması durumunda, öncelikli olarak fiyat teklifini veren kişiyle tam tasdik sözleşmesi yapan veya beyannamelerini imzalamaya yetkili olan meslek mensubu tarafından ilgisine göre teklife konu mal veya hizmet için maliyet tespit tutanağı (Ek-O.5) veya satış tutarı tespit tutanağı (Ek-O.6) düzenlenecektir. Tutanaklar fiyat teklifinin dayanağı olarak düzenlenecek olup, aşırı düşük teklif açıklaması kapsamında sunulacaktır. Maliyet tespit tutanağı dayanak alınarak fiyat teklifi sunulabilmesi için, fiyat teklifinin mamul/mala ilişkin olması halinde mamul/malın birim fiyatının, tutanakta tespit edilen ağırlıklı ortalama birim maliyetin altında olmaması; fiyat teklifinin hizmete ilişkin olması halinde ise bu hizmetin birim fiyatının, tutanakta tespit edilen toplam birim maliyetin altında olmaması, bu tespitin (Ek-O.5) formunda yapılması, fiyat teklifi üzerine meslek mensubu tarafından “Bu fiyat teklifindeki birim fiyatın, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre tarafımca düzenlenerek onaylanan (.../.../...) tarih ve (…) sayılı maliyet tespit tutanağındaki ortalama/toplam birim maliyet tutarının altında olmadığını beyan ederim.” ibaresinin yazılarak imzalanması ve iletişim bilgileri de belirtilmek suretiyle kaşelenmesi/mühürlenmesi gerekmektedir. Satış tutarı tespit tutanağı dayanak alınarak fiyat teklifi sunulabilmesi için teklif edilen birim fiyatın, ilgili tutanakta tespit edilen ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin altında olmaması, bu tespitin (Ek-O.6) formunda yapılması, fiyat teklifi üzerine meslek mensubu tarafından “Bu fiyat teklifindeki birim fiyatın, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre tarafımca düzenlenerek onaylanan (.../.../...) tarih ve (…) sayılı satış tutarı tespit tutanağındaki ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin altında olmadığını beyan ederim.” ibaresinin yazılarak imzalanması ve iletişim bilgileri de belirtilmek suretiyle kaşelenmesi/mühürlenmesi gerekmektedir. Üçüncü kişilerden alınan fiyat tekliflerinin teklife konu alanda faaliyet gösterenlerden alınması gerekmekte olup, bu belgelerin ihale tarihinden önce düzenlenmiş olması zorunlu değildir. Kaşeleme işlemi 8.4 üncü maddede belirtilen özel kaşe kullanılmak suretiyle yapılabileceği gibi, bu kaşe dışında meslek mensubuna ilişkin bilgileri içeren kaşe kullanılmak suretiyle de yapılabilir. … 79.2.3. Meslek mensubu; üçüncü kişilerden alınan fiyat teklifi üzerindeki beyanın ve emsal bedel beyanı ile Ek-O.5, Ek-O.6 ve Ek-O.7 numaralı tutanaklardaki bilgilerin doğruluğundan sorumludur. Meslek mensubu ibaresinden Yeminli Mali Müşavirler veya Serbest Muhasebeci Mali Müşavirler anlaşılır. 79.2.4. Ek-O.5, Ek-O.6 ve Ek-O.7 numaralı tutanakların son veya bir önceki geçici vergi beyanname dönemine ilişkin olarak düzenlenmesi zorunludur. Son veya bir önceki geçici vergi beyanname döneminin tespitinde; 4734 sayılı Kanunun 21 inci maddesinin birinci fıkrasının (a), (d) ve (e) bentlerine göre pazarlık usulü ile yapılan ihalelerde ilk yazılı fiyat tekliflerinin alındığı tarih, diğer ihale usulleri ile yapılan ihalelerde ise ihale tarihi esas alınır. Örneğin; 11.1.2014 tarihinde açık ihale usulü ile yapılan ihalede son geçici vergi beyanname dönemi “Ekim-Kasım-Aralık 2013”, 15.7.2014 tarihinde açık ihale usulü ile yapılan ihalede son geçici vergi beyanname dönemi “Nisan-Mayıs-Haziran 2014” tür. … 79.3. İdarelerin aşırı düşük teklif tespit ve değerlendirilmesine ilişkin aşağıdaki düzenlemeleri de dikkate almaları gerekmektedir. …” açıklaması, Başvuruya konu ihaleye ait İdari Şartname’nin “İhale konusu işe/alıma ilişkin bilgiler” başlıklı 2’nci maddesinde “ 2.1. İhale konusu işin/alımın; a) Adı: . b) Türü: Hizmet alımı c) İlgili Uygulama Yönetmeliği: Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği ç) Yatırım proje no'su (yapım işlerinde): Bu madde boş bırakılmıştır. d) Kodu: . e) Miktarı: 13 Adet Okul Ayrıntılı bilgi idari şartnamenin ekinde yer almaktadır. f) İşin yapılacağı/malın teslim edileceği yer: Hakkari İl Milli Eğitim Müdürlüğü İnşaat ve Emlak Şubesi” düzenlemesi, Anılan Şartname’nin “Teklif fiyata dahil olan giderler” başlıklı 25’inci maddesinde “25.1. Sözleşmenin uygulanması sırasında, ilgili mevzuat gereğince ödenecek ulaşım, sigorta, vergi, resim ve harç giderleri teklif fiyatına dahildir. 25.2. 25.1. maddesinde yer alan gider kalemlerinde artış olması ya da benzeri yeni gider kalemlerinin oluşması hallerinde, teklif edilen fiyatın bu tür artış ya da farkları karşılayacak payı içerdiği kabul edilir. Yüklenici, bu artış ve farkları ileri sürerek herhangi bir hak talebinde bulunamaz. 