T.C. İSTANBUL BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ 14. HUKUK DAİRESİ DOSYA NO: 2022/986 KARAR NO : 2025/1780 T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A İ S T İ N A F K A R A R I İNCELENEN KARARIN MAHKEMESİ: İstanbul Anadolu 8. Asliye Ticaret Mahkemesi TARİHİ: 08.03.2022 NUMARASI : 2022/550 Esas - 2022/175 Karar DAVA: Tazminat (Yetkili Servis Sözleşmesinden Kaynaklanan) Taraflar arasındaki tazminat davasının ilk derece mahkemesince yapılan yargılaması sonunda ilamda yazılı nedenlerle davanın kabulüne …
T.C. İSTANBUL BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ 14. HUKUK DAİRESİ DOSYA NO: 2022/986 KARAR NO : 2025/1780 T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A İ S T İ N A F K A R A R I İNCELENEN KARARIN MAHKEMESİ: İstanbul Anadolu 8. Asliye Ticaret Mahkemesi TARİHİ: 08.03.2022 NUMARASI : 2022/550 Esas - 2022/175 Karar DAVA: Tazminat (Yetkili Servis Sözleşmesinden Kaynaklanan) Taraflar arasındaki tazminat davasının ilk derece mahkemesince yapılan yargılaması sonunda ilamda yazılı nedenlerle davanın kabulüne dair verilen karara karşı, davalı vekili tarafından istinaf yoluna başvurulması üzerine Dairemize gönderilmiş olan dava dosyası incelendi, gereği konuşulup düşünüldü. TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMALARININ ÖZETİ Davacı vekili, dava dilekçesinde özetle; taraflar arasında düzenlenen yetkili servis sözleşmesi ile müvekkilinin, davalı şirketin Edirne bölgesinin yetkili servisi olarak hizmet verdiğini, davalı şirketin müşterilerinin satın aldıkları kombilere belli bir ücret karşılığında ... süresinin uzatılması için müvekkiline ek ... paketi sözleşmeleri gönderilerek ücretinin cari hesaptan peşin olarak tahsil edildiğini, müvekkilinin ek ... paketi sözleşmelerini almak zorunda olduğunu, bu formların ... markalı cihazlara davalı şirketçe verilen ... sürelerinin uzamasını sağlayan ve nihai müşteriye para ile satılan kıymetli evrak niteliğinde olduğunu, davalının gönderdiği Kartal 5. Noterliğinin 16.06.2017 tarihli ihtarı ile sözleşmenin feshedildiğini, ihtarda ek ... paketlerinin satabileceğini, ancak sair işlemleri ... adına yapamayacağı, ... marka, ünvan ve amblemlerini taşıyan ve gösteren iz ve işaretleri kullanamayacağının ihtar edildiğini, müvekkilinin elinde fesih tarihi itibarıyla toplam 14.580,00 TL değerinde 30 adet ... sözleşmesi kaldığını, davalıya gönderilen Edirne 3. Noterliğinin 21.02.2020 tarihli ihtarı ile ek ... paketlerinin iade alınmasının yanıtı verildiğini, müvekkilinin satamadığı ek ... paketlerinin davalı tarafından iade alınması ve paketler için tahsil edilen paranın iadesi gerektiğini, yetkili servis sözleşmesinin feshinden sonra müvekkilinin, davalı adına çalışmadığını, ... markasını temsil etmeyen ve yetkili olmayan müvekkilinin yedek parça ve ek ... paketlerini nihai tüketiciye satamayacağını ileri sürerek, her biri 495 TL değerinde olan 28 adet 3 yıllık, he biri 360 TL olan 2 yıllık ek ... sözleşmelerinin toplam bedeli olan 14.580,00 TL'nin dava tarihinden itibaren işleyecek ticari faizi ile birlikte davalıdan tahsiline, ek ... paketlerinin davalıya iadesine, karar verilmesini talep ve dava etmiştir.Davalı vekili, savunmasında özetle; davacının müvekkili şirketin eski yetkili servisi olduğunu, taraflar arasındaki sözleşmenin Kartal 5. Noterliğinin 16.06.2017 tarihli ihtarı ile sona erdirildiğini, davacının yetkili servis sıfatıyla hareket ettiği süre boyunca uyması gereken hak ve yükümlülükler ile sözleşmenin sona erme halleri ve sonuçlarının sözleşmede düzenlendiğini, buna göre davacının davalı ... A.