Rekabet Kurumu Başkanlığından, REKABET KURULU KARARI Dosya Sayısı : 2008 -1-62 (Devralma) Karar Sayısı : 08-41/555 -208 Karar Tarihi : 27.6.2008 A. TOPLANTIYA KATILAN ÜYELER 10 Başkan : Prof. Dr. Nurettin KALDIRIMCI Üyeler : Süreyya ÇAKIN , Mehmet Akif ERSİN, Dr. Mustafa ATEŞ, İsmail Hakkı KARAKELLE B. RAPORTÖRLER : Salim AYDEMİR, Cemal Ökmen YÜCEL C. BİLDİRİMDE BULUNAN : Yaşar Holding A.Ş. D. TARAFLAR : - Yaşar Holding A.Ş. 20 Şehit Fethi Bey Cad. No:120 İzmir - BASF Coatings A.G. Glasuritstr.
Rekabet Kurumu Başkanlığından, REKABET KURULU KARARI Dosya Sayısı : 2008 -1-62 (Devralma) Karar Sayısı : 08-41/555 -208 Karar Tarihi : 27.6.2008 A. TOPLANTIYA KATILAN ÜYELER 10 Başkan : Prof. Dr. Nurettin KALDIRIMCI Üyeler : Süreyya ÇAKIN , Mehmet Akif ERSİN, Dr. Mustafa ATEŞ, İsmail Hakkı KARAKELLE B. RAPORTÖRLER : Salim AYDEMİR, Cemal Ökmen YÜCEL C. BİLDİRİMDE BULUNAN : Yaşar Holding A.Ş. D. TARAFLAR : - Yaşar Holding A.Ş. 20 Şehit Fethi Bey Cad. No:120 İzmir - BASF Coatings A.G. Glasuritstr. 1, 48165 Münster, ALMANYA E. DOSYA KONUSU: Yaşar Holding A.Ş. nin Yaşar Basf Otomotiv Boyaları Pazarlama Tic. Ltd. Şti. nde bulunan %50 oranında hissesinin ve bazı varlıklarının, BASF Coatings A.G. tarafından devralı nması işlemine iz in verilmesi talebi. F. DOSYA EVRELERİ: Kurum kayıtlarına 9.6.2008 tarih ve 3550 sayı ile giren ve 30 eksiklikleri 18.6.2008 tarih ve 3777 sayı ile tamamlanan bildirim üzerine, 4054 sayılı Rekabetin Korunması Hakkında Kanun un 7. maddesi ile 1997/1 sayılı Rekabet Kurulu ndan İzin Alınması Gereken Birleşme ve Devralmalar Hakkında Tebliğ in ilgili hükümleri uyarınca yapılan inceleme sonucu düzenlenen 2 0.6.2008 tarih ve 2008 -1- 62/Öİ -08-SA sayılı Devralma Ön İnceleme Raporu, 20.6.2008 tarih ve RE K.0.05.00.00 - 120/93 sayılı Başkanlık Önergesi ile 08-41 sayılı Kurul toplantısında görüşülerek karara bağlanmıştır. G. RAPORTÖRLERİN GÖRÜŞÜ: İlgili Rapor'da; 1- Bildirim konusu işlemin; 4054 sayılı Kanun'un 7. maddesine dayanılarak 40 çıkarılan 1997/1 sayılı Tebliğ kapsamında Rekabet Kurulu nun iznine tabi olduğu, 2- Söz konusu devralma işlemi sonucunda hakim durumun yaratılması veya mevcut hakim durumun güçlendirilmesi ve böylece ilgili pazarlarda rekabetin önemli ölçüde azalması söz konusu olmayacağından anılan devir iş lemine izin verilmesi gerektiği kanaat ve sonucuna ulaşıldığı ifade edilmiştir. 08-41/555-208 2 H. İNCELEME VE DEĞERLENDİRME 50 H.1. Taraflar H.1.1. BASF Coatings A.G. (BASF Coatings) BASF Coatings dünyada lider konumdaki kimya şirketi olan BASF ın grup şirketleri nden biri olup , bu şirketin hisselerinin % ( .) ı BASF Handels -und Export GmbH şirketine ve % ( ) u da BASF SE şirketine aittir. BASF birçok sektör dışında BASF Coatings vasıtasıyla otomotiv boyaları ile endüstriyel kaplama sektörlerinde de faaliyet gösterm ektedir ve bu sektördeki faaliyetlerine birkaç ülkedeki (Almanya, Fransa, İspanya) bağlı şirketleri vasıtasıyla devam etmektedir. Ayrıca, BASF Türkiye deki diğer alanlardaki faaliyetlerini, iştirakleri BASF Türk Kimya Sanayi ve 60 Ticaret Limited Şirketi (BA SF Türk), Elastogran Poliüretan Sanayi ve Ticaret Ltd. Şti., Degussa Yapı Kimyasalları Sanayi A.Ş. ve Meges Boya Sanayi ve Ticaret A.