2025/2014006 İhale Kayıt Numaralı "Merkez 120 Yataklı Öğretmenevi" İhalesi
Toplantıya Katılan Üyeler BAŞVURU SAHİBİ: Berken Grup Yapı İnşaat Otomotiv Nakliye Petrol Enerji Madencilik Turz. San. Tic. Ltd. Şti. - Muryap İnşaat Gıda Tarım Temizlik Tekstil Kuyumculuk San. Tic. Ltd. Şti. İş Ortaklığı , İHALEYİ YAPAN İDARE: Siirt İl Milli Eğitim Müdürlüğü , BAŞVURUYA KONU İHALE: 2025/2014006 İhale Kayıt Numaralı “ Merkez 120 Yataklı Öğretmenevi ” İhalesi KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME: Siirt İl Milli Eğitim Müdürlüğü tarafından 18.12.2025 tarihinde açık ihale usulü ile gerçekleştirilen “ Merkez 120 Yataklı Öğretmenevi ” ihalesine ilişkin olarak Berken Grup Yapı İnşaat Otomotiv Nakliye Petrol Enerji Madencilik Turz. San. Tic. Ltd. Şti. - Muryap İnşaat Gıda Tarım Temizlik Tekstil Kuyumculuk San. Tic. Ltd. Şti. İş Ortaklığı ’nın 26.01.2026 tarihinde yaptığı şikâyet başvurusunun, idarenin 04.02.2026 tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibince 06.02.2026 tarih ve 207736 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 06.02.2026 tarihli dilekçe ile itirazen şikâyet başvurusunda bulunulmuştur. Başvuruya ilişkin olarak 2026/434 sayılı itirazen şikâyet dosyası kapsamında yapılan inceleme neticesinde esas inceleme raporu tanzim edilmiştir. KARAR: Esas inceleme raporu ve ekleri incelendi. İtirazen şikâyet dilekçesinde özetle, 1) Haruni Mühendislik İnşaat Sanayi ve Ticaret Limited Şirketi tarafından İdari Şartname’nin 7.2.1’inci maddesine göre sağlanması gereken bilanço oranlarının sağlanmadığı, 2) Haruni Mühendislik İnşaat Sanayi ve Ticaret Limited Şirketi tarafından İdari Şartname’nin 7.2.2’nci maddesine göre sağlanması gereken ciro tutarının sağlanmadığı, yapım işleri ile ilgili ciro tutarlarını göstermek üzere idareye sunulan fatura bilgilerinde yer alan işlerin kısmen veya tamamen yapım işi niteliği taşımadığı halde ciro tutarının hesaplanmasında dikkate alındığı, ciro bilgilerini tevsik etmek üzere sunulan belgelerin yapım işleri ciro bilgileri tablosu standart formuna uygun olmadığı, belgelerdeki imza ve kaşelerin eksik olduğu, belgelerdeki fatura bilgilerinin eksik ve hatalı olduğu, belgelerin yetkili kişiler tarafından imzalanmadığı, ciro tutarları ile ilgili güncelleme işleminin hatalı şekilde yapıldığı, 3) Haruni Mühendislik İnşaat Sanayi ve Ticaret Limited Şirketi tarafından sunulan aşırı düşük teklif açıklamasının mevzuata uygun olmadığı, şöyle ki; - İdarece aşırı düşük teklif açıklama isteme yazısı ekinde yer verilen analiz formatlarındaki analiz girdi cins ve miktarlarının değiştirilerek açıklama yapıldığı, - Alınan fiyat tekliflerinin analizlere hatalı olarak yansıtıldığı, - Analiz içerisinde açıklama istenilmeyen analiz girdilerinin miktar ve birim fiyat çarpımları sonucu elde edilen tutarın 0,00 TL olarak belirlendiği, - Analizlerde aritmetik hata bulunduğu, - Sorgulanmayan iş kalemlerinin tamamı için teklif edilen toplam bedelin isteklinin ihalede sunduğu teklif bedelinin %10’undan az olduğu, - Sunulan analizlerde, kâr ve genel giderler hariç analiz girdilerinin toplam tutarının asgari %10’u oranında yüklenici kârı ve genel gider öngörülmediği, - Metraj farkının makul kabul edilebilecek bir oranda olmadığı, haksız avantaj sağlandığı, eksik gösterilen metrajların isteklinin teklif etmiş olduğu birim fiyatlar ile çarpılması sonucunda ortaya çıkan tutarın, isteklinin teklif rakamına eklendiğinde ihaleye teklif veren isteklilerin teklif sıralamasının değişmesine yol açması halinde teklifinin değerlendirme dışı bırakılması gerektiği, - Üçüncü kişilerden alınan fiyat teklifinin ekinde ilgili tutanakların sunulmadığı, fiyat tekliflerinde meslek mensubu tarafından yazılması gereken ibarelerin yer almadığı, fiyat tekliflerinde meslek mensubuna ait imza ve kaşenin yer almadığı, fiyat tekliflerinin teklife konu alanda faaliyet gösterenlerden alınmadığı, fiyat teklifinin yetkili kişilerce imzalanmadığı, fiyat teklifinin şirket müdürü yerine vekili tarafından imzalandığı, vekile ait imza beyannamesine yer verilmediği, - Fiyat tekliflerinin dayanağı tutanakların tarihi ile fiyat teklifinin esas alındığı tutanak tarihinin farklı olduğu fiyat tekliflerinde belirtilen tutanak tarihlerinin fiyat tekliflerinin düzenlendiği tarihten sonraki bir tarihe ait olduğu, tutanağın ekinde şirket yetkilisini gösterir ticaret sicil gazetesinin, imza beyannamesinin ve meslek mensubunun faaliyet belgesinin bulunmadığı, sunulan imza beyannamesinin ticaret sicil gazetesinde şirket müdürü olarak gösterilen kişiye ait olmadığı, sunulan ticaret sicil gazetesinin şirket yetkilisini gösterir nitelikte olmadığı, tutanakların ilan/davet tarihinin içinde bulunduğu aydan önceki üç ay veya bundan önceki üç ay içindeki bilgiler esas alınarak düzenlenmediği, fatura tarihlerinin esas alınan 3 aylık süreyle uyumlu olmadığı, defter tasdik tarihlerinin hatalı olduğu, “Fatura Bilgileri Tablosundaki” tutar ve miktarlarının hatalı hesaplandığı, teklif edilen birim fiyatın satış tutarı tespit tutanağında yer alan ağırlıklı ortalama birim fiyatın %80’inin altında olduğu, maliyet tespit tutanağında ağırlıklı ortalama birim fiyattan düşük olduğu, fiyat teklifi konusu mal miktarının en az 1/20’si kadar alım/ satış yapılmadığı, - Fiyat tekliflerine konu malzemenin açıklaması istenen malzeme ile uyumlu olmadığı, ayrıca fiyat teklifine konu malzeme ile tutanakta yer alan malzemelerin içerikleri ile birimlerinin de farklı olduğu, tutanağın Fatura Bilgileri Tablosu kısmında yer alan fatura konusu malın adı, nevi, fiyat ve miktarının anlaşılamadığı açıklamaların reddedilmesi gerektiği, - Malzeme ve işçilik girdilerinin ayrı ayrı açıklanması gerekirken işçilik dahil olarak fiyat teklifi alındığı, işçilik girdisinin ayrıca açıklanmadığı, - Analiz içerisinde yer alan işçilik giderlerine 2025 yılında geçerli olan saatlik asgari ücretin altında teklif sunulduğu, - Açıklama kapsamında sunulan analizlerde, fiyat teklifleri ile dayanağı tutanaklarda malzeme ve montajın ayrı ayrı açıklanmadığı, “C 20/25 beton harcı gri renkte, normal hazır beton harçları (TS EN 206)”, “C 30/37 beton harcı gri renkte, normal hazır beton harçları (TS EN 206)”, “C 40/50 beton harcı gri renkte, normal hazır beton harçları (TS EN 206)” “Çelik hasır (Nervürlü) (TS 4559) (m2 ağırlığı 1.50-3.00 Kg)”, “Çelik hasır (Nervürlü) (TS 4559) (m2 ağırlığı 3.01-10.00 kg)”, “Beton çelik çubuğu, nervürlü Ø 8-12 mm (S420, B420B-C, B500B-C) (TS 708)”, “Beton çelik çubuğu nervürlü Ø14-32 mm. (S420, B420B-C, B500B-C) (TS 708)”, “20 cm kalınlıkta teçhizatsız gazbeton duvar bloğu (2,50 N/mm² ve 400 kg/m³) (TS EN 771-4 + A1)”, “Basma mukavemeti en az 300 kPa geleneksel teras çatılarda 0.030<= Isıl iletkenlik katsayısı <= 0.035 W/(m.K) olan ekstürüde (haddelenmiş) polistren köpük (XPS) levha (TS EN 13164+A1)”, “1.4301 (AISI 304) kalite paslanmaz çubuk (TS EN 10088-1)” girdileri için için alınan fiyat teklifi ve ekinde yer alan tutanakların Fatura