Ş tarafından belirlenecek kampanya ve sair düzenlemelere uyma zorunluluğu bulunduğunu, bağımsız bir tacir olan davacının basiretli bir tacir gibi davranması gerektiğini, sözleşme şartlarının bilinmediği ve şartların zorla kabul ettirildiği ya da sözleşme devam ederken dayatma ile ... paketi satın aldığı iddiasına itibar edilemeyeceğini, davacının dava konusu ... paketlerin satışını yaparak ilave kazanç sağladığını ve paketlerin dayatmayla satılmadığını, süresinde faturalara itiraz edilmeyerek içeriğinin kabul edildiğini, davacıya fesih sonrasında ek ... paketi satışına devam edebileceğinin ihtarla bildirildiğini, sözleşmedeki çerçeve maddeden yola çıkarak ek garantilerin satışını yapamayacağı kanaatine varılmasının dosyadaki somut ve yazılı delillere aykırı olduğunu savunarak, davanın reddine karar verilmesini istemiştir. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARININ ÖZETİ İlk Derece Mahkemesince yapılan yargılama sonucunda; "... Tüm dosya kapsamı ve bilirkişi raporu bir bütün olarak değerlendirildiğinde; davacının elinde kalan Ek ... Paket Sözleşmelerinin ücretleri davalı tarafından tahsil edilmiş ve zilyetliği de yetkili serviste bulunduğundan malik olarak yetkili servisin paketler üzerinden tasarruf yetkisine sahip olduğu, ancak sözleşmenin 8.8 ve 8.9 maddeleri birlikte değerlendirildiğinde, pratik olarak bu ürünlerin yetkili servis sözleşmesi sona ermiş bir işletme tarafından satımının oldukça zor olacağı ve işletmeye de bir fayda sağlamayacağı yetkisi iptal edilmiş bir servisin, kendisine herhangi bir menfaat sağlamayacak ürünleri, kâr etme imkânı olmadığı gibi reklam ve pazarlama imkânı da olmadan satması beklenemeyeceği, yetkisi olmadığı için, satış yaptığı müşterilere bakım-onarım gibi hizmet sağlama imkânı da olmadığı, işletmesinde davalı firma ile ilgili tanıtıcı unsurda kullanma imkanı bulunmadığı, ayrıca, bir tüketicinin ... yetkili servisi olmayan bir işletmeden “... ek ... paketi” alması da hayatın olağan akışına uygun olmadığı, bu halde, ek ... paket sözleşmelerinin davacı tarafından satılmasının, davalı ile davacı arasındaki sözleşmesel ilişkinin ana unsurlarından birini teşkil etmediği, davacının kötü niyetinden söz etme imkanı bulunmadığı, davacının, uyuşmazlığa konu ... paket sözleşmelerinin davalıya iadesi ile ... paket sözleşmeleri kapsamında tahsil edilen ücretin davalıdan iadesi talebinde haklı......" gerekçesiyle davanın kabulüne, toplam değeri 14.580,00 TL olan ek ... paketi sözleşmelerinin davacı tarafça davalıya iadesine, 14.580,00 TL'nin dava tarihi olan 23.11.2020 tarihinden itibaren işleyecek ticari faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine, tarafların edimlerini aynı anda ifa etmelerine, karar verilmiştir. Bu karara karşı, davalı vekilince istinaf başvurusunda bulunulmuştur. İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ Davalı vekili, istinaf başvuru dilekçesinde özetle; Davacının basiretli bir tacir gibi davranması gerektiğini, taraflar arasındaki yetkili servis sözleşmenin