Ş. aracılığıyla yürütmektedir. BASF iştirakleri genel olarak Türkiye de kimyasallar, plastikler, tekstil ve deri kimyasall arı, dispersiyonlar ve pigmentler, özgün kimyasallar, özel kimyasallar ile tarım ürünleri, yapı boyaları, poliüretan malzemeler ve poliüretan sistemleri alanlarında faaliyette bulunmakta olup , devralmaya konu şirket haricinde Türkiye de otomotiv boyaları s ektöründe ve/veya bu sektörü etkileyen herhangi bir alanda faaliyette bulunmamaktadır. BASF hisseleri Frankfurt, Londra, New York ve Zürih borsalarında işlem görmektedir. 70 2007 yılı dünya cirosu yaklaşık ( ..) Euro olan BASF ın mevcut durumda YABA nı n %50 hissedarı konumundaki BASF Coatings AG nin 2007 yılı dünya cirosu ( ..) Euro dur. H.1.2. Yaşar Holding A.Ş. (YAŞAR) YAŞAR; kimyasallar, gıda ve hizmet gibi sektörlerin birçok alan ında faaliyet gösteren bir holding şirketidir. Devre konu şirketin pazarlamasını münhasıran yaptığı ürünlerden, otomotiv tamir boyalarının büyük bir bölümü, YAŞAR bünyesinde faaliyet göstermekte olan DYO Boya Fabrikaları A.Ş. tarafından üretilmekte olup, YAŞAR ın otomotiv 80 boyaları sektöründe bunun dışında bir faaliyetini n bulunmadığı beyan edilmektedir. Yaşar topluluğunun 2007 yılı kon solide net satışları yaklaşık ( ..) YTL olup bunun yaklaşık ( ..) YTL lik kısmı orijinal ve oto tamir boyalarına ilişkin faaliyetlere dayanmaktadır. H.1.3. Yaşar Basf Otomotiv Boy aları Pazarlama Ticaret Limited Şirketi (YABA) YABA, bildirim konusu işlemin tarafları YAŞAR ile BASF şirketlerinden Basf Coatings tarafından 1997 yılında %50 -50 ortaklıkla kurulmuş bir ortak girişimdir. YABA, otomotiv 90 boyaları sektöründe, gerek orijinal otomotiv boyaları (Original Equipment Manufacturing - OEM), gerekse oto tamir boyaları (OTB) pazarlarında boya ve boya yardımcı malzemelerinin pazarlanması, satışı, ürün geliştirme ve teknik servis hizmetlerinin verilmesinde faaliyet göstermektedir. YABA nın 2007 yılı cirosu yaklaşık ( ..) YTL olup bunun yaklaşık ( ..) YTL si OTB ürünlerinden, ( ..) YTL si OEM ürünlerinden ve nihayet kalan yaklaşık ( ..) YTL ciro da YABA nın diğer tedarikçilerinden tedarik edilip pazarlaması yapılan yan ü rünlerden oluşmaktadır. YABA tarafından 08-41/555-208 3 pazarlaması yapılan OTB ürünleri içinde BASF teknolojili ürünl erden ( Glasurit 55, R -M 100 Diamont, Salcomix, Glasurit Como) elde edilen ciro yaklaşık ( ..) YTL olup OEM ürünlerinin hepsi BASF teknolojisi ile üretilm ektedir. H.2. İlgili Pazar H.2.1. İlgili Ürün Pazarı Bildirim konusu işlem, çeşitli otomotiv boya ve boya yardımcı malzemelerinin pazarlanması, satışı, ürün geliştirme ve teknik servis hizmetlerinin verilmesinde faaliyet gösteren YABA şirketinin devrine ilişkindir. Bildirim formunda ilgili ürün pazarı kapsamında, orijinal otomobil boyaları (OEM) ve oto tamir boyaları (OTB) olmak üzere 110 iki ayrı pazar tanımlanabileceği ifade edilmektedir. Gerek OEM ürünleri ve gerekse OTB ürünleri otomotiv boyama amaçlı ku llanılan boyalar olmakla birlikte, söz konusu boyaların; sahip oldukları kimyasal içerik, kullanım hacimleri, uygulama biçimleri, hitap ettikleri müşteriler ve dağıtım kanalları gibi alanlarda farklılıklar arzetmektedir . OEM ürünleri esas olarak araçları n fabrikalardaki üretim bantlarında boyanması aşamasında kullanılmakta olup seri ve büyük hacimde üretim yapan otomotiv fabrikalarına sağlanmaktadır. Öte yandan, OTB