Bilgileri Tablosu kısmında malın nevi ve cinsi bölümünde söz konusu girdilerin teknik özelliklerine ait ibarelerin yer almadığı, - Akaryakıt fiyatının EPDK tarafından yayımlanan, İstanbul İli, Avrupa Yakasında bulunan bayiler adına beyan edilmiş fiyatların ortalamasını yansıtan En Yüksek İşlem Hacimli 8 Firmanın Akaryakıt Fiyatlarına İlişkin Raporda yer alan fiyatların % 90’ının altında olduğu, motorin fiyatının litre biriminden tevsik edildiği, motorinin litreden kilograma dönüşümünde hata yapıldığı, - Nakliye hesaplamalarında nakliyeye konu malzemenin (beton, demir, taş ve diğer malzemeler) mesafe hesabında depo/üretim tesisinin değil, şirket merkezi adresinin esas alındığı, öngörülen mesafenin tevsikine yönelik uygun ve kabul edilebilir herhangi bir belgenin sunulmadığı, sunulan belgelerde yer alan güzergâhın kullanılmasının fiilen mümkün bulunmadığı, - Stok tespit tutanağı ile açıklama yapılması halinde stoklarda olduğu belirtilen söz konusu malın miktarının, ihale konusu işte kullanılacağı belirtilen miktardan az olması halinde eksik kalan miktar için diğer açıklama yöntemlerine uygun olarak açıklama yapılması gerektiği, - Malın üreticisi olunması veya mala ilişkin alım veya satım yapılması durumunda maliyet/satış tutarı tespit tutanağı ile açıklama yapılmasının zorunlu olduğu, bu durumda ihale konusu işte kullanılmasını öngördüğü mamul/mal miktarının en az yarısı kadar alım yapılmış olması gerektiği, - İsteklinin ortağı olduğu tüzel kişiye ait işletmeden mal çekmesi veya satın alması durumunda söz konusu malın emsal bedeli ile değerlenmesi gerektiği, ancak emsal bedel tespiti gerçekleştirilmeden yapılan açıklamaların reddedilmesi gerektiği, 4) Kabil Bozyiğit tarafından sunulan aşırı düşük teklif açıklamasının da aynı gerekçelerde mevzuata uygun olmadığı iddialarına yer verilmiştir. A) Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir. 1) Başvuru sahibinin 1’inci iddiasına ilişkin olarak: Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin “Bilanço veya eşdeğer belgeler” başlıklı 35’inci maddesinde “ (1) Bilançonun veya eşdeğer belgelerin istenildiği ihalelerde ihalenin yapıldığı yıldan önceki yıla ait; a) Yayınlanması zorunlu olan yıl sonu bilançosunun veya gerekli bölümlerinin, b) (a) bendinde belirtilen belgelere eşdeğer belgelerin, her ikisinin de idarece istenilmesi zorunludur. (2) Bilanço veya eşdeğer belgeler kapsamında; a) İlgili mevzuatı uyarınca bilançosunu yayımlatma zorunluluğu olan aday ve istekliler yıl sonu bilançosunu veya bilançonun üçüncü fıkradaki kriterleri sağladığını gösteren bölümlerini, b) İlgili mevzuatı uyarınca bilançosunu yayımlatma zorunluluğu olmayan aday ve istekliler yıl sonu bilançosunu veya bilançonun üçüncü fıkradaki kriterlerin sağlandığını gösteren bölümlerini ya da bu kriterlerin sağlandığını göstermek üzere yeminli mali müşavir veya serbest muhasebeci mali müşavirce e-forma uygun olarak düzenlenen belgeyi, sunar. (3) Adayın veya isteklinin ikinci fıkra uyarınca sunduğu belgelerde; a) Belli sürelerde nakit akışını sağlayabilmesi için gerekli likiditeye ve kısa dönem (bir yıl) içinde borç ödeme gücüne sahip olup olmadığını gösteren cari oranın (dönen varlıklar/kısa vadeli borçlar) en az 0,75 olması (hesaplama yapılırken; yıllara yaygın inşaat maliyetleri dönen varlıklardan, yıllara yaygın inşaat hakediş gelirleri ise kısa vadeli borçlardan düşülecektir), b) Aktif varlıkların ne kadarının öz kaynaklardan oluştuğunu gösteren öz kaynak oranının (öz kaynaklar/toplam aktif) en az 0,15 olması (hesaplama yapılırken, yıllara yaygın inşaat maliyetleri toplam aktiflerden düşülecektir), c) Kısa vadeli banka borçlarının öz kaynaklara oranının 0,50’den küçük olması, ve belirtilen üç kriterin birlikte sağlanması zorunludur. Sunulan bilançolarda varsa yıllara yaygın inşaat maliyetleri ile hakediş gelirlerinin gösterilmesi gerekir. (4) Yukarıda belirtilen kriterleri bir önceki yılda sağlayamayanlar, son üç yıla kadar olan yılların belgelerini sunabilirler. Bu takdirde belgeleri sunulan yılların parasal tutarlarının ortalaması üzerinden yeterlik kriterlerinin sağlanıp sağlanmadığına bakılır. (5) İhale veya son başvuru tarihi yılın ilk dört ayında olan ihalelerde, bir önceki yıla ait belgelerini sunmayanlar, iki önceki yıla ait belgelerini sunabilirler. Bu belgelerde, yeterlik kriterini sağlayamayanlar ise iki önceki yılın belgeleri ile üç önceki ve dört önceki yılın belgelerini sunabilirler. Bu durumda, belgeleri sunulan yılların parasal tutarlarının ortalaması üzerinden yeterlik kriterlerinin sağlanıp sağlanmadığına bakılır. (6) 4/1/1961 tarihli ve 213 sayılı Vergi Usul Kanununun 174 üncü maddesine göre takvim yılından farklı hesap dönemi belirlenen aday ve isteklinin bilançoları için bu hesap dönemi esas alınır. (7) Bilanço veya bilançonun üçüncü fıkradaki kriterlerin sağlandığını gösteren bölümlerinin ilgili mevzuatına göre düzenlenmiş ve yeminli mali müşavir veya serbest muhasebeci mali müşavir ya da vergi dairesince onaylanmış olması zorunludur. Yabancı ülkede düzenlenen bilanço veya bilançonun üçüncü fıkradaki kriterlerin sağlandığını gösteren bölümlerinin ise o ülke mevzuatına göre düzenlenmesi ve bu belgeleri düzenlemeye yetkili merci tarafından onaylanmış olması gereklidir. … (9) Aday veya isteklinin ortak girişim olması halinde, ortakların her birinin istenen belgeleri ayrı ayrı sunması ve üçüncü fıkrada belirtilen kriterleri sağlaması zorunludur.” hükmü, İdari Şartname’nin “İhale konusu işe/alıma ilişkin bilgiler” başlıklı 2’nci maddesinde “2.1. İhale konusu işin/alımın; a) Adı: Merkez 120 Yataklı Öğretmenevi Binası Yapım İşi b) Türü: Yapım işi c) İlgili Uygulama Yönetmeliği: Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliği ç) Miktarı: 120 Yataklı Öğretmenevi Binası Yapım İşi Öğretmenevi Binası yapımı Ayrıntılı bilgi idari şartnamenin ekinde yer almaktadır. d) İşin yapılacağı/malın teslim edileceği yer: Siirt Merkez” düzenlemesi, “İhaleye katılabilmek için gereken belgeler ve yeterlik kriterleri” başlıklı 7’nci maddesinde “…7.2. Ekonomik ve mali yeterliğe ilişkin bilgi ve belgeler ile bunların taşıması gereken kriterler: 7.2.1. İsteklinin ihalenin yapıldığı yıldan önceki yıla ait yıl sonu bilançosu veya eşdeğer belgeleri. a) İlgili mevzuatı uyarınca bilançosunu yayımlatma zorunluluğu olan istekliler, yıl sonu bilançosunu veya bilançonun gerekli kriterleri sağlandığını gösteren bölümlerini, b) İlgili mevzuatı uyarınca bilançosunu yayımlatma zorunluluğu olmayan istekliler, yıl sonu bilançosunu veya bilançonun gerekli kriterleri sağladığını gösteren bölümlerini ya da bu kriterlerin sağlandığını göstermek üzere yeminli mali müşavir veya serbest muhasebeci mali müşavir tarafından e- forma uygun olarak düzenlenen belgeyi sunmaları gerekmektedir. Sunulan bilanço veya eşdeğer belgelerde; a) Belli sürelerde nakit akışını sağlayabilmesi için gerekli likiditeye ve kısa dönem (bir yıl) içinde borç ödeme gücüne sahip olup olmadığını gösteren cari oranın (dönen varlıklar/kısa vadeli borçlar) en az 0,75 olması, (hesaplama yapılırken; yıllara yaygın inşaat maliyetleri dönen varlıklardan, yıllara yaygın inşaat hakediş gelirleri ise kısa vadeli borçlardan düşülecektir), b) Aktif varlıkların ne kadarının öz kaynaklardan oluştuğunu gösteren öz kaynak oranının (öz kaynaklar/toplam aktif) en az 0,15 olması, (hesaplama yapılırken, yıllara yaygın inşaat maliyetleri toplam aktiflerden düşülecektir), c) Kısa vadeli banka borçlarının öz kaynaklara oranının 0,50'den küçük olması, ve belirtilen üç kriterin birlikte sağlanması zorunludur. Sunulan bilançolarda varsa yıllara yaygın inşaat maliyetleri ile yıllara yaygın inşaat hakediş gelirlerinin gösterilmesi gerekir. Yukarıda belirtilen kriterleri bir önceki yılda sağlayamayanlar, son üç yıla kadar olan yılların belgelerini sunabilirler. Bu takdirde belgeleri sunulan yılların parasal tutarlarının ortalaması üzerinden yeterlik kriterlerinin sağlanıp sağlanmadığına bakılır. 