Rekabet Kurumu Başkanlığından, REKABET KURULU KARARI Dosya Sayısı : 2014 -3-65 (Devralma ) Karar Sayısı : 14-35/684-301 Karar Tarihi : 24.09.2014 A. TOPLANTIYA KATILAN ÜYELER Başkan : Prof. Dr. Nurettin KALDIRIMCI Üyeler : Kenan TÜRK, Dr. Murat ÇETİNKAYA, Reşit GÜRPINAR, Fevzi ÖZKAN , Doç. Dr. Tahir SARAÇ B. RAPORTÖR LER : Mazlum YALÇINKAYA, Name AKÇA C. BİLDİRİMDE BULUNAN : - Walgreen Co. Temsilcisi: Av. H. Emre ÖNAL River Plaza Kat 17 Bahar Sok. No:13 Büyükdere Cad. Levent/İstanbul (1) D. DOSY
Rekabet Kurumu Başkanlığından, REKABET KURULU KARARI Dosya Sayısı : 2014 -3-65 (Devralma ) Karar Sayısı : 14-35/684-301 Karar Tarihi : 24.09.2014 A. TOPLANTIYA KATILAN ÜYELER Başkan : Prof. Dr. Nurettin KALDIRIMCI Üyeler : Kenan TÜRK, Dr. Murat ÇETİNKAYA, Reşit GÜRPINAR, Fevzi ÖZKAN , Doç. Dr. Tahir SARAÇ B. RAPORTÖR LER : Mazlum YALÇINKAYA, Name AKÇA C. BİLDİRİMDE BULUNAN : - Walgreen Co. Temsilcisi: Av. H. Emre ÖNAL River Plaza Kat 17 Bahar Sok. No:13 Büyükdere Cad. Levent/İstanbul (1) D. DOSYA KONUSU: Alliance Boots GmbH nin sermayesinin %55'inin Walgreen Co. tarafı ndan devralınması işlemine izin verilmesi talebi. (2) E. DOSYA EVRELERİ: Kurum kayıtlarına 05.09 .2014 tarihinde giren bildirim üzerine düzenlenen 15.09.2014 tarih ve 2014 -3-65/Öİ sayılı Devralma Ön İnceleme Raporu görüşülerek karara bağlanmıştır. (3) F. RAPORTÖR G ÖRÜŞÜ: İlgili raporda, bildirim konusu işleme izin verilmesinde sakınca bulunmadığı ifade edilmiştir . G. İNCELEME VE DEĞERLENDİRME (1) Bildirime konu işlem; Walgreen Co. nun (Walgr eens ) halihazırda %45 oranında ortak olduğu Alliance Boot s GmbH nin (Alliance ) sermayesinin %55 ini, dolayısıyla tam kontrolünü devralmasına ilişkindir. Mevcut durumda Alliance, KKR&Co. L.P. ye (KKR) bağlı fonlar ve Stefano Pessina tarafından kontrol edilmektedir. Bu çerçevede, k alıcı bir kontrol değişikliği meydana getiren dosya konu su işlem , 2010/4 sayılı Rekabet Kurulundan İzin Alınması Gereken Birleşme ve Devralmalar Hakkında Tebliğ in ( 2010/4 sayılı Tebliğ) 5/1(b) maddesi kapsamında bir devralma işlemidir. (2) Ayrıca, t arafların 201 3 yılı Türkiye ve dünya cirolarının 2010/4 sayılı Teb liğ in 7. maddesinin (a) ve (b) bendinde öngörülen eşikleri aşması nedeniyle dosya konusu işlem izne tabi bir devralma işlemidir. I.1.Taraflar I.1.1. Devralan: Walgreens (3) Walgreens , ABD deki en büyük perakende ilaç zincirinde yer alan mağazalarında reçeteli ve reçetesiz ilaçlar ile genel tüketici ürünlerinin satışını gerçekleştirmektedir. Walgreens in genel tüketici ürünleri segmentindeki satışları temel olarak ; ev içi kullanım ürünleri, hazır ve taze yiyecekler, kişisel bakım, güzellik ve şekerleme ürünleri ni içermektedir. I.1.2. Devredilen: Alliance (4) Alliance, ecza ürünleri ağırlıkta olmak üzere bir dizi ürün ve hizmetin uluslararası ölçekte satış ve pazarlamasını gerçekleştirmektedir. Alliance nin iki ana faaliyet konusunu eczane odaklı olarak güzellik ve sağlık ürünlerinin perakende satışı ile ilaç ürünlerinin toptan satış 14-35/684-301 2/4 ve dağıtımı oluşturmaktadır. Alliance dokuz ülkede 3.050 sinin içinde eczane bulunan 3.150 nin üzerinde sağlık ve güzellik ürünlerinin perakende satışının gerçekleştirildiği mağazayı , ayrıca içinde Türkiye nin de bulunduğu 20 ülkede 370 den fazla ilaç toptan satış ve dağıtım merkezi ni işletmektedir. Alliance bu faaliyetlerine ek olarak görece küçük çapta fason imalat faaliyetinde de bulunmaktadır. (5) Alliance , bildirim konusu devralma işle mi kapsamında rekabetçi açıdan etkilenme ihtimali olan pazarlarda Alliance Healthcare Turkey Holding A.