Kartal 5. Noterliğinin 16.06.2017 tarihli ihtarı ile feshedildiğini, sözleşmenin devamı sırasındaki hak ve yükümlülükler ile sözleşmenin sona erme hallerinin sonuçlarının bu sözleşme ile belirlendiğini, sözleşmenin konu başlıklı 2.maddesinde davacının işi yapacak yeterliğe sahip olduğunun kabul edildiğini, sözleşmenin 6.5. maddesinde, hizmetin gerektirdiği yedek parça, malzeme ve ek ... paketi ve mobil ekipman stoklamakla yükümlü olduğunun belirlendiğini, sözleşmenin 6.22. maddesinde ise yetkili servisin ... tarafından hazırlanarak ilan edilen talimatlara uyacağının, 6.32. maddesinde, ...'ın ödeme destekleri ve iskonto tanımlayarak değiştirebileceği, 6.33, 6.49 ise davacının sözleşmeye uyması ile sözleşmenin devamı ve feshinden sonra iadesi/değişimi talep edilebilecek ticari materyallerin ancak ... tarafından uygun görüldüğü takdirde iade/ değişim işlemi yapılacağın kabul edildiğini,Sözleşmenin devem eden 6.3 ile 4. ve 8.2., 8.3., 8.4., 8.15., maddelerinde de davacıya bir takım yükümlülükler getirildiğini, sözleşmenin 11. maddesine göre müvekkilinin defter ve belgelerinin kesin delil olduğunu, dava konusu talepler bakımından sözleşmede ayrıntılı düzenlemeler yapıldığını, bağımsız bir tacir olan davacının sözleşmeye uyması gerektiğini ve basiretli bir tacirin dayatma ile satım iddiasına sığınamayacağını, davacının tacir olmanın sonuçlarına aykırı ve kötü niyetli davrandığını, yetkili servis sözleşmesinin kurulması ile müvekkilinin ek ... paketi kampanyasına dair uygulamasının da kabul edildiğini, fesih ihtarında açıkça ek ... paketlerinin satışına devam edebileceğinin davacıya bildirildiğini, davacının ek ... paketlerinin satışı şartlarını bildiğini ve kabul ettiğini, sözleşme süresince müvekkilince başlatılan ek ... paketi kampanyası uygulamalarına itiraz edilmediği gibi buna ilişkin ödemelere de itiraz edilmediğini, davacının esasen ek paket alarak ilave kazanç da sağlaması karşısında bu paketlerin dayatma ile satıldığı iddiasının yersiz olduğunu, süresinde itiraz edilmeyen fatura içeriğinin kesinleştiğini, davacının ek ... paketlerini satabileceğini, servis sıfatının sona ermesinin ek ... paketinin satışını engellemeyeceğini, bu hususun fesih ihtarında da açıkça belirlendiğini, davacının ticari faaliyetine devam ettiğini ve özel servis olarak tüm markalara hizmet verdiğini, yasal 2 yıllık ... süresi dolmuş tüm cihazlar kendisi için ilave bir portföy haline getirdiğini, sözleşmenin 18.11.2016 tarihi itibari ile sona erdirildiğini, ancak bu tarihten sonra 14.02.2017 tarihinde tüketiciye ... paketinin satışı gerçekleştirildiğini, Bu nedenlerle ilk derece mahkemesinin istinafa konu kararının usul ve yasaya aykırı olduğunu belirterek, kararın kaldırılmasına ve davanın reddine karar verilmesini istemiştir. İNCELEME VE GEREKÇE Dava, taraflar arasındaki yetkili servis sözleşmesinin davalı tarafından feshi üzerine sözleşme sırasında davacının satın aldığı ek ... paketlerinin iadesi ile bedellerinin tahsili istemine ilişkindir. İlk derece mahkemesince yapılan yargılama sonucunda davanın kabulüne karar verilmiş; bu karara karşı, davalı vekilince, yasal süresi içinde istinaf başvurusunda bulunulmuştur.