4/1/1961 tarihli ve 213 sayılı Vergi Usul Kanununun 174 üncü maddesine göre takvim yılından farklı hesap dönemi belirlenen isteklinin bilançoları için bu hesap dönemi esas alınır. Bilanço veya bilançonun yukarıda belirtilen kriterlerin sağlandığını gösteren bölümlerinin ilgili mevzuatına göre düzenlenmiş ve yeminli mali müşavir veya serbest muhasebeci mali müşavir ya da vergi dairesince onaylanmış olması zorunludur. Yabancı ülkede düzenlenen bilanço veya bilançonun yukarıda belirtilen kriterlerin sağlandığını gösteren bölümlerinin ise o ülke mevzuatına göre düzenlenmesi ve bu belgeleri düzenlemeye yetkili merci tarafından onaylanmış olması gereklidir. … İsteklinin ortak girişim olması halinde, ortakların her birinin istenen belgeleri ayrı ayrı sunması ve yukarıda belirtilen kriterleri sağlaması zorunludur.” düzenlemesi yer almaktadır. Ekonomik açıdan en avantajlı teklif sahibi olarak belirlenen Haruni Mühendislik İnşaat Sanayi ve Ticaret Limited Şirketi tarafından beyan edilen belgeler incelendiğinde; Anılan isteklinin İhaleye Katılım Belgesi’nde 2024 yılına ilişkin bilanço bilgilerinin beyan edildiği anlaşılmış olup bilanço bilgilerine göre isteklinin cari oranın “5,54243937” , öz kaynak oranının “0,78587953” ve kısa vadeli banka borçlarının öz kaynaklara oranının “0” olarak belirtildiği görülmüş olup, isteklinin EKAP üzerinden ulaşılan 2024 yılı bilanço bilgileri esas alındığında idarece istenen kriterleri sağladığı anlaşıldığından başvuru sahibinin anılan iddiasının yerinde olmadığı sonucuna varılmıştır. 2) Başvuru sahibinin 2’nci iddiasına ilişkin olarak: Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin “ İsteklinin iş hacmini gösteren belgeler “ başlıklı 36’ncı maddesinde “ (1) İş hacmini gösteren belgeler, aday veya isteklinin ihalenin yapıldığı yıldan önceki yıla ait; a) Toplam cirosunu gösteren gelir tablosu, b) Yapım işleri cirosunu gösteren belgedir. (2) Yaklaşık maliyeti eşik değerin üç katına kadar olan ve iş hacmini gösteren belgelerin istenildiği ihalelerde birinci fıkranın (a) ve (b) bentlerinde belirtilen her iki belgenin idarece istenilmesi zorunludur. Bu durumda aday veya isteklinin üçüncü fıkradaki yeterlik kriterini sağladığını göstermek üzere ihaleden önceki yıla ait bu iki belgeden birini sunması yeterlidir. Yaklaşık maliyeti eşik değerin üç katına eşit ve bu değerin üzerinde olan ihalelerde ise yalnızca birinci fıkranın (b) bendinde belirtilen belgenin sunulması gerektiğine yönelik düzenleme yapılabilir. Bu durumda aday veya isteklinin idarece istenilen ilgili belgeyi sunması gereklidir. (3) Birinci fıkrada sayılan belgelerin istenildiği durumlarda; a) Açık ihale usulüyle yapılan ihaleler ile Kanunun 21 inci maddesinin (b) ve (c) bentlerine göre yapılan ihalelerde; isteklinin, toplam cirosunun, teklif ettiği bedelin % 25’inden, yapım işleri cirosunun ise teklif ettiği bedelin % 15’inden az olmaması, b) Belli istekliler arasında ihale usulüyle yapılan ihalelerin ön yeterlik aşaması ile Kanunun 21 inci maddesinin (a), (d) ve (e) bentlerine göre yapılan ihalelerin yeterlik aşamasında; aday veya isteklinin toplam cirosunun, yaklaşık maliyetin % 25’i ile % 35’i aralığında idarece belirlenen tutardan, yapım işleri cirosunun ise yaklaşık maliyetin % 15’i ile % 25’i aralığında idarece belirlenen tutardan az olmaması, gerekir. İdarece yalnızca birinci fıkranın (b) bendinde belirtilen belgenin istenildiği ihaleler hariç olmak üzere, yeterlik kriteri olarak bu kriterlerden herhangi birini sağlayan ve sağladığı kritere ilişkin belgeyi sunan aday veya istekli yeterli kabul edilir. (4) Üçüncü fıkradaki kriterleri ihalenin yapıldığı yıldan önceki yıl için sağlayamayanlar, ihalenin yapıldığı yıldan önceki yıldan başlamak üzere birbirini takip eden son altı yıla kadarki belgelerini sunabilirler. Bu takdirde, belgeleri sunulan yılların parasal tutarlarının ortalaması üzerinden yeterlik kriterlerinin sağlanıp sağlanmadığına bakılır. (5) İhale veya son başvuru tarihi yılın ilk dört ayında olan ihalelerde, bir önceki yıla ait gelir tablosunu sunmayanlar bakımından iki önceki yıl, ihalenin yapıldığı yıldan bir önceki yıl olarak kabul edilir. Bu gelir tablosu itibariyle yeterlik şartının sağlanamaması halinde ise, iki önceki yıl, ihalenin yapıldığı yıldan bir önceki yıl olarak kabul edilmek üzere son altı yıla kadarki gelir tabloları sunulabilir ve bu durumda gelir tabloları sunulan yılların parasal tutarlarının ortalaması üzerinden yeterlik kriterlerinin sağlanıp sağlanmadığına bakılır. İdarece yalnızca birinci fıkranın (b) bendinde belirtilen belgenin istenildiği ihalelerde, üçüncü fıkradaki kriterleri sağlayamayan aday veya isteklinin yapım işleri cirosuna ilişkin asgari tutarın yarısını sağlaması ve toplam ciro tutarının üçüncü fıkranın (a) bendinde sayılan ihalelerde teklif ettiği bedelin %40’ından veya üçüncü fıkranın (b) bendinde sayılan ihalelerde yaklaşık maliyetin % 15’i ile % 25’i aralığında idarece belirlenen tutarın iki katından az olmaması durumunda, yapım işleri ile ilgili ciro kriterinin sağlandığı kabul edilir. Bu durumda, aday veya isteklinin toplam cirosunu gösteren gelir tablosunu da teklif veya başvuru kapsamında sunması gereklidir (6) Yapım işleri cirosunu tevsik etmek üzere; yeminli mali müşavir veya serbest muhasebeci mali müşavirce e-forma uygun olarak düzenlenen belge sunulur. (7) Toplam ciro; gelir tablosundaki brüt satışlar tutarından, satıştan iadeler, satış iskontoları ve diğer indirimlerin tutarları düşülmek suretiyle ulaşılan net satışlar tutarıdır. (8) Yapım işleri ciro tutarının hesabında, yurt içinde ve yurt dışında, taahhüt altında devam eden yapım işlerinin gerçekleştirilen kısmından veya bitirilen yapım işlerinden elde edilen gelirlerin toplamı dikkate alınır. (9) 213 sayılı Vergi Usul Kanununun 174 üncü maddesine göre takvim yılından farklı hesap dönemi belirlenen aday ve isteklinin gelir tablosu için bu hesap dönemi esas alınır. (10) Gelir tablosunun, yeminli mali müşavir veya