Ş. (AHT) unvanlı holding şirketi aracılığıyla faaliyet göstermektedir. AHT , ilaç, kozmetik ve parfümeri ürünlerinin toptan satış ve dağıtımı faaliyetleri ni iştirakleri aracılığıyla gerçekleştirmektedir. Bunlardan en önemlisi Alliance in tek başına kontrolünü eline bulundurduğu Hedef -Alliance Holding A.Ş. dir (Hedef -Alliance). Hedef -Alliance çatısı altında ilaç ürünlerinin toptan satış ve dağıtımı pazarında faaliyet gösteren Hedef Ecza Deposu Ticaret A.Ş . (Hedef Ecza Deposu) ve Skills -in Healtcare Paz. ve Tan. Hiz. A.Ş. ile kozmetik ve parfümeri ürünlerinin toptan satış ve dağıtımı pazarlarında faaliyet gösteren Esko Itriyat San. ve Tic. A.Ş. unvanlı iştirak leri bulunmaktadır. I.2. İlgili Ürün ve Coğrafi Pazar ile Etkilenen Pazarlar (6) Alliance in Türkiye de yürüttüğü faaliyetler iki ana grupta toplanmaktadır ; ilaç ürünlerinin toptan satış ve dağıtımı pazarı ile kozmetik ve parfümeri ürünleri toptan satış ve dağıtımı pazarın daki faaliyetler. Alliance in Türkiye de faaliyette bulunan iştiraklerinden Hedef Ecza Deposu ilaç ürünlerinin toptan satışı ve dağıtımı pazarının önemli oyuncuları arasında yer almakta ve esas olarak eczanelere, sınırlı bir ölçekte ise has tanelere yönelik faaliyet göstermektedir. (7) Alliance in diğer faaliyet alanını teşkil eden k ozmetik ve ıtriyat ürünleri dağıtım pazarı oldukça benzer mal ve hizmetler içermektedir. Bu pazarda yer alan ürün grupları saç bakım, ağız bakım, tıraş ürünleri, kâğı t ürünleri ve vücut bakım ürünleri olarak tasnif edilmektedir. Kozmetik ve parfümeri pazarında çok sayıda te şebbüs faaliyet göstermektedir. Türkiye de piyasaya kozmetik ürün arz eden firmaların Sağlık Bakanlığına kayıt yaptırıp, her ürün için bildirimde bu lunmaları gerekmektedir. Bu kapsamda Sağlık Bakanlığının elektronik bildirim sistemine kayıtlı 3.250 civarında teşebbüs bulunmaktadır. Pazarda büyük firmaların yanı sıra doğal, organik ve doğal katkılı ürünleri üreten birçok küçük ve orta boy firma da faal iyet göstermektedir. Kozmetik ürünleri kategorisinde 46.000 i yerli 170.000 civarında ürünün iç pazarda dağıtımı yapılmaktadır. (8) Alliance in yukarıda yer verilen faaliyetleri ve Kurulun aynı konuya ilişkin olarak almış olduğu geçmiş tarihli kararları dikka te alın arak; dosya konusu devralma işlemi bakımından ilgili ürün pazarları ilaç ürünleri t optan satış ve dağıtımı pazarı ve kozmetik ve parfümeri ürünleri toptan satış ve dağıtımı pazarı olarak tanımlan mıştır . (9) Bununla birlikte, i şleme taraf olan teşebb üslerin faaliyetleri arasında yatay ve dikey örtüşmeler in olduğu görülmektedir. Tarafların her ikisinin de faaliyetleri , içinde eczane bulunan sağlık ve güzellik ürünleri perakende ciliği açısından kesişmektedir. Ancak, dosya mevcudunda Alliance in , Türkiye de yalnızca ilaç, kozmetik ve parfümeri ürünlerinin toptan satış ve dağıtımı pazarında faaliyet gösterdiği, Walgreens in ise Türkiye de herhangi bir faaliyeti nin bulunmadığı belirtilmektedir. Bu nedenle dosya konusu devralma işlemi bakımından yatay etkile nen pa zar bulunmamaktadır. (10) Öte yandan Alliance, Türkiye de d ahil olmak üzere bazı ülkelerde Walgreens in faaliyet gösterdiği ilgili ürün pazarının üst pazarı olan ilaç, kozmetik ve parfümeri ürünlerinin toptan satış ve dağıtımı pazarında faaliyet göstermektedir. Bu açıdan, ilaç, kozmetik ve parfümeri ürünlerinin toptan satış ve dağıtımı pazarlarının dikey etkilenen pazarları oluşturduğu kanaatine varılmıştır . 