ürün grupları genellikle tamir atölyeleri, 120 servisler, otomotiv sanayi sitelerinde, araçlar ın kaza, doğa koşulları sonucu oluşan yıpranmalar gibi zarar gören boya yapılarının tamiri için kullanılmaktadır. Otomotiv tamir pazarında kullanılan bo ya ve alt malzemeler, araç üretile n fabrikalarda kullanılan boya ve alt malzemelerle farklılık gösterir. OTB, yeni otomotiv üretim bandında kullanılamaz. Çünkü otomotiv üretimindeki fiziksel şartlar, farklı kimyasal yapıda boya ve alt malzeme kullanımını gerektirmektedir. Yukarıdaki açık lamalar çerçevesinde, OEM ve OTB ürün gruplarının çeşitli bakımlardan farklılıklar içerdiği anlaşılmakta olup dosya konusu işlem bakımından, pazarın daha dar ya da daha geniş tanımlanmasının yapılacak değerlendirmeyi 130 herhangi bir şekilde etkilemeyeceği hus usu da dikkate alınarak, işbu dosya kapsamında ilgili ürün pazarları orijinal otomotiv boyaları OEM ve oto tamir boyaları OTB pazarları olarak tanımlanmıştır . H.2.2. İlgili Coğrafi Pazar YABA nın satış ve pazarlamasını yaptığı ürünlerin, pazarlam a ve dağıtım kanalları bakımından ülke geneline benzer şekilde satılıyor olması, söz konusu ürünler bakımından taşıma maliyetlerinin önemli bir maliyet unsuru olmaması ve ilgili ürünler açısından rekabetin ülke çapında homojen dağıldığının aksine göstergel er 140 bulunmaması dikkate alınarak, ilgili coğrafi pazar en dar manada Türkiye Cumhuriyeti sınırları olarak t anımlan mıştır . H.3.Yapılan Tespitler ve Hukuki Değerlendirme H.3.1 . İşlemin Niteliği Bildirim konusu işlem ile ilgili olarak 28.5.2008 tarihinde taraflar arasında imzalanan DYO İşletmesine Ait Bazı Varlıkların Devriyle İlgili Hisse Satın Alım Anlaşması ve Çerçeve Anlaşması na (Devir Sözleşmesi) göre YAŞAR, YABA daki %50 lik paya denk 08-41/555-208 4 gelen 17100 adet adi hissesini, kalan %50 lik paya denk gelen 17 100 adet adi hisseye 150 sahip BASF Coatings e devretmektedir . Bildirime konu işlem ile YABA nın kontrolü tamamıyla BASF Coatings e geçecektir. Dolayısıyla söz konusu işlem, mevcut bir ortak girişimin, ortak k ontrolden tek kontrole geçiş i ile sonuçlanacak olup bu işlem kalıcı bir kontrol değişikliğine yol açacağından, söz konusu işlemin 1997/1 sayılı Tebliğ in 2. maddesi kapsamında bir devralma işlem idir. Söz konusu maddede belirtilen ciro ve pazar payı eşiklerinin aşılıp aşılmadığı incelendiğinde, YAŞAR ile B ASF ın ilgili ürün pazarlarında YABA aracılığı ile yürütülmekte olandan başka herhangi bir faaliyetleri bulunmadığından, tarafların ilgili 160 ürün pazarlarındaki toplam cirolarının (YABA nın 2007 yılı cirosu olan ) yaklaşık ( ..) YTL olduğu anlaşılmaktadır . Her bir pazar açısından değerlendirildiğinde ise, YAB A nın OTB pazarında yaklaşık ( ..) YTL, OEM pazarında ise yaklaşık ( ..) YTL cirosu bulunmakta olup taraf teşebbüslerin ilgili ürün pazarlarında elde ettikleri ciro toplamının 1997/1 sayılı Teb liğ de öngörülen 25 milyon YTL eşiğini aştığı görülmektedir. Öte yandan, tarafların yine YABA nezdinde; OTB pazarındaki toplam pazar payları (% ) ve OEM pazarındaki toplam pazar paylarının da (% ...) Tebliğ'de belirtilen pazar payı eşiğini aştığı görülmekte dir. Dolayısıyla dosya konusu devralma işleminin 1998/2 sayılı Tebliğ ile değişik 1997/1 sayılı Tebliğ in 4. maddesi çerçevesinde izne tabi olduğu sonucuna ulaşılmıştır. 