T.C. ANTALYA BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ 16. HUKUK DAİRESİ KARAR TARİHİ:16/02/2026 T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A B Ö L G E A D L İ Y E M A H K E M E S İ K A R A R I İNCELENEN KARARIN MAHKEMESİ:DENİZLİ 1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ KARAR TARİHİ:07/03/2023 DAVANIN KONUSU:İtirazın İptali GEREKÇELİ KARAR YAZIM TARİHİ:16/02/2026 İlk derece mahkemesinin kararı süresi içerisinde istinaf edilmiş olduğundan dosya içerisinde bulunan belgeler okunup incelendi. Üye hakimin görüşü değerlendiri…
T.C. ANTALYA BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ 16. HUKUK DAİRESİ KARAR TARİHİ:16/02/2026 T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A B Ö L G E A D L İ Y E M A H K E M E S İ K A R A R I İNCELENEN KARARIN MAHKEMESİ:DENİZLİ 1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ KARAR TARİHİ:07/03/2023 DAVANIN KONUSU:İtirazın İptali GEREKÇELİ KARAR YAZIM TARİHİ:16/02/2026 İlk derece mahkemesinin kararı süresi içerisinde istinaf edilmiş olduğundan dosya içerisinde bulunan belgeler okunup incelendi. Üye hakimin görüşü değerlendirildi. GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ: DAVACININ İDDİALARININ ÖZETİ: Davacı vekili, müvekkilinin ... ili, .... ilçesi sınırları dahilinde kurulu bulunan ...Bakanlığı'nca onaylı imar planı sınırları içerisinde kalan katılımcılara (sanayicilere) ait işletmelere 4562 sayılı "Organize Sanayi Bölgeleri Kanunu" ve "... Uygulama Yönetmeliği'nde" belirtilen hizmet ve görevleri yerine getiren ve yasaların elverdiği ölçüde düzen ve işleyişini sağlayan, özel hukuk tüzel kişiliğine sahip bir kuruluş olduğunu, ...'nin kamu yararı amacıyla kurulmuş bir tüzel kişilik olduğunu, kar amacı gütmediğini, tek amacının kısıtlı gelir kaynaklarını iyi planlayıp, üyelerinin daha iyi ve ucuz hizmet almalarını sağladığını, bu nedenle yaptığı harcamalara karşılık üyelerinden yasanın öngördüğü bir kısım bedeller tahsil ettiğini, mevcut ... Müdürlüğü'nün güney ve güneydoğusunda bulunan bir kısım arsalarda zamanla sanayileşme meydana geldiğini, bu sanayicilerin alt yapı ve diğer ... hizmetlerinden yararlanmak istediklerine dair talepleri sonrasında bu alanın ... sınırları içine dahil edilmesi için müvekkili tarafından bakanlık nezdinde uzun süreçli işlemler yürütüldüğünü, yapılan değerlendirmeler ve düzenlemeler sonucunda .....Bakanlığı'nın 23/06/2020 tarihli yazıları ile davalı şirketin de içerisinde bulunduğu 69 hektarlık alanın ... Müdürlüğü sınırları içine dahil edilmesine karar verildiğini ancak müvekkilinin gerek davalı şirkete, gerekse Islah ... içinde yer alan diğer firmalara yasal mevzuat çerçevesinde şartlarını da zorlayarak ... sınırları içine dahil edilmeden önce hizmet vermeye başladığını, davalı şirketin henüz ... sınırları içine dahil olmadan ... pafta, ... parsel numaralı 3273 m²'lik taşınmaza ilişkin 06/01/2016 tarihli dilekçesi ile "... sınırları içine dahil olmak istiyoruz, ... sınırları içine alınmak için ... Yönetim Kurulu kararları ve/veya Genel Kurul Kararları ile 4562 sayılı ... Kanunu ve ... Uygulama Yönetmeliği'nin tüm hükümlerine kayıtsız şartsız uymayı kabul ediyoruz." taahhüdünde bulunduğunu ancak davalının da içinde bulunduğu bir kısım şirketler hizmet almasına karşın alt yapı katılım bedellerini ödememesi nedeniyle söz konusu şirketlere yazı gönderilmesi hususunda yönetim kurulunun 18/08/2021 tarihinde karar aldığını, davalıya 25/08/2021 tarihli ... sayılı yazı ile ödeme tablosunda yer alan 3.273,00 m² x 7 USD = (1 USD=7,1428 Kr) karşılığı 163.648,69 TL'si tutarın %25'inin 15/09/2021 tarihine