14-35/684-301 3/4 (11) Dosya konusu ürünler bakımından pazara giriş, üretim, dağıtım, pazarlama ve satış gibi rekabet şartlarının bölgesel bir farklılık göstermediği göz önüne alınarak , tüm ilgili ürün pazarları açısından coğrafi pazar Türkiye olarak tespit edilmiştir. I.3. Değerle ndirme (12) Alliance in Walgreens tarafından tek kontrolünün devralınması iki aşamalı olarak yapılandırılmıştır. Walgreens halihazırda tamamlanmış olan ilk aşama neticesinde Alliance in %45 oranında hissesine sahip olmu ştur. Bu devir işlemi Alliance in kontrol yapısında değişikliğe yol açmamıştır. Bildirim konusu işlem , Walgreens tarafından geriye kalan %55 lik hissenin ve Alliance in tek başına kontrolünün devralınmasını kapsamaktadır. (13) Walgreens ABD deki en büyük organize ilaç perakendeciliği zincirini işletm ekte; mağazalarında reçeteli ve reçetesiz ilaçlar ile genel tüketici ürünlerinin satışını gerçekleştirmektedir. Walgreens in satışa sunduğu ürün karması içinde ilaç ürünlerinden elde ettiği gelir cirosunun ( ..) ünü oluşturmaktadır. Müşteriler reçetelerind eki ilaçları telefon ile ya da online olarak ulaşarak posta yoluyla veya mağaza içindeki eczanelerden tedarik edebilmektedir. Walgreens sadece ABD, Porto Riko ve Virgin Adaları nda faaliyet göstermektedir. (14) Walgreens in ana faaliyet alanı olan ve Alliance in iki önemli faaliyet alanından birini oluşturan organize ilaç ürünleri perakendeciliği olarak nitelendirilebilecek pazar, dosya konusu bildirim bakımından etkilenen pazarlar arasında yer almamaktadır. Zira yatay çakışmanın bulunduğu söz konusu ilgili ürü n pazarlarına ilişkin olarak taraflardan hiçbirinin Türkiye de faaliyeti bulunmamaktadır. Ayrıca, ABD gibi bazı ülkelerde ilaçlar bağımsız eczanelerin yanında marketlerde, zincir eczanelerde ve internet eczanelerinde satılabilirken; Türkiye de son satış no ktaları yalnızca serbest eczanelerdir. Ülkemizde, bir eczacının birden fazla eczane açması veya mesul müdürlüğünü üzerine almasını yasaklayan, 8591 sayılı Eczacılar ve Eczaneler Hakkında Kanun un 18. maddesinin amir hükmü ile getirilen sahiplik sınırı nede niyle organize ilaç perakendeciliği pazarına eşdeğer bir pazar da bulunmamaktadır. (15) Alliance in iki ana faaliyet alanından diğeri ise aralarında Türkiye nin de bulunduğu 20 ülkedeki ilaç ve kozmetik ürünlerinin toptan satış ve dağıtımına ilişkin faaliyetler idir. Bu bakımdan, Alliance in Türkiye deki faaliyet alanları olan, Walgreens in faaliyet gösterdiği pazarın üst pazarı konumundaki ilaç ürünlerinin toptan satış ve dağıtımı pazarı ile kozmetik ve ıtriyat ürünlerinin toptan satış ve dağıtımı pazarı dik ey etkilenen pazarları oluşturmaktadır. Kurulun geçmiş tarihli kararlarında ilaç ve ıtriyat dağıtım hizmetlerinin farklı hizmetler olduğu ve ikame edilemediği, ilaç mamulleri