25.3. Teklif fiyata dahil olan diğer giderler aşağıda belirtilmiştir: 25.3.1. Her türlü giderler teklif fiyata dahil olup, yükleniciye aittir. 25.4. Sözleşme konusu işin bedelinin ödenmesi aşamasında doğacak Katma Değer Vergisi (KDV), ilgili mevzuatı çerçevesinde İdare tarafından yükleniciye ayrıca ödenir.” düzenlemesi, Aynı Şartname’nin “Aşırı Düşük Teklifler” başlıklı 33’üncü maddesinde “33.1. Teklifi sınır değerin altında kalan isteklilerden Kanunun 38 inci maddesine göre açıklama istenecektir. Bu kapsamda; ihale komisyonu sınır değerin altında kalan teklifleri aşırı düşük teklif olarak tespit eder ve bu teklif sahiplerinden Kurum tarafından belirlenen kriterlere göre teklifte önemli olduğunu tespit ettiği bileşenler ile ilgili ayrıntıları yazılı olarak ister. İhale komisyonu; a) Verilen hizmetin ekonomik olması, b) Seçilen teknik çözümler ve teklif sahibinin işin yerine getirilmesinde kullanacağı avantajlı koşullar, c) Teklif edilen hizmetin özgünlüğü, gibi hususlarda yapılan yazılı açıklamaları dikkate alarak aşırı düşük teklifleri değerlendirir. Bu değerlendirme sonucunda, açıklamaları yeterli görülmeyen veya yazılı açıklamada bulunmayan isteklilerin teklifi reddedilir.” düzenlemesi, Sözleşme Tasarısı’nın “İş tanımı” başlıklı 5’inci maddesinde “5.1. Sözleşme konusu iş; Güçlendirme Projelerinin Ve Yaklaşık Maliyetlerinin Hazırlanması İşi İşin teknik özellikleri ve diğer ayrıntıları sözleşme ekinde yer alan ve ihale dokümanını oluşturan belgelerde düzenlenmiştir.” düzenlemesi, Anılan Tasarı’nın “İşin süresi” başlıklı 9’uncu maddesinde “9.1. İşin süresi, işe başlama tarihinden itibaren 90 (Doksan) gündür 9.2. Bu sözleşmenin uygulanmasında sürelerin hesabı takvim günü esasına göre yapılmıştır.” düzenlemesi, Başvuruya konu ihaleye ait Teknik Şartname’nin “Konu” başlıklı 1’inci maddesinde “Bu özel teknik şartname, Hakkâri ili 13 Adet Temel Eğitim Okullarına Ait Güçlendirme Projelerinin ve Yaklaşık Maliyetlerinin Hazırlanması İşi’nde uyulması gerekli asgari koşulları içermektedir.” düzenlemesi, Anılan Şartname’nin “Kapsam” başlıklı 1.1’inci maddesinde “Tüm inceleme ve analizler 01.01.2019 da yürürlüğe giren Türkiye Bina Deprem Yönetmeliği’ne uygun, Türk Standartlarına ve Çevre ve Şehircilik Bakanlığı Genel Teknik Şartnamesi kurallarına uygun olacaktır, İdare proje müellifini depreme karşı güçlendirme projesini 4734 sayılı Kamu İhale Kanununun kriterlerine göre hazırlanmasından sorumlu kılmaktadır. Okul bilgileri EK1 de verildiği gibidir.” düzenlemesi, Aynı Şartname’nin “Amaç” başlıklı 1.3’üncü maddesinde “Yukarıda isimleri belirtilen okul binalarının mevcut zemin koşullarında, güncel Türkiye Bina Deprem Yönetmeliği’ne uygun olarak depreme dayanıklılık analizi ve güçlendirme amaçlı zemin incelenmesi, gerekirse zemin ıslahı ve/veya temel ve üst yapı taşıyıcı sisteminde takviye (güçlendirme) için gerekli tahkikler yapılacak ve rapor sonuçlarına göre statik güçlendirme projeleri hazırlanacaktır. Çizilen tüm proje ve detaylarının idare tarafından onaylanmasına müteakip aşağıda belirtilen hususlara uygun olarak ve idarenin isteyeceği formatta işe ait yaklaşık maliyet vb. tüm ihale evrakları hazırlanarak projelerle birlikte idareye teslim edilecektir. Yüklenici tarafından verilecek hizmetler: Söz konusu binalara ait -Güncel Türkiye Bina Deprem Yönetmeliği’ne uygun olarak depreme dayanıklılık analizi ve güçlendirme amaçlı zemin incelenmesi, gerekirse zemin ıslahı ve/veya temel ve üst yapı taşıyıcı sisteminde takviye (güçlendirme) için gerekli tahkikler verapor sonuçlarına göre statik güçlendirme projeleri hazırlanması. -Kesin Proje: Mimari, Elektrik, Mekanik, Rölöve Proje hazırlanması -Uygulama Projesi: Mimari, Statik, Elektrik, Mekanik Uygulama Proje hazırlanması -Detay Projesi: Mimari, Statik, Elektrik, Mekanik Detay Proje hazırlanması -İhale Dökümanları: Mimari, Betonarme, Elektrik, Mekanik İhale Dokümanları hazırlanması -Mahal Listelerinin Hazırlanması: Projedeki mahallerde kullanılan imalatları gösterir. -Yaklaşık Maliyet Metraj Sayfalarının Hazırlanması: Projede kullanılan imalatların miktarlarını gösterir. -Yaklaşık Maliyet Keşif Sayfasının Hazırlanması: Projede kullanılan imalatlar birim fiyatları ile birlikte hesaplanarak toplam yaklaşık maliyet tutarı bulunur. -Yaklaşık Maliyet Pursantaj Sayfasının Hazırlanması: Projede kullanılan imalat birim tutarlarının toplam tutara yüzde oranıdır. -Uygun Fiyat Tablosu Hazırlanması: Özel imalat kalemlerine ait oluşturulan bir tablodur. Özel imalat kalemlerine ait en az üç adet olmak üzere firmalardan proforma faturalar toplanır. Toplanan fiyatlar tabloda gösterilir. -Özel Fiyat Analizlerinin Hazırlanması: Özel imalat kalemleri için hazırlanır. Analiz sayfasında bulunan malzeme ve