Rekabet Kurumu Başkanlığından, REKABET KURULU KARARI Dosya Sayısı : 2012 -3-143 (Önaraştırma) Karar Sayısı : 12-57/1539-552 Karar Tarihi : 15.11.2012 A. TOPLANTIYA KATILAN ÜYELER Başkan : Prof. Dr. Nurettin KALDIRIMCI Üyeler : Prof. Dr. M etin TOPRAK, Doç. Dr. Mustafa ATEŞ, İsmail Hakkı KARAKELLE, Dr. Murat ÇETİNKAYA , Reşit GÜRPINAR B. RAPORTÖRLER: H. Gökşin KEKEVİ, Osman Tan ÇATALCALI C. BAŞVURUDA BULUNAN : - Gizlilik talebi bulunmaktadır. D. HAKKINDA ÖNARAŞTIRMA YAPILAN: - Cargill Tarım ve Gı
Rekabet Kurumu Başkanlığından, REKABET KURULU KARARI Dosya Sayısı : 2012 -3-143 (Önaraştırma) Karar Sayısı : 12-57/1539-552 Karar Tarihi : 15.11.2012 A. TOPLANTIYA KATILAN ÜYELER Başkan : Prof. Dr. Nurettin KALDIRIMCI Üyeler : Prof. Dr. M etin TOPRAK, Doç. Dr. Mustafa ATEŞ, İsmail Hakkı KARAKELLE, Dr. Murat ÇETİNKAYA , Reşit GÜRPINAR B. RAPORTÖRLER: H. Gökşin KEKEVİ, Osman Tan ÇATALCALI C. BAŞVURUDA BULUNAN : - Gizlilik talebi bulunmaktadır. D. HAKKINDA ÖNARAŞTIRMA YAPILAN: - Cargill Tarım ve Gıda Sanayi Ticaret A.Ş. Temsilciler i: Av. Gönenç GÜRKAYNAK Av. Korhan YILDIRIM, Av. Derya DURLU Çitlenbik Sokak No:12 Yıldız Mah . 34349 Beşiktaş/İstanbul - Amylum Nişasta San. ve Tic. A.Ş. Hacı Sabancı Organize Sanayi Bölgesi Yakapınar/Adana - Tat Nişasta San. ve Tic. A.Ş. Hacı Sabancı Organize Sanayi Bölgesi Yakapınar/Adana - Sunar Mısır Entegre Tesisleri A.Ş. Turhan Cemal Beriker Bulvarı Yolgeçen Mah. No:565 Adana (1) E. DOSYA KONUSU: Nişasta üreticilerinin birlikte hareket etmek suretiyle mısır alım fiyatlarını ve şartlarını belirledikleri iddiası . (2) F. İDDİALARIN ÖZETİ: Başvuruda özetle; - Cargill Tarım ve Gıda Sanayi Ticaret A.Ş. ( Cargill ), Amylum Nişasta San. ve Tic. A.Ş. (Amylum ), Tat Nişasta San. ve Tic. A.Ş. ( Tat) ve Suna r Mısır Entegre Tesisleri A.Ş. (Sunar ) nin iletişim halinde olduğu ve alım stratejilerini birlikte belirledikleri böylelikle piyasada mısır fiyatlarına doğrudan etki ettikleri, - Dünyada yaşanan kuraklıklar sebebiyle en büyük mısır üreticisi konumunda buluna n Amerika Birleşik Devletleri nde dahi fiyatların Genetiği Değiştirilmiş Organizma ( GDO )lı mısırlar için 350 $/Ton (630 TL) , GDO suz mısırlar içinse 400 $/Ton dolaylarında seyrettiği, Türkiye de ise GDO suz mısırın ton başına fiyatının 530 -550 TL aralığınd a olduğu, her zaman Türkiye deki mısır fiyatlarının dünya fiyatlarının üstünde oluştuğu göz önüne alındığında, bu durumun anılan nişasta üreticilerinin aralarında anlaştıklarına işaret ettiğinin görüleceği, - Nişasta üreticilerinin mısır fiyatlarının görece düşük seyretmesinden kaynaklı maliyet avantajlarını tüketiciye yansıtmadığı, devletin nişasta üretimine getirmiş olduğu kotayı 12-57/1539-552 2/3 çiftçiye koz olarak kullandıkları ve düşük fiyatlardan mısır almalarını buna dayandırdıkları, - Nişasta üreticilerinin bir önceki h asat mevsiminde sırayla alım yaptığı böylece piyasadaki malın tek fabrikaya yönelmesinin sağlandığı ve pazarın rekabetçi işleyişinin bozulduğu, - Bu yılki hasadın başlamasıyla birlikte tüm nişasta üreticilerinin başvuru sahibi tarafından arandığı hepsinin ha sadın başlamış olmasına rağmen henüz alım yapamayacaklarını, ancak pazartesi itibarı yla alım yapmaya başlayabileceklerini ifade ettikleri, - Daha da önemlisi nişasta üreticilerinin her birinin mısırın fabrika teslim fiyatını 575 TL/ton olarak