kadar peşin, kalanın ise; 48 eşit taksitte ödenmesi hususunun ihtar edildiğini, davalının bu yazıya karşılık Denizli 3. Noterliği'nin 03/09/2021 tarihli ... yevmiye numaralı ihtarnamesini gönderdiğini, 15/09/2017 tarihli yazılarında masraf katılım payının 4 USD olduğunu, müdürlük tarafından da bu bedelin kabul edilerek; toplam 28.400 USD bedelin taksitler halinde ödendiğini, bu nedenle bu bedelin 7 USD/m² çıkartılmasının doğru olmadığının belirtildiğini, bu konuda alınmış bir yönetim kurulu kararı veya genel kurul kararı bulunmadığını, alt yapı katılım bedeli ödemesi yapılmadığını, davalının süresinde bakiye tutarları ödemediğinden hakkında Denizli 7. İcra Müdürlüğü'nün ... Esas sayılı dosyası ile başlatılan icra takibinde 7 USD (kur 7,1428) üzerinden toplam 20.544,14 TL üzerinden icra takibine başlandığını, icra takibine yapılan haksız itirazlar nedeniyle durdurulan takibin devamı için öncelikle Denizli Arabuluculuk görüşmeleri yapıldığını ancak anlaşma sağlanamadığını belirterek, Denizli 7. İcra Müdürlüğü'nün ... Esas sayılı icra dosyasındaki davalının haksız ve hukuka aykırı itirazının iptali ile, takibin kaldığı yerden devamına, davalının kötü niyetinden dolayı alacağın %20'si oranında icra inkar tazminatının davalıdan alınarak müvekkiline ödenmesine, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davalıdan tahsili ile müvekkiline ödenmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir. DAVALININ SAVUNMALARININ ÖZETİ: Davalı vekili, davacı tarafından açılan davanın haksız ve hukuki dayanaktan yoksun olduğunu, müvekkilinin muaccel olan katılım bedellerini girişte müvekkili şirketin konum ve koşullarına göre olması gereken 4 USD üzerinden yapmaya başladığını, davacının daha önceki ... parselin tüm alt ve üst yapı hizmetlerini temelden ve baştan sona sağlanmasına karşın müvekkili şirketin de içinde yer aldığı son ilave 69 hektarlık alanda kurulu şirketlerin mevcut alt ve üst yapıları ile ...'ye dahil olması nedeniyle kuruluştan tam hizmet alan firmalar ile aynı aidatı ödemeyeceği, yaklaşık yarısı olan 4 USD karşılığının ödeneceğinin dahil olan şirketlere ifade edildiğini, eşitlik, adalet ve hakkaniyetin gerektiğinin de bu olduğunu savunarak; haksız ve hukuki dayanaktan yoksun davanın reddine, yargılama giderlerinin davacı yüklenmesine, %20 icra inkar tazminatının davacıdan alınarak davalıya ödenmesine karar verilmesini talep etmiştir. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARININ ÖZETİ: İlk derece mahkemesince yapılan yargılama sonunda;"...davacı ...'nin davalının da içinde bulunduğu alanda yer alan firmalara ... sınırları içine dahil edilmeden önce hizmet vermeye başladığı, davalının başvurusundan yaklaşık olarak 1,5 yıl sonra 15/09/2017 tarihinde davalı tarafından davacıya gönderilen yazıda ... katılımına ilişkin taleplerini bildirdiği ve yazıda "...konuşulduğu üzere m² başına alınacak olan 4 USD'nin üyeliğimiz gerçekleştikten sonra 24 taksit halinde ödenmesi..." hususunu belirttiği; bu hususta alt yapı katılım bedelinin taraflar arasında 4 USD olarak belirlendiği yönünde dosyada davacı tarafça düzenlenmiş bir belge ya da alınmış bir karar bulunmadığı; fakat ... Müdürlüğü'nün 29/12/2017 tarihli ... sayılı yönetim kurulu kararı ile bölge inkişaf alanında yer alan taşınmazların ....Belediyesi ....alanı içerisinde yer almalarına rağmen belediye tarafından herhangi bir alt yapı hizmeti verilmediği, bu nedenle firmalara ait parsellerin ...'ne katılması nedeni ile alt yapı maliyetleri olarak daha önce belirlenen 7 USD/m2'nin ...'ye dahil olacak firmalardan tahsil edilmesine karar verildiği; 23/06/2020 