işçiliğin ölçü birimi, miktarı ve birim fiyatı ayrı ayrı gösterilip toplam tutar bulunur. Bulunan toplam tutara %25 müteahhit karı eklenerek analiz tutarı hesaplanmış olur. -Teknik Şartnamelerin Hazırlanması: Şartname kapsamında; İşin Sahibi, İşin Adı, Tanımları, İşin Yapım Şekli, Amacı, Kapsamı, Yapılacak İşler ve Uyulacak Esasları yer alacaktır. -Tüm mühendislik kalemleri için, ayrı ayrı, yukarıda belirtilen dokümanlar hazırlanıp Genel İcmal ve Genel Pursantaj Tabloları hazırlanır. Raporlar: Mimari, Betonarme, Elektrik, Mekanik, ,Zemin Etüt Rapor Hazırlanması Yapıların gelecekte meydana gelebilecek şiddetli depremlere karşı deprem güvence saptamasında zemin ve malzeme ile beraber yapımı son durumu belirlenmelidir. Bu durum için yapılması gereken çalışmalar aşağıda belirlenmiştir. Rapor ve Projeleri Düzenlemeye Yetkili Kişi veya Kuruluşlar: Jeoteknik/Zemin Etüt Raporu: Jeoteknik etüt raporu ve gerekirse zemin ıslahı için jeoloji mühendisi, jeofizik mühendisi ve inşaat mühendisleri tarafından ortaklaşa hazırlanacaktır. 2.1.2.3 Geoteknik incelemeler bölümünde tanımlanmıştır. Depreme Dayanıklılık Raporu: Yapıların depreme dayanıklı olup olmadığı konusundaki araştırmalar, konusunda uzman, inşaat mühendisleri tarafından depreme dayanıklılık raporu düzenlenecektir.” düzenlemesi yer almaktadır. İhale dokümanı kapsamında isteklilere verilen “Ek-1 Okul Listesi” başlıklı dosyada aşağıda aktarılan tabloya yer verildiği görülmüştür. No İl İlçe Eğitim Binasının Adı Bina Oturum Alanı Kat Sayısı 1 Hakkari Merkez Şehit Yarbay Mesut Kuru İlkokulu/ Ortaokulu 673 4 2 Hakkari Merkez Şehit Yarbay Mesut Kuru İlkokulu/ Ortaokulu Ek Bina 596 4 3 Hakkari Merkez Durankaya Beldesi Cumhuriyet YBO 689 3 4 Hakkari Merkez Durankaya Beldesi Cumhuriyet YBO Pansiyonu 672 4 5 Hakkari Çukurca Atatürk İlkokulu 700 3 6 Hakkari Çukurca Cumhuriyet İlkokulu 720 3 7 Hakkari Şemdinli Altınsu Köyü Atatürk İlkokulu/Ortaokulu 1347 4 8 Hakkari Şemdinli Güzelkonak Köyü İlkokulu/ Ortaokulu 665 3 9 Hakkari Yüksekova Hamit Kesici İlkokulu/ Ortaokulu 700 4 10 Hakkari Yüksekova Mehmetçik İlkokulu 680 3 11 Hakkari Yüksekova Büyükçiftlik Beldesi İlkokulu/Ortaokulu 668 4 12 Hakkari Yüksekova Esendere Beldesi İlkokulu/ Ortaokulu 714 3 13 Hakkari Yüksekova Kadıköy İlkokulu/ Ortaokulu 664 3 İhale dokümanı kapsamında isteklilere verilen “Pursantaj” başlıklı dosyada aşağıda aktarılan tabloya yer verildiği görülmüştür. No İl İlçe Eğitim Binasının Adı Pursantaj (%) 1 Hakkari Merkez Şehit Yarbay Mesut Kuru İlkokulu/ Ortaokulu 8,07 2 Hakkari Merkez Şehit Yarbay Mesut Kuru İlkokulu/ Ortaokulu Ek Bina 7,39 3 Hakkari Merkez Durankaya Beldesi Cumhuriyet YBO 6,82 4 Hakkari Merkez Durankaya Beldesi Cumhuriyet YBO Pansiyonu 8,07 5 Hakkari Çukurca Atatürk İlkokulu 6,82 6 Hakkari Çukurca Cumhuriyet İlkokulu 6,82 7 Hakkari Şemdinli Altınsu Köyü Atatürk İlkokulu/Ortaokulu 12,89 8 Hakkari Şemdinli Güzelkonak Köyü İlkokulu/ Ortaokulu 6,71 9 Hakkari Yüksekova Hamit Kesici İlkokulu/ Ortaokulu 8,31 10 Hakkari Yüksekova Mehmetçik İlkokulu 6,61 11 Hakkari Yüksekova Büyükçiftlik Beldesi İlkokulu/Ortaokulu 8,07 12 Hakkari Yüksekova Esendere Beldesi İlkokulu/ Ortaokulu 6,82 13 Hakkari Yüksekova Kadıköy İlkokulu/ Ortaokulu 6,61 Genel Toplam 100,00 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun 38’inci maddesi ile Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin 59’uncu maddesi uyarınca teklifleri aşırı düşük bulunan isteklilerin teklifleri reddedilmeden önce, isteklilerden bu tekliflerin önemli bileşenlerine ilişkin belirli bir süre içinde aşırı düşük teklif açıklamalarını belgelere dayalı olarak sunmalarının ihale komisyonunca istenilmesi, daha sonra belgelere dayalı olarak sunulan aşırı düşük teklif açıklamalarının verilen hizmet yönteminin ekonomik olması, ihale konusu işte seçilen teknik çözümler ile işin yerine getirilmesinde kullanılacak avantajlı koşullar ve teklif edilen işin özgünlüğü hususlarında değerlendirmesinin yapılması ve aşırı düşük teklif açıklamasında bulunmayan veya aşırı düşük teklif açıklaması yeterli görülmeyen isteklilerin tekliflerinin reddedileceği belirtilmiştir. İdarece gönderilen ihale işlem dosyası incelendiğinde, başvuruya konu ihalenin “Hakkari İli 13 Adet Okulun Performans Analizinin Yapılması ve Güçlendirme Projeleri Hazırlanması İşi” ihalesi olduğu, EKAP üzerinden 19 adet ihale dokümanının indirildiği ve 30.01.2023 tarihinde elektronik olarak yapılan ihaleye 9 isteklinin e-teklif verdiği, bu isteklilerden Osman Yiğittop’un teklifinin yeterlik bilgileri tablosunda beyan edilen iş deneyim belgesinin İdari Şartname’nin 7.6’ncı maddesine uygun olmaması nedeniyle, Teknik İnşaat Yapı Laboratuar İnşaat Mühendislik