İstinaf incelemesi, HMK'nın 355. maddesi uyarınca, ileri sürülmüş olan istinaf nedenleriyle ve kamu düzeni yönüyle sınırlı olarak yapılmıştır. Taraflar arasında düzenlenen tarihsiz yetkili servis sözleşmesi ile davacının, davalı şirketin Edirne bölgesi yetkili servisi olarak hizmet verdiği; sözleşmenin davalının gönderdiği Kartal 5. Noterliğinin 16.06.2017 tarihli ihtarı ile feshedildiği sabittir. Fesih ihtarında davacının çalışma şartlarına riayet etmemesi nedeniyle sözleşmenin feshedildiği belirtilmiş; ek ... kampanyası çerçevesinde satın alınan ürünlerin nihai tüketiciye ulaştırılması dışında, davalı şirkete ait ait yetkili servis unvanın kullanılmaması ihtar edilmiştir.Davacı tarafından keşide edilen 20.01.2020 tarihli ihtarda ise sözleşmenin davalı tarafından 16.06.2017 tarihli ihtarla feshedildiği, fesih ihtarında davalı şirkete ilişkin doküman ve belgelerin kullanılmamasının istendiğini, ancak 30 adet ek ... belgesi sözlemelerinin iade alınmadığını belirterek bu belgelerin iade alınarak bedellerinin ödenmesi istenmiştir. Taraflar arasında düzenlenen yetkili servis sözleşmesinin 8.8. Maddesinde, “işbu sözleşemenin feshi halinde yetkili servisin herhangi bir sebeple ... veya ...'a ait tescilli markalarından olan hiçbir müşterinin cihazına müdahale yetkisi kalmaz. Yetkisi iptal edilen bir servis yetki dışında özel olarak ... veya ...'a tescilli markalarından birini taşıyan herhangi bir müşterinin cihazına müdahale edemez"; 8.9. Maddesinde ise “İş bu sözleşmenin feshi halinde yetkili servis hiçbir surette ... 'a ait markalardan birinin logosunu işyerinde, kullandığı evraklarda, işyeri tabelasında, servis araçlarında ve personelin kullandığı hiçbir kıyafet ve ekipmanda bulunduramaz” şeklinde düzenlemeler bulunmaktadır. Mahkemece alınan bilirkişi raporunda sözleşmenin devamı sırasında davacının aldığı ek ... paket ücretlerinin davalıdan tahsil edildiği anlaşılmıştır. Tacir olan tarafların sözleşmenin imzalanması sırasında basiretli bir tacir gibi davranması gerekmektedir. Tarafların TBK'nın 26 ve 27.madrdesindeki sınırlamaları dikkate alarak istedikleri şartlarda bir sözleşme kurmaları mümkündür. İstinaf başvurusunda da sözleşmenin 2, 6, 8 ve 11. maddelerinden söz edilerek davacının, sözleşmenin devamı süresince satın aldığı ek ... paketlerini iade ederek bedelini talep edemeyeceği, esasında fesih ihtarında da bu paketlerle bağlantılı olarak faaliyetlere devam edilebileceğinin davacıya ihtar edildiği belirtilmektedir.İstinaf başvurusunda belirtilen sözleşme hükümlerinde açık şekilde, sözleşmenin devamı süresince alınan ve ancak yetkili bayilik sözleşmesi ile birlikte kullanılabilecek emtiaların iade edilemeyeceği hususunda açık bir düzenleme bulunmamaktadır. Anılan hükümlerde genel olarak, sözleşmenin devamı sorasında yetkili servisin gerekli malzemeyi tedarik ederek stoklayacağı, davacının yetkili servis işini yapacak yeterli kapasitesi bulunduğu, yetkili servis hizmeti için davalının belirlediği talimat ve yönergelere uyulacağı, davalının sözlemenin 4.maddesinde sağladığı iskontoları kaldırıp değiştirebileceği, sözlemenin devamı veya sonrasında davacı tarafından iade veya değişimi yapılaması istenen bir materyalin ancak davalının istemesi halinde değiştirilebileceği, yedek parça ve teknik hizmetlerin davalının belirlediği tarifelere göre ücretlendirileceği, sözleşmeye aykırı davranışların tespiti halinde sözleşmenin feshedileceği ve fesih halinde