tarihinde ....Bakanlığı'nın kararı ile davalının içinde bulunduğu 69 hektarlık alanın ... Müdürlüğü'ne dahil edilmesine karar verildiği, davalı şirketin ... ye dahil olmakla 4562 sayılı ... Kanunu gereği ...'nin sağladığı alt yapı hizmetlerini kullanmak zorunda olup bu hizmetler karşılığında alt yapı katılım bedeli ödemesi gerektiği; davacı ... tarafından alt yapı katılım bedelinin 29/12/2017 tarihli ... sayılı yönetim kurulu kararı ile 7 USD/m2 olarak belirlendiği, davalının alt yapı katılım bedeli için ödemeyi talep ettiği 4 USD/m2'ye dair yasal bir dayanağın dosya kapsamında bulunmadığı, alt yapı katılım bedelinin davalıdan 4 USD/m2 olarak alınacağı yönünde davacı tarafça alınmış bir karar olmadığı; davalının alt yapı katılım bedelinin 4 USD/m2 olması yönündeki yazısının davacı tarafça bu yönde alınmış bir karar olmadığından ancak bir icap olarak kabul edilebileceği, bu kapsamda davacı tarafça 7 USD/m2 olarak belirlenen alt yapı katılım bedelinin taraflar arasında uygulanması gerektiği ve bu bedel dikkate alınarak yapılan hesap doğrultusunda hazırlanan SMMM bilirkişi raporu hükme esas alınarak davacının davasının kabulüne, davaya konu alacağın davalı yönünden bilinebilir, hesap edilebilir, belirlenebilir yani likit alacak niteliğinde olmadığı, yargılamayı gerektirdiği gözetilerek; icra inkar tazminatı talebinin reddine" gerekçesiyle davanın kabulü ile, Denizli 7. İcra Müdürlüğü'nün ... Esas sayılı dosyasında takibe yapılan itirazın iptali ile, takibin 20.544,14 TL asıl alacak olmak üzere aynen devamına karar verilmiştir. İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ: Karara karşı, davacı vekili ve davalı vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur. Davacı vekili istinaf dilekçesinde özetle; davalıdan istenilen alt yapı katılım bedeli ve miktarının, hesaplama şeklinin, tamamen ... Kanunu ve Yönetmelikler ile yasal mevzuata uygun olduğunu, kaldı ki davalıya hesaplama şekline dair defalarca yazı gönderildiğini, buna rağmen, davalının kendi kabul ettikleri 4 USD/m2 üzerinden ödeme yapmakta ısrar ettiğini, asıl alacak tutarının %20'sinden az olmamak üzere icra inkar tazminatına hükmedilmesi gerektiğini beyan ederek ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasını talep etmiştir. Davalı vekili istinaf dilekçesinde özetle; taraflar arasındaki uyuşmazlığın ... genişleme sahasında yer alan taşınmaz için talep edilen altyapı katılım bedeli miktarından kaynaklandığını, genişleme sürecinin kamulaştırma yoluyla değil, genişleme bölgesindeki sanayici ve taşınmaz sahiplerinin rızası ve muvafakati ile gerçekleştiğini, genişleme sahasındaki tüm parsellerin önceki maliklerin adına tapuda kayıtlı olduğunu, ... yetkilileriyle yapılan ön görüşmelerde altyapı katılım bedelinin metrekare başına 4 USD olarak belirlenmesi hususunda mutabakata varıldığını ve bu katılım şartlarının 15/09/2017 tarihli yazı ile bildirildiğini, davacının giriş-çıkış yolları ve arıtma tesisi ödemelerine ilişkin diğer şartları kabul edip uygulamasına rağmen sadece bedel konusundaki şartı reddetmesinin dürüstlük kuralına aykırı olduğunu ve hakkın kötüye kullanılması teşkil ettiğini, davacının kamusal niteliğine de haiz bir tüzel kişi olduğunu, davacının müvekkili şirket ve grup şirketlerden m² başına 7 USD alt yapı katılım bedeli istemesinde hukuki isabetin bulunmadığını, mahkemece eksik inceleme yapılarak karar verildiğini, alanında uzman bilirkişi heyetinden rapor alınması gerektiğini beyan ederek ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasını talep etmiştir. DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ ve GEREKÇE: Dava, itirazın iptali istemine ilişkindir. Mahkemece, yukarıda yazılı gerekçeyle davanın kabulüne karar verilmiştir. Dairemizce istinaf incelemesi, 6100 sayılı HMK'nın 355. madde hükmü uyarınca istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak ve kamu düzenine aykırı hususların olup olmadığı gözetilerek yapılmıştır. 