Elektrik Temizlik Turizm İthalat İhracat Sanayi ve Ticaret Limited Şirketi’nin teklifinin Yeterlik Bilgileri Tablosu’nda geçici teminata ilişkin satırların doldurulmaması ve EKAP üzerinden e-GTM bilgisine ulaşılamaması nedeniyle, Ada Ulusal Mimarlık Müşavirlik Limited Şirketi’nin teklifinin ise yeterlik bilgileri tablosunda İdari Şartname’nin 7.5.4’üncü maddesi gereğince istenilen belgelerin tabloya işlenmemesi nedeniyle değerlendirme dışı bırakıldığı, Başvuru sahibi istekli Canip Yıldırım Özaltaş, ihale üzerinde bırakılan istekli Stanbul Yapı Tasarım Uygulama Limited Şirketi, Mert Dursun, Medtaş Mühendislik Mimarlık Proje ve Danışmanlık Limited Şirketi, Yıldırım İnşaat Proje Taahhüt Sanayi Ticaret Limited Şirketi, Nebula Mimarlık Makina Mühendislik İnşaat Taahhüt Ticaret ve Sanayi Limited Şirketi olmak üzere diğer 6 isteklinin teklifinin sınır değerin altında olması nedeniyle idare tarafından 21.02.2023 tarihinde anılan 6 istekliden aşırı düşük teklif açıklaması istenildiği, idarece yapılan değerlendirme sonucunda Yıldırım İnşaat Proje Taahhüt Sanayi Ticaret Limited Şirketi ile Nebula Mimarlık Makina Mühendislik İnşaat Taahhüt Ticaret ve Sanayi Limited Şirketi’nin tekliflerinin aşırı düşük teklif açıklamalarının sunulmaması nedeniyle reddedildiği, diğer 4 isteklinin (Başvuru sahibi istekli Canip Yıldırım Özaltaş, ihale üzerinde bırakılan istekli Stanbul Yapı Tasarım Uygulama Limited Şirketi, Mert Dursun, Medtaş Mühendislik Mimarlık Proje ve Danışmanlık Limited Şirketi) aşırı düşük teklif açıklamalarının uygun görüldüğü; ihalenin aşırı düşük teklif açıklaması uygun görülen Stanbul Yapı Tasarım Uygulama Limited Şirketi üzerine bırakıldığı ve buna ilişkin ihale komisyonu kararının 28.02.2023 tarihinde onaylandığı tespit edilmiştir. Başvuru konusu ihalede idare tarafından sınır değerin 2.498.604,15 TL olarak belirlendiği, idarece teklifi sınır değerin altında olan anılan 6 istekliye (başvuru sahibi istekli Canip Yıldırım Özaltaş, ihale üzerinde bırakılan istekli Stanbul Yapı Tasarım Uygulama Limited Şirketi, Medtaş Mühendislik Mimarlık Proje ve Danışmanlık Limited Şirketi, Mert Dursun, Yıldırım İnşaat Proje Taahhüt Sanayi Ticaret Limited Şirketi, Nebula Mimarlık Makina Mühendislik İnşaat Taahhüt Ticaret ve Sanayi Limited Şirketi) 21.02.2023 tarihli ve “Beyan edilen bilgileri tevsik eden belgelerin sunulması ve/veya numune/demonstrasyon işlemlerine ilişkin ürün örneklerinin verilmesi/kurulumların yapılması/aşırı düşük teklif açıklamalarının sunulması” konulu yazının gönderildiği, söz konusu yazıda “Hakkâri İli 13 Adet Okulun Performans Analizinin Yapılması ve Güçlendirme Projeleri Hazırlanması İşi işine ait ihalede tekliflerin değerlendirmesi sürecine geçilmiş olup, beyan ettiğiniz bilgi ve belgeleri tevsik eden ve EKAP veya diğer kamu kurum ve kuruluşları ile kamu kurumu niteliğindeki meslek kuruluşlarının internet sayfası üzerinden sorgulanamayan aşağıdaki belgeleri ekleri ile birlikte, İdari Şartnamenin 7.9. maddesine uygun olarak, 24.02.2023 tarihine kadar İdaremize sunmanız ve aşırı düşük teklif açıklamalarınızı 24.02.2023 tarihine kadar sunmanız gerekmektedir. AÇIKLAMA: Hakkâri 13 Adet Eğitim Kurumlarına Ait Güçlendirme Projelerinin Ve Yaklaşık Maliyetlerinin Hazırlanması İşi’ne ait ihalenin Teklif Değerlendirmesi aşamasında, sunmuş olduğunuz tekliflerin aşırı düşük olduğu kararına varılmıştır. 24/02/2023 günü mesai bitimine kadar aşağıdaki konularda açıklamanızı Kamu İhale Genel Tebliği’ndeki esaslara uygun bilgi ve belgeleriyle birlikte, Müdürlüğümüz Evrak Kayıt Şubesine elden teslim edilmesi gerekmektedir. AÇIKLAMA İSTENECEK MADDELER Teklifinizin sınır değerin altında kalması sebebiyle Pursantaj Cetvelinde belirtilen okullara ait her bir okul için ayrı ayrı hazırlanmak üzere; Zemin Veri Raporu Zemin Laboratuvar Çalışması Jeofizik Veri Çalışması Presiyometre Çalışması Geoteknik Rapor Hazırlanması Zemin Etüdü Sondaj Çalışması Yapı veri toplama çalışması (paspayı sıyırma, temel çukuru, özellikli röntgen taraması, karot alınması, beton sınıfı belirleme, beton test çekici kullanımı, fotoğraflama, verilerin statik projeye işlenmesi, işlemler sonrası tamirat ve boya,) Statik Proje (Teknik Şartnameye uygun olarak deprem dayanımının belirlenmesi ve güçlendirme projelerinin hazırlanması) Mimari Proje (Rölöve Projesi alınıp tadilat projelerinin hazırlanması) Mekanik Proje (Rölöve Projesinin alınıp tadilat projesinin hazırlanması) Elektrik Projesi (Rölöve Projesinin alınıp tadilat projesinin hazırlanması) Güncel birim fiyatlardan yaklaşık maliyetin ve ihale dosyasının hazırlanması Çıktı giderleri Ulaşım gideri, barınma gideri, yemek giderleri. Her bir okul için yukarıdaki