170 H.3.2. Değerlendirme Bir pazarlama ve ticaret ortak girişimi olan YABA ya YAŞAR sade ce OTB ürünlerini sağlamaktayken BASF, OEM ve OTB ürünlerini sağlamaktadır. Söz konusu işlem sonrası taraflardan YAŞAR, OTB; BASF ise OEM ürünlerinde ve kendi teknolojisi ile üretilen bir kısım OTB ürünlerinde faaliyetlerine ayrı ayrı devam edeceklerdir. Özetlenecek olursa; devir sonrası YAŞAR, YABA nezdinde yürüttüğü OTB pazarındaki faaliyetini tek başına sürdürecek, BASF ise OEM ve kendi teknolojisi ile ürettiği bir 180 kısım OTB ürünleri pazarındaki faaliyetini devralacağı YABA nezdinde yürütmeye devam ede cektir. Dev ir sonrası YAŞAR, OEM pazarında faaliyette bulunmayacağı için BASF ın OEM ilgili ürün pazarındaki payı % ... olacaktır. Bu doğrultuda, BASF ın söz konusu ilgili ürün pazarında devralma öncesi YABA haricinde bir faaliyeti olmadığı için devralma so nrası bir yoğunlaşma artışının yaşanması söz konusu olmamaktadır. Öte yandan OTB ürünleri pazarında hem YAŞAR hem de BASF ın faaliyetleri devam edeceği için OTB pazarında yoğunlaşma, devir öncesine göre daha da azalacaktır. Bütün bu hususlar göz önüne al ındığında, YABA nın, BASF Coatings tarafından devralınması işleminin , hakim durum yaratmayacağı ya da mevcut bir hakim durumu 190 güçlendirmeyeceği ve ilgili pazar larda rekabetin önemli ölçüde azaltılması sonucunu doğurmayaca ğı kanaatine varılmıştır . Öte yand an, bildirime konu işlemin temelini teşkil e den Devir Sözleşmesi nin 7 ve 8. maddelerinde, çalışanların istihdam edilmemesi ve rekabet etmeme yükümlülükleri düzenlenmektedir. Devir Sözleşmesi nin 7. maddesine göre taraflar, kapanış tarihinden itibaren i ki yıl boyunca karşılıklı olarak diğer tarafın çalışanlarını istihdam etmeme yükümlülüğü altına girmektedirler. Devir Sözleşmesi nin 8. maddesi ise rekabet etmeme taahhüdünü 200 08-41/555-208 5 düzenlemektedir. İlgili madde hükümlerine ve yapılan ek açıklamalara göre taraflar , üç yıl boyunca, devralma öncesi YABA tarafından satış ve pazarlaması yapılan ürünlerle sınırlı olmak ve YAŞAR ın kendi teknolojisi ile ürettiği OTB ürünlerini kendi teknolojisi ile geliştirmesi ve yine kendi teknolojisi ile ürün gamını genişletmek sureti yle rekabet etmesi de yasak kapsam ı dışında olmak üzere, doğrudan ya da bu ürünlerle iştigal eden bir şirkete ortak olmak, lisans almak, fason üretim yapmak gibi dolaylı yollardan rekabet etmeme yükümlülüğü altına girmektedirler. Devir Sözleşmesi nin 7 v e 8. maddeleri ile getirilen söz konusu yükümlülükler , devir işlemiyle doğrudan ilgili, işlemin yürütülebilmesi için gerekli ve süre ile kapsam 210 yönünden makul olduğu ndan , bu düzenlemeler izin kapsam ında değerlendirilmiştir . I. SONUÇ Düzenlenen rapora ve incelenen dosya kapsamına göre , bildirim konusu işlemin, 4054 sayılı Kanun un 7. maddesi ve bu maddeye dayanılarak çıkarılan 1997/1 sayılı Rekabet Kurulu ndan İzin Alınması Gereken Birleşme ve Devralmalar Hakkında Tebliğ kapsamında izne tabi olduğuna, iş lem sonucunda aynı Kanun maddesinde belirtilen nitelikte hakim durum yaratılmasının veya mevcut hakim durumun güçlendirilmesinin ve böylece ilgili pazarda rekabetin önemli ölçüde azaltılmasının söz 220 konusu olmadığına, bildirim konusu işleme izin verilmesine OYBİRLİĞİ ile karar verilmiştir.