4562 sayılı Kanun'un 5. maddesi uyarınca, ...'ler özel hukuk tüzel kişisidir. Bununla birlikte 6102 sayılı Kanun'un 11. maddesindeki tanıma göre esnaf işletmeleri için öngörülen sınırı aşan düzeyde gelir sağlamayı amaçlayan faaliyetlerin devamlı ve bağımsız bir şekilde yürütüldüğü işletmeleri işletmedikleri için aynı Kanun'un 16. maddesi uyarınca tacir olarak kabul edilmeleri mümkün değildir. Öte yandan ...'lerin ticaret şirketi olduğu yönünde herhangi bir yasal düzenleme de bulunmamaktadır. Bu sebeple ...'lerin taraf olduğu davalarda diğer taraf tacir olsun ya da olmasın, uyuşmazlığın mutlak ticari dava olmadığı hallerde yargılamanın asliye hukuk mahkemelerinde sonuçlandırılması gerekmektedir(bknz. Yargıtay 11. Hukuk Dairesi'nin 15/06/2023 tarihli 2022/4599 Esas - 2023/3797 Karar sayılı emsal ilamı). Somut uyuşmazlıkta da taraflar arasındaki ihtilafın altyapı katılım bedelinden kaynaklandığı, uyuşmazlığın mutlak ticari dava niteliğinde olmadığı gözetilerek ilk derece mahkemesince Asliye Hukuk Mahkemesine karşı, görevsizlik kararı verilmesi gerekirken uyuşmazlığın esası hakkında karar verilmesi hatalı olmuştur. Tüm bu nedenlerle, taraf vekillerinin istinaf başvurularının kamu düzenine aykırılık yönünden kabulü gerekmiş, HMK'nın 353/1-a-3 maddesi uyarınca ilk derece mahkemesi kararının görevli mahkemenin tayini yönünden kaldırılmasına, HMK'nın 353/1-a-3 maddesinin hükmü özel düzenleme içerdiğinden, HMK'nın 360. maddesinin atfı ile HMK'nın 20. maddesi hükmü uygulanmaksızın ve talebe bağlı olmaksızın dosyanın görevli Denizli Asliye Hukuk Mahkemesi'ne tevzi edilmek üzere Denizli Hukuk Mahkemeleri Tevzi Bürosu'na gönderilmesine karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurmak gerekmiştir. HÜKÜM:Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere; 1-Taraf vekillerinin istinaf başvurularının kamu düzenine aykırılık gözetilerek KABULÜNE, 2-Denizli 1. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 07/03/2023 tarih ve ... Esas - ... Karar sayılı kararının KALDIRILMASINA, 3-6100 sayılı HMK'nın 353/1-a-3 maddesi uyarınca davanın yeniden görülmesi için dosyanın yetkili Denizli Asliye Hukuk Mahkemesi'ne tevzi edilmek üzere Denizli Hukuk Mahkemeleri Tevzi Bürosu'na GÖNDERİLMESİNE, 4-Bir karar örneğinin bilgi ve UYAP üzerinden dosyanın görevli mahkemesine aktarılması için Denizli 1. Asliye Ticaret Mahkemesi'ne GÖNDERİLMESİNE, 5-İlk derece mahkemesi kararı yukarıda açıklanan sebeple kaldırıldığından taraf vekillerinin diğer istinaf nedenlerinin şimdilik incelenmesine YER OLMADIĞINA, 6-492 sayılı Harçlar Kanunu gereğince peşin olarak yatırılan istinaf karar harçlarının ilk derece mahkemesince talepleri halinde taraflara İADESİNE, 7-Taraflarca yapılan istinaf yargılama giderlerinin ilk derece mahkemesinde yapılacak yargılama sonunda dikkate ALINMASINA, 8-İstinaf incelemesi duruşmasız yapıldığından vekalet ücreti takdirine YER OLMADIĞINA, 9-6100 sayılı HMK'nın 333. maddesi gereğince peşin alınan ve harcanmayan istinaf gider avansının ilk derece mahkemesince ilgiliye İADESİNE, 10-Kararın ilk derece mahkemesince taraflara tebliğine, Dair, 6100 sayılı HMK'nın 353/1-a-3 maddesi gereğince dosya üzerinde yapılan inceleme sonucunda oybirliğiyle ve HMK'nın 353/1-a maddesince kesin olarak karar verildi. ...