maddelere uygun olarak okul pursantaj oranlarına uygun şekilde her bir okul ayrı değerlendirilerek vermiş olduğunuz teklif bileşenlerine ilişkin açıklama yapılması hususunda; (Kamu İhale Genel Tebliğinin "Hizmet alımı ihalelerinde sınır değer tespiti ve aşırı düşük tekliflerin değerlendirilmesi" başlıklı 79. Madde hükümlerinin dikkatlice incelenerek açıklamaların mevzuata uygun olarak yapılması gerekmektedir.) Sunulması Gereken Belgeler -Lisans belgeleri (çizim, statik analiz, yaklaşık maliyet hesaplama programları) -Personel çalıştırmaya dayalı hazırlanan maddeler için personel sigorta dökümü -Personel çalıştırılan işler için Personel işçilik hesaplama” ifadelerine yer verildiği görülmüştür. Söz konusu yazıda istekliler tarafından sunulması gereken belgelerin ve aşırı düşük teklif açıklamalarının 24.02.2023 tarihine kadar idareye sunulması gerektiği, yazının ekinde okul listesi ile pursantaj tablosuna ilişkin listenin gönderildiği görülmüş olup, başvuru sahibi istekli Canip Yıldırım Özaltaş, ihale üzerinde bırakılan istekli Stanbul Yapı Tasarım Uygulama Limited Şirketi, Medtaş Mühendislik Mimarlık Proje ve Danışmanlık Limited Şirketi, Mert Dursun tarafından aşırı düşük teklif açıklamaları ile diğer belgelerin idareye sunulduğu anlaşılmıştır. Başvuru sahibi istekli tarafından itirazen şikâyet dilekçesinde özetle, ihalede ekonomik açıdan en avantajlı teklif olarak belirlenen istekli Stanbul Yapı Tasarım Uygulama Ltd.Şti ile diğer istekliler tarafından sunulan aşırı düşük teklif açıklamalarının mevzuata uygun olmadığı iddia edilmektedir. - İhale üzerinde bırakılan istekli Stanbul Yapı Tasarım Uygulama Limited Şirketi tarafından 21.02.2023 tarihinde açıklama dosyasının idareye sunulduğu görülmüş olup, sunulan aşırı düşük teklif açıklamasının başvuru sahibinin iddiaları çerçevesinde incelendiğinde; Anılan istekli tarafından işçilik giderlerine ilişkin olarak KİK İşçilik Hesaplama Modülü çıktılarının, diğer bileşenlere ilişkin olarak 4 proforma fatura, 1 adet Ek-O.5 maliyet tespit tutanağı ve ekinde mükellefe ait şirketi temsile yetkili olduğunu gösterir 03.01.2018 tarihli ve 9486 sayılı Türkiye Ticaret Sicil Gazetesi ile tutanağı imzalayan şirketi temsile yetkili kişiye ait imza sirküleri, meslek mensubuna ait faaliyet belgesinin sunulduğu, Ancak söz konusu proforma faturaların mevzuatta öngörülen tevsik yöntemlerinden olan fiyat teklifi niteliğinde olmadığı, ayrıca proforma faturaların sadece teklifi veren firma tarafından imzalanıp kaşelendiği, fakat meslek mensubuna ilişkin herhangi bir imza kaşe bulunmadığı, meslek mensubuna ait faaliyet belgesinin sunulmadığı, proforma fatura üzerinde meslek mensubu tarafından yazılması gereken “Bu fiyat teklifindeki birim fiyatın, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre tarafımca düzenlenerek onaylanan (.../.../...) tarih ve (…) sayılı maliyet tespit tutanağındaki ortalama/toplam birim maliyet tutarının altında olmadığını beyan ederim.” ibaresine yer verilmediği görülmüştür. Yukarıda yer alan Kamu İhale Genel Tebliği’nin 79.2.2.1’inci maddesinde, teklifi aşırı düşük olarak belirlenen isteklilerin maliyet tespit tutanağı dayanak alınarak fiyat teklifi ile tekliflerini açıklayabilecekleri, söz konusu fiyat tekliflerinde ise teklif edilen birim fiyatın, ilgili tutanakta tespit edilen ağırlıklı ortalama birim maliyet tutarının altında olmaması, bu tespitin (Ek-O.5) formunda yapılması, fiyat teklifi üzerine meslek mensubu tarafından “Bu fiyat teklifindeki birim fiyatın, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre tarafımca düzenlenerek onaylanan (.../.../...) tarih ve (…) sayılı maliyet tespit tutanağındaki ortalama/toplam birim maliyet tutarının altında olmadığını beyan ederim.” ibaresinin yazılarak imzalanması ve iletişim bilgileri de belirtilmek suretiyle kaşelenmesi/mühürlenmesi gerektiği, söz konusu Ek-O.5 tutanağının son veya bir önceki geçici vergi beyanname dönemine ilişkin olarak düzenlenmesi gerektiği anlaşılmaktadır. Bu bağlamda ihale üzerinde bırakılan istekli tarafından idareye sunulan aşırı düşük teklif açıklamasının incelenmesi neticesinde, anılan istekli tarafından açıklaması kapsamında istenilen bileşenler için üçüncü kişilerden 4 adet proforma fatura alındığı, proforma faturaların mevzuatta öngörülen tevsik yöntemlerinden olan fiyat teklifi niteliğinde olmadığı, söz konusu proforma faturalarda meslek mensubuna ilişkin herhangi bir imza kaşe bulunmadığı, Tebliğ’in ilgili maddesinde açıklanan meslek mensubu tarafından yazılması gereken beyanın bulunmadığı, bunların dışında EK-O.5 tutanağı sunulmakla birlikte, belirtilen tutanağın fiyat teklifinin dayanağı olduğu tek başına kullanılamayacağı, ancak