serbest muhasebeci mali müşavir ya da vergi dairesince onaylı olması zorunludur. Yabancı ülkede düzenlenen gelir tablosunun o ülke mevzuatına göre düzenlenmesi ve bu belgeyi düzenlemeye yetkili merci tarafından onaylanmış olması gereklidir. (11) İş ortaklığı olarak ihaleye katılan aday ve isteklilerde; iş hacmine ilişkin kriterlerin, her bir ortak tarafından iş ortaklığındaki hissesi oranında sağlanması zorunludur. (12) Konsorsiyum olarak ihaleye katılan aday ve isteklilerde; iş hacmine ilişkin kriterlerin, her bir ortak tarafından kendi kısmı için sağlanması zorunludur. (13) Aday veya isteklinin, ortak girişimin ortağı olarak taahhüdü altında devam eden yapım işlerinin gerçekleştirilen kısmının veya bitirdiği yapım işlerinin parasal tutarı, iş ortaklığındaki hissesi oranında, konsorsiyumda ise taahhüt edilen iş kısmı üzerinden hesaplanır. (14) Aday veya isteklinin iş hacmi tutarının değerlendirilmesinde, kendi iş hacmi tutarı ile birlikte ortak olduğu ortak girişime/girişimlere ait iş hacmi tutarı da hissesi oranında dikkate alınarak toplanmak suretiyle toplam iş hacmi tutarı belirlenir. Bu durumda aday veya isteklinin iş hacmi tutarı kullanılan ortak girişimdeki/girişimlerdeki hisse oranını gösteren belgelerin de teklif kapsamında sunulması gerekmektedir. ” hükmü, “İş hacmine ilişkin belge tutarlarının güncellemesi” başlıklı 37’nci maddesinde “(1) İş hacmine ilişkin belge tutarları aşağıdaki şekilde güncellenir: a) Yıllık toplam ciro, gelirin elde edildiği yılın Haziran ayına ait endeksin, ilk ilan veya davet tarihinin içinde bulunduğu aydan bir önceki aya ait endekse oranlanması suretiyle bulunan katsayı üzerinden güncellenir. b) Yapım işleri ciro tutarı, fatura tarihinin içinde bulunduğu aydan bir önceki aya ait endeksin, ilk ilan veya davet tarihinin içinde bulunduğu aydan bir önceki aya ait endekse oranlanması suretiyle bulunan katsayı üzerinden güncellenir.” hükmü, “İhaleye katılabilmek için gereken belgeler ve yeterlik kriterleri” başlıklı 7’nci maddesinde “…7.2.2 İş hacmini gösteren belgeler İsteklinin ihalenin yapıldığı yıldan önceki yıla ait, aşağıda belirtilen belgelerden birini sunması yeterlidir; a) Toplam cirosunu gösteren gelir tablosu, b) Yapım işleri cirosunu gösteren belgeler, İsteklinin toplam cirosunun teklif ettiği bedelin % 25'inden, yapım işleri cirosunun ise teklif ettiği bedelin % 15'inden az olmaması gerekir. Bu kriterlerden herhangi birini sağlayan ve sağladığı kritere ilişkin belgeyi sunan istekli yeterli kabul edilir. Bu kriterleri ihalenin yapıldığı yıldan önceki yıl için sağlayamayanlar, ihalenin yapıldığı yıldan önceki yıldan başlamak üzere birbirini takip eden son altı yıla kadarki belgelerini sunabilirler. Bu takdirde, belgeleri sunulan yılların parasal tutarlarının ortalaması üzerinden yeterlik kriterlerinin sağlanıp sağlanmadığına bakılır. Yapım işleri cirosunu tevsik etmek üzere; yeminli mali müşavir veya serbest muhasebeci mali müşavirce e-forma uygun olarak düzenlenen belge sunulur. Toplam ciro; gelir tablosundaki brüt satışlar tutarından, satıştan iadeler, satış iskontoları ve diğer indirimlerin tutarları düşülmek suretiyle ulaşılan net satışlar tutarıdır. Yapım işleri ciro tutarının hesabında, yurt içinde ve yurt dışında, taahhüt altında devam eden yapım işlerinin gerçekleştirilen kısmından veya bitirilen yapım işlerinden elde edilen gelirlerin toplamı dikkate alınır. 213 sayılı Vergi Usul Kanununun 174 üncü maddesine göre takvim yılından farklı hesap dönemi belirlenen isteklinin gelir tablosu için bu hesap dönemi esas alınır. Gelir tablosunun, yeminli mali müşavir veya serbest muhasebeci mali müşavir ya da vergi dairesince onaylı olması zorunludur. Yabancı ülkede düzenlenen gelir tablosunun o ülke mevzuatına göre düzenlenmesi ve bu belgeyi düzenlemeye yetkili merci tarafından onaylanmış olması gereklidir. İş ortaklığı olarak ihaleye katılan isteklilerde; iş hacmine ilişkin kriterlerin, her bir ortak tarafından iş ortaklığındaki hissesi oranında sağlanması zorunludur. İsteklinin iş hacmi tutarının değerlendirilmesinde, kendi iş hacmi tutarı ile birlikte ortak olduğu ortak girişime/girişimlere ait iş hacmi tutarı da hissesi oranında dikkate alınarak toplanmak suretiyle toplam iş hacmi tutarı belirlenir. Bu durumda isteklinin iş hacmi tutarı kullanılan ortak girişimdeki/girişimlerdeki hisse oranını gösteren belgelerin de teklif kapsamında sunulması gerekmektedir…” düzenlemesi yer almaktadır. Yukarıda aktarılan mevzuat hükümleri ile doküman düzenlemelerinden, iş hacmini gösteren belgelerin istenildiği ihalelerde, ihalenin yapıldığı yıldan önceki yıla ait toplam ciroyu gösteren gelir tablosu ile hizmet işleri ile ilgili ciro tutarını gösteren belgenin her ikisinin de idarelerce istenilmesinin zorunlu olduğu, istekli tarafından iş hacmini tevsik etmek amacıyla bunlardan birinin sunulmasının yeterli olduğu, şikâyete konu ihalede toplam cironun teklif edilen bedelin %25'inden, yapım işleri ile ilgili cironun ise teklif edilen bedelin %15’inden az olmaması gerektiği anlaşılmıştır. Haruni Mühendislik İnşaat Sanayi ve Ticaret Limited Şirketi tarafından beyan edilen belgeler incelendiğinde; İhaleye katılım belgesinin ilgili satırında iş hacmine ilişkin olarak; 2024 yılına ait “******004,44 TRY” ciro bilgisinin beyan edildiği; isteklinin 2024 yılı toplam cirosunun güncellenmiş tutarının (*****6.976,19 TL) sağlaması gereken iş hacmi tutarını karşılamadığı; Ancak ihaleye katılım belgesinin “İş Hacmine İlişkin Diğer Belgeler” başlıklı kısmında “406920-304-00001_YAPIM İŞLERİ CİROTABLOSU.pdf” ve 406920-304-00002_Yapım İşleri ile İlgili CiroBilgileri Tablosu faturalar.pdf” şeklindeki linklerin yer aldığı, söz konusu belgenin yapım işleri cirosunu tevsik etmek üzere meslek mensubu tarafından e-forma uygun olarak düzenlenen “Ciro Bilgileri Tablosu” olduğunun anlaşıldığı, anılan belgede yapım işleri ciro tutarının *****9.794,3 TL olarak belirtildiği, yapım işleri cirosunun güncellenmiş halinin söz konusu ihalede istenen tutarı sağladığı, Ayrıca, belgede yer alan “Fatura Bilgileri Listesi”nde 7 adet yapım işi faturasına yer verildiği, söz konusu faturaların da ihaleye katılım belgesine yüklendiği, söz konusu belgelerde meslek mensubu imza ve kaşesinin yer aldığı anlaşıldığından başvuru sahibinin iddiasının yerinde olmadığı sonucuna varılmıştır. 