perakendecileri ile ıtriyat mamulleri perakendecilerinin farklılık taşıdığı; reka bet koşullarının aynı olmadığı hususları dikkate alınarak ilaç ürünlerinin toptan satışı ve ıtriyat mamullerinin toptan satışı şeklinde ayrıma gidildiği görülmektedir. Bu çerçevede, bildirim konusu devralma işleminin rekabetçi yapıya etkisi anılan paza rlar açısından ayrı ayrı incelenmiştir . (16) Alliance in Türkiye deki ilaç ürünlerinin toptan satış ve dağıtımı faaliyetlerinde önemli bir yer tutan Hedef Ecza Deposu ile aynı ekonomik bütünlük içindeki iştiraklerin in anılan pazardaki paylarına bakıldığında; 20 11 yılında ( ..) , 2012 yılında ( ..) ve 2013 yılında ( ..) olduğu görülmektedir. Alliance in Walgreens tarafından devralınmasının ilaç ürünlerinin toptan satış ve dağıtımı pazarının rekabetçi yapısında herhangi bir değişmeye yol açmayacağı açıktır. Ayrıca, Walgreens her ne kadar ilaç ürünlerinin toptan satış ve dağıtımı pazarının alt pazarında faaliyet gösterse de mevzuattan kaynaklanan sınırlamalar nedeniyle ülkemiz ilaç perakendeciliği pazarına giriş yapma ihtimali oldukça düşüktür. Dolayısıyla , Alliance nin Walgreens tarafından devralınması işleminin ilaç ürünlerinin toptan satış ve dağıtımı pazarında gerek mevcut gerekse de potansiyel rekabet açısından herhangi bir etki doğurmayacağı kanaatine varılmıştır . 14-35/684-301 4/4 (17) Dosya konusu devralma işlemi bakımından reka betçi açıdan etkilenme ihtimali bulunan diğer pazar kozmetik ve parfümeri ürünleri toptan satış ve dağıtımı pazarıdır. Kozmetik ve ıtriyat ürünleri dağıtım pazarı yoğunlaşmanın hayli düşük olduğu, dinamik ve rekabetçi bir pazar özelliği göstermektedir. Perakende noktalara satış yapan toptancıların yanı sıra nihai tüketicilere doğrudan satış yapan Amway, Oriflame, Avon gibi yabancı menşeli teşebbüsler de bulunmaktadır. Ayrıca pazara girmek için yasal ya da idari herhangi bir engel de yoktur. Asıl faaliyet alanı başka ürünlerin dağıtımı olan teşebbüsler istedikleri takdirde diğer ürünlerin yanında ıtriyat ve kozmetik ürünlerinin de dağıtımına kolaylıkla başlayabilmektedir. Alliance in söz konusu pazarda ki paylarına bakıldığında; 2011 yılında %( ..) , 2012 yılın da % ( ..) ve 2013 yılında % ( ..) olduğu görülmektedir. (18) Alliance in Walgreens tarafından devralınması ile ilgili pazarın mevcut rekabetçi yapısında herhangi bir değişiklik meydana gelmeyecektir. Bununla birlikte , Walgreens in kozmetik ve ıtriyat ürünleri p erakendeciliği pazarına giriş potansiyeli oldukça düşüktür. Dolayısıyla, kozmetik ve ıtriyat ürünlerinin çok farklı yollardan nihai tüketici ile buluşturulabildiği de göz önüne alındığında, söz konusu işlemin herhangi bir rekabetçi endişeye yol açmayacağı kanaatine varılmıştır. H. SONUÇ (19) Düzenlenen rapora ve incelenen dosya kapsamına göre; bildirim konusu işlemin 4054 sayılı Kanun un 7. maddesi ve bu maddeye dayanılarak çıkarılan 2010/4 sayılı Rekabet Kurulundan İzin Alınması Gereken Birleşme ve Devralmala r Hakkında Tebliğ kapsamında izne tabi olduğuna; işlem sonucunda aynı Kanun maddesinde yasaklanan nitelikte hakim durum yaratılmasının veya mevcut hakim durumun güçlendirilmesinin ve böylece rekabetin önemli ölçüde azaltılmasının söz konusu olmaması neden iyle işleme izin verilmesine OYBİRLİĞİ ile karar verilmiştir.