anılan tutanağın dayanak olarak alındığı herhangi bir fiyat teklifinin açıklama kapsamında sunulmadığı, bu haliyle söz konusu tutanağın tek başına açıklamada kullanılmasının mevzuata uygun olmadığı anlaşıldığından ihale üzerinde bırakılan isteklinin aşırı düşük teklif açıklamasının mevzuata aykırı olduğu sonucuna varılmış olup, başvuru sahibinin bu husustaki iddiası yerinde bulunmuştur. - Medtaş Mühendislik Mimarlık Proje ve Danışmanlık Limited Şirketi tarafından 21.02.2023 tarihinde açıklama dosyasının idareye sunulduğu görülmüş olup, sunulan aşırı düşük teklif açıklamasının başvuru sahibinin iddiaları çerçevesinde incelendiğinde; Anılan istekli tarafından işçilik giderlerine ilişkin olarak açıklamada bulunulmadığı, diğer bileşenlere ilişkin olarak 7 adet proforma fatura (bu kapsamda “Alınan Fiyat Teklifi ve Proforma Fatura Listesi”), ayrıca “yapı veri toplama işi” için Aktuğ İnşaat Nakliyat ve Dış Tic. Ltd.Şti. den alınan fiyat teklifi ve buna dayanak olarak 1 adet Ek-O.6 satış tutarı tespit tutanağı ve ekinde tutanağı imzalayan şirketi temsile yetkili kişiye ait imza sirküleri, meslek mensubuna ait faaliyet belgesinin sunulduğu, Ancak söz konusu proforma faturaların mevzuatta öngörülen tevsik yöntemlerinden olan fiyat teklifi niteliğinde olmadığı, ayrıca proforma faturaların sadece teklifi veren firma tarafından imzalanıp kaşelendiği, fakat meslek mensubuna ilişkin herhangi bir imza kaşe bulunmadığı, meslek mensubuna ait faaliyet belgesinin sunulmadığı, proforma fatura üzerinde meslek mensubu tarafından yazılması gereken “Bu fiyat teklifindeki birim fiyatın, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre tarafımca düzenlenerek onaylanan (.../.../...) tarih ve (…) sayılı satış tutarı tespit tutanağındaki ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin altında olmadığını beyan ederim.” ibaresine yer verilmediği görülmüştür. Bu bağlamda Medtaş Mühendislik Mimarlık Proje ve Danışmanlık Limited Şirketi tarafından idareye sunulan aşırı düşük teklif açıklamasının incelenmesi neticesinde, anılan istekli tarafından açıklaması kapsamında istenilen bileşenler için üçüncü kişilerden 7 adet proforma fatura ile 1 adet fiyat teklifinin alındığı, proforma faturaların mevzuatta öngörülen tevsik yöntemlerinden olan fiyat teklifi niteliğinde olmadığı, söz konusu proforma faturalarda ve fiyat teklifinde meslek mensubuna ilişkin herhangi bir imza kaşe bulunmadığı, Tebliğ’in ilgili maddesinde açıklanan meslek mensubu tarafından yazılması gereken beyanın bulunmadığı anlaşıldığından anılan isteklinin aşırı düşük teklif açıklamasının mevzuata aykırı olduğu sonucuna varılmış olup, başvuru sahibinin bu husustaki iddiası yerinde bulunmuştur. - Mert Dursun tarafından 23.02.2023 tarihinde açıklama dosyasının idareye sunulduğu görülmüş olup, sunulan aşırı düşük teklif açıklamasının başvuru sahibinin iddiaları çerçevesinde incelendiğinde; Anılan istekli tarafından işçilik giderlerine ilişkin olarak KİK İşçilik Hesaplama Modülü çıktılarının ve personel sigorta dökümlerinin, diğer bileşenlere ilişkin olarak ayrı ayrı hesaplama tablolarının, ayrıca presiyometre çalışması, jeofizik veri çalışması, zemin laboratuvar çalışması, zemin etüdü sondaj çalışmasına ilişkin olarak 4 ayrı fiyat teklifinin ve bunlara dayanak olarak 4 adet Ek-O.6 satış tutarı tespit tutanağının ve eklerinde tutanağı imzalayan şirketi temsile yetkili kişilere ait imza sirkülerlerinin, meslek mensuplarına ait faaliyet belgelerinin sunulduğu, Ancak söz konusu fiyat tekliflerinin sadece teklifi veren firma tarafından imzalanıp kaşelendiği, fakat meslek mensubuna ilişkin herhangi bir imza ve kaşenin bulunmadığı, fiyat teklifi üzerinde meslek mensubu tarafından yazılması gereken “Bu fiyat teklifindeki birim fiyatın, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre tarafımca düzenlenerek onaylanan (.../.../...) tarih ve (…) sayılı satış tutarı tespit tutanağındaki ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin altında olmadığını beyan ederim.” ibaresine yer verilmediği görülmüştür. Bu bağlamda Mert Dursun tarafından idareye sunulan aşırı düşük teklif açıklamasının incelenmesi neticesinde, anılan istekli tarafından açıklaması kapsamında istenilen bileşenler için üçüncü kişilerden 4 adet fiyat teklifi alındığı, söz konusu fiyat tekliflerinde meslek mensubuna ilişkin herhangi bir imza kaşe bulunmadığı, Tebliğ’in ilgili maddesinde açıklanan meslek mensubu tarafından yazılması gereken beyanın bulunmadığı anlaşıldığından anılan isteklinin aşırı düşük teklif açıklamasının mevzuata aykırı olduğu sonucuna varılmış olup, başvuru sahibinin bu husustaki iddiası yerinde bulunmuştur. 