3) Başvuru sahibinin 3 ve 4’üncü iddialarına ilişkin olarak: 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun “Aşırı düşük teklifler” başlıklı 38’inci maddesinde “İhale komisyonu verilen teklifleri değerlendirdikten sonra, diğer tekliflere veya idarenin tespit ettiği yaklaşık maliyete göre teklif fiyatı aşırı düşük olanları tespit eder. Bu teklifleri reddetmeden önce, belirlediği süre içinde teklif sahiplerinden teklifte önemli olduğunu tespit ettiği bileşenler ile ilgili ayrıntıları yazılı olarak ister. İhale komisyonu; a) İmalat sürecinin, verilen hizmetin ve yapım yönteminin ekonomik olması, b) Seçilen teknik çözümler ve teklif sahibinin mal ve hizmetlerin temini veya yapım işinin yerine getirilmesinde kullanacağı avantajlı koşullar, c) Teklif edilen mal, hizmet veya yapım işinin özgünlüğü, gibi hususlarda yapılan yazılı açıklamaları dikkate alarak, aşırı düşük teklifleri değerlendirir. Bu değerlendirme sonucunda, açıklamaları yeterli görülmeyen veya yazılı açıklamada bulunmayan isteklilerin teklifleri reddedilir…” hükmü, Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin “Sınır değer ve aşırı düşük teklifler” başlıklı 60’ıncı maddesinde “(1) İhale komisyonu verilen teklifleri değerlendirdikten sonra Kurum tarafından belirlenen yönteme göre sınır değeri hesaplar. (2) Aşırı düşük teklif tespit ve değerlendirme işlemlerine ilişkin olarak, ihale ilanı ve dokümanında belirtilmek kaydıyla üçüncü, dördüncü ve beşinci fıkralardaki koşullar çerçevesinde aşağıdaki seçeneklerden bir tanesi kullanılır. a) Sınır değerin altında olan teklifler ihale komisyonunca aşırı düşük teklif olarak tespit edilir ve bu teklif sahiplerinden Kurum tarafından belirlenen kriterlere göre teklifte önemli olduğu tespit edilen bileşenler ile ilgili ayrıntılar yazılı olarak istenir. İhale komisyonu; 1) Yapım yönteminin ekonomik olması, 2) Seçilen teknik çözümler ve teklif sahibinin işin yerine getirilmesinde kullanacağı avantajlı koşullar, 3) Teklif edilen işin özgünlüğü, gibi hususlarda yapılan yazılı açıklamaları dikkate alarak aşırı düşük teklifleri değerlendirir. Bu değerlendirme sonucunda, açıklamaları yeterli görülmeyen veya yazılı açıklamada bulunmayan isteklilerin teklifleri reddedilir…” hükmü, Kamu İhale Genel Tebliği’nin “Aşırı düşük teklif sorgulaması öngörülen ihalelerde yaklaşık maliyetin hesaplanması sırasında yapılacak işlemler” başlıklı 38’inci maddesinde “38.1. İdare, yaklaşık maliyetin hesaplanması sırasında her bir iş kalemi/grubunun yaklaşık maliyete oranını tespit edecektir. Yaklaşık maliyeti oluşturan iş kalemleri/grupları tutarlarının büyükten küçüğe sıralandığı ve oranların kümülatif toplamının da gösterildiği “sıralı iş kalemleri/grupları listesi” ile iş kalemleri/gruplarına ait ayrıntılı analizler ve analiz girdilerinin tutarları itibarıyla küçükten büyüğe sıralanmış halini gösteren “sıralı analiz girdileri tablosu” hazırlanarak yaklaşık maliyet hesap cetveli kapsamında ihale onay belgesine eklenecektir. Sıralı iş kalemleri/grupları listesi oluşturulurken, iş kalemleri/grupları tutarlarının yaklaşık maliyete oranları, en yakın dört ondalık basamaklı sayıya getirilecek biçimde yuvarlanacak ve bu oranların toplamının, yuvarlama nedeni ile 1 den farklı olması dikkate alınmayacaktır...” açıklaması, “Sınır değer tespiti ve aşırı düşük teklifler” başlıklı 45’inci maddesinde “ Yapım işleri ihalelerinde,4734 sayılı Kanunun 36 ncı maddesi uyarınca ilk oturumda teklif mektubu ve geçici teminatını usulüne uygun sunan geçerli teklifler tespit edildikten sonra; Yaklaşık maliyetin % 120’sinin üzerindeki ve % 40’ının altındaki teklifler dikkate alınmaksızın, geçerli tekliflerin aritmetik ortalaması ve standart sapması hesaplanır. … 45.1.1.5. Bu madde kapsamında sınır değer hesaplanmasında, 4734 sayılı Kanunun 36 ncı maddesi uyarınca ilk oturumda teklif mektubu ve geçici teminatını usulüne uygun sunan isteklilerin teklifleri “geçerli teklif” olarak dikkate alınacaktır. 45.1.2. Sınır değerin altındaki teklif sahiplerinden yaklaşık maliyetin % 80’lik bölümünü oluşturan iş kalemleri/gruplarına ilişkin ayrıntılar yazılı olarak istenir. Bu çerçevede; istenen açıklamanın niteliği dikkate alınarak, isteklilere beş (5) iş gününden az olmamak üzere makul bir süre verilir. Yazıda ayrıca, ihale konusu işe özgü alanlara (malzeme ocağı vb.) ilişkin olan ve açıklama istenecek girdi niteliğinde bulunan nakliyelere dair yaklaşık maliyet hesabında esas alınan mesafeler belirtilir. 45.1.2.1. İhale komisyonunca, (38.1) maddesi kapsamında idarece hazırlanan “sıralı iş kalemleri/grupları listesi” kullanılarak yaklaşık maliyetin % 80’lik kısmına giren iş kalemleri/grupları belirlenir. Sıralı listeye göre, tutarlarının yaklaşık maliyete oranlarının kümülatif toplamı % 80 oranına kadar olan iş kalemleri/grupları ile kümülatif toplama eklendiğinde % 80 oranının aşılmasına neden olan iş kalemi/grubu, sorgulamaya tabi tutulacak olan iş kalemleri/grupları olarak belirlenecektir. Bunların dışında kalan iş kalemleri/grupları için sorgulama yapılmayacaktır. 45.1.2.2. İhale komisyonu tarafından, açıklama istenilmesi gereken iş kalemleri/gruplarına ait idarece (38.1) maddesine göre oluşturulan “sıralı analiz girdileri listesi” kullanılarak tutarı kar ve genel gider hariç analiz toplamının % 3’üne eşit ve bu tutarın altında olan analiz girdileri tespit edilecektir. Yaklaşık maliyeti oluşturan iş kalemi/grubu analizlerindeki analiz girdilerinden, tutarı kar ve genel gider hariç analiz toplamının % 3’üne eşit ve altında olanlar için isteklilerden açıklama yapılması istenilmeyecektir. Tutarı, kar ve genel gider hariç analiz toplamının % 3’üne eşit veya altında olması nedeniyle sorgulamaya tabi tutulmayacak analiz girdilerinin tutarlarının kümülatif toplamının kar ve genel gider hariç analiz toplamının %15’ini aşması durumunda; en küçük tutardan itibaren kümülatif toplamda % 15’lik tutarın aşılmasına neden olan analiz girdisi belirlenecek, tutarı bu girdinin tutarından daha az olan girdiler için açıklama istenilmeyecektir. Aynı girdinin yaklaşık maliyeti oluşturan birden fazla iş kalemi/grubunun analizinde yer alması halinde bu girdinin oranı her analiz için ayrı ayrı değerlendirilerek analiz toplamının % 3’ünün altında kalıp kalmadığına göre işlem yapılır. Herhangi bir analizdeki oranı %3’ün üstünde olan analiz girdisi için açıklama istenilecektir. Analizlerdeki işçilik girdisi, tutarları analiz toplamının % 3’üne eşit veya altında olsa dahi, açıklama istenilmeyecek girdiler arasında yer alamaz. 45.1.2.3. İhale komisyonu teklifleri aşırı düşük olarak tespit edilen isteklilerden (45.1.2.1) maddesinde belirlediği iş kalemleri/grupları için isteyeceği açıklama ile ilgili yazıda, (45.1.2.2) maddesine göre açıklama istenilmeyecek olan analiz girdilerini de belirtecektir. İstekliler, teklifi kapsamında yer alan iş kalemleri/grupları için hazırlayacakları analizlerde (45.1.2.2) maddesine göre açıklama istenilmeyecek olan analiz girdileri de dahil analizlerini oluşturan tüm girdileri göstereceklerdir. … 45.1.3. İsteklilerden teklifleri kapsamında analiz ve hesap cetveli sunmaları istenmeyecektir. Analizler ve hesap cetveli, Kanunun 38 inci maddesi uyarınca teklif fiyatı aşırı düşük olarak tespit edilen isteklilerin tekliflerinin önemli bileşenleri ile ilgili ayrıntıların belirlenmesi amacıyla, sadece aşırı düşük teklif sahibi isteklilerden istenecektir. Bu çerçevede; teklif fiyatının aşırı düşük olduğu tespit edilen istekliler tekliflerinde önemli olduğu tespit edilen bileşenlerine ilişkin olarak yapacakları açıklama kapsamında; a) Anahtar teslimi götürü