davacının tazminat isteminde bulunmayacağının kararlaştırıldığı görülmektedir.Ancak sözleşmenin yukarıda belirtilen 8.8 ve 8.9. maddelerinde açıkça fesih halinde davalının marka ve malzemelerinin kullanılamayacağı belirtilmiştir. Bu durumda davacının yetkili servis sözleşmesinin feshi halinde, davacının davalıya ait marka ve malzemeleri kural olarak kullanamayacağı kabul edilmelidir. Ancak fesih ihtarında, sözleşme döneminde satın alınan ... paketleri yönünden bir esneklik sağlanmıştır. Bayilik sözleşmesine benzeyen ve devamlılığı bulunan bu sözleşmenin ifası sırasında, yetkili servisinin tanıtım için bir takım giderleri yapması gerekmektedir. Esasen sözleşmenin süreklilik arz eden karakteri nedeniyle, yapılacak masrafların ileride gelir olarak dönme ihtimali yüksektir. Ancak feshedilmiş bir sözleşmede, elde kalan bir kaç ticari emtianın satımı için bu masrafların yapılması davacıdan beklenmemelidir. Zira sözleşmedeki edim dengesine göre davacının katlanması gereken yükümlülük ile davalının bundan kazanacağı menfaatler arasında adil bir denge bulunmamaktadır. Sözleşmenin 6.49. maddesinde, sözleşmenin devamı veya sona ermesinden sonra iadesi veya değişimi talep edilebilecek malzemeler bakımından davalıya bir takdir hakkı tanınmış ise de sözleşmede hakim konumda bulunan davalının bu durumunu dürüstlük ilkesine uygun şekilde kullanması gerekmektedir. Aksi halde, sözleşmenin feshedilmesine rağmen, davacının sözleşmenin tümüne göre oldukça düşük bir bedeli olan ek ... paketlerinin satımı için davalının marka ve logosunu kullanması ve bunlara ilişkin giderler yapması gerekecektir. Bu halde de davalının sözleşmede kabul edilen edim dengesinden oldukça fazla bir miktarda kazanç elde etmesi sağlanacak olup, bu durum dürüstlük kuralına aykırı olduğundan hukuk düzenince korunamaz. Esasen davalıya ait olan ek ... paketlerinin davalı veya başka bir yetkili servisince daha makul şart ve sürede satılması mümkün olduğundan, ilk derece mahkemesinin karar ve gerekçesi sözleşmeye ve hukuka uygun bulunduğundan davalı vekilinin istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.Açıklanan bu gerekçelerle, davacı vekilinin istinaf başvuru nedenleri ile sınırlı olarak dosya üzerinden yapılan inceleme sonucunda, ilk derece mahkemesinin istinafa konu kararında ve gerekçesinde yasaya ve usule aykırılık bulunmadığı gibi kamu düzenine aykırılık da görülmediğinden, davacı vekilinin istinaf başvurusunun HMK'nın 353/1.b.1 maddesi uyarınca esastan reddine dair aşağıdaki hüküm verilmiştir. HÜKÜM: Yukarıda açıklanan gerekçelerle; 1-HMK'nın 353/1.b.1 maddesi uyarınca, davalı vekilinin istinaf başvurusunun esastan reddine, 2-Davalı tarafından yatırılan istinaf başvuru ve peşin karar harçlarının Hazineye gelir kaydına, bakiye 750,00 TL istinaf karar harcının davalıdan tahsiline, Hazineye gelir kaydına,3-Davalı tarafça yapılan kanun yolu giderlerinin kendi üzerinde bırakılmasına,4-Gerekçeli kararın ilk derece mahkemesince taraf vekillerine tebliğine,5-Dosyanın kararı veren ilk derece mahkemesine gönderilmesine dair;HMK'nın 353.1.b.1 maddesi uyarınca dosya üzerinden yapılan istinaf incelemesi sonucunda, 13.112025 tarihinde, oy birliğiyle ve kesin olarak karar verildi. KANUN YOLU : HMK'nın 362/1.a maddesi uyarınca dava değeri itibariyle karar kesindir.