2) Başvuru sahibinin 2’nci iddiasına ilişkin olarak: İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Yönetmelik’in “Başvuru süreleri” başlıklı 6’ncı maddesinde “(1) İdareye şikâyet süresi; ihale sürecindeki şikâyete konu işlem veya eylemlerin farkına varıldığı veya farkına varılmış olması gerektiği tarihi izleyen günden itibaren Kanunun 21 inci maddesinin birinci fıkrasının (b) ve (c) bentlerine göre yapılan ihalelere yönelik başvurularda beş gün, diğer hallerde on gündür. (2) Ancak, ilan ile ön yeterlik veya ihale dokümanına yönelik şikâyetler, birinci fıkradaki süreleri aşmamak kaydıyla başvuru veya teklif sunulmadan önce en geç ihale veya son başvuru tarihinden üç iş günü öncesine kadar yapılabilir. (3) Kuruma itirazen şikâyet süresi; şikayet veya itirazen şikayet üzerine idare tarafından alınan iptal kararına karşı yapılacak başvurularda beş gün, diğer hallerde on gündür.” hükmü, Anılan Yönetmelik’in “Sürelerle ilgili genel esaslar” başlıklı 7’nci maddesinde “(1) Süreler; … c) İdarenin işlem veya eylemlerine karşı yapılacak başvurularda şikâyete yol açan durumun farkına varıldığı yahut farkına varılmış olması gerektiği tarihi, ç) Şikâyet üzerine idare tarafından verilen kararın bildirildiği veya bildirilmiş sayıldığı tarihi, on gün içerisinde karar alınmaması halinde ise bu sürenin bitimini, d) İhalenin iptali kararına karşı yapılan itirazen şikâyet başvurularında ise iptal kararının bildirildiği veya bildirilmiş sayıldığı tarihi, izleyen günden itibaren başlar. (2) Tatil günleri sürelere dâhildir. Sürenin son gününün tatil gününe rastlaması halinde, süre tatil gününü izleyen ilk iş gününün bitimine kadar uzar. Ancak, ilan ile ön yeterlik veya ihale dokümanına yönelik şikâyet başvurularının, ihale veya son başvuru tarihinden üç iş günü öncesine kadar yapılması zorunludur.” hükmü, Aynı Yönetmelik’in “Başvuruların şekil unsurları” başlıklı 8’inci maddesinin onuncu fıkrasında “İdarenin şikâyet üzerine aldığı kararda belirtilen hususlar hariç, şikâyet başvurusunda belirtilmeyen hususlar itirazen şikâyet başvurusuna konu edilemez ” hükmü, İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Tebliğ’in “Kurum tarafından yapılacak işlemler” başlıklı 12’nci maddesinin ikinci fıkrasında “… İdareye başvuru konularının yanı sıra yeni konular da eklenerek Kuruma başvurulması halinde ise, itirazen şikâyet başvurusunun incelenmesinde idareye başvurusu konusu edilmeyen hususlar dikkate alınmaz” açıklaması bulunmaktadır. Başvuru sahibinin 2’nci iddiasının 08.03.2023 tarihli idareye şikâyet başvurusuna konu edilmediği, söz konusu iddianın ilk kez 16.03.2023 tarihinde Kurum kayıtlarına alınan itirazen şikâyet başvurusunda yer aldığı tespit edilmiştir. İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Yönetmelik’in “Başvuruların şekil unsurları” başlıklı 8’inci maddesinin onuncu fıkrasında yer alan hüküm ile İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Tebliğ’in “Kurum tarafından yapılacak işlemler” başlıklı 12’nci maddesinin ikinci fıkrasında yer alan açıklama şikâyet başvurusunda belirtilmeyen hususların itirazen şikâyet başvurusuna konu edilemeyeceğini açıkça ifade etmektedir. Dolayısıyla; söz konusu mevzuat hükümleri uyarınca, başvuru sahibi tarafından öncelikle idareye şikâyet başvurusunda bulunulması gerektiğinden ve bu iki aşamalı idari başvuru yolunda şikâyet yoluna başvurulmadan itirazen şikâyet yoluna başvurulamayacağından, şikâyet başvurusunda ileri sürülmeyen iddiaların da itirazen şikâyet başvurusunda ileri sürülmesi mümkün olamayacaktır. Bu çerçevede şikâyet başvurusu; Kurul kararının alınmasından önceki süreçte uyuşmazlık konusu hususla ilgili tarafların haklarını veya mevcut hukuki durumlarını sınırlayan ya da değiştiren bir zorunlu idari başvuru yolu olup, idarelere kendi vakıa, gerekçe ve delillerini ileri sürme fırsatı tanıyarak Kurul kararına ilişkin idari usulün bir parçası olması nedeniyle, önemli bir usuli güvence teşkil etmektedir. Uyuşmazlık konusu olan iddiaların bunu ileri süren istekliler tarafından iddia konusu hususun farkına varıldığı veya farkına varılmış olması gerektiği tarihi izleyen 10 gün içerisinde bu iddiaları incelemek ve sonuçlandırmakla yetkili makamlar nezdinde ileri sürülmesi de gerekmektedir. Buna göre, idareye şikâyet başvurusunda dile getirilmeyen hususların itirazen şikâyet başvurusuna konu edilemeyeceği anlaşılmakla birlikte, idareye sunulan şikâyet dilekçesinde bulunmayan ancak Kuruma sunulan itirazen şikâyet dilekçesinde yer alan iddiaların incelenmesinin Kamu İhale Kurumunun yetkisi dâhilinde olduğu ileri sürülse dahi, söz konusu iddiaların, farkına varıldığı veya varılmış olması gerektiği tarihi izleyen günden itibaren 10 (on) gün içerisinde