bedel işlerde, toplam teklif bedelini oluşturan iş kalemleri ve/veya iş gruplarına ait miktarlar ve bunlara ait birim fiyatların gösterildiği hesap cetveli ile açıklama istenen iş kalemleri ve/veya iş gruplarının birim fiyatlarına ilişkin ihale dokümanında verilen analiz formatına uygun analizleri, b) Teklif birim fiyatlı işlerde; açıklama istenen iş kalemlerinin birim fiyatlarına ilişkin olarak ihale dokümanında verilen analiz formatına uygun analizleri, sunacaklardır. Sunulan analizlerde, kâr ve genel giderler hariç analiz girdilerinin toplam tutarının asgari %10’u oranında yüklenici kârı ve genel gider öngörülmesi zorunludur. Sorgulamaya konu edilmeyen iş kalemleri/grupları için analiz sunulması istenmeyecektir. Anahtar teslimi götürü bedel teklif alınan ihalelerde istekli tarafından sunulacak hesap cetvelinde, sorgulamaya tabi tutulmayan iş kalemlerinin ve/veya iş gruplarının her biri için miktar ve birim fiyatların ayrı ayrı gösterilmesi zorunlu olmayıp, sorgulanmayan iş kalemlerinin tamamı için teklif edilen toplam bedelin gösterilmesi yeterlidir. Bu bedel isteklinin ihalede sunduğu teklif bedelinin %10’undan az olamaz. Analizlerde, açıklama istenilmeyen her bir analiz girdisinin birim fiyatı ve birim fiyatla miktarın çarpılması sonucu bulunan tutarı için bir kuruşun altında bedel öngörülemez. Analizlerde, birim fiyatla miktarın çarpılması sonucu bulunan ve bir kuruşun üzerinde olan tutar virgülden sonra en yakın iki ondalık basamaklı sayıya yuvarlanarak yazılır. Yuvarlama işleminde yarım kuruş ve üzerindeki değerler bir kuruşa tamamlanır; yarım kuruşun altındaki değerler ise dikkate alınmaz. Yuvarlamalar nedeniyle oluşan hesaplama farklılıkları ihale komisyonu tarafından re’sen düzeltilir. Yapılan bu düzeltme sonucu bulunan tutarın, açıklama yapılan iş kalemi/iş grubu için teklif edilen fiyatı aşması halinde isteklinin teklifi reddedilir. 45.1.4. İdare tarafından ihale dokümanı kapsamında; a) Teklif birim fiyatlı işlerde; her bir iş kaleminin yapım şartlarına, tarif ve içeriğine göre analizde yer almasını istediği “malzeme, işçilik, makine ve diğerleri (varsa; nakliyeler, inşaat yerindeki yükleme, boşaltma, yatay ve düşey taşımalar, zamlar vb.)” sadece girdi cinslerinin belirlendiği, analiz girdileri ile miktarlarının ve tutarlarının belirtilmediği, b) Anahtar teslimi götürü bedel işlerde; iş kalemleri ve/veya iş gruplarının yapım şartlarına bağlı kalınarak, her iş kalemi/iş grubunun içeriğine göre analizde yer almasını istediği “malzeme, işçilik, makine ve diğerleri (varsa; nakliyeler, inşaat yerindeki yükleme, boşaltma, yatay ve düşey taşımalar, zamlar vb.)” sadece girdi cinslerinin belirlendiği, analiz girdileri ile miktarlarının ve tutarlarının belirtilmediği, ilgili e-forma uygun analiz formatının isteklilere verilmesi, isteklilerin de tekliflerinin aşırı düşük olarak tespit edilerek kendilerinden açıklama istenmesi durumunda, yapacakları açıklamada sunacakları analizlerin verilen bu formata uygun olması gerekmektedir. İdare tarafından bütün iş kalemleri/iş grupları için tek bir analiz formatı düzenlenebileceği gibi, iş kalemleri/iş gruplarının yapım şartlarına göre birden fazla analiz formatı da düzenlenebilir. Ancak bu durumda, idare ihale dokümanında hangi analiz formatının hangi iş kalemleri/iş grupları için kullanılacağını belirtmek zorundadır. Kamu kurum ve kuruluşlarınca yayımlanmış birim fiyatlar ile uyumlu olmayan iş kalemleri (özel iş kalemleri) ile idarelerce tasarlanan ve birden fazla iş kalemini ihtiva eden iş kalemleri (paçal iş kalemi) için bu iş kalemlerinde bulunan analiz girdileri ve miktarlarının gösterildiği analiz formatlarının, ihale dokümanı kapsamında veya aşırı düşük tekliflere yönelik açıklama istenmesine ilişkin yazı ekinde verilmesi gerekmektedir. Ancak idarece niteliği gereği analiz formatı hazırlanamayan iş kalemlerine ilişkin isteklilerin açıklamaları kapsamında analiz sunmalarına gerek olmayıp, anılan iş kalemlerine ilişkin açıklamalar 45.1.13 maddesi uyarınca yapılabilir. 45.1.5. İsteklilerin iş kalemleri/iş grupları için kamu kurum ve kuruluşlarınca yayımlanmış cari yıl birim fiyatları veya bu fiyatlardan daha yüksek fiyatları teklif etmeleri ve söz konusu iş kalemleri/grupları için; hangi kamu kurum ve kuruluşunun birim fiyatını kullandıklarını, birim fiyat poz numarasını da yazmak suretiyle liste halinde belirterek açıklamaları kapsamında sunmaları durumunda analiz düzenlemeleri zorunlu değildir. Bu kapsamda; isteklilerin, kamu kurum ve kuruluşlarınca yayımlanmış “kar ve genel gider içermeyen birim fiyatların” üzerine, kendi belirledikleri “kar ve genel gideri” ilave ederek birim fiyatlarını oluşturmaları durumunda da; hangi kamu kurum ve kuruluşunun “kar ve genel gider hariç birim fiyatını” kullandıklarını ve kendi belirledikleri “kar ve genel gider” tutarını yazmak suretiyle liste halinde belirterek açıklamaları kapsamında sunmaları halinde de, söz konusu iş kalemleri/iş grupları için analiz düzenlemeleri zorunlu değildir. Bu kapsamda isteklilerin analiz düzenlemeleri zorunlu olmayan söz konusu iş kalemleri/grupları için 45.1.13 maddesinde belirtilen belgeleri sunmalarına da gerek bulunmamaktadır…” açıklaması, İdari Şartname’nin “İhale konusu işe/alıma ilişkin bilgiler” başlıklı 2’nci maddesinde “ 2.1. İhale konusu işin/alımın; a) Adı: Merkez 120 Yataklı Öğretmenevi Binası Yapım İşi b) Türü: Yapım işi c) İlgili Uygulama Yönetmeliği: Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliği ç) Miktarı: 120 Yataklı Öğretmenevi Binası Yapım İşi Öğretmenevi Binası yapımı Ayrıntılı bilgi idari şartnamenin ekinde yer almaktadır. d) İşin yapılacağı/malın teslim edileceği yer: Siirt Merkez” düzenlemesi, “Teklif ve sözleşme türü” başlıklı 19’uncu maddesinde “ 19.1. İstekliler tekliflerini, anahtar teslimi götürü bedel üzerinden vereceklerdir; ihale sonucunda, ihale üzerinde bırakılan istekliyle anahtar teslimi götürü bedel sözleşme imzalanacaktır.. .” düzenlemesi, “Aşırı düşük teklifler” başlıklı 31’inci maddesinde “31.1. Teklifi sınır değerin altında kalan isteklilerden Kanunun 38 inci maddesine göre açıklama istenecektir. Bu kapsamda; ihale komisyonu sınır değerin altında kalan teklifleri aşırı düşük teklif olarak tespit eder ve bu teklif sahiplerinden Kurum tarafından belirlenen kriterlere göre teklifte önemli olduğunu tespit ettiği bileşenler ile ilgili ayrıntıları ister. İhale komisyonu; a) Yapım yönteminin ekonomik olması, b) Seçilen teknik çözümler ve teklif sahibinin işin yerine getirilmesinde kullanacağı avantajlı koşullar, c) Teklif edilen işin özgünlüğü, gibi hususlarda yapılan açıklamaları dikkate alarak aşırı düşük teklifleri değerlendirir.” düzenlemesi yer almaktadır. Başvuruya konu ihalede sınır değerin 205.360.000,00 TL olarak belirlendiği, teklifi sınır değerin altında kalan 8 isteklinin bulunduğu, söz konusu isteklilerden 19.12.2025, 26.12.2025 ve 06.01.2026 tarihli tebligatlar ile aşırı düşük teklif açıklamalarının sunulmasının