belirledikleri, iddia edilerek gereğinin yapılması talep edilmiştir . (3) G. DOSYA EVRELERİ: Kurum kayıtlarına 28.08.2012 tarih ve 6659 sayı ile giren başvuru üzerine hazırlanan 31.08.2012 tarih ve 2012 -3-143/İİ sayılı İlk İnceleme Raporu nun görüşülmesi sonucunda önaraştırma yapılmasına karar verilmiştir. (4) İlgili karar uyarınca düzenlenen 05.11.2012 tarih ve 2012 -3-143/ÖA sayılı Önaraştırma Raporu görüşülerek karara bağlanmıştır. (5) H. RAPORTÖRLERİN GÖRÜŞÜ: İlgil i raporda özetle; soruşturma açılmasına gerek olmadığı ve şikayetlerin reddedilmesi gerektiği sonuç ve kanaatine ulaşıldığı ifade edilmiştir. I. İNCELEME VE DEĞERLENDİRME I.1. Teşebbüsler Hakkında Bilgiler (6) Haklarında önaraştırma yürütülen Cargill , Amylum , Tat ve Sunar , mısırdan nişasta üreten teşebbüslerdir . (7) 06.06.2002 tarih ve 02 -36/402 -169 sayılı Kurul kararında; Cerestar'ın Türkiye'de faaliyet gösteren PNS Pendik Nişasta Sanayi A.Ş.(PNS) de sahip olduğu %50 oranındaki hissesinin Cargill tarafından devra lınmasına izin ver ilmiş ve Cargill 'in Türkiye'de nişasta, glikoz ve fruktoz pazarının %70'ine tek başına sahip olarak, Cargill 'den ürün alan teşebbüsleri zor durumda bırakacağı yönündeki şikayet redde dilmiştir. Söz konusu kararda; gerek mısır tabanlı nişas ta sektörüne gerekse de ilgili sektörde faaliyet gösteren ve bu önaraştırmanın da konusu olan Cargill , Amylum , Tat ve Sunar ın faaliyetlerine ilişkin olarak ayrıntılı inceleme ve değerlendirmeler yapılmıştır. Bu değerlendirmeler arasında ; - Pazarda en yüks ek payın Cargill 'e ait olduğu, ikinci sırada Amylum un yer aldığı; - Nişasta pazarında yer alan küçük ölçekli üreticiler, Tat ve Sunar ın diğer üreticilere karşı etkin rekabet içinde oldukları, - Bu nedenle anılan firmaların büyüklüklerinin değerlendirmele r açısından ihmal edilebilir boyutta olmadığı, pazarın büyük firmaları olan Cargill ve/veya Amylum firmalarının nişasta fiyatlarında artış sağlamalarının her zaman Tat ve Sunar 'ın pazar payını artırma anlamını taşıyacağı, bu nedenle nişasta pazarında rekab eti kısıtlayıcı bir gelişmenin yaşanmayacağı , yer almaktadır . I.2. İlgili Pazar (8) Karar sonucu nu etkilemeyeceğinden hareketle pazar tanımı yapılmasına gerek olmadığı kanaatine varılmıştır . . 12-57/1539-552 3/3 I.3. Yapılan Tespitler ve Hukuki Değerlendirme (9) 10.10.2012 tarihin de Cargill , Amylum , Tat ve Sunar teşebbüslerinde eş zamanlı olarak yerinde inceleme yapılmıştır. Söz konusu yerinde incelemelerde mısır alım fiyatlarının ve şartlarının birlikte belirlendiği iddiasını destekler nitelikte delil bulunamamıştır . (10) Dosya içeriğ inden; Cargill in ( ..) , Amylum un ( ..) , Tat ın ( ..) , Sunar ın ( ..) tarihinde alım yapmaya başladığı ve alım fiyatlarının birbirlerinden farklı olduğu saptanmıştır . (11) Nişasta üreticileri Cargill , Amylum , Tat ve Sunar ın mısır alım fiyat, miktar ve tarihl erinin birbirinden farklı olduğu dosya içeriği nden anlaşılmıştır. Dolayısıyla mısır alım fiyatları ve şartlarını n birlikte belirlendiği iddiasını destekler nitelikte delil bulunama dığından soruşturma açılmasına gerek olmadığı kanaatine varılmıştır. J. SONU Ç (12) Düzenlenen rapora ve incelenen dosya kapsamına göre; dosya konusu iddialara yönelik olarak 4054 sayılı Kanun un 41. maddesi uyarınca şikayetin reddi ile soruşturma açılmamasına OYBİRLİĞİ ile karar verilmiştir.