ileri sürülme zorunluluğu bulunmaktadır. Dolayısıyla süresinde ileri sürülmeyen iddiaların da süre aşımı sebebiyle Kurum tarafından incelenmesi mümkün bulunmamaktadır. Bu itibarla, başvuru sahibinin ihaleye katılım sağlayan firmalara yönelik iddiasının uyuşmazlığa konu hususu öğrendiği (ihale komisyonu kararının tebliğ edildiği) tarih olan 01.03.2023 tarihini izleyen günden itibaren 10 (on) gün içinde, yazılı şekilde ileri sürmesi, bir diğer deyişle başvuruda bulunması gerekirken, bu süre geçtikten sonra 16.03.2023 tarihinde itirazen şikâyet başvurusuna konu edildiği anlaşıldığından başvuru sahibinin tekliflerin değerlendirilmesine yönelik söz konusu iddialarının süre yönünden reddedilmesi gerektiği sonucuna varılmıştır. B) İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Yönetmelik’in 18’inci maddesinin ikinci fıkrası yönünden yapılan inceleme sonucunda tespit edilen aykırılıklar ve buna ilişkin inceleme ve hukuki değerlendirme aşağıda yapılmıştır. Başvuru sahibi istekli Canip Yıldırım Özaltaş tarafından 23.02.2023 tarihinde sunulan aşırı düşük teklif açıklamasının iddiaları çerçevesinde incelendiğinde; Anılan istekli tarafından aşırı düşük teklif açıklaması kapsamında “Hakkari İli 13 Adet Okulun Performans Analizinin Yapılması ve Güçlendirme Projeleri İşi Yapım Hesap Cetveli” sunulduğu, personel listesi ve mezuniyet bilgilerinin sunulduğu ancak işçilik gideri hesaplamalarına yer verilmediği, diğer bileşenlere ilişkin olarak 1 adet Ek-O.6 satış tutarı tespit tutanağı ile ekinde anılan istekliye ait imza beyannamesinin ve meslek mensubuna ait faaliyet belgesinin sunulduğu, ayrıca anılan istekli tarafından Ağrı İl Özel İdaresi Genel Sekreterliğine düzenlenen 23.02.2023 tarihli satış faturası ile anılan istekli adına 2’si Yusuf Altun ve diğer 2’si Teknik İnş. Yapı Lab. İnş. Müh. Ltd.Şti. tarafından düzenlenen toplam 4 adet alış faturası sunulduğu, Ancak anılan istekli tarafından Kamu İhale Genel Tebliği’nin 79.2.2.1’inci maddesinde belirtilen açıklamalar gereğince söz konusu Ek-O.6 satış tutarı tespit tutanağına dayanak olması amacıyla sunulması gereken fiyat teklifinin aşırı düşük teklif açıklaması kapsamında sunulmadığı görülmüştür. Yukarıda yer verilen Kamu İhale Genel Tebliği’nin 79.2.2.1’inci maddesinde, teklifi aşırı düşük olarak belirlenen isteklilerin satış tutarı tespit tutanağı dayanak alınarak fiyat teklifi ile tekliflerini açıklayabilecekleri, söz konusu fiyat tekliflerinde ise teklif edilen birim fiyatın, ilgili tutanakta tespit edilen ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin altında olmaması, bu tespitin (Ek-O.6) formunda yapılması, fiyat teklifi üzerine meslek mensubu tarafından “Bu fiyat teklifindeki birim fiyatın, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre tarafımca düzenlenerek onaylanan (.../.../...) tarih ve (…) sayılı satış tutarı tespit tutanağındaki ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin altında olmadığını beyan ederim.” ibaresinin yazılarak imzalanması ve iletişim bilgileri de belirtilmek suretiyle kaşelenmesi/mühürlenmesi gerektiği, söz konusu Ek-O.6 tutanağının son veya bir önceki geçici vergi beyanname dönemine ilişkin olarak düzenlenmesi gerektiği anlaşılmaktadır. Bu bağlamda başvuru sahibi istekli tarafından idareye sunulan aşırı düşük teklif açıklamasının incelenmesi neticesinde, anılan istekli tarafından açıklaması kapsamında istenilen bileşenler için EK-O.6 tutanağı sunulmakla birlikte, belirtilen tutanağın fiyat teklifinin dayanağı olduğu, tek başına kullanılamayacağı, ancak anılan tutanağın dayanak olarak alındığı herhangi bir fiyat teklifinin açıklama kapsamında sunulmadığı, bu haliyle söz konusu tutanağın tek başına açıklamada kullanılmasının mevzuata uygun olmadığı anlaşıldığından başvuru sahibi isteklinin aşırı düşük teklif açıklamasının uygun görülmeyerek teklifin reddedilmesi gerektiği sonucuna varılmıştır. Sonuç olarak, yukarıda belirtilen mevzuata aykırılıkların düzeltici işlemle giderilebilecek nitelikte olduğu tespit edildiğinden, ihale üzerinde bırakılan istekli Stanbul Yapı Tasarım Uygulama Limited Şirketi, Medtaş Mühendislik Mimarlık Proje ve Danışmanlık Limited Şirketi, Mert Dursun ile başvuru sahibi Canip Yıldırım Özaltaş’ın tekliflerinin reddedilmesi ve bu aşamadan sonraki ihale işlemlerinin mevzuata uygun olarak yeniden gerçekleştirilmesi gerekmektedir. Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanun'un 65'inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen 30 gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere, Anılan Kanun'un 54'üncü maddesinin onbirinci fıkrasının (b) bendi gereğince düzeltici işlem belirlenmesine, Oybirliği ile karar verildi.