istendiği, 20.01.2026 tarihli ihale komisyonu kararı ile 5 isteklinin teklifinin aşırı düşük teklif açıklaması sunmadığı gerekçesiyle reddedildiği, aşırı düşük teklif açıklamalarını sunan Haruni Müh. İnş. San. ve Tic. Ltd. Şti., Kabil Bozyiğit isteklileri ile Berken Grup Yapı İnş. Oto. Nak. San. Tic. Ltd. Şti. - Muryap İnş. Gıda Tar. San. Tic. Ltd. Şti. İş ortaklığı tarafından sunulan açıklamaların idarece uygun görüldüğü anlaşılmıştır. İdarece gönderilen tebligatlar üzerinde yapılan incelemede 19.12.2025 tarihli tebligat ile 30.12.2025 tarihi mesai bitimine kadar aşırı düşük teklif açıklamalarının sunulmasının istendiği, tebligat ekinde yer verilen sıralı iş kalemleri listesinde Kamu İhale Genel Tebliği’nin 45.1.2.1’inci maddesinde yer verilen açıklamalar doğrultusunda tutarlarının yaklaşık maliyete oranlarının kümülatif toplamı %80 oranına kadar olan iş kalemleri/grupları ile kümülatif toplama eklendiğinde %80 oranının aşılmasına neden olan iş kaleminin tespiti ile açıklama istenilecek iş kalemlerinin belirlendiği, buna göre 865 iş kaleminden 103 iş kaleminin açıklama istenilecek iş kalemi olarak belirlendiği anlaşılmış olup tebligat ekinde sıralı analiz girdileri tablosuna, açıklama istenilecek ve istenilmeyecek analiz girdileri tablolarına yer verilmediği anlaşılmıştır. Akabinde 26.12.2025 tarihli tebligat ile 06.01.2026 tarihi mesai bitimine kadar aşırı düşük teklif açıklamalarının sunulmasının istendiği, tebligat ekinde yer alan sıralı analiz girdileri tablosunda sorgulamaya tabi tutulan iş kalemlerinden; - “25.202.1316 (420.000 kcal/h) 490 kW, Sıcak Su Üretici, Çelik Malzemeden (Kaynaklı) Kalorifer Kazanları (5 Atmosfer konstrüksiyon basıncında)”, - "25.300.1103/B Dikişli siyah boru 1" (Bina içinde kaynaklı, %25 eklenmiş)”, - “15.275.1102 200/250 kg kireç/çimento karışımı kaba ve ince harçla sıva yapılması (iç cephe sıvası)”, - “15.410.1303 Renkli mermer levha ile merdiven basamağı kaplaması yapılması (basamak 3 cm, rıht 2 cm kalınlığında) (honlu veya cilalı)”, - “19.087/1 Betona akışkanlık verici katkı maddesi ilavesi (her 100 kg çimento için) (0.200 kg)”, - “22.5.1.5/2 36kV Monoblok Beton Köşk”, - “31.6.3/16 28.3/35kV Hermetik Tip 1000kVA Güç Transformatörü”, - “77.170.1009 120 Dakika Dayanımlı Panik Barlı Yangın Kapısı (L=70cm(dahil)-100cm(dahil) H=200cm(dahil)- 220cm(dahil)) (tek kanatlı)”, - “V.0711 İşlenerek dekore edilmiş her çeşit demirden parmaklık, korkuluk v.b.dekoratif (perforje) imalat yapılması ve yerine konulması (her çeşit demirlerden merdiven, balkon, köprü korkulukları çeşitli parmaklıklar, kaplamalar, bölmeler ve benzeri) kg” iş kalemleri ile; - “10.300.1511/ANL Su Bazlı Akrilik Modifiye Poliüretan Nano Reçine Esaslı Açık Aleve Dayanıklı (90 Dakika Yanmazlık Sağlayan) Boya m²”, - “Elk.Öz.39 Kartli Kilit ( Mekanizma Dahil Full Set)”, - “Öz-2 Çvr 1x50 W Direk”, - “Öz.1-Çvr 1x50 W Direk”, - “ÖZEL- HT1-A KS1=11400 M3/H VANT.4500 M3/H ASPİRATÖR KLİMA SANTRALİ”, - “ÖZEL-HT1 KS.1=14900 M3/H VANT.6000m3/h aspiratör KLİMA SANTRALİ”, - “ÖZEL-HT2 KS.2=7075 M3/H VANT.7000M3/H ASP KLİMA SANTRALİ”, - “ÖZEL-HT3 KS.3=9000 M3/H V.9700M3/H AS.KLİMA SANTRALİ”, - “ÖZEL-HT4 KS.4=7800 M3/H V.8400 M3/H ASP KLİMA SANTRALİ”, - “ÖZEL-HT5 KS5.3900 M3/H VANT.4100 M3/H ASP KLIMA SANTRALİ”, iş kalemlerine ilişkin analizlere yer verilmediği görülmüştür. Sıralı analiz girdileri tablosunda analizine yer verilmeyen “Elk.Öz.39”, “Öz-2 Çvr”, “Öz.1-Çvr”, “ÖZEL- HT1-A”, “ÖZEL-HT1”, “ÖZEL-HT2”, “ÖZEL-HT3”, “ÖZEL-HT4” ve “ÖZEL-HT5” olmak üzere toplam 9 iş kalemine ilişkin analizlere aynı tebligat ekinde ayrıca yer verildiği, Sonrasında 06.01.2026 tarihli tebligat ekinde, bu 9 adet iş kaleminin analizleri güncellenerek tekrar sunulmuş, bu kalemlere ek olarak “10.300.1511/ANL Su Bazlı Akrilik Modifiye Poliüretan Nano Reçine Esaslı Açık Aleve Dayanıklı Boya” iş kalemine ilişkin analize de yer verilmiş olup sıralı analiz girdileri tablosunda analizi bulunmayan toplam 19 iş kaleminden 10 adedine 26.12.2025 ve 06.01.2026 tarihli tebligat eklerinde ayrıca yer verildiği, kalan 9 adet iş kalemine ilişkin analizlerin ise isteklilere sunulmadığı anlaşılmıştır. 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun 38’inci maddesindeki hükümden, ihale komisyonunun verilen teklifleri değerlendirdikten sonra, idarenin tespit ettiği sınır değere göre teklif fiyatı aşırı düşük olanları tespit edeceği, bu teklifleri reddetmeden önce, belirlediği süre içinde teklif sahiplerinden teklifte önemli olduğunu tespit ettiği bileşenler ile ilgili ayrıntıları yazılı olarak isteyeceği, ihale komisyonunun; imalat sürecinin, verilen hizmetin ve yapım yönteminin ekonomik olması, seçilen teknik çözümler ve teklif sahibinin mal ve hizmetlerin temini veya yapım işinin yerine getirilmesinde kullanacağı avantajlı koşullar ile teklif edilen mal, hizmet veya yapım işinin özgünlüğü gibi hususlarda yapılan yazılı açıklamaları dikkate alarak, aşırı düşük teklifleri değerlendireceği, bu değerlendirme sonucunda, açıklamaları yeterli görülmeyen veya yazılı açıklamada bulunmayan isteklilerin tekliflerinin reddedileceği, Kamu İhale Genel Tebliği’nin yukarıda aktarılan 38.1’inci maddesine göre, ihale komisyonunca, bu Tebliğ’in 38.1’inci maddesi kapsamında idarece hazırlanan sıralı iş kalemleri/grupları listesi kullanılarak yaklaşık maliyetin %80’lik kısmına giren iş kalemleri/gruplarının belirleneceği, sıralı listeye göre, tutarlarının yaklaşık maliyete oranlarının kümülatif toplamı %80 oranına kadar olan iş kalemleri/grupları ile kümülatif toplama eklendiğinde %80 oranının aşılmasına neden olan iş kalemi/grubunun sorgulamaya tabi tutulacak olan iş kalemleri/grupları olarak belirleneceği, bunların dışında kalan iş kalemleri/grupları için sorgulama yapılmayacağı anlaşılmaktadır. Anılan Tebliğ maddesi açıklamasına göre idare tarafından yaklaşık maliyetin hesaplanması sırasında sıralı iş kalemleri listesi ile iş kalemlerine ait ayrıntılı analizler ve analiz girdilerinin tutarları itibarıyla küçükten büyüğe sıralanmış halini gösteren “sıralı analiz girdileri tablosunun hazırlanması gerektiği, 45.1.2.2 ve 45.1.2.3’üncü maddesine göre de ihale komisyonu tarafından, açıklama istenilmesi gereken iş kalemlerine ait idare tarafından anılan Tebliğ’in 38.1’inci maddesine göre oluşturulan “sıralı analiz girdileri listesi” kullanılarak tutarı kar ve genel gider hariç analiz toplamının % 3’üne eşit ve bu tutarın altında olan analiz girdilerinin tespit edilmesi, yaklaşık maliyeti oluşturan iş kalemi/grubu analizlerindeki analiz girdilerinden, tutarı kar ve genel gider hariç analiz toplamının %3’üne eşit ve altında olanlar için isteklilerden açıklama yapılmasının istenilmemesi gerektiği; tutarı, kar ve genel gider hariç analiz toplamının %3’üne eşit veya altında olması nedeniyle sorgulamaya tabi tutulmayacak analiz girdilerinin tutarlarının kümülatif toplamının kar ve genel gider hariç analiz toplamının %15’ini aşması durumunda, en küçük tutardan itibaren kümülatif toplamda % 15’lik tutarın aşılmasına neden olan analiz girdisinin belirleneceği, tutarı bu girdinin tutarından daha az olan girdiler için açıklama istenilmeyeceği, aynı girdinin yaklaşık maliyeti oluşturan birden fazla iş kalemi analizinde yer alması halinde bu girdinin oranının her analiz için ayrı ayrı değerlendirilerek analiz toplamının % 3’ünün altında kalıp kalmadığına göre işlem yapılacağı, herhangi bir analizdeki oranı %3’ün üstünde olan analiz girdisi için açıklama istenileceği, analizlerdeki işçilik girdisi, tutarları analiz toplamının % 3’üne eşit veya altında olsa dahi, açıklama istenilmeyecek girdiler arasında yer alamayacağı, ihale komisyonunun teklifleri aşırı düşük olarak tespit edilen isteklilerden belirlenen iş kalemleri için isteyeceği açıklama ile ilgili yazıda, açıklama istenilmeyecek olan analiz girdilerini de belirteceği, isteklilerin, teklifi kapsamında yer alan iş kalemleri/grupları için hazırlayacakları analizlerde açıklama istenilmeyecek olan analiz girdileri de dahil analizlerini oluşturan tüm girdileri göstermesi gerektiği açıklanmıştır. Aşırı düşük teklif açıklamalarına yönelik itirazen şikâyet başvurularında, idarece gerçekleştirilen aşırı düşük teklif sorgulama işlemlerinin mevzuata uygun olup olmadığı hususu öncelikli olarak incelenmekte ve idarenin gerçekleştirdiği işlemlerde aykırılık tespiti halinde istekliler tarafından sunulan açıklamalar bakımından iddia konusu diğer hususlar hakkında herhangi bir değerlendirme yapılmamaktadır. Zira Kamu İhale Genel Tebliği’nin ilgili maddelerine aykırı olarak gerçekleştirilen işlemler üzerinden isteklilerden aşırı düşük teklif açıklaması istenilmesi ihale sürecinin hatalı olarak devam etmesine neden olacaktır. Kaldı ki, mevzuata aykırı olacak şekilde aşırı düşük teklif açıklaması istenilmesi, yapılan açıklamaların mevzuata uygunluğu bakımından doğru bir değerlendirme yapılmasına engel olmaktadır. 19.12.2025, 26.12.2025 ve 06.01.2026 tarihli aşırı düşük teklif açıklamalarının sunulmasına ilişkin tebligatlar bir arada değerlendirildiğinde; - 9 adet iş kalemine ilişkin analizlere sıralı analiz girdileri tablosunda yer verilmediği, - Sıralı analiz girdileri tablosunda açıklama istenilen analiz girdilerinin belirtilmediği, tebligatlar kapsamında açıklama istenilmeyen analiz girdileri listesi veya açıklama istenilen analiz girdileri listesine de yer verilmediği, ihale dokümanı kapsamında açıklama istenilmeyecek analiz girdileri listesine yer verildiği görülse de söz konusu listenin oluşturulması aşamasında yukarıda bahsi geçen 19 adet iş kalemine ilişkin analiz girdilerinin dikkate alınmadığı, diğer bir ifadeyle yukarıda belirtilen 19 adet iş kalemine ilişkin sıralı analiz girdileri listesi kullanılmak suretiyle tutarı kâr ve genel gider hariç analiz toplamının %3’üne eşit ve bu tutarın altında olan analiz girdilerinin tespit edilerek Kamu İhale Genel Tebliği’nin 45.1.2.2 ve 45.1.2.3’üncü maddelerine açıklanan şekilde açıklama istenilecek ve istenilmeyecek analiz girdilerinin tespit edilmediği, - Açıklama istenilecek iş kalemi olarak belirlenen 103 adet iş kaleminden, 9 adet iş kalemine ilişkin analizlere sıralı analiz girdileri tablosunda yer verilmemesi ve 19 adet iş kalemine ilişkin sıralı analiz girdileri listesi kullanılmak suretiyle açıklama istenilecek ve istenilmeyecek analiz girdilerinin tespit edilmemesi durumunun söz konusu tespitlerin dışında kalan 84 iş kalemine ilişkin açıklamaların sıhhatini de etkileyebileceği, nitekim bir analiz girdisinin yaklaşık maliyeti oluşturan birden fazla iş kaleminin analizinde yer alması halinde herhangi bir analizdeki oranı %3’ün üstünde olan analiz girdisi için açıklama istenilmesi gerektiği, bu durumun diğer 84 iş kalemine ilişkin açıklama istenilecek/istenilmeyecek analiz girdilerini de değiştirebileceği tespit edilmiştir. Bu çerçevede, yukarıda aktarılan Tebliğ açıklamaları ve tespitler gereğince; açıklama istenilen 103 iş kaleminin tamamı için sıralı analiz girdileri tablosunun oluşturulması, açıklama istenilen iş kalemlerine ilişkin sıralı analiz girdileri listesi kullanılmak suretiyle Kamu İhale Genel Tebliği’nin 45.1.2.2 ve 45.1.2.3’üncü maddelerine göre açıklama istenilecek ve istenilmeyecek analiz girdilerinin tespit edilmesi, herhangi bir analizdeki oranı %3’ün üzerinde olan analiz girdisine açıklama istenilecek girdiler listesine yer verilmesi, analizlerde açıklama istenilmeyecek olan analiz girdilerinin belirtilmesi ve teklifi sınır değerin altında kalan isteklilerden yeniden aşırı düşük teklif açıklamasının istenilmesi gerektiği sonucuna varılmıştır. Öte yandan, 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun 53’üncü maddesinin (j) fıkrasının dördüncü paragrafında “ İtirazen şikâyet başvuru bedelinin, itirazen şikâyet başvuru dilekçesinde yer verilen iddialar dikkate alınarak belirlenecek haklılık oranına karşılık gelen kısmının Kurul kararı ile başvuru sahibine iadesine karar verilir. Ancak Kurum tarafından 54 üncü maddenin onbirinci fıkrasının (c) bendi uyarınca başvurunun reddine veya eşit muamele ilkesi yönünden yapılan inceleme sonucunda 54 üncü maddenin onbirinci fıkrasının (a) ve (b) bentleri uyarınca ihalenin iptaline veya düzeltici işlem belirlenmesine karar verilmesi halinde başvuru bedeli iade edilmez… ” hükmü yer almaktadır. Bu çerçevede yapılan incelemede, başvuru sahibinin toplam 4 iddiasından 2 iddiasında haklı bulunduğu tespit edilmiş olup, haklılık oranı 2/4 olarak belirlenmiştir. Başvuru sahibi tarafından Kurum şikayet gelirleri hesabına 194.085,00 TL başvuru bedelinin yatırıldığı dikkate alındığında, Kurul kararının başvuru sahibine bildirimini izleyen otuz gün içinde yazılı talepte bulunulması halinde, söz konusu bedelin haklılık oranına karşılık gelen 97.042,5 TL’lik kısmının iade edilmesi gerektiği sonucuna varılmıştır. B) İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Yönetmelik’in 18’inci maddesi yönünden yapılan inceleme sonucunda herhangi bir aykırılık tespit edilmemiştir. Sonuç olarak, yukarıda mevzuata aykırılıkları belirtilen işlemlerin düzeltici işlemle giderilebilecek nitelikte işlemler olduğu tespit edildiğinden, idarece aşırı düşük teklif sorgulamasının yukarıda yer verilen hususlar dikkate alınarak teklifi sınır değerin altında kalan isteklilerden yeniden aşırı düşük teklif açıklamasının istenilmesi ve bu aşamadan sonraki işlemlerin mevzuata uygun olarak yeniden gerçekleştirilmesi gerekmektedir. Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanun'un 65'inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen otuz gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere, 1) Anılan Kanun'un 54'üncü maddesinin onbirinci fıkrasının (b) bendi gereğince düzeltici işlem belirlenmesine, 2) İddialarındaki haklılık oranına karşılık gelen başvuru bedelinin Kurul kararının başvuru sahibine bildirimini izleyen otuz gün içinde Kamu İhale Kurumuna yazılı talebi halinde iadesine, Oybirliği ile karar verildi.